Adhyaya 4

Verse 1

नारद उवाच । ततस्त्वहं चिंतयामि कथं स्थानमिदं भवेत् । ममायत्तं यतो राज्ञां भूमिरेषा सदा वशे

ນາຣະດະ ກ່າວວ່າ: ແລ້ວຂ້ອຍຈຶ່ງຄິດວ່າ «ຈະເຮັດໃຫ້ສະຖານທີ່ນີ້ເປັນສະຖານສັກສິດໄດ້ແນວໃດ? ເພາະດິນແດນນີ້ຢູ່ໃນອຳນາດຂອງຂ້ອຍ ແລະບັນດາກະສັດກໍຖືກຄວບຄຸມໃຫ້ຢູ່ໃນວິໄນເສມອ»।

Verse 2

यत्त्वहं धर्मवर्णाणं गत्वा याचे ह मेदिनीम् । अर्पयत्येव स च मे याचितो न पुनः परः

ຖ້າຂ້ອຍໄປຫາພຣະອົງຜູ້ທຳມະທຳມະທີ່ຊອບທຳ ແລະຂໍດິນແດນນີ້ ພຣະອົງຈະມອບໃຫ້ຂ້ອຍແນ່ນອນເມື່ອຖືກຂໍ; ຈາກນັ້ນຈະບໍ່ປະຕິເສດອີກ।

Verse 3

तथा हि मुनिभिः प्रोक्तं द्रव्यं त्रिविधमुत्तमम् । शुक्लं मध्यं च शबलमधमं गृष्णमुच्यते

ເພາະບັນດາມຸນີໄດ້ກ່າວໄວ້ດັ່ງນີ້: ຊັບສິນ/ທານອັນດີມີສາມປະເພດ—ຂາວ (ບໍລິສຸດ), ກາງ, ແລະປົນປົວ; ແຕ່ທີ່ຕ່ຳສຸດເອີ້ນວ່າ «ດຳ» (ມົນທິນ).

Verse 4

श्रुतेः संपादनाच्छिष्यात्प्राप्तं शुक्लं च क्न्ययया । तथा कुसीदवाणिज्यकृषियाचितमेव च

ຊັບທີ່ໄດ້ມາຈາກການຮັກສາແລະສືບຕໍ່ຖ່າຍທອດພຣະສຣຸຕິ (ຄຳພີເວດ), ທີ່ໄດ້ຮັບຈາກສິດ, ແລະທີ່ໄດ້ມາຜ່ານກຸມາຣີ (ເປັນຂອງຂວັນຖືກທຳນຽມ/ສິນສອດ) ເອີ້ນວ່າ «ຂາວ» (ບໍລິສຸດ). ອີກທັງ ກຳໄລຈາກດອກເບ້ຍ, ການຄ້າ, ກະສິກຳ ແລະແມ່ນແຕ່ສິ່ງທີ່ໄດ້ມາຈາກການຂໍທານ ກໍຖືກນັບວ່າເຊັ່ນດຽວກັນ.

Verse 5

शबलं प्रोच्यते सद्भिर्द्यूतचौर्येण साहसैः । व्याजेनोपार्जितं यच्च तत्कृष्णं समुदाहृतम्

ບັນດາຜູ້ດີມີທຳ ເອີ້ນຊັບທີ່ໄດ້ມາຈາກການພະນັນ, ການລັກ, ແລະການກະທຳຮຸນແຮງຫຼືບໍ່ລະມັດລະວັງ ວ່າ «ສະບະລະ» (ປົນປ່ຽນ). ແຕ່ຊັບໃດທີ່ໄດ້ມາດ້ວຍການຫລອກລວງ ແລະການສໍ້ໂກງ ຖືກກ່າວວ່າ «ກຣິສນະ» (ບໍ່ບໍລິສຸດ).

Verse 6

शुक्लवित्तेन यो धर्मं प्रकुर्याच्छ्रद्धयान्वितः । तीर्थं पात्रं समासाद्य देवत्वे तत्समश्नुते

ຜູ້ໃດປະພຶດທຳດ້ວຍຊັບອັນບໍລິສຸດ ພ້ອມດ້ວຍສັດທາ ແລະໄດ້ພົບທີ່ຕີຣະຖະ (ສະຖານທີ່ສັກສິດ) ກັບຜູ້ຮັບອັນຄວນຄ່າ ແລ້ວຖວາຍທານ—ຜູ້ນັ້ນຍ່ອມໄດ້ຮັບພົນເປັນພາວະເທວະ.

Verse 7

राजसेन च भावेन वित्तेन शबलेन च । प्रदद्याद्दानमर्थिभ्यो मानुष्यत्वे तदश्नुते

ແຕ່ຜູ້ໃດໃຫ້ທານດ້ວຍຈິດຮາຊະສະ (ເຕັມໄປດ້ວຍຄວາມຢາກ) ແລະດ້ວຍຊັບສະບະລະ (ປົນປ່ຽນ) ແກ່ຜູ້ຂໍ—ຜົນທີ່ໄດ້ຄືການເກີດເປັນມະນຸດຕໍ່ໄປ.

Verse 8

तमोवृतस्तु यो दद्यात्कृष्णवित्तेन मानवः । तिर्यक्त्वे तत्फलं प्रेत्य समश्राति नराधमः

ມະນຸດຜູ້ຖືກຕະໂມ (ຄວາມມືດ) ປົກຄຸມ ແລະໃຫ້ທານດ້ວຍຊັບ «ກຣິສນະ» (ບໍ່ບໍລິສຸດ)—ເມື່ອຕາຍໄປ ຄົນຊົ່ວນັ້ນຍ່ອມເກັບກ່ຽວຜົນເປັນການເກີດເປັນສັດ.

Verse 9

तत्तु याचितद्रव्यं मे राजसं हि स्फुटं भवेत् । अथ ब्राह्मणभावेन नृपं याचे प्रतिग्रहम्

ແຕ່ຊັບທີ່ຂ້ອຍໄດ້ມາດ້ວຍການຂໍ ນັ້ນຊັດເຈນວ່າເປັນຮາຊະສະ. ແລະຖ້າຂ້ອຍຮັບທ່າທີເປັນພຣາຫມະນ ແລ້ວຂໍຂອງຖວາຍຈາກກະສັດ ນັ້ນເອີ້ນວ່າ «ປະຕິຄຣະຫະ» (ການຮັບຂອງ).

Verse 10

तदप्यहो चातिकष्ट हेतुना तेन मे मतम् । अयं प्रतिग्रहो घोरो मध्वास्वादो विषोपमः

ແມ່ນແຕ່ສິ່ງນັ້ນກໍດູເໝືອນວ່າ ອະລາດ, ເປັນເສັ້ນທາງທີ່ລໍາບາກຫນັກ—ນີ້ແມ່ນຄໍາຕັດສິນຂອງຂ້ອຍ. ການຮັບຂອງຂວັນນີ້ນ່າຢ້ານ: ຫວານດັ່ງນ້ໍາເຜິ້ງ ແຕ່ຜົນຕາມມາດັ່ງພິດ.

Verse 11

प्रतीग्रहेण संयुक्तं ह्यमीवमाविशोद्द्विजम् । तस्मादहं निवृत्तश्च पापादस्मात्प्रतिग्रहात्

ເພາະວ່າໂລກໄພອັນຜູກພັນກັບການຮັບຂອງຂວັນ ໄດ້ເຂົ້າສູ່ຜູ້ເກີດສອງຄັ້ງ. ດັ່ງນັ້ນຂ້ອຍຈຶ່ງຖອນຕົນອອກຈາກບາບນີ້—ຈາກການຮັບຂອງຂວັນນີ້.

Verse 12

ततः केनाप्युपायेन द्वयोरन्यतरेण तु । स्वायत्तं स्थानक कुर्म एतत्सञ्चिंतये मुहुः

ດັ່ງນັ້ນ ໂດຍວິທີໃດວິທີໜຶ່ງ—ໂດຍທາງໃດທາງໜຶ່ງໃນສອງທາງ—ຂ້ອຍຈໍາເປັນຕ້ອງສ້າງຖານະຊີວິດທີ່ໝັ້ນຄົງ ຢູ່ໃນອໍານາດຂອງຕົນ; ຂ້ອຍຄິດຄໍານຶງເລື້ອຍໆ.

