Adhyaya 46

Verse 1

अगस्त्य उवाच । कृप्णद्वैपायनः स्कंद शंभुभक्तिपरो यदि । यदि क्षेत्ररहस्यज्ञः क्षेत्रसंन्यासकृद्यदि

Agastya thưa: Hỡi Skanda, nếu Kṛṣṇa-Dvaipāyana (Vyāsa) là người hết lòng sùng kính Śambhu (Śiva), nếu ngài am tường những bí mật của thánh địa, và nếu ngài là bậc thiết lập hạnh xả ly đối với kṣetra—

Verse 2

तथा दृष्टप्रभावश्चेत्तथा चेज्ज्ञानिनां वरः । पुरीं वाराणसीं श्रेष्ठां कथं किल शपिष्यति

Và nếu uy lực của ngài quả đã được chứng kiến, và nếu ngài thật là bậc tối thượng trong hàng trí giả—thì làm sao ngài có thể nguyền rủa thành Vārāṇasī tối thắng được?

Verse 3

स्कंद उवाच । सत्यमेतत्त्वया पृच्छि कथयामि मुने शृणु । तस्य व्यासस्य चरितं भविष्यं त्वयि पृच्छति

Skanda nói: Điều ngươi hỏi là chân thật và hợp lẽ. Hãy lắng nghe, hỡi bậc hiền sĩ—ta sẽ thuật lại. Hạnh trạng của Vyāsa sẽ được triển khai theo lời thỉnh vấn của ngươi.

Verse 4

यदारभ्य मुनेस्तस्य नंदी स्तंभितवान्भुजम् । तदारभ्य महेशानं संस्तौति परमादृतः

Từ khi Nandī giữ chặt cánh tay của vị hiền sĩ ấy, kể từ lúc đó trở đi, ông luôn tán dương Maheśāna với lòng tôn kính tối thượng.

Verse 5

काश्यां तीर्थान्यनेकानि काश्यां लिगान्यनेकशः । तथापि सेव्यो विश्वेशः स्नातव्या मणिकर्णिका

Ở Kāśī có nhiều thánh địa tắm gội, và ở Kāśī có vô số liṅga; tuy vậy, trên hết, Viśveśa đáng được phụng thờ, và Maṇikarṇikā đáng được tắm gội.

Verse 6

लिंगेष्वेको हि विश्वेशस्तीर्थेषु मणिकर्णिका । इति संव्याहरन्व्यासस्तद्द्वयं बहु मन्यते

“Trong các liṅga, chỉ có Viśveśa; trong các tīrtha, Maṇikarṇikā”—nói như vậy, Vyāsa tôn kính hai điều ấy ở bậc tối thượng.

Verse 7

त्यक्त्वा स बहु वाग्जालं प्रातः स्नात्वा दिनेदिने । निर्वाणमंडपे वक्ति महिमानं महेशितुः

Từ bỏ những mạng lưới tranh biện rườm rà, ông tắm gội mỗi ngày vào lúc bình minh; và tại Nirvāṇa-maṇḍapa, ông tuyên xưng sự vĩ đại của Chúa tể Maheśa.

Verse 8

शिष्याणां पुरतो नित्यं क्षेत्रस्य महिमा महान् । व्याख्यायते मुदा तेन व्यासेन परमर्षिणा

Trước mặt các đệ tử mỗi ngày, bậc đại thánh hiền tối thượng Vyāsa hoan hỷ giảng giải vinh quang lớn lao của thánh địa (kṣetra).

Verse 9

अत्र यत्क्रियते क्षेत्रे शुभं वाऽशुभमेव वा । संवर्तेपि न तस्यांतस्तस्माच्छ्रेयः समाचरेत्

Tại thánh địa này (Kāśī), bất cứ điều gì được làm—dù cát tường hay bất tường—quả báo của nó cũng không dứt, ngay cả vào thời kỳ tan rã vũ trụ. Vì thế, hãy chuyên tâm thực hành điều chân thiện và đúng pháp tại đây.

Verse 10

क्षेत्रसिद्धिं समीहंते ये चात्र कृतिनो जनाः । यावज्जीवं न तैस्त्याज्या सुधीभिर्मणिकर्णिका

Những bậc hữu công đức, cầu mong thành tựu tâm linh do thánh địa ban cho—người trí chớ rời bỏ Maṇikarṇikā cho đến khi hết đời.

Verse 11

चक्रपुष्करिणी तीर्थे स्नातव्यं प्रतिवासरम् । पुष्पैः पत्रैः फलैस्तोयैरर्च्यो विश्वेश्वरः सदा

Tại thánh tirtha Cakrapuṣkariṇī, nên tắm gội mỗi ngày. Và Viśveśvara luôn phải được thờ phụng bằng hoa, lá, trái và nước.

Verse 12

स्ववर्णाश्रमधर्मश्च त्यक्तव्यो न मनागपि । प्रत्यहं क्षेत्रमहिमा श्रोतव्यः श्रद्धया सकृत्

Chớ bỏ dù chỉ một chút bổn phận theo varṇa và āśrama của chính mình. Và mỗi ngày, với lòng tín, hãy nghe ít nhất một lần về sự vĩ đại của thánh địa (Kāśī).

