Adhyaya 20

Verse 1

प्रह्लाद उवाच । ब्रह्मघोषध्वनिं श्रुत्वा दानवो दुर्मुखस्तदा । क्रोधसंरक्तनयनो दुर्वाससमथाब्रवीत्

Prahlāda nói: Nghe tiếng tụng xướng Veda và lời hô tụng thiêng liêng, Dānava tên Durmukha khi ấy mắt đỏ rực vì giận dữ, rồi cất lời với hiền thánh Durvāsā.

Verse 2

हन्यमानस्त्वमस्माभिर्यदि मुक्तोसि वै द्विज । कस्मात्पुनः समायातो मरणाय च दुष्टधीः

“Dẫu bị chúng ta đánh đập mà ông vẫn thật sự thoát được, hỡi Bà-la-môn—cớ sao lại quay trở lại nữa, với ý niệm xấu xa, như thể tìm đến cái chết?”

Verse 3

इत्युक्त्वा मुष्टिना हन्तुं प्राद्रवद्दानवाधमः । प्राह प्रधावमानं तं दुर्वासा मुनिसत्तमः

Nói xong, tên Dānava hèn ác ấy lao tới định đấm bằng nắm tay. Khi hắn đang xông đến, hiền thánh Durvāsā—bậc tối thượng trong các ẩn sĩ—liền cất lời với hắn.

Verse 5

तस्य क्रुद्धो जगन्नाथो दुर्वाससः कृते तदा । चक्रेण क्षुरधारेण शिरश्चिच्छेद लीलया

Bấy giờ Jagannātha, vì Durvāsā mà nổi giận, đã dùng bánh xe thần sắc như lưỡi dao mà thong dong chém đứt đầu hắn như một trò lila.

Verse 6

प्रह्लाद उवाच । दुर्मुखं निहतं दृष्ट्वा दानवो दुःसहस्तदा । आक्रोशदुच्चैर्दितिजाञ्छीघ्रमागम्यतामिति

Prahlāda nói: Thấy Durmukha đã bị giết, Dānava Duḥsaha liền kêu lớn với bọn quỷ sinh từ Diti: “Hãy mau đến đây!”

Verse 7

श्रुत्वा दैत्यगणाः सर्वे दुर्मुखं निहतं तदा । दुर्वाससं पुनस्तत्र परित्रातं च विष्णुना

Nghe tin Durmukha đã bị giết, toàn thể bọn Daitya cũng biết rằng ngay tại đó Durvāsā lại một lần nữa được Viṣṇu che chở.

Verse 8

कूर्मपृष्ठो गोलकश्च क्रोधनो वेददूषकः । यज्ञघ्नो यज्ञहंता च धर्मान्तकस्तपस्विहा

Trong số chúng có Kūrmapṛṣṭha, Golaka, Krodhana—kẻ làm ô uế Veda—Yajñaghna và Yajñahantā, những kẻ sát hại tế lễ, cùng Dharmāntaka, kẻ giết các bậc khổ hạnh.

Verse 9

एते चान्ये च बहवो विविधायुधपाणयः । क्रोधसंरक्तनयनाः शपन्तो ब्राह्मणं तथा

Những kẻ ấy và còn nhiều kẻ khác, tay cầm đủ loại vũ khí, mắt đỏ ngầu vì giận dữ, cũng buông lời nguyền rủa nhắm vào vị brāhmaṇa.

Verse 10

परिक्षिप्य तदात्रेयं विष्णुं संकर्षणं तथा । तोमरैर्भिन्दिपालैश्च मुशलैश्च भुशुंडिभिः

Bấy giờ, chúng vây quanh vị hiền triết Ātreya, cùng cả đức Viṣṇu và Saṃkarṣaṇa, rồi xông đánh bằng lao, bhindipāla, chùy gậy và vũ khí bhuśuṇḍi.

Verse 11

अस्त्रैर्नानाविधैश्चापि युयुधुः क्रोधमूर्छिताः । दानवैः संवृतो विष्णुः समन्ताद्घोरदर्शनैः

Cuồng loạn vì phẫn nộ, chúng giao chiến bằng đủ loại vũ khí. Đức Viṣṇu bị các Dānava hình dung ghê rợn vây kín bốn bề.

Verse 12

संकर्षणश्च शुशुभे चंद्रादित्यौ घनैरिव । गृहीत्वा धनुषी दिव्ये शीघ्रं संयोज्य चाशुगान्

Saṃkarṣaṇa rực sáng—như trăng và mặt trời hiện ra giữa mây. Ngài cầm lấy đôi cung thần, mau chóng lắp tên, sẵn sàng phóng đi.