Verse 13

यथा कुभार्यः पुरुषश्चिन्तांतं न प्रपद्यते । तथैव विमृशंश्चाहं चिंतांतं न लभाम्यणु

ເຫມືອນຊາຍຜູ້ມີເມຍຊົ່ວ ບໍ່ອາດເຖິງທ້າຍສຸດແຫ່ງຄວາມກັງວົນໄດ້, ຂ້ອຍກໍເຊັ່ນດຽວກັນ—ແມ່ນແຕ່ຄິດພິຈາລະນາ—ກໍບໍ່ພົບທ້າຍສຸດແຫ່ງຄວາມຫ່ວງໃຍ ແມ່ນແຕ່ນ້ອຍນິດ.

Verse 14

एतस्मिन्नन्तरे पार्थ स्नातुं तत्र समागताः । बहवो मुनयः पुण्ये महीसागरसंगमे

ໃນຂະນະນັ້ນ, ໂອ ປາຣຖະ, ມຸນີຈໍານວນຫຼາຍໄດ້ມາຮອດທີ່ນັ້ນ ເພື່ອອາບນ້ໍາຢູ່ສັງຄົມອັນສັກສິດ ທີ່ແຜ່ນດິນພົບກັບທະເລ.

Verse 15

अहं तानब्रवं सर्वान्कुतो यूयं समागताः । ते मामूचुः प्रणम्याथ सौराष्ट्रविषये मुने

ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ຖາມພວກເຂົາທັງໝົດວ່າ “ພວກເຈົ້າມາຈາກໃສ?” ພວກເຂົາກໍກົດກາບນົບນ້ອມ ແລະຕອບວ່າ “ໂອ ມຸນີ, ມາຈາກແດນໂສຣາດຣະ”។

Verse 16

धर्मवर्मेति नृपतिर्योऽस्य देशस्य भूपतिः । स तु दानस्य तत्त्वार्थी तेपे वर्षगणान्बहून्

ກະສັດນາມວ່າ ທັມມະວັຣມະນ ເປັນຜູ້ປົກຄອງແຜ່ນດິນນີ້; ດ້ວຍຄວາມປາຖະໜາຈະຮູ້ຫຼັກສັດຈິງແຫ່ງທານ ຈຶ່ງບຳເນັດຕະປະສະຍາຫຼາຍປີ.

Verse 17

ततस्तं प्राह खे वाणी श्लोकमेकं नृप श्रृणु । द्विहेतु षडधिष्ठानं षडंगं च द्विपाकयुक्

ແລ້ວມີສຽງໃນຟ້າກ່າວກັບພຣະອົງວ່າ: “ໂອ ກະສັດ, ຈົ່ງຟັງຄາຖາພຽງບົດດຽວນີ້: ທານມີເຫດສອງ, ມີຖານຫົກ, ມີອົງຫົກ, ແລະຜູກພັນກັບຜົນສອງປະການ.”

Verse 18

चतुःप्रकारं त्रिविधं त्रिनाशं दानमुच्यते । इत्येकं श्लोकमाभाष्य खे वाणी विरराम ह

“ທານຖືກກ່າວວ່າມີສີ່ປະເພດ, ເປັນສາມຢ່າງ, ແລະມີຄວາມພິນາດສາມປະການທີ່ທຳລາຍບຸນ.” ເມື່ອກ່າວຄາຖາດຽວນີ້ແລ້ວ ສຽງຟ້າກໍສງົບລົງ.

Verse 19

श्लोकस्यार्थं नावभाषे पृच्छमानापि नारद । ततो राजा धर्मवर्मा पटहेनान्वघोषयत्

ໂອ ນາຣະດະ, ແມ່ນແຕ່ຖືກຖາມກໍບໍ່ມີໃຜອະທິບາຍຄວາມໝາຍຂອງຄາຖານັ້ນ. ຕໍ່ມາ ກະສັດທັມມະວັຣມະນ ໃຫ້ປະກາດໂດຍການຕີກອງ.

Verse 20

यस्तु श्लोकस्य चैवास्य लब्धस्य तपसा मया । करोति सम्यगव्याख्यानं तस्य चैतद्ददाम्यहम्

ຜູ້ໃດອະທິບາຍຄຳສະໂລກນີ້ໃຫ້ຖືກຕ້ອງ—ທີ່ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ມາດ້ວຍຕະປະສະຍາ—ຂ້າພະເຈົ້າຈະປະທານລາງວັນນີ້ແກ່ຜູ້ນັ້ນ.

Verse 21

गवां च सप्त नियुतं सुवर्णं तावदेव तु । सप्तग्रामान्प्रयच्छामि श्लोकव्याख्यां करोति यः

ຜູ້ໃດອະທິບາຍສະໂລກນີ້ ຂ້າພະເຈົ້າຈະໃຫ້ງົວ 7 ນິຍຸຕ ແລະຄຳຈຳນວນເທົ່າກັນ ພ້ອມທັງບ້ານ 7 ບ້ານ.

Verse 22

पटहेनेति नृपतेः श्रुत्वा राज्ञो वचो महत् । आजग्मुर्बहुदेशीया ब्राह्मणाः कोटिशो मुने

ໂອ ມຸນີ, ເມື່ອໄດ້ຍິນຖ້ອຍປະກາດອັນຍິ່ງໃຫຍ່ຂອງພະຣາຊາ ທີ່ປະກາດດ້ວຍສຽງກອງ, ພຣາຫມັນຈາກຫຼາຍແດນດິນກໍມາເປັນກະໂຕດໆ.

Verse 23

पुनर्दुर्बोधविन्यासः श्लोकस्तैर्विप्रपुंगवैः । आख्यातुं शक्यते नैव गुडो मूकैर्यथा मुने

ແຕ່ໂອ ມຸນີ, ສະໂລກນັ້ນຖືກຈັດວາງໃນຮູບແບບທີ່ເຂົ້າໃຈຍາກ ແມ່ນແຕ່ພຣາຫມັນຜູ້ເລີດລ້ຳກໍອະທິບາຍບໍ່ໄດ້; ເຫມືອນຄົນໃບ້ບອກລົດຊາດນ້ຳຕານກ້ອນ (ກຸດ) ບໍ່ໄດ້.

Verse 24

वयं च तत्र याताः स्मो धनलोभेन नारद । दुर्बोधत्वान्नमस्कृत्य श्लोकं चात्र समागताः

ໂອ ນາຣະດະ, ເນື່ອງຈາກຄວາມໂລບໃນຊັບສິນ ພວກເຮົາໄດ້ໄປທີ່ນັ້ນ; ແລະເພາະສະໂລກນັ້ນເຂົ້າໃຈຍາກ ພວກເຮົາໄດ້ນົບນ້ອມຄຳນັບ ແລ້ວມາຊຸມນຸມຢູ່ນີ້ພ້ອມກັບສະໂລກນັ້ນ.

Verse 25

दुर्व्याख्येयस्त्वयं श्लोको धनं लभ्यं न चैव नः । तीर्थयात्रां कथं यामीत्येवाचिंत्यात्र चागताः

ສະໂລກນີ້ແທ້ຈິງອະທິບາຍຍາກ ແລະພວກເຮົາກໍບໍ່ໄດ້ຊັບສິນໃດໆ. ຄິດວ່າ «ຈະໄປຈາລິກບຸນສູ່ຕີຣຖະ (tīrtha) ໄດ້ແນວໃດ?» ດ້ວຍໃຈກັງວົນ ຈຶ່ງມາຮອດທີ່ນີ້.

Verse 26

एवं फाल्गुन तेषां तु वचः श्रुत्वा महात्मनाम् । अतीव संप्रहृष्टोऽहं तान्विसृज्येत्यचिंतयम्

ດັ່ງນັ້ນ ໂອ ຟາລກຸນາ ເມື່ອຂ້ອຍໄດ້ຟັງຖ້ອຍຄໍາຂອງຜູ້ມີຈິດໃຫຍ່ເຫຼົ່ານັ້ນ ຂ້ອຍຍິນດີຢ່າງຫຼາຍ ແລະຄິດວ່າ «ຈະສົ່ງເຂົາໄປຕໍ່ ຫຼັງຈາກຊ່ວຍເຂົາ»।

Verse 27

अहो प्राप्त उपायो मे स्थानप्राप्तौ न संशयः । श्लोकं व्याख्याय नृपतेर्लप्स्ये स्थानं धनं तथा

ໂອ້! ວິທີການໄດ້ມາຮອດຂ້ອຍແລ້ວ—ບໍ່ມີຄວາມສົງໄສວ່າຂ້ອຍຈະໄດ້ຕໍາແໜ່ງ. ໂດຍອະທິບາຍສະໂລກນີ້ແກ່ພະຣາຊາ ຂ້ອຍຈະໄດ້ທັງຕໍາແໜ່ງແລະຊັບສິນ.