Verse 13

यथाशक्ति च देयानि दानान्यत्र सुगुप्तवत् । अन्नान्यपि च देयानि विघ्नान्परिजिहीर्षुणा

Tại đây, hãy bố thí tùy theo khả năng, kín đáo và không phô trương. Lại cũng nên cúng dường thực phẩm, cho người mong xua tan mọi chướng ngại.

Verse 14

परोपकरणं चात्र कर्तव्यं सुधिया सदा । पर्वस्वपि विशेषेण स्नानदानादिकाः क्रियाः

Tại đây, người có trí sáng phải luôn giúp đỡ kẻ khác. Và nhất là vào những ngày lễ hội hay ngày trai giới, nên thực hành các hạnh như tắm gội thanh tịnh, bố thí và các việc lành tương tự.

Verse 15

सरस्वती सरिद्रूपा ह्यतः शास्त्रनिकेतनम् । आनंदकाननं सर्वं धर्मशास्त्रकृतालयम्

Vì thế, Sarasvatī hiện diện nơi đây dưới hình tướng một dòng sông; chốn này là nơi cư ngụ của thánh học. Toàn thể Ānandakānana là đạo tràng được dựng nên bởi Dharma và các śāstra.

Verse 16

अत्र मर्म न वक्तव्यं सुधियां कस्यचित्क्वचित् । परदार परद्रव्य परापकरणं त्यजेत्

Tại đây, bậc trí không bao giờ được tiết lộ bí mật của người khác ở bất cứ nơi đâu. Hãy từ bỏ việc dòm ngó phối ngẫu của người, của cải của người, và mọi hành vi làm hại kẻ khác.

Verse 17

परापवादो नो वाच्यः परेर्ष्यां न च कारयेत् । असत्यं नैव वक्तव्यं प्राणैः कंठगतैरपि

Chớ nói lời phỉ báng người khác, cũng đừng khiến lòng ganh tị đối với người. Tuyệt đối không nói dối, dẫu sinh mạng đã kề nơi cổ họng (dẫu phải trả bằng mạng sống).

Verse 18

अत्रत्य जंतुरक्षार्थमसत्यमपि भाषयेत् । येनकेनप्रकारेण शुभेनाप्यशुभेन वा

Tại đây, vì mục đích bảo hộ sinh linh, người ta có thể nói cả lời không thật; bằng bất cứ cách nào, dù xem là cát tường hay bất tường, miễn sao việc che chở ấy được thành tựu.

Verse 19

अत्रत्यः प्राणिमात्रोपि रक्षणीयः प्रयत्नतः । एकस्मिन्रक्षिते जंतावत्र काश्यां प्रयत्नतः । त्रैलोक्यरक्षणात्पुण्यं यत्स्यात्तत्स्यान्न संशयः

Tại Kāśī này, dù chỉ một sinh vật nhỏ bé cũng phải được bảo hộ bằng mọi nỗ lực. Nếu tại Kāśī, với sự tinh cần chân thành, giữ gìn được chỉ một chúng sinh, thì công đức đạt được ngang bằng công đức bảo hộ ba cõi—không còn nghi ngờ.

Verse 20

ये वसंति सदा काश्यां क्षेत्रसंन्यासकारिणः । त एव रुद्रा मंतव्या जीवन्मुक्ता न संशयः

Những ai luôn cư ngụ tại Kāśī, thực hành sự xuất ly ngay trong thánh địa (kṣetra-saṃnyāsa), thì phải được xem chính là các Rudra; họ là bậc giải thoát khi còn sống—không nghi ngờ.

Verse 21

ते पूज्यास्ते नमस्कार्यास्ते संतोष्याः प्रयत्नतः । तेषु वै परितुष्टेषु तुष्येद्विश्वेश्वरः स्वयम्

Họ đáng được thờ phụng, đáng được đảnh lễ, và phải được làm cho hoan hỷ bằng sự tận tâm. Khi họ thật sự mãn nguyện, chính Viśveśvara cũng hoan hỷ.

Verse 22

काश्यां वसंति ये मर्त्या दूरस्थैरपि सन्नरैः । योगक्षेमो विधातव्यस्तेषां विश्वेशितुर्मुदे

Ngay cả bậc thiện nhân ở phương xa cũng nên lo liệu sự an ổn và phúc lợi (yoga-kṣema) cho những người phàm đang cư trú tại Kāśī, để làm đẹp lòng Viśveśvara, Đấng Chúa Tể của vũ trụ.

Verse 23

प्रसरस्त्विंद्रियाणां च निवार्योत्र निवासिभिः । मनसोपि हि चांचल्यमिह वार्यं प्रयत्नतः

Tại đây, những người cư trú ở Kāśī phải chế ngự sự phóng ra ngoài của các căn; quả thật, ngay cả sự xao động của tâm cũng phải được ngăn giữ nơi đây bằng nỗ lực tinh cần.

