Adhyaya 40

Verse 1

नारद उवाच । ज्ञातिभेदे तु संजाते तस्मिन्मोहेरके पुरे । त्रैविद्यैः किं कृतं ब्रह्मंस्तन्ममाचक्ष्व पृच्छतः

നാരദൻ പറഞ്ഞു—ഹേ ബ്രഹ്മൻ! മോഹേരക നഗരത്തിൽ ജ്ഞാതിഭേദം സംഭവിച്ചപ്പോൾ ത്രൈവಿದ್ಯർ (വേദജ്ഞർ) എന്തു ചെയ്തു? ഞാൻ ചോദിക്കുന്നു; അത് എനിക്കു പറയുക.

Verse 2

ब्रह्मोवाच । स्वस्थाने वाडवाः सर्वे हर्षनिर्भरमानसाः । अग्निहोत्रपरा केऽपि केऽपि यज्ञपरायणाः

ബ്രഹ്മാവ് പറഞ്ഞു—വാഡവരൊക്കെയും തങ്ങളുടെ തത്തസ്ഥലങ്ങളിൽ തന്നെ നിലകൊണ്ടു; ഹർഷം നിറഞ്ഞ മനസ്സോടെയായിരുന്നു അവർ. ചിലർ അഗ്നിഹോത്രത്തിൽ നിഷ്ഠരായി, ചിലർ യജ്ഞങ്ങളിൽ പരായണരായി.

Verse 3

केऽपि चाग्निसमाधानाः केऽपि स्मार्ता निरंतरम् । पुराणन्यायवेत्तारो वेदवेदांगवादिनः

ചിലർ പവിത്രാഗ്നികളുടെ സ്ഥാപനം-പരിപാലനത്തിൽ ഏർപ്പെട്ടു; ചിലർ നിരന്തരം സ്മാർത്താചാരം അനുഷ്ഠിച്ചു. അവർ പുരാണ-ന്യായജ്ഞരും, വേദ-വേദാംഗങ്ങളുടെ വ്യാഖ്യാതാക്കളുമായിരുന്നു.

Verse 4

सुखेन स्वान्सदाचारान्कुर्वन्तो ब्रह्मवादिनः । एवं धर्मसमाचारान्कुर्वतां कुशलात्मनाम्

ബ്രഹ്മവാദികൾ സുഖത്തോടെ തങ്ങളുടെ സദാചാരങ്ങൾ അനുഷ്ഠിച്ചു. ഇങ്ങനെ കുശലചിത്തരായവർ ധർമ്മസമാചാരങ്ങൾ നിർവ്വഹിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കെ…

Verse 5

स्थानाचारान्कुलाचारानधिदेव्याश्च भाषितान् । धर्मशास्त्रस्थितं सर्वं काजेशैरुदितं च यत्

അവർ ദേശാചാരവും കുലാചാരവും, അധിദേവി ഉച്ചരിച്ച വചനങ്ങളും, ധർമശാസ്ത്രങ്ങളിൽ സ്ഥാപിതമായ എല്ലാം, കൂടാതെ കാജേശന്മാർ (അധികാരികൾ) പ്രസ്താവിച്ചതും അനുസരിച്ചു।

Verse 6

परंपरागतं धर्म मूचुस्ते वाडवोत्तमाः

ആ ഉത്തമ വാഡവർ പരമ്പരയായി ലഭിച്ച ധർമ്മം ഉപദേശിച്ചു।

Verse 7

ब्राह्मणा ऊचुः । उपास्ते यश्च लिखितं रक्तपादैस्तु वाडवाः । ज्ञातिश्रेष्ठः स विज्ञेयो वलिर्देयस्ततः परम्

ബ്രാഹ്മണർ പറഞ്ഞു—വാഡവർ രക്തപാദം (ചുവന്ന പാദചിഹ്നം) ചേർത്ത് എഴുതിയ ആ ലേഖ്യം ആരെല്ലാം ഉപാസിക്കുന്നുവോ, അവൻ ജ്ഞാതികളിൽ ശ്രേഷ്ഠനെന്നു അറിയണം; അതിനുശേഷം ബലി (അർപ്പണം) നൽകണം।

Verse 8

रक्तचंदनं प्रसाध्याथ प्रसिद्धं स्वकुलं तथा । कुंकुमारक्तपादैस्तैर्गंधपुष्पादिचर्चितैः

പിന്നീട് രക്തചന്ദനം പുരട്ടി അലങ്കരിച്ച് അവർ തങ്ങളുടെ കുലത്തെയും പ്രസിദ്ധമാക്കി—കുങ്കുമം ചേർന്ന് ചുവന്ന ആ പാദചിഹ്നങ്ങളാൽ; അവ ഗന്ധം, പുഷ്പാദികളാൽ അർച്ചിതമായിരുന്നു।

Verse 9

संभूय लिखितं तच्च रक्तपादं तदुच्यते । रामस्य लेख्यं ते सर्वे पूजयंतु समाहिताः

സമൂഹമായി ചേർന്ന് എഴുതപ്പെട്ട അതിനെ ‘രക്തപാദം’ എന്നു വിളിക്കുന്നു. അവർ എല്ലാവരും ഏകാഗ്രചിത്തത്തോടെ രാമന്റെ ആ ലേഖ്യം പൂജിക്കട്ടെ।

Verse 10

रामस्य करमुद्रां च पूजयंतु द्विजाः सदा । येषां दोषाः सदाचारे व्यभिचारादयो यदि

ദ്വിജന്മാർ എപ്പോഴും ശ്രീരാമന്റെ കരമുദ്രയെ പൂജിക്കട്ടെ. എന്നാൽ അവരുടെ സദാചാരത്തിൽ വ്യഭിചാരാദി ദോഷങ്ങൾ ഉണ്ടെങ്കിൽ, യഥോചിത ശുദ്ധി-പ്രായശ്ചിത്തം കൂടാതെ അത് ധരിക്കാൻ യോഗ്യമല്ല.