Verse 28

विद्यामूल्येन नैवं च याचितः स्यात्प्रतिग्रहः । सत्यमाह पुराणार्षिर्वासुदेवो जगद्गुरुः

ຂອງຖວາຍທີ່ຮັບເປັນ «ຄ່າແຫ່ງວິຊາ» ບໍ່ຄວນໄປຮ້ອງຂໍແບບນີ້. ນັກ຤ິສີໃນປຸຣານະໄດ້ກ່າວຄວາມຈິງ—ວາສຸເທວ (Vāsudeva) ຄູບາອາຈານແຫ່ງໂລກ.

Verse 29

धर्मस्य यस्य श्रद्धा स्यान्न च सा नैव पूर्यते । पापस्य यस्य श्रद्धास्यान्न च सापि न पूर्यते

ຜູ້ໃດມີສັດທາໃນທຳມະ ແຕ່ສັດທານັ້ນບໍ່ສຳເລັດ; ແລະຜູ້ໃດມີສັດທາໃນບາບ ແຕ່ສັດທານັ້ນກໍບໍ່ສຳເລັດເຊັ່ນກັນ—ຜູ້ນັ້ນຈຶ່ງອຶດອັດທັງສອງທາງ.

Verse 30

एवं विचिंत्य विद्वांसः प्रकुर्वंति यथारुचि । सत्यमेतद्विभोर्वाक्यं दुर्लभोऽपि यथा हि मे

ເມື່ອຄິດພິຈາລະນາດັ່ງນີ້ ນັກປັນຍາທັງຫຼາຍກໍປະພຶດຕາມຄວາມພໍໃຈຂອງຕົນ. ພຣະວາຈາຂອງພຣະເຈົ້ານີ້ແທ້ຈິງ ແມ່ນແມ່ນວ່າສໍາລັບຂ້ອຍກໍຍາກຈະໄດ້ມາ.

Verse 31

मनोरथोऽयं सफलः संभूतोंकुरितः स्फुटम् । एनं च दुर्विदं श्लोकमहं जानामि सुस्फुटम्

ຄວາມປາຖະໜານີ້ຂອງຂ້ອຍໄດ້ອອກຜົນແລ້ວ—ແທ້ຈິງໄດ້ເກີດຂຶ້ນ ແລະແຕກງອກຢ່າງແຈ້ງຊັດ. ແລະບົດສະໂລກທີ່ຍາກຈະຮູ້ນີ້ ຂ້ອຍເຂົ້າໃຈໄດ້ຢ່າງແຈ້ງຊັດຍິ່ງ.

Verse 32

अमूर्तैः पितृभिः पूर्वमेव ख्यातो हि मे पुरा । एवं हर्षान्वितः पार्थ संचिंत्याऽहं ततो मुहुः

ແຕ່ກ່ອນນັ້ນແທ້ໆ ພິຕຣະທັງຫຼາຍຜູ້ບໍ່ມີຮູບກາຍໄດ້ແຈ້ງໃຫ້ຂ້ອຍຮູ້ແລ້ວ. ດັ່ງນັ້ນ ໂອ ປາຣຖະ, ດ້ວຍຄວາມຍິນດີເຕັມຫົວໃຈ ຂ້ອຍຈຶ່ງຄິດທົບທວນມັນຊໍ້າໆ.

Verse 33

प्रणम्य तीर्थं चलितो महीसागरसंगमम् । वृद्धब्राह्मणरूपेण ततोहं यातवान्नृपम्

ເມື່ອກ້ອມກາບຕີຣຖະແລ້ວ ຂ້ອຍກໍອອກເດີນທາງໄປຫາຈຸດບັນຈົບຂອງແຜ່ນດິນກັບທະເລ. ຈາກນັ້ນ ຂ້ອຍແປງກາຍເປັນພຣາຫມັນເຖົ້າ ແລະໄປຫາພຣະຣາຊາ.

Verse 34

इदं भणितवानस्मि श्लोकव्याख्यां नृप श्रृणु । यत्ते पटहविख्यातं दानं च प्रगुणीकुरु

ຂ້ອຍໄດ້ກ່າວແລ້ວດັ່ງນີ້; ບັດນີ້ ໂອ ພຣະຣາຊາ, ຂໍໃຫ້ຟັງຄໍາອະທິບາຍອັນແຈ້ງຊັດຂອງບົດສະໂລກນີ້. ແລະຂໍໃຫ້ຈັດກຽມທານຂອງພຣະອົງ—ທີ່ໄດ້ປະກາດຕໍ່ສາທາລະນະດ້ວຍສຽງກອງ—ໃຫ້ຖືກຕ້ອງ ແລະພ້ອມສົ່ງ.

Verse 35

एवमुक्ते नृपः प्राह प्रोचुरेवं हि कोटिशः । द्विजोत्तमाः पुनर्नस्यं प्रोक्तुमर्थो हि शक्यते

ເມື່ອໄດ້ຍິນດັ່ງນັ້ນ ພະຣາຊາກ່າວວ່າ: «ແທ້ດັ່ງນັ້ນ ຄໍານີ້ໄດ້ຖືກກ່າວຊ້ໍາໆ ນັບລ້ານຄັ້ງ. ໂອ ດວິຊະຜູ້ປະເສີດ, ຈະກ່າວອີກໃຫ້ໃໝ່ ແລະມີຄວາມໝາຍໄດ້ແນວໃດ?»

Verse 36

के द्विहेतू षडाख्यातान्यधिष्ठानानि कानि च । कानि चैव षडंगानि कौ द्वौ पाकौ तथा स्मृतौ

«ເຫດສອງປະການຂອງທານແມ່ນຫຍັງ? ແລະຖານຮາກຫົກປະການທີ່ປະກາດໄວ້ແມ່ນຫຍັງ? ອົງປະກອບຫົກປະການແມ່ນຫຍັງ? ແລະຜົນສຸກງອມ/ຜົນສຳເລັດສອງປະການທີ່ຈື່ຈຳໃນປະເພນີແມ່ນຫຍັງ?»

Verse 37

के च प्रकाराश्चत्वारः किंस्वित्तत्त्रिविधं द्विज । पयो नाशाश्च के प्रोक्ता दानस्यैतत्स्फुटं वद

«ຮູບແບບສີ່ປະການຂອງທານແມ່ນຫຍັງ? ແລະສິ່ງໃດທີ່ກ່າວວ່າເປັນສາມປະການ, ໂອ ດວິຊະ? ການສູນເສຍໃດໆທີ່ສອນໄວ້ເກືອບກັບທານ? ຈົ່ງກ່າວໃຫ້ຊັດເຈນທັງໝົດ»

Verse 38

स्फुटान्प्रश्नानिमान्सप्त यदि वक्ष्यसि ब्राह्मण । ततो गवां सप्तनियुतं सुवर्णं तावदेव तु

«ຖ້າເຈົ້າຈະຕອບຄໍາຖາມຊັດເຈນທັງເຈັດນີ້, ໂອ ພຣາຫມັນ, ແລ້ວຂ້ອຍຈະຖວາຍງົວເຈັດພັນ ແລະທອງຄໍາຈໍານວນເທົ່າກັນດ້ວຍ»

Verse 39

सप्त ग्रामांश्च दास्यामि नो चेद्यास्यसि स्वं गृहम् । इत्युक्त्वा वचनं पार्थ सौराष्ट्रस्वामिनं नृपम्

«ແລະຂ້ອຍຈະໃຫ້ບ້ານເຈັດບ້ານອີກດ້ວຍ; ຖ້າບໍ່ແມ່ນເຊັ່ນນັ້ນ ເຈົ້າຈະບໍ່ໄດ້ກັບໄປເຮືອນຂອງເຈົ້າ» ເມື່ອກ່າວດັ່ງນີ້ແລ້ວ, ໂອ ປາຣຖະ, ຕໍ່ພະຣາຊາຜູ້ເປັນເຈົ້າແຫ່ງໂສຣາດຣະ…