Verse 24

मरणं नाभिकांक्षेद्धि कांक्ष्यो मोक्षोऽपिनो पुनः । शरीरशोषणोपायः कर्तव्यः सुधिया नहि

Chớ mong cầu cái chết; và cũng chớ nắm bắt mà ham cầu giải thoát. Người có trí không nên thực hành những phương cách làm thân thể hao mòn hay hành hạ thân.

Verse 25

आत्मरक्षात्र कर्तव्या महाश्रेयोभिवृद्धये । अत्रात्म त्यजनोपायं मनसापि न चिंतयेत्

Tại đây (Kāśī), hãy tự gìn giữ mình để tăng trưởng thiện ích tối thượng. Ở đây, chớ dù chỉ trong tâm mà nghĩ đến bất cứ cách nào để bỏ thân (tự hủy).

Verse 26

गर्वः परोत्र विद्यानां धनगर्वोत्र वै महान् । मुक्तिगर्वेण नो भिक्षां प्रयच्छंत्यत्र वासिनः

Ở đây, kiêu mạn về học vấn là chướng ngại lớn; kiêu mạn về của cải cũng thật lớn. Và vì kiêu mạn rằng “ta đã được giải thoát”, người cư trú nơi đây không bố thí.

Verse 27

एकस्मिन्नपि यच्चाह्नि काश्यां श्रेयोभिलभ्यते । न तु वर्षशतेनापि तदन्यत्राप्यते क्वचित्

Thiện ích tối thượng đạt được ở Kāśī chỉ trong một ngày, thì ở nơi khác—bất cứ đâu—dẫu trăm năm cũng không thể đạt được.

Verse 28

अन्यत्र योगाभ्यसनाद्यावज्जन्म यदर्ज्यते । वाराणस्यां तदेकेन प्राणायामेन लभ्यते

Điều đạt được ở nơi khác nhờ tu tập yoga suốt một đời, thì tại Vārāṇasī chỉ bằng một lần prāṇāyāma (điều tức) cũng được viên mãn.

Verse 29

सर्वतीर्थावगाहाच्च यावज्जन्म यदर्ज्यते । तदानंदवने प्राप्यं मणिकर्ण्येकमज्जनात्

Công đức tích được suốt đời do tắm ở mọi thánh địa—cũng công đức ấy tại Ānandavana (Kāśī) chỉ cần một lần dìm mình ở Maṇikarṇikā là đạt được.

Verse 30

सर्वलिंगार्चनात्पुण्यं यावज्जन्म यदर्ज्यते । सकृद्विश्वेशमभ्यर्च्य श्रद्धया तदवाप्यते

Công đức có được suốt đời do thờ phụng mọi liṅga—chỉ cần một lần chí thành lễ bái Viśveśvara là đạt được.

Verse 31

गृहिण्युवाच । भगवन्भिक्षुकास्तावदद्य दृष्टा न कुत्रचित् । असत्कृत्यातिथिं नाथो न मे भोक्ष्यति कर्हिचित्

Người nội trợ thưa: “Bạch ngài đáng kính, hôm nay con chẳng thấy vị khất sĩ nào cả. Nếu con không kính đãi khách, chồng con sẽ không bao giờ dùng cơm con nấu nữa.”

Verse 32

गवां कोटि प्रदानेन सम्यग्दत्तेन यत्फलम । तत्फलं सम्यगाप्येत विश्वेश्वर विलोकनात्

Quả phúc do cúng dường đúng pháp một crore bò—quả phúc ấy cũng được viên mãn chỉ nhờ chiêm ngưỡng Viśveśvara.

Verse 33

यत्षोडशमहादानैः पुण्यं प्रोक्तं महर्षिभिः । तत्पुण्यं जायते पुंसां विश्वेशे पुष्पदानतः

Công đức mà các đại hiền triết nói phát sinh từ mười sáu đại thí—cũng chính công đức ấy phát sinh cho người đời khi dâng hoa lên đấng Viśveśvara.

Verse 34

अश्वमेधादिभिर्यज्ञैर्यत्फलं प्राप्यतेखिलैः । पंचामृतानां स्नपनाद्विश्वेशे तदवाप्यते

Quả phúc đạt được nhờ các tế lễ bắt đầu từ Aśvamedha—cũng được thành tựu khi tắm gội (abhiṣeka) Viśveśvara bằng pañcāmṛta.

Verse 35

विशेषपूजा कर्तव्या सुमहोत्सवपूर्वकम । कार्यास्तथाधिका यात्राः समर्च्याः क्षेत्रदेवताः

Nên cử hành một lễ thờ phụng đặc biệt, mở đầu bằng đại lễ hội; cũng vậy, nên thực hiện thêm các cuộc hành hương rước lễ, và kính lễ các thần linh của thánh địa cho đúng phép.

Verse 36

मन्ये धर्ममयी मूर्तिः कापि त्वं शुचिमानसा । त्वद्दर्शनात्परां प्रीतिं संप्राप्तानींद्रियाणि मे

Ta cho rằng ngươi là một hiện thân của Dharma, với tâm ý thanh tịnh. Nhờ được thấy ngươi, các căn của ta đã đạt niềm hoan hỷ tối thượng.