Verse 11

तेषां दण्डो विधेयस्तु य उक्तो विधिवद्विजैः । चिह्नं न राममुद्राया यावद्दंडं ददाति न

അത്തരം ആളുകൾക്ക് പണ്ഡിത ദ്വിജന്മാർ വിധിപ്രകാരം പ്രസ്താവിച്ച ദണ്ഡം നിർബന്ധമായി ഏർപ്പെടുത്തണം. ദണ്ഡം നൽകുന്നതുവരെ രാമമുദ്രയുടെ ചിഹ്നം ധരിക്കരുത്.

Verse 12

विना दण्डप्रदानेन मुद्राचिह्नं न धार्यते । मुद्राहस्ताश्च विज्ञेया वाडवा नृपसत्तम

ദണ്ഡം നൽകാതെ മുദ്രാ-ചിഹ്നം ധരിക്കരുത്. കൈയിൽ മുദ്ര ധരിക്കുന്നവർ ‘വാഡവ’ എന്നു അറിയപ്പെടണം, ഹേ നൃപശ്രേഷ്ഠാ.

Verse 13

पुत्रे जाते पिता दद्द्याच्छ्रीमात्रे तु बलिं सदा । पलानि विंशतिः सर्प्पिर्गुडः पंचप लानि च

പുത്രൻ ജനിച്ചാൽ പിതാവ് എപ്പോഴും ശ്രീമാതൃയ്ക്ക് ബലി (നൈവേദ്യാർപ്പണം) അർപ്പിക്കണം. അതിൽ നെയ്യ് ഇരുപത് പലം, ശർക്കര അഞ്ചു പലം കൂടി വേണം.

Verse 14

कुंकुमादिभिरभ्यर्च्य जातमात्रः सुतस्तदा । षष्ठे च दिवसे राजन्षष्ठीं पूजयते सदा

പുത്രൻ ജനിച്ച ഉടൻ കുങ്കുമാദികളാൽ (ദേവിയെ) അർച്ചിച്ച്, പിന്നെ ആറാം ദിവസം—ഹേ രാജൻ—എപ്പോഴും ഷഷ്ഠീ ദേവിയെ പൂജിക്കണം.

Verse 15

दद्यात्तत्र बलिं साज्यं कुर्याद्धि बलिपंचकम् । पंचप्रस्थान्बलीन्दद्यात्सवस्त्राञ्छ्रीफलैर्युतान्

അവിടെ നെയ്യോടുകൂടിയ ബലി അർപ്പിച്ച്, വിധിപൂർവ്വം പഞ്ചബലി അനുഷ്ഠിക്കണം. വസ്ത്രങ്ങളോടും മംഗളഫലങ്ങളോടും കൂടിയ അഞ്ചു പ്രസ്ഥ അളവിലുള്ള ബലികൾ സമർപ്പിക്കണം.

Verse 16

कुंकुमादिभिरभ्यर्च्य श्रीमात्रे भक्तिपूर्वकम् । वितशाठ्यं न कुर्वीत कुले संततिवृद्धये

കുങ്കുമാദികളാൽ ഭക്തിപൂർവ്വം ശ്രീമാതാവിനെ പൂജിച്ച്, ചെലവിലോ അർപ്പണത്തിലോ വഞ്ചന/കപടം ചെയ്യരുത്; കുലസന്തതി വർദ്ധിക്കാനാണ് ഇത്.

Verse 17

तद्धि चार्पयता द्रव्यं वृद्धौ यद्ध्रीणितं पुनः । जन्मनो नंतरं कार्यं जातकर्म यथाविधि

സമൃദ്ധിയിൽ വീണ്ടും സമ്പാദിച്ച ദ്രവ്യമേ അർപ്പിക്കണം; അത് ഒളിപ്പിച്ച് വയ്ക്കരുത്. ജനനത്തിന് ഉടനെ തന്നെ വിധിപൂർവ്വം ജാതകർമ്മം നടത്തണം.

Verse 18

विप्रानुकीर्तिता याश्च वृत्तिः सापि विभज्यते । प्रथमा लभ्यमाना च वृत्तिर्वै यावती पुनः

ബ്രാഹ്മണർ പ്രസ്താവിച്ച ‘വൃത്തി’ (ജീവിക)യും വിഭജിക്കപ്പെടണം. ആദ്യഭാഗം എന്നത് ലഭിക്കുന്നതുപോലെ—എത്രയുണ്ടോ അത്ര—ആ വൃത്തിയേയാണ്.

Verse 19

तस्या वृत्तेरर्द्धभागो गोत्रदेव्यै तु कल्प्यताम् । द्विगुणं वणिजा चैव पुत्रं जाते भवेदिति

ആ വൃത്തിയുടെ പകുതി ഗോത്രദേവിക്കായി നിശ്ചയിക്കണം. വാണിജ്യനു ദ്വിഗുണ ദാനവിധാനം ഉണ്ട്; അതിന്റെ ഫലമായി പുത്രജന്മം മംഗളകരമാകട്ടെ.

Verse 20

मांडलीयाश्च ये शूद्रास्तेषामर्ककरं त्विदम् । अडालजानां त्रिगुणं गोभुजानां चतुर्गुणम्

മാണ്ടലീയർ എന്നു വിളിക്കപ്പെടുന്ന ശൂദ്രർക്കു ഇത് ‘അർക്കകരം’ എന്ന നിശ്ചിത നികുതിയാണ്. അടാലജർക്കു അത് ത്രിഗുണം, ഗോഭുജർക്കു ചതുര്ഗുണം എന്നു പറയുന്നു.