Verse 40

धर्मवर्माणमस्त्वेवं प्रावोचमवधारय । श्लोकव्याख्यां स्फुटां वक्ष्ये दानहेतू च तौ श्रृणु

ດັ່ງນັ້ນແຫຼະ ທ່ານທັມມະວັຣມະນ—ຈົ່ງເຂົ້າໃຈຖ້ວນຖີ່ງສິ່ງທີ່ຂ້າພະເຈົ້າກ່າວ. ຂ້າພະເຈົ້າຈະອະທິບາຍຄຳກະວີນີ້ໃຫ້ແຈ້ງ; ແລະຈົ່ງຟັງເຫດສອງປະການແຫ່ງທານດ້ວຍ।

Verse 41

अल्पत्वं वा बहुत्वं वा दानस्याभ्युदयावहम् । श्रद्धा शक्तिश्च दानानां वृद्ध्यक्षयकरेहि ते

ທານນ້ອຍກໍດີ ທານຫຼາຍກໍດີ ລ້ວນນຳໃຫ້ເກີດຄວາມເຈຣິນອັນມົງຄຸນ. ເພາະສັດທາ ແລະ ກຳລັງຄວາມສາມາດ ເປັນຕົວເຮັດໃຫ້ຜົນທານເພີ່ມຂຶ້ນ ຫຼື ເສື່ອມລົງ।

Verse 42

तत्र श्रद्धाविषये श्लोका भवन्ति । कायक्लेशैश्च बहुभिर्न चैवारथस्य राशिभिः

ໃນເລື່ອງສັດທານັ້ນ ມີຄຳກະວີກ່າວໄວ້ວ່າ: ບໍ່ແມ່ນດ້ວຍຄວາມທຸກທົນທາງກາຍຫຼາຍໆ ແລະກໍບໍ່ແມ່ນດ້ວຍກອງຊັບສິນຫຼາຍໆແຕ່ຢ່າງດຽວ (ຈຶ່ງໄດ້ທັມ).

Verse 43

धर्मः संप्राप्यते सूक्ष्मः श्रद्धा धर्मोऽद्भुतं तपः । श्रद्धा स्वर्गश्च मोक्षश्च श्रद्धा सर्वमिदं जगत्

ທັມອັນລະອຽດລຶກ ບັນລຸໄດ້ດ້ວຍສັດທາ. ສັດທານັ້ນແຫຼະແມ່ນທັມ; ເປັນຕະປະອັນນ່າອັດສະຈັນ. ສັດທາແມ່ນສະຫວັນ ແລະ ໂມກຂະ; ສັດທາແມ່ນໂລກນີ້ທັງປວງ.

Verse 44

सर्वस्वं जीवितं चापि दद्यादश्रद्धया यदि । नाप्नुयात्स फलं किंचिच्छ्रद्दधानस्ततो भवेत्

ແມ່ນແຕ່ຜູ້ໃດຈະຖວາຍທຸກສິ່ງ ແມ່ນແຕ່ຊີວິດຂອງຕົນເອງກໍຕາມ ຖ້າຖວາຍໂດຍບໍ່ມີສັດທາ ກໍບໍ່ໄດ້ຮັບຜົນໃດໆເລີຍ. ດັ່ງນັ້ນ ຈົ່ງເປັນຜູ້ໃຫ້ທານທີ່ປະກອບດ້ວຍສັດທາ (śraddhā).

Verse 45

श्रद्धया साध्यते धर्मो महद्भिर्नार्थराशिभिः । अकिंचना हि मुनयः श्रद्धावंतो दिवं गताः

ທຳມະສຳເລັດໄດ້ດ້ວຍ «ສັດທາ» ບໍ່ແມ່ນດ້ວຍກອງຊັບສິນອັນໃຫຍ່. ມຸນີຜູ້ບໍ່ມີສິ່ງໃດແຕ່ເຕັມໄປດ້ວຍສັດທາ ໄດ້ເຖິງສະຫວັນ.

Verse 46

त्रिविधा भवति श्रद्धा देहिनां सा स्वभावजा । सात्त्विकी राजसी चैव तामसी चेति तां श्रृणु

ສັດທາຂອງຜູ້ມີກາຍ ເປັນສາມປະເພດ ເກີດຈາກສະພາບທຳມະຊາດຂອງຕົນ: ສາດຕະວິກ, ຣາຊະສິກ, ແລະ ຕາມະສິກ. ຈົ່ງຟັງເຖິງມັນ.

Verse 47

यजंते सात्त्विका देवान्यक्षरक्षांसि राजसाः । प्रेतान्भूतपिशाचांश्च यजंते तामसा जनाः

ຜູ້ມີສະພາບສາດຕະວິກ ບູຊາເທວະ. ຜູ້ມີສະພາບຣາຊະສິກ ບູຊາຢັກສະ ແລະ ຣາກສະ. ຜູ້ມີສະພາບຕາມະສິກ ບູຊາເປຣຕະ, ພູຕະ, ແລະ ປິສາຈະ.

Verse 48

तस्माच्छ्रद्धावता पात्रे दत्तं न्यायार्जितं हि यत् । तेनैव भगवान्रुद्रः स्वल्पकेनापि तुष्यति

ດັ່ງນັ້ນ ສິ່ງໃດກໍຕາມທີ່ໃຫ້ດ້ວຍສັດທາແກ່ຜູ້ຄວນຮັບ ແລະໄດ້ມາດ້ວຍທາງທີ່ຖືກທຳມະ—ດ້ວຍນັ້ນເທົ່ານັ້ນ ພຣະຣຸດຣະ (Bhagavān Rudra) ກໍພໍໃຈ ແມ່ນແຕ່ອັນນ້ອຍ.

Verse 49

शक्तिविषये च श्लोका भवंति । कुटुंबभुक्तवसनाद्देयं यदतिरिच्यते । मध्वास्वादो विषं पश्चाद्दातुर्धर्मोऽन्यथा भवेत्

ເລື່ອງຂອງຄວາມສາມາດ ມີຄຳກະວີສອນໄວ້ດັ່ງນີ້: ຫຼັງຈາກໃຫ້ອາຫານແລະເສື້ອຜ້າແກ່ຄອບຄົວແລ້ວ ສິ່ງໃດທີ່ເຫຼືອຈຶ່ງຄວນໃຫ້. ການໃຫ້ທີ່ຕອນຕົ້ນຫວານເຫມືອນນ້ຳເຜິ້ງ ແຕ່ພາຍຫຼັງເປັນພິດ ແມ່ນທານທີ່ເຮັດຜິດທາງ ຈົນກະທົບຫນ້າທີ່ອັນຄວນ.

Verse 50

शक्ते परजने दाता स्वजने दुःखजीविनि । मध्वापानविषादः स धर्माणां प्रतिरूपकः

ຖ້າມີກຳລັງຊ່ວຍໄດ້ ແຕ່ໃຫ້ທານແກ່ຄົນນອກ ແລ້ວປ່ອຍໃຫ້ຄົນຂອງຕົນຢູ່ໃນທຸກຂ໌ ນັ້ນເຫມືອນດື່ມນ້ຳເຜິ້ງແລ້ວຮັບພິດ—ເປັນພຽງຮູບທຳອັນປອມຂອງທຳມະ.

Verse 51

भृत्यानामुपरोधेन यत्करोत्यौर्ध्वदैहिकम् । तद्भवत्यसुखोदकं जीवतोऽस्य मृतस्य च

ພິທີຫຼັງຄວາມຕາຍໃດໆ ທີ່ເຮັດໂດຍການຂັດຂວາງແລະກົດຂີ່ຜູ້ຮັບໃຊ້ ຈະກາຍເປັນ “ນ້ຳແຫ່ງຄວາມໂສກ” ນຳທຸກຂ໌ມາທັງຍາມມີຊີວິດ ແລະຫຼັງຄວາມຕາຍ.

Verse 52

सामान्यं याचितं न्यासमाधिर्दाराश्च दर्शनम् । अन्वाहितं च निक्षेपः सर्वस्वं चान्वये सति

ຊັບສິນຮ່ວມ, ຂອງທີ່ໄດ້ມາດ້ວຍການຂໍຮ້ອງ, ຂອງຝາກ, ຂອງຈຳນຳ, ພັນລະຍາ, ແລະຂອງທີ່ຮັບໄວ້ໃນຄວາມໄວ້ວາງໃຈ ຫຼືຝາກເກັບ—ແມ່ນກະທັ້ງຊັບສິນທັງໝົດເມື່ອມີທາຍາດ—ສິ່ງເຫຼົ່ານີ້ບໍ່ຄວນນຳໄປໃຫ້ທານ.

