Sarga 76

Verse 1

श्रुत्वा तज्जामदग्न्यस्य वाक्यं दाशरथिस्तदा ।गौरवाद्यंन्त्रितकथः पितू राममथाब्रवीत् ॥१॥

ജാമദഗ്ന്യന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ട ദാശരഥിയായ രാമൻ, പിതാവിനോടുള്ള ഗൗരവം കൊണ്ടു കൂടുതൽ വാക്കുകൾ നിയന്ത്രിച്ച്, പിന്നെ പരശുരാമനോട് സംസാരിച്ചു.

Verse 2

श्रुतवानस्मि यत्कर्म कृतवानसि भार्गव ।अनुरुंध्यामहे ब्रह्मन् पितुरानृण्यमास्थितम् ॥२॥

ഹേ ഭാർഗവ, നീ ചെയ്ത കര്‍മ്മങ്ങളെക്കുറിച്ച് ഞാൻ കേട്ടിട്ടുണ്ട്. ഹേ ബ്രാഹ്മണ, പിതൃഋണം തീർക്കാനുള്ള ധർമ്മം നീ ഏറ്റെടുത്തിരിക്കുന്നു—ഞങ്ങൾ അതിനെ അംഗീകരിച്ച് പ്രശംസിക്കുന്നു.

Verse 3

वीर्यहीनमिवाशक्तं क्षत्रधर्मेण भार्गव ।अवजानासि मे तेजः पश्य मेऽद्य पराक्रमम् ॥३॥

ഹേ ഭാർഗവ, ക്ഷത്രധർമ്മത്തിൽ അശക്തനും വീര്യഹീനനും എന്നപോലെ നീ എന്റെ തേജസ്സിനെ അവമതിക്കുന്നു. ഇന്ന് എന്റെ പരാക്രമവും ശക്തിയും കണ്ടറിയുക.

Verse 4

इत्युक्त्वा राघवः क्रुद्धो भार्गवस्य शरासनम् ।शरं च प्रतिजग्राह हस्ताल्लघुपराक्रमः ॥४॥

ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ് ക്രോധിതനായ രാഘവൻ, ക്ഷിപ്രപരാക്രമനായവൻ, ഭാർഗവന്റെ കൈയിൽ നിന്നു ധനുസ്സും അമ്പും ഒരുമിച്ച് പിടിച്ചെടുത്തു.

Verse 5

आरोप्य स धनू राम श्शरं सज्यं चकार ह ।जामदग्न्यं ततो रामं रामः क्रुद्धोऽब्रवीद्वचः ॥५॥

രാമൻ ധനുസ്സുയർത്തി അമ്പ് ഘടിപ്പിച്ച് നാണി വലിച്ച് സജ്ജമാക്കി; തുടർന്ന് ക്രോധത്തോടെ രാമൻ ജാമദഗ്ന്യനോടു (പരശുരാമനോടു) വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു.

Verse 6

ब्राह्मणोऽसीति पूज्यो मे विश्वामित्रकृतेन च ।तस्माच्छक्तो न ते राम मोक्तुं प्राणहरं शरम् ॥६॥

“നീ ബ്രാഹ്മണനായതിനാലും, വിശ്വാമിത്രനോടുള്ള ബന്ധം കൊണ്ടും നീ എന്റെ പൂജയ്ക്ക് അർഹൻ. അതുകൊണ്ട്, ഹേ രാമ (പരശുരാമ), നിന്റെ നേരെ പ്രാണഹരമായ അമ്പ് വിടാൻ എനിക്ക് കഴിയില്ല.”

Verse 7

इमां पादगतिं राम तपोबलसमार्जिताम् ।लोकानप्रतिमान्वा ते हनिष्यामि यदिच्छसि ॥७॥

“എന്നാൽ ഈ വൈഷ്ണവശക്തി വ്യർത്ഥമാകാൻ ഞാൻ അനുവദിക്കില്ല: നിന്റെ തപോബലത്തിൽ സമ്പാദിച്ച ‘പാദഗതി’ (മുന്നോട്ട് നീങ്ങാനുള്ള ശേഷി) നശിപ്പിക്കട്ടെയോ, അല്ലെങ്കിൽ നീ നേടിയ അതുല്യ ലോകങ്ങളെ നശിപ്പിക്കട്ടെയോ—നീ ഏത് വേണമെന്ന് പറയുക.”