Verse 21

इत्येतत्कथितं सर्वमन्यच्च शूद्रजातिषु । यस्य दोषस्तु हत्यायाः समुद्भूतो विधेर्वशात्

ഇങ്ങനെ ശൂദ്രജാതികളെ സംബന്ധിച്ച എല്ലാം, മറ്റു കാര്യങ്ങളോടുകൂടി പറഞ്ഞുകഴിഞ്ഞു. ഇനി വിധിയുടെ ബലത്താൽ ആരിൽ ഹത്യാദോഷം ഉദ്ഭവിച്ചുവോ, അവന്റെ കാര്യമാണ് (അടുത്തതായി) പറയുന്നത്.

Verse 22

दण्डस्तु विधिवत्तस्य कर्त्तव्यो वेदशास्त्रिभिः । अन्यायो न्यायवादी स्यान्निर्द्दोषे दोषदायकः

അവന്റെ ശിക്ഷ വേദശാസ്ത്രവിദ്വാന്മാർ വിധിപ്രകാരം തന്നേ നടപ്പാക്കണം. അല്ലെങ്കിൽ നീതിയുടെ പേരിൽ അനീതി സംഭവിക്കും—നിർദോഷനിൽ ദോഷം ചുമത്തുമ്പോൾ.

Verse 23

पंक्तिभेदस्य कर्ता च गोसहस्रवधः स्मृतः । वृत्तिभागविभजनं तथा न्यायविचारणम् । श्रीरामदूतकस्याग्रे कर्त्तव्यमिति निश्चयः

ഭോജനപങ്ക്തിയിൽ ഭേദം വരുത്തുന്നവൻ സഹസ്ര ഗോവധത്തിന് തുല്യനെന്ന് സ്മരിക്കപ്പെടുന്നു. ഉപജീവനവിഹിതങ്ങളുടെ വിഭജനംയും നീതിന്യായപരിശോധനയും—ഇവയെല്ലാം ശ്രീരാമദൂതൻ (ഹനുമാൻ) സന്നിധിയിൽ നടത്തണമെന്നു നിശ്ചയം.

Verse 24

तस्य पूजां प्रकुर्वीत तदा कालेऽथवा सदा । तैलेन लेपयेत्तस्य देहे वै विघ्नशांतये

അവന്റെ പൂജ യഥാകാലത്തോ അല്ലെങ്കിൽ എല്ലായ്പ്പോഴും ചെയ്യണം. വിഘ്നശാന്തിക്കായി അവന്റെ ദേഹത്തിൽ എണ്ണ തേച്ചു ലേപനം ചെയ്യണം.

Verse 25

धूपं दीपं फलं दद्यात्पुष्पैर्नानाविधैः किल । पूजितो हनुमानेव ददाति तस्य वांछितम्

ധൂപം, ദീപം, ഫലം എന്നിവയും നാനാവിധ പുഷ്പങ്ങളും അർപ്പിക്കണം. ഇങ്ങനെ പൂജിക്കപ്പെട്ട ഹനുമാൻ ഭക്തന്റെ വാഞ്ഛിതം പ്രസാദിക്കുന്നു.

Verse 26

प्रतिपुत्रं तु तस्याग्रे कुर्यान्नान्यत्र कुत्रचित् । श्रीमाताबकुलस्वामिभागधेयं तु पूर्वतः

ഓരോ പുത്രനുവേണ്ടിയും അത് അവന്റെ സന്നിധിയിൽ തന്നേ ചെയ്യണം; മറ്റെവിടെയും അല്ല. ആദ്യം ശ്രീ മാതാ ബകുല സ്വാമിക്കുള്ള നിശ്ചിത ഭാഗം വേർതിരിക്കണം.

Verse 27

पश्चात्प्रतिग्रहं विप्रैः कर्त्तव्यमिति निश्चितम् । समागमेषु विप्राणां न्यायान्यायविनिर्णये

അതിനുശേഷം ബ്രാഹ്മണർ പ്രതിഗ്രഹം (ദാനം/ദക്ഷിണ സ്വീകരിക്കൽ) ചെയ്യുന്നതാണ് യുക്തമെന്ന് നിശ്ചയിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു—ന്യായാന്യായ നിർണ്ണയത്തിനായുള്ള ബ്രാഹ്മണസഭകളിൽ।

Verse 28

निर्णयं हृदये धृत्वा तत्रस्थं श्रावयेद्द्विजान् । केवलं धर्मबुद्ध्या च पक्षपातं विवर्जयेत्

തീരുമാനം ഹൃദയത്തിൽ ദൃഢമായി ധരിച്ചു, അവിടെ സന്നിഹിതരായ ദ്വിജന്മാർക്ക് പ്രസ്താവിക്കണം. ധർമ്മബുദ്ധിയാൽ മാത്രം പക്ഷപാതം ഉപേക്ഷിക്കണം.