Verse 37

महापूजोपकरणं योर्पयेद्विश्वभर्तरि । न तं संपत्तिसंभारा विमुंचंतीह कुत्रचित्

Ai dâng các vật dụng cho đại lễ thờ phụng lên Đấng Chúa nâng đỡ vũ trụ—người ấy ở đời này, của cải thịnh vượng chẳng hề rời bỏ nơi đâu.

Verse 38

सर्वर्तुकुसुमाढ्यां च यः कुर्यात्पुष्पवाटिकाम् । तदंगणे कल्पवृक्षाश्छायां कुर्वंति शीतलाम्

Ai lập vườn hoa trù phú, nở rộ suốt bốn mùa—trong sân nhà người ấy, những cây Kalpavṛkṣa (cây như ý) ban bóng mát dịu lành.

Verse 39

यः क्षीरस्नपनार्थं वै विश्वेशे धेनुमर्पयेत् । क्षीरार्णवतटे तस्य निवसेयुः पितामहाः

Ai dâng một con bò lên Đức Viśveśvara để làm lễ tắm rưới bằng sữa—các bậc tổ tiên (pitṛ) của người ấy đến cư ngụ nơi bờ Biển Sữa.

Verse 40

विश्वेशराजसदने यः सुधां चित्रमेव वा । कारयेत्तस्य भवनं कैलासचित्रितं भवेत्

Ai cho thực hiện việc trát vữa trắng (sudhā) hay vẽ trang trí trong sân đền hoàng gia của Viśveśvara—nhà của người ấy sẽ được điểm trang như núi Kailāsa.

Verse 41

ब्राह्मणान्यतिनो वापि तथैव शिवयोगिनः । भोजयेद्योत्र वै काश्यामेकैक गणना क्रमात्

Ai ở Kāśī cúng thí thực cho các Bà-la-môn, bậc xuất gia khổ hạnh, và các Śiva-yogin—đếm và kính trọng từng vị theo đúng thứ tự—sẽ được công đức lớn.

Verse 42

कोटिभोज्यफलं तस्य श्रद्धया नात्र संशयः । तपस्त्वत्र प्रकर्तव्यं दानमत्र प्रदापयेत्

Với lòng tín thành, người ấy chắc chắn được quả phúc như đã thí thực cho muôn triệu người—không hề nghi ngờ. Vì vậy, nên tu khổ hạnh tại đây và bố thí cũng tại đây (ở Kāśī).

Verse 43

विश्वेशस्तोषणीयोत्र स्नानहोमजपादिभिः । अन्यत्र कोटिजप्येन यत्फलं प्राप्यते नरैः । अष्टोत्तरशतं जप्त्वा तदत्र समवाप्यते

Tại đây, ở Kāśī, nên làm vui lòng Viśveśvara bằng tắm gội thanh tịnh, dâng cúng vào lửa (homa), trì tụng japa và các pháp tương tự. Quả báo mà nơi khác người ta phải tụng đến một crore lần mới được, thì ở đây chỉ cần trì tụng đúng một trăm lẻ tám lần là thành tựu.

Verse 44

कोटिहोमेन यत्प्रोक्तं फलमन्यत्र सूरिभिः । अष्टोत्तराहुतिशतात्तदत्रानंदकानने

Quả phúc mà các bậc hiền trí nói rằng ở nơi khác phát sinh từ một crore lễ homa, thì tại đây, trong Ānandakānana, chỉ cần dâng đúng một trăm lẻ tám lần oblation là đạt được.

Verse 45

यो जपेद्रुद्रसूक्तानि काश्यां विश्वेशसन्निधौ । पारायणेन वेदानां सर्वेषां फलमाप्यते

Ai trì tụng các thánh ca Rudra tại Kāśī, ngay trước sự hiện diện của Viśveśvara, người ấy đạt được quả phúc của việc tụng đọc trọn vẹn tất cả các Veda.

Verse 46

तस्य पुण्यं न जानामि चिंतिते चाक्षरे परे । काश्यां नित्यं प्रवस्तव्यं सेव्योत्तरवहा सदा

Ta không thể đo lường công đức của người quán niệm Tối Thượng Bất Hoại (akṣara). Nên thường trú tại Kāśī và luôn kính phụng dòng sông chảy về phương bắc.

Verse 47

आपद्यपि हि घोरायां काशी त्याज्या न कुत्रचित् । यतः सर्वापदांहर्ता त्राता विश्वपतिः प्रभुः

Dẫu gặp tai ương khủng khiếp, Kāśī cũng không bao giờ nên bị bỏ rơi. Vì Đức Chúa, Đấng Chủ Tể vũ trụ, là bậc trừ diệt mọi hoạn nạn và là Đấng hộ trì chân thật.