Verse 53

आपत्स्वपि न देयानि नववस्तूनि पंडितैः । यो ददाति स मूढात्मा प्रायाश्चित्तीयते नरः

ແມ່ນແຕ່ໃນຍາມຄັບຂັນ ນັກປັນຍາກໍບໍ່ຄວນໃຫ້ “ຂອງໃໝ່” ທີ່ພຶ່ງໄດ້ມາ. ຜູ້ໃດໃຫ້ ຜູ້ນັ້ນເປັນຄົນຫຼົງໂງ່ ແລະຈະຕ້ອງກະທຳພິທີຊຳລະບາບ.

Verse 54

इति ते गदितौ राजन्द्वौ हेतू श्रूयतामतः । अधिष्ठानानि वक्ष्यामि षडेव श्रृणु तान्यपि

ດັ່ງນັ້ນ ໂອ້ພຣະຣາຊາ ເຫດຜົນສອງປະການນັ້ນໄດ້ກ່າວແກ່ທ່ານແລ້ວ. ບັດນີ້ຈົ່ງຟັງຕໍ່ໄປ: ຂ້າພະເຈົ້າຈະປະກາດຖານຫົກປະການແຫ່ງການໃຫ້ທານ—ຈົ່ງຟັງມັນດ້ວຍ.

Verse 55

धर्ममर्थं च कामं च व्रीडाहर्षभयानि च । अधिष्ठानानि दानानां षडेतानि प्रचक्षते

ທຳມະ, ອັດຖະ (ຜົນປະໂຫຍດ), ກາມະ (ຄວາມປາຖະໜາ) ແລະ ຄວາມອາຍ, ຄວາມຍິນດີ, ຄວາມຢ້ານ—ທັງຫົກນີ້ ຖືກກ່າວວ່າເປັນຖານທີ່ຜັກດັນການໃຫ້ທານ।

Verse 56

पात्रेभ्यो दीयते नित्यमनपेक्ष्य प्रयोजनम् । केवलं धर्मबुद्ध्या यद्धर्मदानं तदुच्यते

ທານທີ່ໃຫ້ແກ່ຜູ້ຄວນຮັບເປັນນິດ ໂດຍບໍ່ຫວັງຈຸດປະສົງສ່ວນຕົວ ແລະມີແຕ່ຈິດໃນທຳມະ—ນັ້ນເອີ້ນວ່າ ‘ທຳມະທານ’.

Verse 57

धनिनं धनलोभेन लोभयित्वार्थमाहरेत् । तदर्थदानमित्याहुः कामदानमतः श्रृणु

ເມື່ອຜູ້ໃດຫຼອກລໍ້ຄົນຮັ່ງມີ ໂດຍອ້າງອີງຄວາມໂລບຕໍ່ຊັບ ແລ້ວໄດ້ຊັບມາ—ນັ້ນເອີ້ນວ່າ ‘ອັດຖະທານ’. ບັດນີ້ຈົ່ງຟັງເລື່ອງ ‘ກາມະທານ’.

Verse 58

प्रयोजनमपेक्ष्यैव प्रसंगाद्यत्प्रदीयते । अनर्हेषु सरागेण कामदानं तदुच्यते

ທານທີ່ໃຫ້ໂດຍຫວັງຜົນສ່ວນຕົວເທົ່ານັ້ນ ໃຫ້ຕາມໂອກາດດ້ວຍຄວາມຕິດພັນ ແມ່ນແຕ່ໃຫ້ແກ່ຜູ້ບໍ່ຄວນຮັບດ້ວຍຄວາມຮັກໃຄ່—ນັ້ນເອີ້ນວ່າ ‘ກາມະທານ’.

Verse 59

संसदि व्रीडयाऽश्रुत्य आर्थिभ्यः प्रददाति च । प्रतिदीयते च यद्दानं व्रीडादानमिति श्रुतम्

ໃນທີ່ປະຊຸມ ຜູ້ໃດໃຫ້ທານແກ່ຜູ້ມາຂໍ ເນື່ອງຈາກຄວາມອາຍ (ກົວຖືກນິນທາ) ແລະທານນັ້ນຖືກຕອບແທນກັບຄືນ—ການໃຫ້ແບບນີ້ເອີ້ນວ່າ ‘ອາຍທານ’.

Verse 60

दृष्ट्वा प्रियाणि श्रुत्वा वा हर्षवद्यत्प्रदीयते । हर्षदानमिति प्रोक्तं दानं तद्धर्मचिंतकैः

ທານໃດທີ່ຖວາຍດ້ວຍໃຈຍິນດີ ຫຼັງຈາກເຫັນ ຫຼືໄດ້ຍິນສິ່ງທີ່ນ່າພໍໃຈ ນັກຄິດໄຕ່ທຳມະເອີ້ນວ່າ «ທານແຫ່ງຄວາມຍິນດີ» (harṣa-dāna)។

Verse 61

आक्रोशानर्थहिंसानां प्रतीकाराय यद्भवेत् । दीयतेऽनुपकर्तृभ्यो भयदानं तदुच्यते

ສິ່ງໃດທີ່ໃຫ້ເພື່ອແກ້ຕ້ານການດ່າທໍາລາຍ ຄວາມວິບັດ ຫຼືການເຮັດຮ້າຍ ແມ່ນໃຫ້ແມ່ນແກ່ຜູ້ທີ່ບໍ່ເຄີຍຊ່ວຍ ນັ້ນເອີ້ນວ່າ «ທານແຫ່ງຄວາມຢ້ານ» (bhaya-dāna)។

Verse 62

प्रोक्तानि षडधिष्ठानान्यंगान्यपि च षट्च्छ्रुणु । दाता प्रतिग्रहीता च शुद्धिर्देयं च धर्मयुक्

ຖານທັງຫົກໄດ້ກ່າວແລ້ວ; ບັດນີ້ຈົ່ງຟັງອົງປະກອບຫົກຂອງທານດ້ວຍ: ຜູ້ໃຫ້, ຜູ້ຮັບ, ຄວາມບໍລິສຸດ, ຕົວທານ, ແລະສິ່ງທີ່ສອດຄ່ອງກັບທຳມະ—

Verse 63

देशकालौ च दानानामंगान्येतानि षड्विदुः । अपरोगी च धर्मात्मा दित्सुरव्यसनः शुचिः

ສະຖານທີ່ແລະເວລາກໍນັບເປັນອົງຂອງທານດ້ວຍ—ນີ້ແມ່ນທີ່ຮູ້ກັນວ່າຫົກປະການ. (ຜູ້ໃຫ້ທີ່ຄວນ) ປອດໂລກ, ມີໃຈທຳມະ, ປາຖະໜາໃຫ້, ບໍ່ຖືກກວນໂດຍອະທຳ, ແລະບໍລິສຸດ.

Verse 64

अनिंद्याजीवकर्मा च षड्भिर्दाता प्रशस्यते । अनृजुश्चाश्रद्दधानोऽशांतात्मा धृष्टभीरुकः

ຜູ້ໃຫ້ຖືກສັນລະເສີນເມື່ອມີຄຸນທັງຫົກ—ແລະດໍາລົງຊີວິດດ້ວຍອາຊີບທີ່ບໍ່ນ່າຕໍາໜິ. ແຕ່ຜູ້ຄົດຄ້ຽວ, ບໍ່ມີສັດທາ, ໃຈບໍ່ສະຫງົບ, ທັງຫານກ້າແລະຂີ້ຢ້ານ ບໍ່ໄດ້ຮັບການສັນລະເສີນ.