Verse 29

सर्वेषां संमतं कार्यं तद्ध्यविकृतमेव च । आकारितस्ततो विप्रः सभायां भयमेति चेत्

എല്ലാവർക്കും സമ്മതമായതേ പ്രവർത്തിയായി നടത്തണം; ആ തീരുമാനമേ മലിനതയില്ലാതെ നിലനിൽക്കും. എന്നാൽ വിളിക്കപ്പെട്ട ബ്രാഹ്മണൻ സഭയിൽ ഭയം പ്രാപിച്ചാൽ—

Verse 30

न तस्य वाक्यं श्रोतव्यं निर्णीतार्थनिवारणे । यस्य वर्जस्तु क्रियते मिलित्वा सर्व वाडवैः

സമൂഹം മുഴുവൻ ഒന്നിച്ചു ചേർന്ന് ബഹിഷ്കരിച്ചവൻ, മുമ്പേ ന്യായമായി നിശ്ചയിച്ച കാര്യത്തെ മറിച്ചിടാൻ പറയുന്ന വാക്കുകൾ കേൾക്കരുത്।

Verse 31

खानपानादिकं सर्वं कार्यं तेन विवर्जयेत् । तस्य कन्या न दातव्या तत्संसर्गी च तादृशः

അവനോടൊപ്പം ഭക്ഷണപാനീയാദി എല്ലാ ഇടപാടുകളും ഒഴിവാക്കണം. അവനു കന്യാദാനം നൽകരുത്; അവനുമായി കൂട്ടുകൂടുന്ന അതേ തരക്കാരനും നൽകരുത്।

Verse 32

ततो दंडं प्रकुर्वीत सर्वैरेव द्विजोत्तमैः । भोजनं कन्यकादानमिति दाशरथेर्मतम्

അതിനുശേഷം എല്ലാ ശ്രേഷ്ഠ ദ്വിജരും ചേർന്ന് വിധിപ്രകാരം ദണ്ഡം വിധിക്കണം. അന്നദാനവും കന്യാദാനവും—ഇതാണ് ദാശരഥിയുടെ അഭിപ്രായമെന്ന് പറയുന്നു।

Verse 33

यत्किंचित्कुरुते पापं लब्धुं स्थलमथापि वा । शुष्कार्द्रं वसते चान्ने तस्मादन्नं परि त्यजेत्

ആരെങ്കിലും സ്ഥാനമോ പദവിയോ നേടാൻ പാപം ചെയ്ത്, ഉണക്കവും നനവും ആയ അന്നത്തിൽ ജീവിച്ചാലും, അവനിൽ നിന്ന് അന്നം സ്വീകരിക്കുന്നത് പൂർണ്ണമായി ഉപേക്ഷിക്കണം।

Verse 34

कुर्वंस्तत्पापभागी स्यात्तस्य दंडो यथाविधि । न्यायं न पश्यते यस्तु शक्तौ सत्यां सदा यतः

അത്തരം ദുഷ്കൃത്യത്തെ പിന്തുണയ്ക്കുന്നവൻ ആ പാപത്തിൽ പങ്കാളിയാകുന്നു; അവനും വിധിപ്രകാരം ദണ്ഡം ഉണ്ട്. ശക്തിയുണ്ടായിട്ടും നീതി നിലനിർത്താത്തവൻ എപ്പോഴും നിന്ദ്യൻ।

Verse 35

पापभागी स विज्ञेय इति सत्यं न संशयः । उत्कोचं यस्तु गृह्णाति पापिनां दुष्टकर्मिणाम् । सकलं च भवेत्तस्य पापं नैवात्र सशयः

അവൻ പാപത്തിന്റെ പങ്കാളിയെന്നു അറിയണം—ഇത് സത്യം, സംശയമില്ല. പാപികളും ദുഷ്കർമികളും നൽകുന്ന ലഞ്ചം (ഉത്കോചം) ആരെങ്കിലും സ്വീകരിച്ചാൽ, അവരുടെ മുഴുവൻ പാപവും അവന്റെ മേൽ തന്നെ പതിക്കും—ഇതിലും സംശയമില്ല.

Verse 36

तस्यान्नं गृह्यते नैव कन्यापि न कदाचन । हितमाचरते यस्तु पुत्राणामपि वै नरः

അവന്റെ ആഹാരം ഒരിക്കലും സ്വീകരിക്കരുത്; ഏതുകാലത്തും അവനു കന്യയെ നല്കുകയും അരുത്. തന്റെ പുത്രന്മാരുടെയെങ്കിലും യഥാർത്ഥ ഹിതം ആചരിക്കുന്ന പുരുഷൻ ഈ നിയമങ്ങൾ പാലിക്കണം.

Verse 37

स एतान्नियमान्सर्वान्पालयेन्नात्र संशयः । एवं पत्रं लिखित्वा तु वाडवास्ते प्रह र्षिताः

അവൻ ഈ എല്ലാ നിയന്ത്രണങ്ങളും പാലിക്കണം—ഇതിൽ സംശയമില്ല. ഇങ്ങനെ രേഖ എഴുതി കഴിഞ്ഞപ്പോൾ ആ വാഡവർ അത്യന്തം ഹർഷിച്ചു.

Verse 38

प्राप्ते कलियुगे घोरे यथा पापं न कुर्वते । इति ज्ञात्वा तु सर्वे ते न्यायधर्मं प्रचक्रिरे

ഭീകരമായ കലിയുഗം വന്നാൽ പാപം ചെയ്യാതിരിക്കാൻ എങ്ങനെ കഴിയുമെന്നു അറിഞ്ഞ്, അവർ എല്ലാവരും ന്യായധർമ്മം സ്ഥാപിച്ചു.

Verse 39

व्यास उवाच । कलौ प्राप्ते द्विजाः सर्वे स्थानभ्रष्टा यतस्ततः । पक्षमुत्कलं ग्रहीष्यंति तथा स्युः पक्षपातिनः

വ്യാസൻ പറഞ്ഞു—കലിയുഗം വന്നാൽ എല്ലാ ദ്വിജരും ഇവിടെയും അവിടെയും തങ്ങളുടെ സ്ഥാനങ്ങളിൽ നിന്ന് തെറ്റിപ്പോകും. അവർ പക്ഷങ്ങൾ (കക്ഷികൾ) പിടിക്കും; അങ്ങനെ പക്ഷപാതികളാകും.