Verse 8

न ह्ययं वैष्णवो दिव्य श्शरः परपुरञ्जयः ।मोघः पतति वीर्येण बलदर्पविनाशनः ॥८॥

ഈ ദിവ്യമായ വൈഷ്ണവശരം—ശത്രുപുരങ്ങളെ ജയിക്കുന്നതു, തന്റെ പരാക്രമത്താൽ ബലവും ദർപ്പവും നശിപ്പിക്കുന്നതു—ഒരിക്കലും വ്യർത്ഥമായി പതിക്കുകയില്ല.

Verses 9-10

वरायुधधरं रामं द्रष्टुं सर्षिगणा स्सुराः ।पितामहं पुरस्कृत्य समेतास्तत्र सङ्घशः ॥९॥गन्धर्वाप्सरसश्चैव सिद्धचारणकिन्नराः ।यक्षराक्षसनागाश्च तद्द्रष्टुं महदद्भुतम् ॥१०॥

ആ പരമായുധം ധരിച്ച രാമനെ ദർശിക്കുവാൻ, ഋഷിഗണങ്ങളോടുകൂടി ദേവന്മാർ പിതാമഹൻ ബ്രഹ്മാവിനെ മുൻനിർത്തി അവിടെ കൂട്ടംകൂട്ടമായി സംഗമിച്ചു. ഗന്ധർവ-അപ്സരസ്സുകൾ, സിദ്ധർ, ചാരണർ, കിന്നരർ, യക്ഷർ, രാക്ഷസർ, നാഗർ എന്നിവരും ആ മഹാദ്ഭുതം കാണാൻ എത്തി.

Verse 11

जडीकृते तदाऽलोके रामे वरधनुर्धरे ।निर्वीर्यो जामदग्न्योऽसौ रामो राममुदैक्षत ॥११॥

അപ്പോൾ രാമൻ അത്യുത്തമമായ വരധനുസ്സ് ധരിച്ചപ്പോൾ ലോകം ജഡമായിത്തീർന്നു; വീര്യം ക്ഷയിച്ച ജമദഗ്നിപുത്രൻ പരശുരാമൻ രാമനെ നോക്കി നിന്നു.

Verse 12

तेजोभिहतवीर्यत्वाज्जामदग्न्यो जडीकृतः ।रामं कमलपत्राक्षं मन्दं मन्दमुवाच ह ॥१२॥

രാമന്റെ തേജസ്സാൽ വീര്യം തടയപ്പെട്ട ജമദഗ്ന്യൻ ജഡമായി; കമലപത്രനേത്രനായ രാമനോട് അവൻ മന്ദമായി, വീണ്ടും വീണ്ടും മൃദുവായി സംസാരിച്ചു.

Verse 13

काश्यपाय मया दत्ता यदा पूर्वं वसुन्धरा ।विषये मे न वस्तव्यमिति मां काश्यपोऽब्रवीत् ॥१३॥

മുമ്പ് ഞാൻ വസുന്ധരയെ കാശ്യപനു ദാനം ചെയ്തപ്പോൾ, കാശ്യപൻ എന്നോട്: ‘എന്റെ വിഷയത്തിൽ നീ വസിക്കരുത്’ എന്നു പറഞ്ഞു.

Verse 14

सोऽहं गुरुवचः कुर्वन् पृथिव्यां न वसे निशाम् ।कृता प्रतिज्ञा काकुत्स्थ कृता भूः काश्यपस्य हि ॥१४॥

അതിനാൽ ഗുരുവചനമനുസരിച്ച്, ഹേ കാകുത്സ്ഥ, ഞാൻ രാത്രിയിൽ ഭൂമിയിൽ വസിക്കുകയില്ല; പ്രതിജ്ഞ ചെയ്തിരിക്കുന്നു, കാരണം ഭൂമി കാശ്യപനുടേതായി തീർന്നിരിക്കുന്നു.

Verse 15

तदिमां त्वं गतिं वीर हन्तुं नार्हसि राघव ।मनोजवं गमिष्यामि महेन्द्रं पर्वतोत्तमम् ॥१५॥

അതുകൊണ്ട്, ഹേ വീര രാഘവ, എന്റെ ഈ ഗതിശക്തിയെ നശിപ്പിക്കുവാൻ നിനക്കു യോജ്യമല്ല; ഞാൻ മനോജവത്തോടെ ശ്രേഷ്ഠപർവ്വതമായ മഹേന്ദ്രത്തിലേക്ക് പുറപ്പെടും.

Verse 16

लोकास्त्वप्रतिमा राम निर्जितास्तपसा मया ।जहि तान् शरमुख्येन मा भूत्कालस्य पर्ययः ॥१६॥

അപ്രതിമനായ രാമാ! തപസ്സിലൂടെ ഞാൻ ജയിച്ച ലോകങ്ങൾക്കായി—ഈ ശ്രേഷ്ഠമായ അമ്പുകൊണ്ട് അവരെ വധിക്ക; കാലതാമസം വരരുതേ.