Verse 48

अवंध्यं दिवसं कुर्यात्स्नानदानजपादिभिः । यतः काश्यां कृतं कर्म महत्त्वाय प्रकल्पते

Hãy làm cho ngày này trở nên viên mãn bằng việc tắm gội, bố thí, trì tụng japa và các hạnh lành tương tự; vì mọi việc làm tại Kāśī đều trở thành nhân duyên đưa đến công đức tâm linh lớn lao.

Verse 49

कृच्छ्रचांद्रायणादीनि कर्तव्यानि प्रयत्नतः । तथेंद्रियविकाराश्च न बाधंतेत्र कर्हिचित्

Hãy siêng năng thực hành các khổ hạnh như Kṛcchra, Cāndrāyaṇa và những pháp tương tự. Khi ấy, các rối loạn và dao động của các căn không còn ngăn trở người hành trì nơi đây vào bất cứ lúc nào.

Verse 50

यदींद्रियाणि कुर्वंति विक्रियामिह देहिनाम् । तदात्रवाससं सिद्धिर्विघ्नेभ्यो नैव लभ्यते

Nếu các căn làm khởi lên sự dao động nơi những chúng sinh mang thân xác ở đây, thì sự thành tựu trong pháp tu đã định sẽ không đạt được, vì bị vây bủa bởi chướng ngại.

Verse 51

अगस्त्य उवाच । कृच्छ्र चांद्रायणादीनि व्यासो वक्ष्यति यानि वै । तेषां स्वरूपमाख्याहि स्कंदेंद्रिय विशुद्धये

Agastya thưa: “Các hạnh như Kṛcchra, Cāndrāyaṇa và những pháp khác mà Vyāsa cũng sẽ giảng nói—xin Ngài hãy nói cho con biết tướng trạng chân thật của chúng, ô Skanda, để thanh tịnh các căn.”

Verse 52

स्कंद उवाच । कथयामि महाबुद्धे कृच्छ्रादीनि तवाग्रतः । यानि कृत्वात्र मनुजो देहशुद्धिं लभेत्पराम्

Skanda đáp: “Bậc đại trí, con sẽ trình bày trước Ngài về Kṛcchra và các hạnh khác; người nào thực hành chúng tại đây sẽ đạt được sự thanh tịnh tối thượng của thân.”

Verse 53

एकभक्तेन नक्तेन तथैवायाचितेन च । उपवासेन चैकेन पादकृच्छ्रः प्रकीर्तितः

Ăn chỉ một bữa mỗi ngày, chỉ dùng vào ban đêm, sống nhờ thức ăn không cầu xin, rồi nhịn ăn trọn một ngày—điều ấy được tuyên xưng là hạnh Pāda-Kṛcchra.

Verse 54

वटोदुंबरराजीव बिल्वपत्रकुशोदकम् । प्रत्येकं प्रत्यहं पीतं पर्णकृच्छ्रः प्रकीर्तितः

Mỗi ngày, lần lượt uống riêng từng loại nước ngâm với cây đa, udumbara, sen, lá bilva và cỏ kuśa—điều ấy được tuyên xưng là hạnh Parṇa-Kṛcchra.

Verse 55

पिण्याकघृततक्रांबु सक्तूनां प्रतिवासरम् । एकैकमुपवासश्च कृच्छ्रः सौम्यः प्रकीर्तितः

Mỗi ngày lần lượt dùng: bã dầu, bơ ghee, sữa bơ (buttermilk), nước và bột lúa mạch rang; mỗi ngày một thứ, kèm việc nhịn ăn theo phép—điều ấy được tuyên xưng là Saumya Kṛcchra.

Verse 56

हविषा प्रातरश्नीत हविषा सायमेव च । हविषा याचितं त्रींस्तु सोपवासस्त्रयहं वसेत्

Hãy dùng havis vào buổi sáng và cũng havis vào buổi chiều; trong ba ngày chỉ nhận havis do khất thực mà có; rồi tiếp đó, với việc nhịn ăn, hãy an trú thêm ba ngày.

Verse 57

एकैकग्रासमश्नीयादहानि त्रीणि पूर्ववत् । त्र्यहं चोपवसेदंत्यमतिकृच्छ्रं चरन्द्विजः

Theo phép đã nói trước, trong ba ngày chỉ ăn một miếng mỗi ngày; và đến cuối cùng hãy nhịn ăn ba ngày. Người hai lần sinh (dvija) thực hành như vậy được gọi là hành Ati-Kṛcchra.

Verse 58

कृच्छ्रातिकृच्छ्रं पयसा दिवसानेकविंशतिः । द्वादशाहोपवासेन पराकः परिकीर्तितः

Pháp khổ hạnh Kṛcchra-Ati-Kṛcchra được hành trì bằng sữa trong hai mươi mốt ngày. Còn nhịn ăn mười hai ngày thì được tuyên gọi là Parāka.

Verse 59

त्र्यहं प्रातस्त्रयहं सायं त्र्यहमद्यादयाचितम् । त्र्यहं चोपवसेदंत्यं प्राजापत्यं चरन्द्विजः

Người hai lần sinh (dvija) nên hành trì pháp Prājāpatya như sau: ba ngày chỉ ăn buổi sáng, ba ngày chỉ ăn buổi chiều, ba ngày chỉ ăn vật được cho mà không xin, và ba ngày cuối cùng thì nhịn ăn.