Verse 40

भोक्ष्यंते म्लेच्छकग्रामान्कोलाविध्वंसिभिः किल । वेदभ्रष्टाश्च ते विप्रा भविष्यंति कलौ युगे

കലിയുഗത്തിൽ നിശ്ചയമായും കോലനാശകർ മ്ലേച്ഛഗ്രാമങ്ങളെ ഭോഗിക്കും; ആ തമസ്സായ യുഗത്തിൽ ആ ബ്രാഹ്മണർ വേദഭ്രഷ്ടരാകും।

Verse 42

यस्मिन्गोत्रे समुत्पन्ना वाडवा ये महाबलाः

ആ മഹാബലികളായ വാഡവർ ഏത് ഗോത്രത്തിൽ ജനിച്ചു?

Verse 43

व्यास उवाच ज्ञायते गोत्रसंज्ञाऽथ केचिच्चैव पराक्रमैः । यस्ययस्य च यत्कर्म तस्य तस्यावटंककः

വ്യാസൻ പറഞ്ഞു—ഗോത്രനാമം തിരിച്ചറിയപ്പെടുന്നു; ചിലർ തങ്ങളുടെ പരാക്രമം കൊണ്ടുതന്നെ പ്രസിദ്ധരാകുന്നു. ഓരോരുത്തൻ ചെയ്യുന്ന കര്‍മ്മം ഏതാണ്, അതുതന്നെ അവന്റെ അടയാളം (അവടങ്കക) ആകുന്നു।

Verse 44

अवटंकैर्हि ज्ञायंते नान्यथा ज्ञायते क्वचित् । गोत्रैश्च प्रवरैश्चैव अवटंकैर्नृपात्मज

അവർ ഈ അടയാളങ്ങളാൽ (അവടങ്കക) തന്നെയാണ് തിരിച്ചറിയപ്പെടുന്നത്; മറ്റെങ്ങനെങ്കിലും എവിടെയും അറിയപ്പെടുന്നില്ല. ഗോത്രങ്ങളും പ്രവരങ്ങളും കൂടിയും—ഇത്തരം അടയാളങ്ങളാൽ, രാജപുത്രാ।

Verse 47

व्यास उवाच । ज्ञायंते यत्रयत्रस्था माध्यंदिनीया महाबलाः । कौथमीं च समाश्रित्य केचिद्विप्रा गुणान्विताः

വ്യാസൻ പറഞ്ഞു—എവിടെയെവിടെ ആ മഹാബലികളായ മാധ്യന്ദിനീയർ വസിക്കുന്നുവോ, അവിടെയവിടെ അവർ തിരിച്ചറിയപ്പെടുന്നു. കൂടാതെ കൗഥുമീ ശാഖയെ ആശ്രയിച്ച് ചില ഗുണസമ്പന്ന ബ്രാഹ്മണരും (അവിടെ) ഉണ്ടാകും।

Verse 48

ऋगथर्वणजा शाखा नष्टा सा च महामते । एवं वै वर्तमानास्ते वाडवा धर्मसंभवाः

ഹേ മഹാമതേ! ഋഗും അഥർവണവും നിന്നു ജനിച്ച ആ ശാഖ നശിച്ചു. ഇങ്ങനെ ധർമ്മസംബവരായ വാഡവർ ഇന്നും നിലനിൽക്കുന്നു.

Verse 49

धर्मारण्ये महाभागाः पुत्रपौत्रान्विताऽभवन् । शूद्राः सर्वे महाभागाः पुत्रपौत्र समावृताः

ധർമ്മാരണ്യത്തിൽ ആ മഹാഭാഗന്മാർ പുത്രപൗത്രസഹിതം സ്ഥാപിതരായി. അവർ എല്ലാവരും ശൂദ്രരായിരുന്നാലും മഹാഭാഗന്മാർ, പുത്രപൗത്രങ്ങളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടവർ.

Verse 50

धर्मारण्ये महातीर्थे सर्वे ते द्विजसेवकाः । अभवन्रामभक्ताश्च रामाज्ञां पालयंति च

ധർമ്മാരണ്യമായ മഹാതീർത്ഥത്തിൽ അവർ എല്ലാവരും ദ്വിജസേവകരായി. അവർ രാമഭക്തരായി, രാമാജ്ഞയും പാലിക്കുന്നു.

Verse 51

आज्ञामत्याऽदरेणेह हनूमंतश्च वीर्यवान् । पालयेत्सोऽपि चेदानीं सुप्राप्ते वै कलौ युगे

ഇവിടെ വിശ്വാസപൂർവമായ സമ്മതത്തോടും ആദരത്തോടും കൂടി, വീര്യവാനായ ഹനുമാനും ആ ആജ്ഞ പാലിക്കും. ഇപ്പോൾ കലിയുഗം പൂർണ്ണമായി എത്തിയിട്ടും അതുപോലെ തന്നേ.

Verse 52

अदृष्टरूपी हनुमांस्तत्र भ्रमति नित्यशः । त्रैविद्या वाडवा यत्र चातुर्विद्यास्तथैव च

അവിടെ അദൃശ്യരൂപനായ ഹനുമാൻ നിത്യവും സഞ്ചരിക്കുന്നു; അവിടെ വാഡവർ ത്രൈവಿದ್ಯയിൽ നിപുണരും, അതുപോലെ ചിലർ ചാതുർവിദ്യയിലും നിപുണരുമാണ്.