Verse 13

स्पर्शं मा कुरु पापिष्ठ ब्राह्मणं मां कृताह्निकम् । तं दृष्ट्वा दानवं विष्णुर्ब्राह्मणं हन्तुमुद्यतम्

“Đừng chạm vào ta, hỡi kẻ tội lỗi nhất—ta là một Brāhmaṇa đã hoàn tất nghi lễ hằng ngày.” Thấy tên Dānava toan giết vị Brāhmaṇa, đức Viṣṇu liền lưu tâm để can thiệp.

Verse 14

दानवान्विद्रुतान्दृष्ट्वा विष्णुना निहतान्परान् । गोलकः कूर्मपृष्ठश्च मानं कृत्वा न्यवर्तताम्

Thấy các Dānava tháo chạy và những kẻ khác bị Viṣṇu hạ sát, Golaka và Kūrmapṛṣṭha nuốt xuống lòng kiêu mạn, xét lại thế cuộc rồi quay lại để tái chiến.

Verse 15

संकर्षणं गोलकश्च ह्याजघान त्रिभिः शरैः । अनन्तं व्यथितं दृष्ट्वा गोलकः क्रोधमूर्छितः

Golaka bắn ba mũi tên vào Saṃkarṣaṇa. Thấy Ananta đau đớn, Golaka trở nên điên cuồng vì giận dữ.

Verse 16

उत्पत्य तरसा मूर्ध्नि दुर्वाससमताडयत् । स मुष्टिघाताभिहतश्चुक्रोश पतितः क्षितौ

Nhảy lên thật mạnh, hắn đánh vào đầu Durvāsas. Bị trúng một cú đấm, Durvāsas hét lên và ngã xuống đất.

Verse 17

संकर्षणस्तु पतितं दृष्ट्वा मूर्ध्नि प्रताडितम् । दृष्ट्वा चुकोप भगवांस्तिष्ठतिष्ठेति चाब्रवीत् । संगृह्य मुशलं वीरो जघान समरे रिपुम्

Nhưng Saṃkarṣaṇa, thấy ông ngã xuống và bị đánh vào đầu, bừng bừng nổi giận. "Đứng lại! Đứng lại!" ngài hét lên; và nắm lấy chiếc chày, vị anh hùng đánh hạ kẻ thù trong trận chiến.

Verse 18

मुशलेनाहतो मूर्ध्नि गोलको विकलेन्द्रियः । संभिन्नमस्तकश्चैव पपात च ममार च

Bị chiếc chày đánh vào đầu, Golaka mất kiểm soát các giác quan; hộp sọ vỡ nát, hắn ngã xuống và chết.

Verse 19

गोलकं पतितं दृष्ट्वा क्रन्दंतं ब्राह्मणं तथा । कूर्मपृष्ठं च भगवान्विष्णुर्हन्तुं मनो दधे । नाराचेन सुतीक्ष्णेन जघान हृदये रिपुम्

Thấy Golaka đã ngã xuống và vị Bà-la-môn vẫn đang than khóc, Đức Viṣṇu quyết định tiêu diệt cả Kūrmapṛṣṭha. Với một mũi tên sắt sắc bén, ngài bắn vào tim kẻ thù.

Verse 20

स विष्णुबाणाभिहतस्त्यक्तशस्त्रः पलायितः । तस्मिन्प्रभिन्नेऽतिबले गते वै कूर्मपृष्ठके । अभज्यत बलं सर्वं विद्रुतं च दिशो दश

Bị mũi tên của đức Viṣṇu bắn trúng, hắn bỏ khí giới mà chạy trốn. Khi Kūrmapṛṣṭha, kẻ cực kỳ hùng mạnh, bị phá vỡ và bị đẩy lui như thế, toàn bộ đạo quân tan tác, tán loạn, chạy về mười phương.

Verse 21

तत्प्रभग्रं बलं सर्वं निहतं गोलकं तथा । द्वारस्थः कथयामास दैत्यराज्ञे कुशाय सः

Toàn bộ đội tiên phong ấy, cùng cả Golaka, đều đã bị tiêu diệt. Bấy giờ người giữ cổng liền đến tâu báo với vua Daitya là Kuśa.

Verse 22

गोलकं निहतं श्रुत्वा दैत्यानन्यांश्च दैत्यराट् । योधानाज्ञापयामास सन्नद्धान्स्वबलस्य च

Nghe tin Golaka đã bị giết, vua Daitya liền truyền cho các Dānava khác cùng các chiến sĩ trong quân mình hãy trang bị giáp trụ, vũ khí, sẵn sàng xuất trận.

Verse 23

आज्ञां कुशस्य ते लब्ध्वा दैत्याः पंचजनादयः । युद्धायाभिमुखाः सर्वे रथैर्नागैश्च निर्ययुः

Nhận lệnh của Kuśa, các Daitya—đứng đầu là Pañcajana—đều hướng về chiến trận mà xuất phát, đi bằng chiến xa và voi trận.

