Sukta 92
Sukta 7.92
Vasiṣṭha (Maṇḍala 7)
Vāyu
Jagatī (likely; longer cadence typical in Vāyu invitations—verify in metrical index)
ഈ ചെറുവസിഷ്ഠ സ്തുതിഗാനം വായുവിനെ ക്ഷണിക്കുന്നു: അനവധി നിയുതുകൾ (കെട്ടിയിണക്കിയ സംഘങ്ങൾ) സഹിതം വേഗത്തിൽ വരിക, യാഗത്തിൽ ആസനം സ്വീകരിക്ക, “ആദ്യപാനകൻ” ആയി സോമം പാനം ചെയ്യുക എന്ന്. വായുവിന്റെ വരവും ഉന്മേഷവും ഇത് ആവർത്തിച്ച് ദൃശ്യമായ അനുഗ്രഹങ്ങളുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു—സമ്പത്ത്, ബലം/വീരശക്തി, പശുസമ്പത്ത്, കുതിരകൾ, കൂടാതെ സ്വസ്തി (ക്ഷേമം) വഴി തുടർച്ചയായ സംരക്ഷണം. ലക്ഷ്യം ആചാരപരവും (സോമപീഡനത്തിലേക്ക് ദേവനെ വിളിക്കൽ) പ്രായോഗികവുമായും (ആരാധകർക്ക് സമൃദ്ധിയും സുരക്ഷയും ഉറപ്പാക്കൽ) ആണ്.
Mantras
Mantra 1
आ वायो भूष शुचिपा उप नः सहस्रं ते नियुतो विश्ववार । उपो ते अन्धो मद्यमयामि यस्य देव दधिषे पूर्वपेयम् ॥
ഹേ വായു, ശുചിപാ, വരിക—ഞങ്ങളോടു ചേർന്ന് ഇരിക്ക; ഹേ വിശ്വവാര, നിന്റെ ആയിരം നിയുതുകൾ യുക്തമായിരിക്കുന്നു. ഹേ ദേവ, ഞാൻ നിനക്കു അന്ധഃ—മദ്യമയ സോമരസം—അർപ്പിക്കുന്നു; അതിനെ നീ ‘പൂർവപേയം’ ആയി, എല്ലാവർക്കുമുമ്പെ പാനത്തിനായി നിശ്ചയിച്ചിരിക്കുന്നു.
Mantra 2
प्र सोता जीरो अध्वरेष्वस्थात्सोममिन्द्राय वायवे पिबध्यै । प्र यद्वां मध्वो अग्रियं भरन्त्यध्वर्यवो देवयन्तः शचीभिः ॥
വേഗമുള്ള സോതൻ അധ്വരങ്ങളിൽ തന്റെ സ്ഥാനം ഏറ്റിരിക്കുന്നു, ഇന്ദ്രനും വായുവും സോമം പാനം ചെയ്യേണ്ടതിന്. ദേവത്തെ ആഗ്രഹിക്കുന്ന അധ്വര്യവർ അവരുടെ ശചികൾ—കൗശലശക്തികൾ—കൊണ്ട് നിങ്ങളിരുവർക്കും മധുവിന്റെ അഗ്രിയ സാരം മുന്നോട്ടു കൊണ്ടുവരുന്നു.
Mantra 3
प्र याभिर्यासि दाश्वांसमच्छा नियुद्भिर्वायविष्टये दुरोणे । नि नो रयिं सुभोजसं युवस्व नि वीरं गव्यमश्व्यं च राधः ॥
ഹേ വായു, നീ ഏതു നിയുത്‌ (യോജിത ശക്തികൾ) കൊണ്ടാണ് ദാശ്വാംസൻ എന്ന ദാനശീലനെ—ആരാധകന്റെ ഗൃഹത്തിലേക്ക്—അണുകുന്നതോ, അതേ നിയുതുകളോടെ ഇവിടെ വരിക. ഞങ്ങൾക്ക് സുഭോജസമായ (സമൃദ്ധ ഭോഗമുള്ള) ധനം ഇറക്കിത്തരിക; കൂടാതെ വീരബലം, ഗവ്യ (ഗോസംപത്ത്/പ്രകാശമുള്ള കൂട്ടങ്ങൾ)യും അശ്വ്യ (അശ്വസമ്പത്ത്/വേഗശക്തി)യും ഉൾപ്പെട്ട നിന്റെ രാധഃ (ദാനം)യും ഇറക്കിത്തരിക.
Mantra 4
ये वायव इन्द्रमादनास आदेवासो नितोशनासो अर्यः । घ्नन्तो वृत्राणि सूरिभिः ष्याम सासह्वांसो युधा नृभिरमित्रान् ॥
ഹേ വായവഃ (പ്രാണവായുവിന്റെ ശക്തികളേ), ഇന്ദ്രനിൽ ആനന്ദിക്കുന്നവർ, ദേവമുഖികൾ, വർദ്ധനയ്ക്കായി ഉത്സുകർ, ആര്യർ—ഉന്നത ഗതിയിൽ സഞ്ചരിക്കുന്നവർ—ഞങ്ങൾ സൂരിഭിഃ (പ്രകാശിത നേതാക്കളോടൊപ്പം) വൃത്രങ്ങളെ സംഹരിക്കട്ടെ. യുദ്ധത്തിൽ ഞങ്ങൾ സാസഹ്വാംസഃ (വിജയികൾ) ആകട്ടെ; ബലവാന്മാരായ നരന്മാരോടൊപ്പം അമിത്രന്മാരെ (ശത്രുബലങ്ങളെ) അതിജയിക്കട്ടെ.