Verse 65

असत्यसंधो निद्रालुर्दातायं तामसोऽधमः । त्रिशुक्लः कृशवृत्तिश्च घृणालुः सकलेंद्रियः

ຜູ້ໃຫ້ທານຜູ້ຜູກພັນກັບຄວາມບໍ່ຈິງ ງ່ວງນອນ ແລະຈົມໃນຕະມັດ ຖືກນັບວ່າຕໍ່າຊ້າ. ເຖິງຈະປາກົດວ່າ “ບໍລິສຸດ” ສາມປະການ ກໍດຳລົງຊີວິດຕໍ່າຕ້ອຍ ໂຫດຮ້າຍ ແລະຖືກອິນທຣີຍະຄອບງຳ।

Verse 66

विमुक्तो योनिदोषेभ्यो ब्राह्मः पात्रमुच्यते । सौमुख्यादभिसंप्रीतिरर्थिनां दर्शने सदा । सत्कृतिश्चानसूया च तदा शुद्धिरिति स्मृता

ຜູ້ທີ່ພົ້ນຈາກຂໍ້ດ່າງພ້ອຍແຫ່ງກຳເນີດແລະຄວາມປະພຶດ ຖືກເອີ້ນວ່າ “ພຣາຫມະ” ເປັນພາຊະນະຄວນແກ່ທານ. ດ້ວຍໃບໜ້າອ່ອນໂຍນ ເຂົາຍິນດີຈາກໃຈເມື່ອເຫັນຜູ້ຂໍພຶ່ງ; ເຂົາໃຫ້ກຽດ ແລະບໍ່ອິດສາ—ນີ້ແມ່ນຄວາມບໍລິສຸດຕາມຄຳຈື່ຈຳ।

Verse 67

अपराबाधमक्लेशं स्वयत्नेनार्जितं धनम् । स्वल्पं वा विपुलं वापि देयमित्यभिधीयते

ຊັບສິນທີ່ໄດ້ມາດ້ວຍຄວາມພາກພຽນຂອງຕົນ ໂດຍບໍ່ເບຍດບຽນຜູ້ອື່ນ ແລະບໍ່ຝືນທົນຢ່າງກົດຂີ່—ຈະນ້ອຍຫຼືຫຼາຍກໍຕາມ—ຖືກປະກາດວ່າຄວນແກ່ການໃຫ້ທານ।

Verse 68

तेनापि किल धर्मेण उद्दिश्य किल किंचन । देयं तद्धर्मयुगिति शून्ये शून्यं फलं मतम्

ແມ່ນແຕ່ໄດ້ມາດ້ວຍທາງທຳອັນຊອບທຳ ກໍຄວນໃຫ້ທານບາງຢ່າງໂດຍອຸທິດໃຫ້ຖືກຕ້ອງ ແລະດ້ວຍເຈດຕະນາແຫ່ງທຳ. ເພາະເມື່ອເຈດຕະນາວ່າງເປົ່າ ຜົນກໍຖືວ່າວ່າງເປົ່າເຊັ່ນກັນ।

Verse 69

न्यायेन दुर्लभं द्रव्यं देशे कालेपि वा पुनः । दानार्हौ देशकालौ तौ स्यातां श्रेष्ठौ न चान्यथा

ຊັບສິນທີ່ໄດ້ມາດ້ວຍຄວາມຍາກລຳບາກຕາມຄວາມຍຸດຕິທຳ—ຈະເພາະສະຖານທີ່ຫຼືເພາະເວລາກໍຕາມ—ເມື່ອນຳໄປໃຫ້ທານ ສະຖານທີ່ນັ້ນແລະເວລານັ້ນເອງ ຈະເປັນເທດການອັນປະເສີດສຸດສຳລັບທານ ບໍ່ແມ່ນຢ່າງອື່ນ।

Verse 70

षंडगानीति चोक्तानि द्वौ च पाकावतः श्रृणु । द्वौ पाकौ दानजौ प्राहुः परत्राथ त्विहोच्यते

ດັ່ງນັ້ນ «ອົງປະກອບຫົກ» ໄດ້ກ່າວແລ້ວ; ບັດນີ້ຈົ່ງຟັງເຖິງ «ຜົນສຸກສອງປະການ». ນັກ຤ິສີກ່າວວ່າ ທານໃຫ້ຜົນສອງຢ່າງ—ຢ່າງໜຶ່ງໃນປະໂລກ ແລະອີກຢ່າງໃນໂລກນີ້ເອງ.

Verse 71

सद्भ्यो यद्दीयते किंचित्तत्परत्रोपतिष्ठति । असत्सु दीयते किंचित्तद्दानमिह भुज्यते

ສິ່ງໃດກໍຕາມທີ່ໃຫ້ແກ່ຄົນດີ ແມ່ນຕັ້ງຢູ່ເປັນບຸນໃນປະໂລກ. ແຕ່ສິ່ງໃດທີ່ໃຫ້ແກ່ຄົນບໍ່ຄວນ ທານນັ້ນຖືກບໍລິໂພກໃນໂລກນີ້—ຜົນຂອງມັນເປັນແຕ່ລາບລົງທາງໂລກ.

Verse 72

द्वौ पाकाविति निर्दिष्टौ प्रकारांश्चतुरः श्रृणु । ध्रुवमाहुस्त्रिकं काम्यं नैमित्तिकमिति क्रमात्

ດັ່ງນັ້ນ «ຜົນສອງປະການ» ໄດ້ຊີ້ແຈງແລ້ວ; ບັດນີ້ຈົ່ງຟັງ «ຮູບແບບສີ່ຢ່າງ». ຕາມລຳດັບແມ່ນ: ທຣຸວະ (ແນ່ນອນ), ສາມປະການ, ກາມຍະ (ຕາມຄວາມປາຖະໜາ), ແລະ ໄນມິຕຕິກະ (ຕາມໂອກາດ).

Verse 73

वैदिको दानमार्गोऽयं चतुर्धा वर्ण्यते द्विजैः । प्रपारामतडागादिसर्वकामफलं ध्रुवम्

ເສັ້ນທາງແຫ່ງທານຕາມພຣະເວດນີ້ ບັນດາດວິຊະໄດ້ພັນລະນາເປັນສີ່ພາກ. ໃນນັ້ນ «ທຣຸວະ» (ແນ່ນອນ) ແມ່ນທານເຊັ່ນ ສ້າງສະຖານທີ່ນ້ຳດື່ມ, ເຮືອນພັກ, ສະໜອງນ້ຳ/ສະບັບບໍ່ນ້ຳ ເປັນຕົ້ນ ຊຶ່ງໃຫ້ຜົນທີ່ໝັ້ນຄົງ ບັນດາຄວາມປາຖະໜາອັນຄວນກໍສຳເລັດ.

Verse 74

तदाहुस्त्रिकामित्याहुर्दीयते यद्दिनेदिने । अपत्यविजयैश्वर्यस्त्रीबालार्थं प्रदीयते

ທານໃດທີ່ຖວາຍໃຫ້ທຸກມື້ ເອີ້ນວ່າ «ຕຣິກາມະ»—ເພາະໃຫ້ເພື່ອປາຖະໜາສາມປະການ: ໄດ້ລູກຫຼານ, ຊະນະໄຊ, ແລະຄວາມຮັ່ງມີອຳນາດ; ພ້ອມທັງໃຫ້ເພື່ອສະຫວັດດີພາບຂອງແມ່ຍິງແລະເດັກນ້ອຍ.

Verse 75

इच्छासंस्थं च यद्दानं काम्यमित्यभिधीयते । कालापेक्षं क्रियापेक्षं गुणापेक्षमिति स्मृतौ

ທານໃດທີ່ຕັ້ງຢູ່ເທິງຄວາມປາຖະໜາສ່ວນຕົວ ຖືກເອີ້ນວ່າ «ກາມຍະ» (ທານອັນເກີດຈາກຄວາມປາຖະໜາ)។ ໃນສະມຣິຕິ ກ່າວວ່າ ມັນອາໄສເວລາ, ການປະກອບພິທີໃຫ້ຖືກຕ້ອງ, ແລະຄຸນສົມບັດຂອງຜູ້ຮັບ।

Verse 76

त्रिधा नौमित्तिकं प्रोक्तं सदा होमविवर्जितम् । इति प्रोक्ताः प्रकारास्ते त्रैविध्यमभिधीयते

ທານນິມິດຕິກະ (ທານຕາມເຫດການ) ຖືກກ່າວວ່າມີສາມຢ່າງ ແລະກ່າວວ່າ ບໍ່ຈໍາເປັນຕ້ອງມີໂຮມະ (ພິທີບູຊາໄຟ) ເປັນຂໍ້ບັງຄັບປະຈໍາ. ດັ່ງນັ້ນ ຮູບແບບທີ່ກ່າວໄວ້ນີ້ ຈຶ່ງເອີ້ນວ່າ ການແບ່ງສາມປະເພດ।