Verse 24

अनीकं दशसाहस्रं कूर्मपृष्ठस्य निर्ययौ । अयुते द्वे रथानां तु नागानामयुतं तथा

Một đạo quân mười nghìn từ phía Kūrmapṛṣṭha tiến ra. Lại có hai vạn chiến xa, và cũng một vạn voi trận, cùng xuất phát.

Verse 25

दशायुतानि चाश्वानामुष्ट्राणां च तथैव च । बकश्च निर्ययौ दैत्यो बहुसैन्यसमन्वितः

Có một trăm nghìn ngựa, và lạc đà cũng vậy. Daitya Baka cũng xuất quân, được hộ tống bởi một đại quân hùng hậu.

Verse 26

तथा दीर्घनखो दैत्यः स्वेनानीकेन संवृतः । मंत्रिपुत्रो महामायो दैत्यराज कुशस्य वै । निर्ययौ विघसो दैत्यः प्रघसश्च महाबलः

Cũng vậy, Daitya Dīrghanakha xuất quân, được đội ngũ của mình vây quanh. Mahāmāya, con của vị đại thần của vua Daitya Kuśa, cũng lên đường; Daitya Vighasa cũng ra đi, và cả Praghāsa đầy uy lực.

Verse 27

ऊर्द्ध्वबाहुर्वक्रशिराः कञ्चुकश्च शिवोलुकैः । ब्रह्मघ्नो यज्ञहा दैत्यो राहुर्बर्बरकस्तथा

Ūrddhvabāhu và Vakraśiras, cùng Kañcuka với Śivoluka cũng xuất trận; lại nữa, các Daitya Brahmaghna và Yajñahā, cùng Rāhu và Barbaraka cũng tiến ra.

Verse 28

सुनामा वसुनामा च मंत्रिणौ बुद्धिसत्तमौ । सेनापतिश्चोग्रदंष्टस्तस्य भ्राता महाहनुः

Sunāmā và Vasunāmā—hai vị đại thần, bậc tối thắng về mưu lược—đều có mặt. Tướng chỉ huy là Ogradaṃṣṭra, và em trai ông là Mahāhanu.

Verse 29

एते चान्ये च बहवो दैत्याः क्रोधसमन्विताः । महता रथघोषेण निर्ययुर्युद्धकांक्षिणः

Những kẻ ấy và còn nhiều Daitya khác, lòng đầy phẫn nộ, đã tiến ra với tiếng xe chiến vang rền, khát khao giao chiến.

Verse 30

स्नात्वा शुक्लांबरधरः शुक्लमालाविभूषितः । कुशः शंभुं महादेवं भवानीपतिमव्ययम् । आर्चयमास भूतेशं परमेण समाधिना

Tắm gội xong, khoác y phục trắng và trang sức bằng vòng hoa trắng, Kuśa đã phụng thờ Śambhu—Mahādeva, Đấng bất hoại, phu quân của Bhavānī—Bhūteśa, với định tâm tối thượng.

Verse 31

पंचामृतेन संस्नाप्य तथा गन्धैर्वि लिप्य च । अर्चयामास दैत्येन्द्रो ह्यनेककुसुमोत्करैः

Chúa tể loài Daitya đã tắm rưới (tôn tượng) bằng pañcāmṛta, xức hương thơm, rồi phụng cúng bằng những đống hoa muôn loại.

Verse 32

गीतवादित्रशब्दैश्च तथा मंगलवाचकैः । पूजयित्वा महादेवं ब्राह्मणान्स्वस्ति वाच्य च

Giữa tiếng ca và nhạc khí, cùng những lời chúc tụng cát tường, ông phụng thờ Mahādeva; rồi kính đãi các brāhmaṇa và cho xướng lời “svasti” cầu an lành.

Verse 33

भूषयित्वा भूषणैश्च मणिवज्रविभूषणैः । मुकुटेनार्कवर्णेन ज्वलद्भास्कररोचिषा

Tự trang sức bằng châu báu—ngọc và kim cương—ông đội vương miện sắc như mặt trời, rực cháy với hào quang của nhật luân chói lọi.

Verse 34

भ्राजमानो दैत्यराजो हारेणाऽतीव शोभितः । संनह्य च महाबाहुः सारथिं समुदैक्षत

Vua Daitya rạng ngời, càng thêm lộng lẫy bởi chuỗi ngọc, liền tự trang bị vũ khí; rồi bậc dũng sĩ tay mạnh ấy ngoảnh nhìn về người đánh xe của mình.

Verse 35

सुनामानं वसुं चैव मंत्रिणौ वाक्यमब्रवीत् । कश्चायमसुरान्हंति किमर्थं ज्ञायतामिति

Ngài nói với hai vị đại thần Sunāma và Vasu: “Kẻ nào đang diệt các a-tu-la, và vì cớ gì? Hãy tra xét cho rõ.”