Mantra 5
आ नो नियुद्भिः शतिनीभिरध्वरं सहस्रिणीभिरुप याहि यज्ञम् । वायो अस्मिन्त्सवने मादयस्व यूयं पात स्वस्तिभिः सदा नः ॥
ഹേ വായു, ശതങ്ങളായും സഹസ്രങ്ങളായും നിയുതുകളോടെ (യോജിത ശക്തികളോടെ) ഞങ്ങളിലേക്കു വരിക; അധ്വര (യജ്ഞകർമ്മം)യും യജ്ഞവും സമീപിക്ക. ഈ സവനത്തിൽ (സോമപീഡനത്തിൽ) നീ മദയസ്വ—ആനന്ദത്തിൽ നിറയുക; നിങ്ങളോ ഞങ്ങളെ സദാ സ്വസ്തിഭിഃ (ക്ഷേമാശംസകളുടെ സമന്വയത്തോടെ) കാത്തുകൊള്ളുക.
Inside Sukta 92
How it unfolds
- Where it opens
A direct summons: Vāyu is asked to come, sit near, and accept the Soma as the preeminent first-drinker, arriving with vast yoked powers.
- Development
The hymn expands the motif of Vāyu’s niyuts and swift approach to the worshipper’s house, turning the invitation into a request for concrete boons—wealth, enjoyment, vigor, cattle, and horses.
- Climax
The intensified call to come with hundreds and thousands of niyuts to the sacrifice, paired with the request to ‘madden/exhilarate’ himself in this pressing—signaling full divine participation in the rite.
- Where it settles
A closing prayer for continual protection: Vāyu (and his powers) are asked to guard the worshippers always with svasti, stabilizing the gains of the ritual into lasting well-being.
The deity: Vāyu
- In the VedaVāyu is the swift Wind, addressed as śucipā (“pure-drinker”) and as the deity who arrives with innumerable niyuts to the worshipper’s house, taking the foremost share of Soma. He is invoked as a bringer of boons (viśvavāra) and as one who grants rich enjoyments and protective well-being.
- Cosmic functionHe animates and circulates life through breath and motion, clears and drives the atmosphere, and serves as a rapid divine messenger who brings the gods to the rite and carries offerings through the subtle medium of air.
- Inner significanceAs prāṇa (vital force), Vāyu represents regulated breath, alertness, and the energizing current that turns intention into action; his ‘exhilaration’ by Soma mirrors the uplift of consciousness when life-force is harmonized.
The seer
- VasiṣṭhaVasiṣṭha gotra (Vasiṣṭhas); traditionally linked with the Āditya/solar lineage through association with the Ikṣvāku line in later tradition · Foremost seer of Maṇḍala 7, celebrated as a paradigmatic priest-sage whose hymns combine ritual precision with moral and royal theology (notably his association with Sudās and the Bharata victory tradition).
Famous verses
pūrvapeyam
प्र याभिर्यासि दाश्वांसमच्छा नियुद्भिर्वायविष्टये दुरोणे । नि नो रयिं सुभोजसं युवस्व नि वीरं गव्यमश्व्यं च राधः ॥svastibhiḥ sadā naḥ
Attributes of the deity
- Swift-moving, first to arrive at the Soma-pressing
- Associated with niyut (yoked teams/powers) and rapid conveyance
- Śucipā (pure-drinker), linked with purity and clarity
- Bestower of wealth, vigor (vīra), cattle and horses
- Protector through svasti (harmonies of well-being)
Also by this seer
- Primary authorship of much of Rigveda Maṇḍala 7 (Vasiṣṭha family hymns)
- RV 7.33 (Vasiṣṭha and the rivers episode, prominent in later retellings)
- RV 7.89 (Varuṇa hymn of confession and release)
- Several Agni and Indra hymns within Maṇḍala 7 attributed to the Vasiṣṭha lineage
The rite, step by step
- Prepare the pressing-place and seats; maintain the sacred fire and ritual purity.
- During the savana, recite the Vāyu-invocation to ‘come and sit near’ (upa naḥ) with his niyuts.
- Offer the Soma (andhaḥ/madya) explicitly as Vāyu’s ‘first drink’ (pūrvapeyam).
- Request descent of gifts: rayi (wealth), vīra (heroic strength), gavyam and aśvyam (cattle and horses/energies).
- Conclude with a protection petition: ongoing guarding by svasti (well-being) for the community.
Offerings
- Soma juice (andhaḥ), the exhilarating draught (madya)
- Associated oblations customary to Soma rites (e.g., clarified butter offerings in the wider ritual context)
Frequently Asked Questions
The hymn invokes Vāyu, the Vedic Wind deity, asking him to come swiftly to the sacrifice and drink the Soma.
It highlights Vāyu’s special precedence at the Soma-pressing: he is invited to take the first draught, signaling his immediate presence and favor.
It asks for prosperity and enjoyment (wealth), strength and heroic vigor, cattle and horses (resources and power), and continual protection through svasti (well-being).
Ask anything about Sukta 92 of the Rig Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.