Verse 60

गोमूत्रं गोमयं क्षीरं दधिसर्पिः कुशोदकम् । एकरात्रोपवासश्च कृच्छ्रः सांतपनः स्मृतः

Nước tiểu bò, phân bò, sữa, sữa chua, bơ tinh khiết (ghee) và nước ngâm cỏ kuśa—kèm theo việc nhịn ăn một đêm—khổ hạnh ấy được gọi là Sāṃtapana-kṛcchra.

Verse 61

पृथक्सांतपनद्रव्यैः षडहः सोपवासकः । सप्ताहेन तु कृच्छ्रोयं महासांतपनः स्मृतः

Khi các vật phẩm của Sāṃtapana được dùng riêng rẽ trong sáu ngày, có kèm việc nhịn ăn, thì pháp kṛcchra hoàn tất trong một tuần ấy được gọi là Mahā-sāṃtapana.

Verse 62

तप्तकृच्छ्रं चरन्विप्रो जलक्षीरघृतानिलान् । एतांस्त्र्यहं पिबेदुष्णान्सकृत्स्नायी समाहितः

Khi hành trì Tapta-kṛcchra, một bà-la-môn nên uống—khi còn ấm—nước, sữa, bơ tinh khiết (ghee), rồi tiếp đó sống nhờ khí; mỗi thứ trong ba ngày, tắm một lần mỗi ngày, tâm an định và chuyên nhất.

Verse 63

त्र्यहमुष्णाः पिबेदापस्त्र्यहमुष्णं पयः पिबेत् । त्र्यहमुष्णघृतं प्राश्य वायुभक्षो दिनत्रयम्

Trong ba ngày, nên uống nước ấm; trong ba ngày, uống sữa ấm; trong ba ngày, dùng bơ tinh khiết (ghee) ấm; và trong ba ngày, chỉ sống nhờ khí gió mà thôi.

Verse 64

पलमेकं पयः पीत्वा सर्पिषश्च पलद्वयम् । पलमेकं तु तोयस्य तप्तकृच्छ्र उदाहृतः

Uống một pala sữa, dùng hai pala bơ tinh khiết (ghee), và một pala nước—mức lượng ấy được gọi là pháp Tapta-kṛcchra.

Verse 65

गोमूत्रेण समायुक्तं यावकं यः प्रयोजयेत् । कृच्छ्रमेकाह्न्किं प्रोक्तं शरीरस्य विशोधनम्

Ai dùng yāvaka (cháo lúa mạch) hòa với nước tiểu bò—được dạy là kṛcchra một ngày, nhằm tẩy sạch thân thể.

Verse 66

हस्तावुत्तानतः कृत्वा दिवसं मारुताशनः । रात्रौ जले स्थितो व्युष्टः प्राजापत्येन तत्समम्

Dang hai tay duỗi ra, ban ngày chỉ sống nhờ khí gió; ban đêm đứng trong nước cho đến rạng đông—điều ấy được nói là tương đương pháp Prājāpatya.

Verse 67

एकैकं ह्रासयेद्ग्रासं कृष्णे शुक्ले च वर्धयेत् । उपस्पृशं स्त्रिषवणमेतच्चांद्रायणं स्मृतम्

Trong nửa tháng tối (kṛṣṇa-pakṣa) hãy giảm từng miếng ăn mỗi ngày; trong nửa tháng sáng (śukla-pakṣa) hãy tăng từng miếng ăn mỗi ngày; cùng nghi thức súc miệng thanh tịnh (ācamana/upaspṛśa) vào ba thời sandhyā—đó được ghi nhớ là hạnh Cāndrāyaṇa.

Verse 68

एकैकं वर्धयेद्ग्रासं शुक्ले कृष्णे च ह्रासयेत् । भुंजीत दर्शे नो किंचिदेष चांद्रायणो विधिः

Trong nửa tháng sáng, mỗi ngày nên tăng thêm một miếng; trong nửa tháng tối thì mỗi ngày giảm bớt. Đến ngày sóc (amāvāsyā) tuyệt đối không ăn gì—đó là nghi thức của hạnh nguyện Cāndrāyaṇa.

Verse 69

चतुरः प्रातरश्नीयात्पिंडान्विप्रः समाहितः । चतुरोस्तमिते सूर्ये शिशुचांद्रायणं स्मृतम्

Một bà-la-môn giữ kỷ luật, tâm chuyên nhất, nên ăn bốn miếng vào buổi sáng và bốn miếng khi mặt trời đã lặn. Hạnh này được nhớ đến là “Śiśu-Cāndrāyaṇa” (Cāndrāyaṇa dạng trẻ thơ).