Verse 36

तस्य तद्वचनं श्रुत्वा रुरुर्वचनमब्रवीत् । गतेह्नि ब्राह्मणः स्नातुं गोमत्याः संगमे किल

Nghe lời ấy, Ruru đáp: “Vào một ngày trước kia, quả thật có một vị bà-la-môn đã đến tắm tại nơi hợp lưu của sông Gomati.”

Verse 37

आगतः प्रतिषिद्धः सन्दैत्यैस्तत्र मही पते । तेन विष्णुः समानीतः संकर्षणसमन्वितः

Ông ấy đến nơi ấy, nhưng bị các Daitya ngăn cấm, hỡi chúa tể của đất; vì thế Viṣṇu đã được thỉnh đến, cùng với Saṅkarṣaṇa.”

Verse 38

सोऽस्मान्हंति महाराज ब्रह्मण्यो जगदीश्वरः । तेन ते बहवो दैत्या हताः केचित्पलायिताः

“Ngài ấy đang giết chúng ta, hỡi đại vương—Jagadīśvara, Đấng che chở các bà-la-môn. Bởi Ngài, nhiều Daitya của bệ hạ đã bị diệt, và một số đã bỏ chạy.”

Verse 39

सुनामोवाच । स्नात्वा गच्छतु विप्रोऽसौ वासुदेवसमन्वितः । राजन्वृथा विग्रहेण किं कार्यं कथयस्व नः

Sunāma thưa: “Hãy để vị bà-la-môn ấy tắm rồi ra đi, có Vāsudeva hộ tống. Tâu đại vương, cớ gì phải gây tranh chấp vô ích? Xin nói cho chúng tôi biết.”

Verse 40

तस्य तद्वचनं श्रुत्वा कुशः क्रोधसमन्वितः । कथं गोलकहंतारं न हनिष्यामि केशवम्

Nghe lời ấy, Kuśa bừng bừng phẫn nộ mà nói: “Sao ta có thể không giết Keśava, kẻ đã sát hại Golaka?”

Verse 41

एतावदुक्त्वा स क्रुद्धो ययौ दैत्यपतिस्तदा । ततो वादित्र शब्दैश्च भेरीशब्दैः समन्वितः

Nói bấy nhiêu rồi, chúa tể loài Daitya trong cơn thịnh nộ liền lên đường. Khi ấy vang lên tiếng nhạc khí, hòa cùng tiếng trống bherī dội rền.

Verse 42

ददर्श तत्र देवेशं सहस्रशिरसं प्रभुम् । तथा विष्णुं चक्रपाणिं दुर्वाससमकल्मषम्

Tại đó, hắn thấy Đấng Chúa tể chư thiên, bậc Chủ tể nghìn đầu; lại thấy Viṣṇu tay cầm bánh xe, thanh tịnh không vết nhơ, rạng ngời khổ hạnh như hiền thánh Durvāsas.

Verse 43

ईश्वरांशं च तं दृष्ट्वा न हन्तव्योऽयमीश्वरः । विष्णुमुद्दिश्य तान्सर्वान्प्रेरयामास दानवान्

Thấy Ngài là một phần của Đấng Tối Thượng, hắn nghĩ: “Vị Chúa này không nên bị giết.” Nhưng nhắm vào Viṣṇu, hắn vẫn thúc giục tất cả bọn Dānava xông lên.

Verse 44

नागैः पर्वतसंकाशै रथैर्जलदसन्निभैः । अश्वैर्महाजवैश्चैव परिवव्रुः समंततः

Với voi lớn như núi, với chiến xa như mây mưa dày đặc, và với những tuấn mã mạnh mẽ, phi nhanh, chúng vây quanh tứ phía.

Verse 45

ततो युद्धं समभवद्देवयोर्दानवैः सह । आच्छादितौ तौ ददृशुर्दैत्यैर्देवगणास्तदा

Bấy giờ, chiến trận bùng lên giữa hai vị Thiên thần và bọn Dānava. Khi ấy, chư thiên thấy hai vị ấy bị bọn Daitya vây quanh che phủ, như bị ẩn khuất tứ phía.

Verse 46

ततो गृहीत्वा मुशलं हलं च बलवान्हली । जघान दैत्यप्रवरान्कालानलयमोपमान्

Rồi bậc Hali hùng lực (Saṃkarṣaṇa) cầm chùy và lưỡi cày, giáng xuống những Daitya hàng đầu—khủng khiếp như ngọn lửa của Thời Gian vào lúc tận kiếp.

Verse 47

ते हन्यमाना दैतेया बलेन बलशालिना । सर्वतो विद्रुता भग्नाः कुशमेव ययुस्तदा

Bị sức mạnh của bậc hùng lực đánh dập, bọn Daitya tan vỡ, tháo chạy tứ phía; rồi chúng rút về Kuśa.