Verse 17

अक्षय्यं मधुहन्तारं जानामि त्वां सुरेश्वरम् ।धनुषोऽस्य परामर्शात् स्वस्ति तेऽस्तु परंतप ॥१७॥

ഈ ധനുസ്സിനെ സ്പർശിച്ചതിനാൽ തന്നെ നിന്നെ അക്ഷയനായ മധുഹന്താവും ദേവാധിപനായ വിഷ്ണുവും എന്നു ഞാൻ അറിയുന്നു. ഹേ പരന്തപ, നിനക്കു മംഗളം ഉണ്ടാകട്ടെ.

Verse 18

एते सुरगणास्सर्वे निरीक्षन्ते समागताः ।त्वामप्रतिमकर्माणमप्रतिद्वन्द्वमाहवे ॥१८॥

ഇവിടെ ഒന്നിച്ചുകൂടിയ എല്ലാ ദേവഗണങ്ങളും നിന്നെ നിരീക്ഷിക്കുന്നു—അപ്രതിമകർമ്മനായവനേ, യുദ്ധത്തിൽ പ്രതിദ്വന്ദ്വിയില്ലാത്തവനേ.

Verse 19

न चेयं मम काकुत्स्थ व्रीडा भवितुमर्हति ।त्वया त्रैलोक्यनाथेन यदहं विमुखीकृतः ॥१९॥

ഹേ കാകുത്സ്ഥ, ഇതുകൊണ്ട് എനിക്ക് ലജ്ജിക്കേണ്ടതില്ല; ത്രിലോകനാഥനായ നീ തന്നെയാണ് എന്നെ പിന്തിരിപ്പിച്ച് കീഴടക്കിയത്.

Verse 20

शरमप्रतिमं राम मोक्तुमर्हसि सुव्रत ।शरमोक्षे गमिष्यामि महेन्द्रं पर्वतोत्तमम् ॥२०॥

ഹേ സുവ്രതനായ രാമാ, ഈ അമ്പ് അപരിമിതവും അനുപമവും ആകുന്നു; അതിനെ വിട്ടയക്കുന്നത് നിനക്കു യുക്തം. അമ്പ് മോചിതമായാൽ ഞാൻ മഹേന്ദ്രം എന്ന ശ്രേഷ്ഠപർവതത്തിലേക്ക് പോകും.

Verse 21

तथा ब्रुवति रामे तु जामदग्नये प्रतापवान् ।रामो दाशरथि श्श्रीमान् चिक्षेप शरमुत्तमम् ॥२१॥

ജാമദഗ്ന്യൻ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോൾ, പ്രതാപശാലിയും ശ്രീമാനുമായ ദാശരഥി രാമൻ അത്യുത്തമമായ അമ്പ് വിട്ടു.

Verse 22

स हतान् दृश्य रामेण स्वांल्लोकांस्तपसार्जितान् ।जामदग्न्यो जगामाशु महेन्द्रं पर्वतोत्तमम् ॥२२॥

രാമൻ തന്റെ തപസ്സാൽ സമ്പാദിച്ച ലോകങ്ങൾ തകർന്നതായി കണ്ട ജാമദഗ്ന്യൻ ഉടൻ തന്നെ പർവ്വതശ്രേഷ്ഠനായ മഹേന്ദ്രപർവ്വതത്തിലേക്ക് പുറപ്പെട്ടു.

Verse 23

ततो वितिमिरास्सर्वा दिशश्चोपदिशस्तथा ।सुरा स्सर्षिगणा रामं प्रशशंसुरुदायुधम् ॥२३॥

അതിനുശേഷം എല്ലാ ദിക്കുകളും ഇടദിക്കുകളും ഇരുട്ട് നീങ്ങി തെളിഞ്ഞു; ഋഷിഗണങ്ങളോടുകൂടിയ ദേവന്മാർ മഹായുധധാരിയായ രാമനെ സ്തുതിച്ചു.

Verse 24

रामं दाशरथिं रामो जामदग्न्यः प्रशस्य च ।ततः प्रदक्षिणी कृत्य जगामात्मगतिं प्रभुः ॥२४॥

പിന്നീട് ശക്തിമാനായ ജാമദഗ്ന്യൻ ദശരഥപുത്രനായ രാമനെ പ്രശംസിച്ചു; ഭക്തിപൂർവ്വം പ്രദക്ഷിണം ചെയ്ത് തന്റെ നിശ്ചിത ഗതിയിലേക്കു പുറപ്പെട്ടു.