Verse 70

अष्टावष्टौ समश्नीयात्पिंडान्मध्यंदिने स्थिते । नियतात्मा हविष्यस्य यतिचांद्रायणं स्मृतम्

Khi đến giờ ngọ, người tự chế, tâm điều phục, nên ăn thức ăn haviṣya tám miếng rồi lại tám miếng. Hạnh này được nhớ đến là “Yati-Cāndrāyaṇa” (Cāndrāyaṇa của bậc khổ hạnh).

Verse 71

यथाकथंचित्पिंडानां तिस्रोशीतीः समाहितः । मासेनाश्नन्हविष्यस्य चंद्रस्यैति सलोकताम्

Dẫu chỉ gắng gượng mà giữ được mức tám mươi ba miếng, vẫn an định, và ăn thức haviṣya như vậy suốt một tháng—người ấy sẽ được cư trú trong cõi của Mặt Trăng (Candra).

Verse 72

अद्भिर्गात्राणि शुध्यंति मनः सत्येन शुद्ध्यति । विद्या तपोभ्यां भूतात्मा बुद्धिर्ज्ञानेन शुद्ध्यति

Thân được thanh tịnh nhờ nước; tâm được thanh tịnh nhờ chân thật. Bản ngã hữu tình được thanh tịnh nhờ học vấn và khổ hạnh; trí tuệ được thanh tịnh nhờ chân tri.

Verse 73

तच्च ज्ञानं भवेत्पुंसां सम्यक्काशीनिषेवणात् । काशीनिषेवणेन स्याद्विश्वेशकरुणोदयः

Chánh tri kiến ấy phát sinh nơi con người nhờ phụng sự và an trú tại Kāśī một cách đúng đắn. Do phụng sự Kāśī, ân từ bi của Viśveśa (Đấng Chúa Tể của vũ trụ) bừng rạng.

Verse 74

ततो महोदयावाप्तिः कर्मनिर्मूलनक्षमा । अतः काश्यां प्रयत्नेन स्नान दान तपो जपः

Từ đó phát sinh sự đạt được phúc lạc lớn lao, có năng lực nhổ tận gốc nghiệp. Vì vậy, tại Kāśī hãy chuyên cần thực hành tắm gội thanh tịnh, bố thí, khổ hạnh và trì tụng chân ngôn.

Verse 75

व्रतं पुराणश्रवणं स्मृत्युक्ताध्व निषेवणम् । प्रतिक्षणे प्रतिदिनं विश्वेश पदचिंतनम्

Giữ giới nguyện, lắng nghe các Purāṇa, bước theo con đường được Smṛti chỉ dạy, và trong từng khoảnh khắc, mỗi ngày, quán niệm thánh túc của Viśveśa—đó là nếp sống (ở Kāśī).

Verse 76

लिंगार्चनं त्रिकालं च लिंगस्यापि प्रतिष्ठितिः । साधुभिः सह संलापो जल्पः शिवशिवेति च

Thờ phụng Liṅga ba thời mỗi ngày; lại còn thiết lập Liṅga. Đàm đạo cùng bậc thánh thiện, và luôn miệng xưng niệm: “Śiva, Śiva”—đó là những hạnh tu được tán thán (ở Kāśī).

Verse 77

अतिथेश्चापि सत्कारो मैत्रीतीर्थनिवासिभिः । आस्तिक्यबुद्धिर्विनयो मानामान समानधीः

Cung kính tiếp đãi khách; kết tình bằng hữu với những người cư trú tại các tīrtha thánh. Giữ tâm kiến tín (āstika), khiêm cung, lễ độ, và bình đẳng trước vinh nhục—đó là những đức hạnh được tán thán (ở Kāśī).

Verse 78

अकामिता त्वनौद्धत्यमरागित्वमहिंसनम् । अप्रतिग्रहवृत्तिश्च मतिश्चानुग्रहात्मिका

Không mưu cầu dục vọng riêng; không kiêu mạn; tâm ly tham; bất bạo hại; nếp sống không nhận của biếu tặng bất chính; và tâm hướng về lòng từ bi, ban ân—đó là những phẩm hạnh được tán dương nơi người phụng sự Kāśī.

Verse 79

अदंभितात्वमात्सर्यमप्रार्थितधनागमः । अलोभित्वमनालस्यमपारुष्यमदीनता

Không giả dối, không ganh tị, chỉ nhận của cải khi không cầu xin, không tham, siêng năng, hiền hòa, và giữ trọn lòng tự trọng—đó là những đức hạnh cần tu tập đối với người cư trú trong thánh địa Kāśī.

Verse 80

इत्यादि सत्प्रवृत्तिश्च कर्तव्या क्षेत्रवासिना । प्रत्यहं चेति शिष्येभ्यः सधर्ममुपदेक्ष्यति

Những hạnh lành như thế và các điều tương tự phải được người cư trú trong thánh địa thực hành; và ngày ngày, người ấy nên chỉ dạy các đệ tử về nếp sống đúng Chánh pháp.

Verse 81

नित्यं त्रिषवणस्नायी नित्यं भिक्षाकृताशनः । लिंगपूजार्चको नित्यमित्थं व्यासो वसेत्पुरा

Tắm gội vào ba thời khắc mỗi ngày, sống bằng thức ăn do khất thực, và mỗi ngày đều thờ phụng Śiva-liṅga—đó là cách Vyāsa đã cư trú trong thành (Kāśī).