Verse 48

बकश्च यज्ञकोपश्च ब्रह्मघ्नो वेददूषकः । महामखघ्नो जंभश्च राहुर्वक्रशिरास्तथा

Baka và Yajñakopa, Brahmaghna—kẻ làm ô uế Veda; Mahāmakhaghna, Jambha, Rāhu, cùng với Vakraśiras—

Verse 49

एते चान्ये च बहवः प्रवरा दानवोत्तमाः । क्रोधसंरक्तनयना बिभिदुस्ते जनार्द्दनम्

Những kẻ ấy và còn nhiều kẻ khác—hàng đầu trong bọn Dānava ưu tú—mắt đỏ ngầu vì phẫn nộ, đã xông vào công kích và đánh chém Janārdana.

Verse 50

ततः क्रोधसमायुक्तौ संकर्षणजनार्दनौ । चक्रलांगलघातेन जघ्नतुर्दानवोत्तमान्

Sau đó, tràn đầy cơn thịnh nộ chính đáng, Saṃkarṣaṇa và Janārdana đã đánh hạ những Dānava hàng đầu bằng những đòn của đĩa và cày.

Verse 51

चक्रेण च शिरः कायाच्चिच्छेदाशु बकस्य वै । चूर्णयामास मुशली यज्ञहंतारमेव च

Với chiếc đĩa, ngài nhanh chóng chặt đầu Baka khỏi cơ thể; và người cầm chùy cũng nghiền nát kẻ phá hoại lễ tế.

Verse 52

राहुं जघान चक्रेण तथान्यान्मुशलेन च । ते हता हन्यमानाश्च भग्ना जग्मुर्दिशो दश

Ngài đánh hạ Rāhu bằng đĩa, và những kẻ khác bằng chùy. Bị giết và bị chém, những kẻ thù tan tác bỏ chạy tán loạn về mười phương.

Verse 53

कुशः स्वां वाहिनीं दृष्ट्वा विद्रुतां निहतां तथा । क्रोधसंरक्तनयनः प्राह याहीति सारथिम्

Kuśa, thấy quân đội của mình tan tác và bị giết, đôi mắt đỏ ngầu vì giận dữ, ra lệnh cho người đánh xe: "Tiến lên!"

Verse 54

स तयोरंतिकं गत्वा नाम विश्राव्य चात्मनः । उवाच कस्त्वं दैतेयान्मम हंसि गदाधर

Lại gần họ và xưng tên mình, hắn nói: "Ngươi là ai, hỡi kẻ cầm chùy, mà dám giết các chiến binh Daitya của ta?"

Verse 55

श्रीवासुदेव उवाच । यस्माद्विमुक्तिदं पुण्यं गोमत्युदधिसंगमम् । रुद्धं दुरात्मभिः पापैस्तस्मात्ते निहता मया

Sri Vasudeva phán: "Bởi vì nơi giao thoa thiêng liêng của sông Gomati và đại dương ban cho sự giải thoát, và vì nó đang bị những kẻ tội lỗi, tâm hồn độc ác cản trở, nên chúng đã bị Ta tiêu diệt."

Verse 56

कुश उवाच । मां न जानासि चात्रस्थं कथं जीवन्प्रयास्यसि । युध्यस्व त्वं स्थिरो भूत्वा ततस्त्यक्ष्यसि जीवितम्

Kuśa nói: "Ngươi không biết ta, dù ta đang đứng đây—làm sao ngươi có thể sống sót rời đi? Hãy đứng vững và chiến đấu; rồi ngươi sẽ phải bỏ mạng."

Verse 57

इत्युक्त्वा पंचविंशत्या ताडयामास केशवम् । अनंतं चाष्टभिर्बाणैर्हत्वाऽत्रेयं निरीक्ष्य तम् । ईश्वरांशं च तं दृष्ट्वा प्राह याहीति मा चिरम्

Nói xong, hắn bắn Keśava bằng hai mươi lăm mũi tên. Và sau khi bắn Ananta bằng tám mũi tên, hắn nhìn Ātreya; rồi, thấy người ấy là một phần của Chúa tể, hắn nói: "Đi đi—đừng chậm trễ."

Verse 58

स बाणैर्भिन्नसर्वांगः शार्ङ्गं हि धनुषां वरम् । विकृष्य घातयामास चतुर्भिश्चतुरो हयान्

Dù tay chân bị mũi tên xuyên qua, Ngài vẫn giương cung Śārṅga—cây cung tốt nhất—và với bốn mũi tên, Ngài bắn hạ bốn con ngựa.

Verse 59

सारथेस्तु शिरः कायादर्द्धचंद्रेण पत्त्रिणा । चिच्छेद धनुरेकेन ध्वजमेकेन चिच्छिदे

Với một mũi tên hình bán nguyệt, Ngài chém đầu người đánh xe lìa khỏi xác; với một mũi tên Ngài cắt đứt cây cung, và với một mũi tên khác Ngài bắn gãy lá cờ.