Verse 53

सभायामुपविष्टा येऽन्यायात्पापं प्रकुर्वते । जयो हि न्यायकर्तॄणामजयोऽन्यायकारिणाम्

സഭയിൽ ഇരുന്ന് അന്യായത്താൽ പാപം ചെയ്യുന്നവർക്ക് അല്ല; വിജയം സത്യത്തിൽ നീതി ചെയ്യുന്നവർക്കും, പരാജയം അന്യായം ചെയ്യുന്നവർക്കുമാണ്.

Verse 54

सापराधे यस्तु पुत्रे ताते भ्रातरि चापि वा । पक्षपातं प्रकुर्वीत तस्य कुप्यति वायुजः

കുറ്റമുള്ള മകൻ, പിതാവ് അല്ലെങ്കിൽ സഹോദരൻ എന്നിവരുടെ പക്ഷം പിടിച്ച് പക്ഷപാതം ചെയ്യുന്നവനോട് വായുപുത്രൻ ഹനുമാൻ അസന്തുഷ്ടനാകുന്നു.

Verse 55

कुपितो हनुमानेष धननाशं करोति वै । पुत्रनाशं करोत्येव धामनाशं तथैव च

ഈ ഹനുമാൻ കോപിതനായാൽ തീർച്ചയായും ധനനാശം വരുത്തുന്നു; പുത്രനാശവും, ഗൃഹധാമ നാശവും വരുത്തുന്നു.

Verse 56

सेवार्थं निर्मितः शूद्रो न विप्रान्परिषेवते । वृत्तिं वा न ददात्येव हनुमांस्तस्य कुप्यति

സേവാർത്ഥം സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ശൂദ്രൻ ബ്രാഹ്മണരെ പരിചരിക്കാതെയോ, അവരുടെ ജീവികാസഹായം നൽകാതെയോ ഇരുന്നാൽ—അവനോട് ഹനുമാൻ അസന്തുഷ്ടനാകുന്നു.

Verse 57

अर्थनाशं पुत्रनाशं स्थाननाशं महा भयम् । कुरुते वायुपुत्रो हि रामवाक्यमनुस्मरन्

രാമവാക്യം അനുസ്മരിച്ച് വായുപുത്രൻ ഹനുമാൻ ധനനാശം, പുത്രനാശം, സ്ഥാനനാശം, മഹാഭയം എന്നിവ വരുത്തുന്നു.

Verse 58

यत्र कुत्र स्थिता विप्राः शूद्रा वा नृपसत्तम । न निर्द्धना भवेयुस्ते प्रसादाद्राघवस्य च

ഹേ നൃപശ്രേഷ്ഠാ! എവിടെയെവിടെയായാലും ബ്രാഹ്മണർ—അഥവാ ശൂദ്രരും—വസിച്ചാലും, രാഘവൻ (ശ്രീരാമൻ)ന്റെ പ്രസാദത്താൽ അവർ ഒരിക്കലും ദരിദ്രരാകരുത്.

Verse 59

यो मूढश्चाप्यधर्मात्मा पापपाषंडमाश्रितः । निजान्विप्रान्परित्यज्य परज्ञातींश्च मन्यते

പാപപാഷണ്ഡത്തെ ആശ്രയിക്കുന്ന ആ മൂഢ അധർമാത്മാവ്, സ്വന്തം ബ്രാഹ്മണരെ ഉപേക്ഷിച്ച് അന്യരെയേ തന്റെ ബന്ധുക്കളായി കരുതുന്നു.

Verse 60

तस्य पूर्वकृतं पुण्यं भस्मीभवति नान्यथा । अन्येषां दीयते दानं स्वल्पं वा यदि वा बहु

അവന്റെ മുൻപ് സമ്പാദിച്ച പുണ്യം മുഴുവനും ഭസ്മമാകുന്നു—ഇതിൽ മറ്റൊരു ഗതി ഇല്ല. അവൻ നൽകുന്ന ദാനം ചെറുതായാലും വലുതായാലും, അത് അവന്റെ പുണ്യമായി അല്ല, മറ്റുള്ളവർക്കു നൽകിയതായാണ് കണക്കാക്കപ്പെടുന്നത്.

Verse 61

यथा भवति वै पूर्वं ब्रह्मविष्णुशिवैः कृतम् । तस्य देवा न गृह्णंति हृव्यं कव्यं च पूर्वजाः

പുരാതനത്തിൽ ബ്രഹ്മാ, വിഷ്ണു, ശിവൻ എന്നിവർ സ്ഥാപിച്ചതുപോലെ—അവന്റെ ഹവ്യം ദേവന്മാർ സ്വീകരിക്കുകയില്ല; അവന്റെ കവ്യം പിതൃക്കളും ഗ്രഹിക്കുകയില്ല.

Verse 62

वंचयित्वा निजान्विप्रानन्येभ्यः प्रददेत्तु यः । तस्य जन्मार्जितं पुण्यं भस्मीभवति तत्क्षणात्

സ്വന്തം ബ്രാഹ്മണരെ വഞ്ചിച്ച് മറ്റുള്ളവർക്ക് ദാനം നൽകുന്നവന്റെ ജന്മാർജിത പുണ്യം ആ നിമിഷം തന്നെ ഭസ്മമാകുന്നു.