Verse 77

अष्टोत्तमानि चत्वारि मध्यमानि विधानतः । कानीयसानि शेषाणि त्रिविधत्वमिदं विदुः

ຕາມຂໍ້ກໍານົດ ມີແປດຢ່າງເປັນ «ອຸດຕະມະ» ແລະສີ່ຢ່າງເປັນ «ມັດທະມະ»; ທີ່ເຫຼືອເປັນ «ກະນີຍະ» (ຕໍ່າກວ່າ). ດັ່ງນັ້ນ ນັກປັນຍາຈຶ່ງເຂົ້າໃຈວ່າ ນີ້ແມ່ນການຈັດຊັ້ນສາມປະເພດ।

Verse 78

गृहप्रासादविद्याभूगोकूपप्राणहाटकम् । एतान्युत्तमदानानि उत्तमद्रव्यदानतः

ທານເຊັ່ນ ເຮືອນ, ປະສາດ, ວິຊາຄວາມຮູ້, ຜືນດິນ, ງົວ, ບໍ່ນ້ໍາ, ການຊ່ວຍຊີວິດ, ແລະຄໍາ—ເຫຼົ່ານີ້ແມ່ນ «ທານອຸດຕະມະ» ເນື່ອງຈາກເປັນການບໍລິຈາກວັດຖຸອັນດີເລີດ ແລະເປັນເຄື່ອງຄໍ້າຈຸນຊີວິດ।

Verse 79

अन्नारामं च वासांसि हयप्रभृतिवाहनम् । दानानि मध्यमानीति मध्यमद्रव्यदानतः

ອາຫານແລະສວນ, ເຄື່ອງນຸ່ງຫົ່ມ, ແລະພາຫະນະເລີ່ມຈາກມ້າເປັນຕົ້ນ—ທານເຫຼົ່ານີ້ເອີ້ນວ່າ «ມັດທະມະ» ເນື່ອງຈາກເປັນການບໍລິຈາກຊັບພະຍາກອນລະດັບກາງ।

Verse 80

उपानच्छत्रपात्रादिदधिमध्वासनानि च

ຂອງທານຊັ້ນຕ່ຳຍັງມີ ເກີບ, ຮົ່ມ, ພາຊະນະ ແລະສິ່ງອື່ນໆ; ພ້ອມທັງ ນົມສົ້ມ, ນ້ຳເຜິ້ງ, ແລະອາສນະ (ບ່ອນນັ່ງ).

Verse 81

दीपकाष्ठोपलादीनि चरमं बहुवार्षिकम् । इति कानीयसान्याहुर्दाननाशत्रयं श्रृणु

ການຖວາຍປະທີບ, ໄມ້ຟືນ, ຫີນ ແລະສິ່ງຄ້າຍຄື ເປັນທານທີ່ຕ່ຳສຸດ; ຜົນບຸນຂອງມັນຢູ່ໄດ້ສັ້ນ ແມ່ນແຕ່ຜ່ານຫຼາຍປີ. ດັ່ງນັ້ນຈຶ່ງເອີ້ນວ່າ ‘ທານນ້ອຍ’. ບັດນີ້ຈົ່ງຟັງສາມປະການທີ່ເຮັດໃຫ້ທານເສຍຜົນ.

Verse 82

यद्दत्त्वा तप्यते पश्चादासुरं तद्धृथा मतम् । अश्रद्धया यद्ददाति राक्षसं स्याद्वृथैव तत्

ທານໃດທີ່ໃຫ້ແລ້ວພາຍຫຼັງກັບເຜົາໃຈດ້ວຍຄວາມເສຍໃຈ ທານນັ້ນເອີ້ນວ່າ ‘ອາສຸຣະ’ ແລະນັບວ່າເສຍເປົ່າ. ທານໃດທີ່ໃຫ້ໂດຍບໍ່ມີສັດທາ ຈະເປັນ ‘ຣາກສະສະ’—ທານນັ້ນກໍເປັນໄຮ້ຜົນເຊັ່ນກັນ.

Verse 83

यच्चाक्रुश्य ददात्यंग दत्त्वा वाक्रोशति द्विजम् । पैशाचं तद्वृथा दानंदाननाशास्त्रयस्त्वमी

ໂອ້ ຜູ້ເປັນທີ່ຮັກ, ທານໃດທີ່ໃຫ້ພ້ອມກັບການດ່າທໍ້ (ຜູ້ຮັບ) ຫຼືໃຫ້ແລ້ວຈຶ່ງດ່າທໍ້ພຣາຫມະນະ ທານນັ້ນເອີ້ນວ່າ ‘ໄປສາຈະ’ ແລະເປັນທານທີ່ເສຍເປົ່າ. ນີ້ແຫຼະແມ່ນສາມປະການທີ່ເຮັດໃຫ້ທານພິນາດ.

Verse 84

इति सप्तपदैर्बद्धं दानमाहात्म्य मुत्तमम् । शक्त्या ते कीर्तितं राजन्साधु वाऽसाधु वा वद

“ດັ່ງນີ້ ໃນເຈັດບາດ (ເຈັດຂັ້ນ) ໄດ້ຜູກຮ້ອຍສະແດງມະຫາອານຸພາບອັນສູງສຸດຂອງທານ. ໂອ້ ພຣະຣາຊາ, ຕາມກຳລັງຂ້ອຍ ຂ້ອຍໄດ້ກ່າວແຈ້ງແກ່ທ່ານແລ້ວ—ບັດນີ້ຈົ່ງບອກຂ້ອຍ: ກ່າວດີ ຫຼື ກ່າວບໍ່ດີ?”

Verse 85

धर्मवर्मोवाच । अद्य मे सफलं जन्म अद्य मे सफलं तपः । अद्य ते कृतकृत्योऽस्मि कृतः कृतिमतां वर

ທັມມະວັຣມັນ ກ່າວວ່າ: «ມື້ນີ້ ການເກີດຂອງຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ບັງເກີດຜົນ; ມື້ນີ້ ຕະປະສະຍາຂອງຂ້າພະເຈົ້າກໍໄດ້ຜົນ. ໂອ ຜູ້ປະເສີດໃນຫມູ່ຜູ້ສຳເລັດ, ໂດຍເຈົ້າ ຂ້າພະເຈົ້າເປັນຜູ້ບັນລຸຈຸດປະສົງແລ້ວ»។

Verse 86

पठित्वा सकलं जन्म ब्रह्मचारि यथा वृथा । बहुक्लेशात्प्राप्तभार्यः सावृथाऽप्रियवादिनी

«ແມ່ນແຕ່ອ່ານຮຽນຕະຫຼອດຊີວິດ ກໍອາດຢູ່ເຫມືອນພຣະພົມຈາຣິນ ຢ່າງໄຮ້ຜົນ. ແລະແມ່ນແຕ່ໄດ້ພັນລະຍາມາດ້ວຍຄວາມລຳບາກຫຼາຍ ກໍອາດໄຮ້ຜົນ ຖ້ານາງກ່າວຄຳຮຸນແຮງ ແລະຄຳທີ່ບໍ່ນ່າຟັງ»។

Verse 87

क्लेशेन कृत्वा कूपं वा स च क्षारोदको वृथा । बहुक्लेशैर्जन्म नीतं विना धर्मं तथा वृथा

«ຫຼືຂຸດບໍ່ນ້ຳດ້ວຍຄວາມພາກພຽນຫຼາຍ ແຕ່ນ້ຳກັບເປັນນ້ຳເຄັມ ຄວາມພາກພຽນນັ້ນກໍໄຮ້ຜົນ. ເຊັ່ນດຽວກັນ ຊີວິດທີ່ຜ່ານຄວາມລຳບາກຫຼາຍ ກໍໄຮ້ຜົນ ຖ້າດຳລົງຢູ່ໂດຍບໍ່ມີທັມມະ»។

Verse 88

एवं मे यद्वृथा नाम जातं तत्सफलं त्वया । कृतं तस्मान्नमस्तुभ्यं द्विजेभ्यश्च नमोनमः

«ດັ່ງນັ້ນ ສິ່ງໃດໆໃນຊີວິດຂອງຂ້າພະເຈົ້າທີ່ເຄີຍເປັນ ‘ໄຮ້ຜົນ’ ເຈົ້າໄດ້ເຮັດໃຫ້ເກີດຜົນ. ດັ່ງນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າຂໍນະມັດສະການແດ່ເຈົ້າ; ແລະຂໍນະໂມນະມະ ແດ່ດວິຊະ (ພຣາຫມະນ) ທັງຫຼາຍ ຊ້ຳແລ້ວຊ້ຳອີກ»។