Verse 60

स च्छिन्नधन्वा विरथो हताश्वो हतसारथिः । प्रगृह्य च महाखङ्गमुवाच वचनं तदा

Với cây cung bị gãy, cỗ xe bị hỏng, ngựa và người đánh xe đều bị giết, hắn cầm lấy thanh đại kiếm và nói những lời này.

Verse 61

यदि त्वां पातयिष्यामि कीर्तिर्मे ह्यतुला भवेत् । पातितोऽहं त्वया वीर यास्यामि परमां गतिम्

Nếu ta hạ gục được ngươi, danh tiếng của ta sẽ trở nên vô song. Nhưng nếu ta bị ngươi hạ gục, hỡi anh hùng, ta sẽ đạt đến cảnh giới tối cao.

Verse 62

तिष्ठतिष्ठ हरे स्थाने शरणं मे सदाशिवः । धावंतमतिसंक्रुद्धं खङ्गहस्तं निरीक्ष्य तम् । चक्रेण शितधारेण शिरश्चिच्छेद लीलया

Dừng lại, dừng lại, hỡi Hari, hãy đứng yên! Sadāśiva là nơi nương tựa của ta. Thấy hắn lao tới vô cùng giận dữ, tay cầm kiếm, Hari nhẹ nhàng chém đứt đầu hắn bằng chiếc đĩa sắc bén.

Verse 63

तं छिन्नशिरसं भूमौ पतितं वीक्ष्य दानवम् । अथोवाह रथेनाजौ दैत्यः खंजनकस्तथा

Thấy tên quỷ đó ngã xuống đất với cái đầu bị chặt đứt, tên daitya tên là Khaṃjanaka liền dùng xe ngựa chở hắn rời khỏi chiến trường.

Verse 64

अपयाते कुशे दैत्ये विष्णुः संकर्षणस्तदा । दुर्वाससा च सहितः संन्यवर्तत हर्षितः

Khi daitya Kuśa đã rời đi, Viṣṇu (cùng với Saṃkarṣaṇa) vui vẻ quay trở lại, cùng đi với Durvāsas.

Verse 65

शिवालये तु पतितं कुशं निक्षिप्य दानवः । स्नानगन्धार्चनैर्धूपैर्गीतवाद्यैरतोषयत्

Đặt Kuśa đã ngã gục như vô sinh trong đền thờ Śiva, tên dạ-xoa (demon) đã làm vui lòng Śaṅkara bằng nghi lễ tắm gội, hương thơm, lễ cúng, trầm hương và ca khúc hòa nhạc khí.

Verse 66

अवाप जीवितं सद्यः प्रसादाच्छंकरस्य च । उत्थितः स तदा दैत्यो ब्रुवञ्छिवशिवेति च

Nhờ ân điển của Śaṅkara, hắn lập tức được hoàn sinh. Rồi dạ-xoa ấy đứng dậy, miệng xưng: “Śiva, Śiva!”

Verse 67

तं पुनर्जोवितं दृष्ट्वा दैत्यं दैत्यगणस्तदा । उवाच सुमना वाक्यं वर्द्धस्व सुचिरं विभो

Thấy dạ-xoa ấy sống lại, đoàn dạ-xoa bèn nói lời cát tường: “Xin ngài hưng thịnh lâu dài, ô bậc hùng lực!”

Verse 68

स्नापयित्वा यदि पुनर्ब्राह्मणं विनिवर्त्तते । यथेष्टं गच्छतु तदा किं वृथा विग्रहेण ते

“Nếu sau khi tắm gội cho vị brāhmaṇa mà ông ấy lại quay về, thì cứ để ông ấy đi theo ý muốn—cớ sao ngươi phải gây tranh chấp vô ích?”

Verse 69

तस्य तद्वचनं श्रुत्वा कुशो वचनमब्रवीत् । गच्छ प्रेषय तौ शीघ्रं विप्रत्राणकरावुभौ

Nghe lời ấy, Kuśa đáp: “Hãy đi—mau sai hai vị ấy đến, đôi người bảo hộ brāhmaṇa.”

Verse 70

स च राज्ञा समादिष्ट सुमना मुनिसत्तमाः । उवाच विष्णुमानम्य नमस्कृत्य हलायुधम्

Bậc hiền triết tối thượng Sumanā, vâng theo lệnh vua, liền cất lời—sau khi cúi đầu đảnh lễ Viṣṇu và kính chào Halāyudha (Balarāma).

Verse 71

कुशेन प्रेषितश्चास्मि समीपे ते जनार्दन । किं तवापकृतं नाथ येन दैत्याञ्जिघांससि

“Con được Kuśa sai đến trước Ngài, ô Janārdana. Bạch Chúa tể, các daitya đã làm điều gì xúc phạm Ngài mà Ngài muốn diệt họ?”