Verse 63

ब्रह्मविष्णुशिवैश्चैव पूजिता ये द्विजोत्तमाः ते । षां ये विमुखाः शूद्रा रौरवे निवसंति ते

ബ്രഹ്മാ, വിഷ്ണു, ശിവൻ മുതലായവരാലും പൂജിക്കപ്പെടുന്ന ദ്വിജോത്തമന്മാരോട് വിമുഖതയും വൈരഭാവവും കാണിക്കുന്ന ശൂദ്രർ ‘രൗരവ’ എന്ന നരകത്തിൽ വസിക്കുന്നു।

Verse 64

यो लौल्याच्च कुलाचारं गोत्राचारं प्रलोपयेत् । स्वाचारं यो न कुर्वीत कदाचिद्वै विमोहितः

ലോഭം മൂലം കുലാചാരവും ഗോത്രാചാരവും നശിപ്പിക്കുന്നവനും, മോഹഗ്രസ്തനായി സ്വന്തം സ്വധർമ്മാചാരം ഒരിക്കലെങ്കിലും അനുഷ്ഠിക്കാത്തവനും അധഃപതനം പ്രാപിക്കുന്നു।

Verse 65

सर्वनाशो भवेत्तस्य भस्मीभवति तत्क्षणात् । तस्मात्सर्वः कुलाचारः स्थानाचारस्तथैव च

അത്തരം വ്യക്തിക്ക് സമ്പൂർണ്ണ നാശം സംഭവിക്കുന്നു; ആ ക്ഷണത്തിൽ തന്നെ അവൻ ഭസ്മമായതുപോലെ ആകുന്നു. അതിനാൽ കുലാചാരവും സ്ഥലാനുസൃതമായ ആചാരവും ഉറപ്പായി പാലിക്കണം।

Verse 66

गोत्राचारः पालनीयो यथावित्तानुसारतः । एवं ते कथितं राजन्धर्मारण्यं पुरातनम्

ഗോത്രാചാരം സ്വന്തം ശേഷിയനുസരിച്ച് പാലിക്കേണ്ടതാണ്. ഹേ രാജാവേ, ഇങ്ങനെ നിനക്കു പുരാതന ധർമാരണ്യം വിവരിച്ചിരിക്കുന്നു।

Verse 67

स्थापितं देवदेवैश्च ब्रह्मविष्णुशिवादिभिः । धर्मारण्यं कृतयुगे त्रेतायां सत्यमंदिरम् । द्वापरे वेदभवनं कालौ मोहेरकं स्मृतम्

ദേവദേവന്മാരായ ബ്രഹ്മാ, വിഷ്ണു, ശിവൻ മുതലായവരാൽ സ്ഥാപിതമായ ഈ സ്ഥലം കൃതയുഗത്തിൽ ‘ധർമാരണ്യം’, ത്രേതായുഗത്തിൽ ‘സത്യമന്ദിരം’, ദ്വാപരയുഗത്തിൽ ‘വേദഭവനം’, കലിയുഗത്തിൽ ‘മോഹേരകം’ എന്നായി സ്മരിക്കപ്പെടുന്നു।

Verse 68

ब्रह्मोवाच । य इदं शृणुयात्पुत्र श्रद्धया परया युतः । धर्मारण्यस्य माहात्म्यं सर्वकिल्बिषनाशनम्

ബ്രഹ്മാവ് അരുളിച്ചെയ്തു—വത്സാ, പരമശ്രദ്ധയോടെ ധർമ്മാരണ്യത്തിന്റെ സർവ്വപാപനാശകമായ ഈ മഹാത്മ്യം ശ്രവിക്കുന്നവൻ പാവനത പ്രാപിക്കുന്നു।

Verse 69

मनोवाक्कायजनितं पातकं त्रिविधं च यत् । तत्सर्वं नाशमायाति श्रवणात्कीर्तनात्सुकृत्

മനം, വാക്ക്, ശരീരം എന്നിവയിൽ നിന്നുണ്ടാകുന്ന ത്രിവിധ പാപം—ഈ (മഹാത്മ്യ) ശ്രവണംയും കീർത്തനവും മൂലം എല്ലാം നശിച്ച് പുണ്യമായി മാറുന്നു।

Verse 70

धन्यं यशस्यमायुष्यं सुखसंतानदायकम् । माहात्म्यं शृणुयाद्वत्स सर्वसौख्याप्तये नरः

ഈ മഹാത്മ്യം ധന്യമാണ്, യശസ്സുനൽകുന്നതും ആയുസ്സ് വർധിപ്പിക്കുന്നതും സുഖസന്താനം ദാനിക്കുന്നതുമാണ്. വത്സാ, സർവ്വസുഖപ്രാപ്തിക്കായി മനുഷ്യൻ ഇത് ശ്രവിക്കണം।

Verse 71

सर्वतीर्थेषु यत्पुण्यं सर्वक्षेत्रेषु यत्फलम् । तत्फलं समवाप्नोति धर्मारण्यस्य सेवनात्

സകല തീർത്ഥങ്ങളിലെ പുണ്യവും സകല ക്ഷേത്രങ്ങളിലെ ഫലവും—അതു തന്നെയായ ഫലം ധർമ്മാരണ്യത്തിന്റെ സേവനം (ദർശനം-പൂജ) കൊണ്ടു ലഭിക്കുന്നു।

Verse 72

नारद उवाच । धर्मारण्यस्य माहात्म्यं यच्छ्रुतं त्वन्मुखांबुजात् । धर्मवाप्यां यत्र धर्म्मस्तपस्तेपे सुदुष्कुरम्

നാരദൻ അരുളിച്ചെയ്തു—അങ്ങയുടെ താമരമുഖത്തിൽ നിന്ന് ഞാൻ ധർമ്മാരണ്യത്തിന്റെ മഹാത്മ്യം ശ്രവിച്ചു; അവിടെ ധർമ്മവാപിയിൽ ധർമ്മൻ അത്യന്തം ദുഷ്കരമായ തപസ്സ് ചെയ്തു।

Verse 73

तस्य क्षेत्रस्य महिमा मया त्वत्तोऽवधारितः । स्वस्ति तेऽस्तु गमिष्यामि धर्मारण्यदिदृक्षया

നിനക്കിൽ നിന്നു ആ പുണ്യക്ഷേത്രത്തിന്റെ മഹിമ ഞാൻ നന്നായി ഗ്രഹിച്ചു. നിനക്കു മംഗളം ഉണ്ടാകട്ടെ; ധർമാരണ്യം ദർശിക്കുവാൻ ആഗ്രഹിച്ച് ഞാൻ ഇപ്പോൾ പുറപ്പെടുന്നു.