Verse 89

सत्यमाह पुरा विष्णुः कुमारान्विष्णुसद्भनि

«ແທ້ຈິງແລ້ວ ໃນການກ່ອນ ພຣະວິດສະນຸ ໄດ້ກ່າວຖ້ອຍຄຳນີ້ແກ່ພວກກຸມາຣະ ໃນສະພາຂອງພຣະວິດສະນຸເອງ»។

Verse 90

नाहं तथाद्भि यजमानहविर्वितानश्चयोतद्घृतप्लुतमदन्हुतभुङ्मुखेन । यद्ब्राह्मणस्य मुखतश्चरतोनुघासं तुष्टस्य मय्यवहितैर्निजकर्मपाकैः

ຂ້າພະເຈົ້າບໍ່ພໍໃຈເທົ່າກັນດ້ວຍເຄື່ອງບູຊາອັນຫຼາກຫຼາຍຂອງຜູ້ປະກອບຍັດ—ດ້ວຍອາຫຸຕິ ແລະ ນ້ຳມັນເນີຍທີ່ຫຼົ່ນລົງໃນໄຟ ແລ້ວ “ປາກຂອງພິທີ” ກິນ—ເທົ່າກັບທີ່ຂ້າພະເຈົ້າພໍໃຈແມ່ນແຕ່ຄຳນ້ອຍໜຶ່ງຈາກປາກຂອງພຣາຫມັນຜູ້ອິ່ມໃຈ ທີ່ຖວາຍດ້ວຍຄວາມເຄົາລົບແລະສະຕິ ເປັນຜົນສຸກງອມຂອງກຳຂອງຕົນເອງ।

Verse 91

तन्मयाऽशर्मणा वापि यद्विप्रेष्वप्रियं कृतम् । सर्वस्य प्रभवो विप्रास्तत्क्षमतां प्रसादये

ສິ່ງໃດກໍຕາມທີ່ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ເຮັດໃຫ້ພຣາຫມັນບໍ່ພໍໃຈ—ຈະເພາະຄວາມປະມາດ ຫຼື ຂາດປັນຍາກໍຕາມ—ຂໍໃຫ້ພຣາຫມັນທັງຫຼາຍ ຜູ້ເປັນບໍ່ເກີດແຫ່ງທຸກສິ່ງ ຈົ່ງອະໄພໃຫ້; ຂ້າພະເຈົ້າຂໍວອນຂໍພຣະກະລຸນາຂອງທ່ານ.

Verse 92

त्वं च कोसि न सामान्यः प्रणम्याहं प्रसादये । आत्मानं ख्यापय मुने प्रोक्तश्चेत्यब्रवं तदा

ແລ້ວທ່ານເປັນໃຜ—ແນ່ນອນບໍ່ແມ່ນຄົນທົ່ວໄປ. ຂ້າພະເຈົ້າກໍ່ກາບນົບ ແລະຂໍພຣະກະລຸນາຈາກທ່ານ. “ຂໍຈົ່ງເຜີຍຕົນເອງ ໂອ ມຸນີ” ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ກ່າວໃນເວລານັ້ນ ເມື່ອຖ້ອຍຄຳນີ້ຖືກກ່າວຂຶ້ນ.

Verse 93

नारद उवाच । नारदोऽस्मि नृपश्रेष्ठ स्थानकार्थी समागतः । प्रोक्तं च देहि मे द्रव्यं भूमिं च स्थानहेतवे

ນາຣະດະກ່າວວ່າ: “ໂອ ພະຣາຊາຜູ້ປະເສີດ, ຂ້າພະເຈົ້າແມ່ນນາຣະດະ. ຂ້າພະເຈົ້າມາເພື່ອສະແຫວງຫາສະຖານທີ່ອັນເໝາະສົມ. ດັ່ງນັ້ນຂ້າພະເຈົ້າຂໍ: ຈົ່ງໃຫ້ຊັບສິນ ແລະ ແຜ່ນດິນແກ່ຂ້າພະເຈົ້າ ເພື່ອຈັດຕັ້ງສະຖານນັ້ນ.”

Verse 94

यद्यपीयं देवतानां भूमिर्द्रव्यं च पार्थिव । तथापि यस्मिन्यः काले राजा प्रार्थ्यः स निश्चितम्

ໂອ ພະຣາຊາ, ແມ່ນແທ້ວ່າແຜ່ນດິນນີ້ ແລະ ຊັບສິນຂອງມັນ ເປັນຂອງເທວະດາໂດຍແທ້; ແຕ່ກໍຍັງມີເວລາ ແລະ ເຫດປັດໃຈອັນເໝາະສົມ ທີ່ໃນເວລານັ້ນ ພະຣາຊາຈຳເປັນຕ້ອງຖືກຂໍຮ້ອງແນ່ນອນ—ນີ້ແມ່ນຂໍ້ທີ່ຕັ້ງໄວ້ຢ່າງໝັ້ນຄົງ.

Verse 95

सहीश्वरस्यावतारो भर्त्ता दाताऽभयस्य सः । तथैव त्वामहं याचे द्रव्यशुद्धिप्सया । पूर्व ममालयं देहि देयार्थे प्रार्थनापरः

ພະຣາຊານັ້ນແທ້ຈິງເປັນອະວະຕານຂອງພຣະເຈົ້າ ເປັນຜູ້ປົກປ້ອງ ແລະຜູ້ປະທານອະໄພ. ດັ່ງນັ້ນຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງຂໍວິນວອນ ໂດຍປາຖະໜາໃຫ້ຊັບສິນທີ່ຈະໃຊ້ໃນທານບໍລິສຸດ. ຂໍປະທານທີ່ຢູ່ອາໄສໃຫ້ຂ້າພະເຈົ້າກ່ອນ ເພາະຂ້າພະເຈົ້າມຸ່ງໝັ້ນຂໍເພື່ອການຖວາຍທານອັນຖືກຕ້ອງ.

Verse 96

राजोवाच । यदि त्वं नारदो विप्र राज्यमस्त्वखिलं तव । अहं हि ब्राह्मणानां ते दास्यं कर्ता न संशयः

ພະຣາຊາກ່າວວ່າ: ໂອ ພຣາຫມັນນາຣະດະ, ຖ້າເປັນທ່ານແທ້ ຂໍໃຫ້ອານາຈັກທັງປວງເປັນຂອງທ່ານ. ສ່ວນຂ້າພະເຈົ້າຈະເປັນຜູ້ຮັບໃຊ້ທ່ານ ແລະພຣາຫມັນທັງຫຼາຍ ບໍ່ມີຄວາມສົງໄສໃດໆ.

Verse 97

नारद उवाच । यद्यस्माकं भवान्भक्तस्तत्ते कार्यं च नो वचः

ນາຣະດະກ່າວວ່າ: ຖ້າທ່ານເປັນຜູ້ມີພັກຕິຕໍ່ພວກເຮົາແທ້ ທ່ານຈົ່ງປະຕິບັດຕາມຄໍາສັ່ງຂອງພວກເຮົາ; ໃຫ້ຖ້ອຍຄໍາຂອງພວກເຮົາເປັນໜ້າທີ່ຂອງທ່ານ.

Verse 98

सर्वं यत्तद्देहि मे द्रव्यमुक्तं भुवं च मे सप्तगव्यूतिमात्राम् । भूयात्त्वत्तोप्यस्य रक्षेति सोऽपि मेने त्वहं चिंतये चार्थशेषम्

“ຈົ່ງໃຫ້ຊັບສິນທັງໝົດທີ່ໄດ້ກ່າວໄວ້ແກ່ຂ້າພະເຈົ້າ ແລະຈົ່ງປະທານດິນແດນໃຫ້ຂ້າພະເຈົ້າ ຂະໜາດເທົ່າເຈັດ ກະວະຍູຕິ.” ລາວກໍຍອມຮັບ ຄິດວ່າ “ຂໍໃຫ້ການປົກປ້ອງຂອງມັນມາຈາກທ່ານ.” ແຕ່ຂ້າພະເຈົ້າຍັງຄິດຕໍ່ເຖິງວຽກທີ່ຍັງເຫຼືອຢູ່.