Verse 72

दुर्वाससं स्नापयित्वा गच्छ मुक्तोऽसि मानद । अमरत्वं महादेवात्प्राप्तं विद्धि कुशेन हि

“Sau khi tắm gội cho Durvāsas, hãy ra đi—hỡi người ban danh dự—ngươi đã được giải thoát. Hãy biết chắc rằng sự bất tử đã được nhận từ Mahādeva, quả thật nhờ Kuśa.”

Verse 73

श्रीविष्णुरुवाच । मुक्तितीर्थमिदं रुद्धं भवद्भिः पापकर्मभिः । तस्माद्धनिष्ये सर्वांश्च दानवान्नात्र संशयः

Śrī Viṣṇu phán: “Muktitīrtha này đã bị các ngươi—những kẻ làm nghiệp tội—ngăn chặn. Vì thế Ta sẽ diệt hết thảy Dānava; điều ấy không còn nghi ngờ.”

Verse 74

दुर्वाससश्च ये दर्भास्तिलाश्चैवाक्षतैः सह । पुनस्तानानयध्वं हि क्षिप्ता ये वरुणालये

“Còn cỏ darbha, hạt mè và gạo nguyên hạt của Durvāsas—hãy đem về lại, vì chúng đã bị ném vào nơi ở của Varuṇa, tức trong nước.”

Verse 75

सवाहनपरीवाराः सजातिकुलबांधवाः । पुण्यतीर्थमिदं हित्वा प्रविशध्वं धरातले

Cùng với thú cưỡi và đoàn tùy tùng, cùng bà con thân thuộc trong tộc họ—hãy rời bỏ thánh địa tīrtha này và đi vào lòng đất (xuống cõi dưới).

Verse 76

सुमनास्तद्वचः श्रुत्वा क्रोधसंरक्तलोचनः । युध्यध्वमिति तं चोक्त्वा नैतदेवं भविष्यति

Sumanās nghe lời ấy, đôi mắt đỏ rực vì phẫn nộ, liền nói với hắn: “Hãy giao chiến!”—và quả quyết: “Chuyện này sẽ không thể như vậy.”

Verse 77

कुशाय कथयामास यदुक्तं शार्ङ्गधन्विना । क्रुद्धस्तद्वचनं श्रुत्वा मंत्रिणा समुदीरितम्

Những lời do Đấng cầm cung Śārṅga (Viṣṇu) đã nói được tâu lại với Kuśa. Nghe lời ấy do vị đại thần truyền đạt, Kuśa liền bừng bừng phẫn nộ.

Verse 78

रथमारुह्य वेगेन ययौ योद्धुमरिंदमः । संस्मृत्य मनसा देवं पिनाकिं वृषभध्वजम्

Bậc hàng phục kẻ thù liền lên chiến xa, phóng đi thật nhanh để giao chiến, trong lòng tưởng niệm vị Thần cầm Pināka, có cờ hiệu là bò mộng (Śiva).

Verse 79

ततः प्रववृते युद्धं सुमहल्लोमहर्षणम् । अन्येषां दानवानां च केशवस्य कुशस्य च

Rồi một trận chiến vô cùng lớn, khiến người rợn tóc gáy, bùng nổ—giữa Keśava và Kuśa, và cả giữa các Dānava khác nữa.

Verse 80

यज्ञघ्नो गदया गुर्व्या संकर्षणमताडयत् । संकर्षणहतः शीर्ष्णि मुसलेन पपात ह

Yajñaghna dùng cây chùy nặng đánh Saṃkarṣaṇa. Nhưng khi Saṃkarṣaṇa giáng đòn vào đầu hắn bằng vũ khí chày giã, hắn liền ngã gục.

Verse 81

कञ्चुकं च जघानाशु चक्रेण भगवान्हरिः । उल्मुकश्चाथ निहतो ब्रह्मघ्नश्च निपातितः

Đức Thế Tôn Hari nhanh chóng tiêu diệt Kañcuka bằng chiếc đĩa thần của Ngài. Sau đó Ulmuka bị giết, và Brahmaghna cũng bị đánh hạ.

Verse 82

एते चान्ये च बहवो घातिताः केशवेन हि । दानवान्पतितान्दृष्ट्वा कुशः परमकोपितः

Thấy những kẻ này và nhiều Dānava khác đã bị Keśava tiêu diệt, Kuśa vô cùng phẫn nộ khi nhìn thấy các ác ma ngã xuống.

Verse 83

जघान युधि संरब्धः परमास्त्रेण केशवम् । भगवान्क्रोधसंयुक्तश्चक्रेण चाहरच्छिरः

Trong trận chiến, bừng bừng cơn giận, hắn dùng vũ khí tối thượng đánh Keśava; nhưng Đức Thế Tôn, đầy phẫn nộ, đã dùng đĩa thần chém bay đầu hắn.

Verse 84

तं छिन्नशिरसं भूमौ पातितं वीक्ष्य केशवः । चिच्छेद बाहू पादौ च खङ्गेन तिलशस्तथा

Thấy hắn ngã xuống đất với cái đầu bị cắt rời, Keśava chặt đứt cả tay và chân hắn, dùng gươm băm vằm hắn thành từng mảnh nhỏ như hạt vừng.