Verse 74

तत्र वाक्यजलौघेन पावितोऽहं चतुर्मुख

അവിടെ, ഹേ ചതുര്മുഖാ! നിങ്ങളുടെ വചനങ്ങളുടെ ജലപ്രവാഹം കൊണ്ടു ഞാൻ പവിത്രനായി.

Verse 75

व्यास उवाच । इदमाख्यानकं सर्वं कथितं पांडुनंदन । यच्छ्रुत्वा गोसहस्रस्य फलं प्राप्नोति मानवः

വ്യാസൻ പറഞ്ഞു— ഹേ പാണ്ഡുനന്ദനാ! ഈ സമസ്ത പുണ്യാഖ്യാനം ഞാൻ വിവരിച്ചു. ഇത് ശ്രവിക്കുന്നവൻ സഹസ്ര ഗോദാനത്തിന് തുല്യമായ പുണ്യഫലം പ്രാപിക്കുന്നു.

Verse 76

अपुत्रो लभते पुत्रान्निर्द्धनो धनवान्भवेत् । रोगी रोगात्प्रमुच्येत बद्धो मुच्येत बंधनात्

സന്താനമില്ലാത്തവൻ പുത്രന്മാരെ പ്രാപിക്കും; ദരിദ്രൻ ധനവാനാകും. രോഗി രോഗത്തിൽ നിന്നു മോചിതനാകും; ബന്ധിതൻ ബന്ധനത്തിൽ നിന്നു വിടുതൽ നേടും.

Verse 77

विद्यार्थी लभते विद्यामुत्तमां कर्मसाधनाम् । तीर्थयात्राफलं तस्य कोटिकन्याफलं लभेत्

വിദ്യാർത്ഥി ഉത്തമവും കര്‍മസാധകവുമായ വിദ്യ പ്രാപിക്കുന്നു. അവന് തീർത്ഥയാത്രാഫലം ലഭിക്കും; കൂടാതെ ‘കോടികന്യാ’ എന്നു പറയപ്പെടുന്ന പുണ്യഫലവും ലഭിക്കും.

Verse 78

यः श्रृणोति नरो भक्त्या नारी वाथ नरोत्तम । निरयं नैव पश्यंति एकोत्तरशतैः सह

ഹേ നരോത്തമാ! പുരുഷനോ സ്ത്രീയോ ഭക്തിയോടെ ഇത് ശ്രവിച്ചാൽ, നൂറൊന്നു സ്വജനങ്ങളോടുകൂടി നരകം കാണുകയില്ല।

Verse 79

शुभे देशे निवेश्याथ क्षौमवस्त्रादिभिस्तथा । पुराणपुस्तकं राजन्प्रयतः शिष्टसंमतः

ഹേ രാജാവേ! ശുഭസ്ഥാനത്ത് പുരാണപുസ്തകം സ്ഥാപിച്ച്, ക്ഷൗമവസ്ത്രാദികളാൽ അലങ്കരിച്ച്, ശുദ്ധനായി ശിഷ്ടജനസമ്മതമായ ആചാരത്തോടെ പ്രവർത്തിക്കണം।

Verse 80

अर्चयेच्च यथा न्यायं गंधमाल्यैः पृथक्पृथक् । समाप्तौ नृप ग्रंथस्य वाचकस्यानुपूजनम्

ഗന്ധവും മാലകളും വേർവേറായി അർപ്പിച്ച് വിധിപൂർവം അർച്ചന ചെയ്യണം. ഹേ നൃപാ! ഗ്രന്ഥസമാപ്തിയിൽ വായനക്കാരനെയും യഥോചിതമായി പൂജിച്ച് ആദരിക്കണം।

Verse 81

दानादिभिर्यथान्यायं संपूर्णफलहेतवे । मुद्रिकां कुंडले चैव ब्रह्मसूत्रं हिरण्मयम्

സമ്പൂർണ്ണ ഫലപ്രാപ്തിക്കായി യഥാവിധി ദാനാദികൾ നൽകണം—മുദ്രിക (മോതിരം), കുണ്ഡലങ്ങൾ, കൂടാതെ സ്വർണമയ ബ്രഹ്മസൂത്രം (യജ്ഞോപവീതം) എന്നിവ.

Verse 82

वस्त्राणि च विचित्राणि गंधमाल्यानुलेपनैः । देववत्पूजनं कृत्वा गां च दद्यात्पयस्विनीम्

വിവിധ വസ്ത്രങ്ങൾ, ഗന്ധം, മാല, അനുലേപനം എന്നിവ അർപ്പിച്ച്, ദേവനെപ്പോലെ പൂജ നടത്തി, പാലുതരുന്ന പശുവിനെയും ദാനമായി നൽകണം।

Verse 83

एवं विधानतः श्रुत्वा धर्मारण्यकथानकम् । धर्मारण्यनिवासस्य फलमाप्नोत्यसंशयम्

ഇങ്ങനെ വിധിപൂർവം ധർമാരണ്യത്തിന്റെ പുണ്യകഥ ശ്രവിച്ചാൽ, ധർമാരണ്യനിവാസത്തിന്റെ സമ്പൂർണ്ണ ഫലം സംശയമില്ലാതെ ലഭിക്കുന്നു.