Verse 85

खंडशो घातितं दृष्ट्वा केशवेन कुशं तदा । संगृह्य ते पुनर्देत्या निन्युः सर्वे शिवालयम्

Thấy Kusha bị Keshava chém thành từng mảnh, các Danava thu gom các phần thi thể và mang tất cả đến đền thờ Shiva.

Verse 86

प्रसादाच्छूलिनः सद्यो जीवितं प्राप्य दानवः । उत्थितः सहसा क्रुद्धः क्व विष्णुरिति चाब्रवीत्

Nhờ ân điển của Đấng Cầm Đinh Ba, Danava lập tức sống lại; hắn bất ngờ đứng dậy trong cơn giận dữ và hét lên: "Vishnu ở đâu?"

Verse 87

गदामुद्यम्य संक्रुद्धो योद्धुमागाज्जनार्द्दनम् । तमुद्यतगदं दृष्ट्वा निहतं जीवितं पुनः

Giơ cao chùy trong cơn thịnh nộ, hắn lao đến chiến đấu với Janardana. Thấy hắn giơ chùy, Đức Thế Tôn đánh gục hắn, nhưng hắn lại sống lại lần nữa.

Verse 88

दुर्वाससमथोवाच किमिदं न म्रियेत यत् । मयाऽसकृच्छिरश्छिन्नं खंडशस्तिलशः कृतम्

Sau đó Durvasa nói: "Tại sao hắn không chết? Ta đã nhiều lần chặt đầu hắn và băm hắn thành từng mảnh nhỏ như hạt vừng."

Verse 89

जीवत्ययं पुनः कस्मात्कारणं कथ यस्व नः । इत्युक्तश्चिंतयामास ध्यानेन ऋषिसत्तमः

"Tại sao hắn lại sống lại? Hãy cho chúng tôi biết lý do." Được hỏi như vậy, vị hiền triết vĩ đại nhất đã suy ngẫm về điều đó qua thiền định.

Verse 90

ज्ञात्वा तत्कारणं सर्वमुवाच मधुसूदनम् । महादेवेन तुष्टेन कुशोऽयममरः कृतः

Biết rõ toàn bộ nguyên do, ông bèn thưa với Madhusūdana: “Nhờ Mahādeva hoan hỷ, Kuśa này đã được làm cho bất tử.”

Verse 91

खंडशश्च कृतश्चापि न च प्राणैर्वियुज्यते । ततः स विस्मयाविष्टो हंतव्योऽयं मया कथम्

“Dẫu bị chém thành từng mảnh, hắn vẫn không lìa hơi thở sinh mạng. Vì thế, trong nỗi kinh ngạc, (Ngài nghĩ): ‘Ta làm sao có thể giết kẻ này?’”

Verse 92

उपायं च करिष्यामि येनायं न भवे दिति । ततः स जीवितं प्राप्य प्रसादाच्छंकरस्य च । चर्मखङ्गमथादाय तिष्ठतिष्ठेति चाब्रवीत्

“Ta sẽ bày một phương kế để kẻ này không còn là mối kinh hãi nữa.” Rồi nhờ ân sủng của Śaṅkara, hắn được sống lại; cầm khiên da và gươm, hắn hô lớn: “Đứng lại! Đứng lại!”

Verse 93

तमायांतं ततो दृष्ट्वा कुशं शिवपरिग्रहम् । जघान गदया गुर्व्या गदाहस्तं तदा कुशम्

Thấy Kuśa tiến đến—kẻ được Śiva che chở—Ngài liền giáng một đòn chùy mạnh, đánh Kuśa đang cầm chùy.

Verse 94

स भिन्नमूर्द्धा न्यपतत्केशवेनाभिताडितः । भूमौ निपतितं वेगात्परिगृह्य कुशं हरिः

Bị Keśava đánh mạnh, đầu hắn vỡ toác và ngã xuống. Rồi Hari mau lẹ chộp lấy Kuśa khi hắn nằm gục trên mặt đất.

Verse 95

गर्ते निक्षिप्य तद्देहं पूरयामास वै पुनः । लिंगं संस्थापयामास तस्योपरि जनार्द्दनः

Ngài ném thân ấy xuống hố rồi lấp đất lại. Sau đó, Janārdana (Kṛṣṇa) an vị một Śiva-liṅga ngay trên chỗ ấy.

Verse 96

स लब्धसंज्ञो दनुजः शिवलिंगमपश्यत । आत्मोपरिस्थितं तच्च तदा चिन्तापरोऽभवत्

Khi Danuja tỉnh lại, hắn thấy Śiva-liṅga. Thấy liṅga ấy đặt ngay trên mình, hắn chìm trong những suy tư lo âu.