Verse 82

एकदा तस्य जिज्ञासां कर्तुं देवीं हरोवदत् । अद्य भिक्षाटनं प्राप्ते व्यासे परमधार्मिके

Một lần, muốn thử lòng ngài, Hara nói với Nữ Thần: “Hôm nay, khi Vyāsa—bậc chí thiện, chí chánh—đến khất thực…”

Verse 83

अपि सर्वगते क्वापि भिक्षां मा यच्छ सुंदरि । तथेत्युक्ता भवानी सा भवं भवनिवारणम्

“Dẫu người ấy có đi khắp nơi, hỡi nàng mỹ lệ, chớ bố thí bát thực cho người ấy ở bất cứ chỗ nào.” Được nói như vậy, Bhavānī—Đấng trừ diệt vòng luân hồi—liền thuận nhận.

Verse 84

नमस्कृत्य प्रतिगृहं तस्य भिक्षां न्यषेधयत् । स मुनिः सहितः शिष्यैर्भिक्षामप्राप्य दूनवत्

Dù được chào kính ở từng nhà, bát thực của ngài vẫn bị khước từ. Vị hiền triết ấy, cùng các đệ tử, không nhận được thức ăn nên buồn khổ.

Verse 85

वेलातिक्रममालोक्य पुनर्बभ्राम तां पुरीम् । गृहेगृहे परिप्राप्ता भिक्षान्यैः सर्वभिक्षुकैः

Thấy giờ thích hợp đã qua, ngài lại lang thang khắp thành ấy. Nhưng hết nhà này đến nhà khác, phần bát thực đều đã được các vị khất sĩ khác nhận lấy.

Verse 86

तदह्निनालभद्भिक्षां सशिष्यः स मुनिः क्वचित् । अथ सायंतनं कर्म कृत्वा छात्रैः समन्वितः

Hôm ấy, vị hiền triết ấy dù có các đệ tử đi cùng cũng chẳng nhận được bát thực ở nơi nào. Rồi ngài, cùng các học trò, cử hành các nghi lễ tôn giáo buổi chiều.

Verse 87

उपोषणपरो भूत्वा तथैवासीदहर्निशम् । अथान्येद्युर्मुनिर्व्यासः कृत्वा माध्याह्निकं विधिम्

Quyết chí nhịn ăn, ngài giữ như thế suốt ngày đêm. Rồi sang hôm sau, hiền triết Vyāsa, sau khi cử hành nghi lễ giữa trưa…

Verse 88

ययौ भिक्षाटनं कर्तुं सशिष्यः परितः पुरीम् । सर्वत्र स परिभ्रांतः प्रतिसौधं मुहुर्मुहुः

Vyāsa cùng các đệ tử ra đi khất thực quanh thành. Ngài lang thang khắp nơi, hết lần này đến lần khác, ghé từng dinh thự và từng mái nhà.

Verse 89

न क्वापि लब्धवान्भिक्षां भाग्यहीनो धनं यथा । अथ चिंतितवान्व्यासः परिश्रांतः परिभ्रमन्

Lang thang mỏi mệt, Vyāsa chẳng nhận được chút vật thực nào ở bất cứ nơi đâu—như kẻ vô phúc tìm chẳng thấy của cải. Rồi Vyāsa trầm ngâm suy nghĩ.

Verse 90

को हेतुर्यन्न लभ्येत भिक्षा यत्नेन रक्षिता । अंतेवासिन आहूय व्यासः पप्रच्छ चाखिलान्

“Vì cớ gì mà vật thực không được, dù đã tìm cầu cẩn trọng?” Nghĩ vậy, Vyāsa gọi các đệ tử nội trú đến và hỏi han tất cả.

Verse 91

भवद्भिरपि नो भिक्षा परिप्राप्तेति गम्यते । किमत्र पुरि संवृत्तं द्वित्रा यात ममाज्ञया

“Có vẻ như các con cũng chẳng nhận được vật thực. Trong thành này đã xảy ra chuyện gì? Theo lệnh ta, hai hoặc ba người hãy đi dò hỏi cho rõ.”

Verse 92

द्वितीयेह्न्यपि यद्भिक्षा न लभ्येतातियत्नतः । अनिष्टं किंचिदत्रासीन्महागुरुनिपातजम्

“Nếu đến ngày thứ hai mà vẫn không khất được vật thực, dẫu đã hết sức tìm cầu, thì hẳn nơi đây đã xảy ra một điềm dữ—do sự ngã xuống của một bậc đại sư.”

Verse 93

अन्नक्षयो वा सर्वस्यां नगर्यामभवत्क्षणात् । राजदंडोथ युगपज्जातः सर्वपुरौकसाम्

Có lẽ trong khoảnh khắc, cả thành phố bỗng lâm vào cảnh thiếu lương thực; hoặc cũng có thể, cùng lúc ấy, hình phạt của vương quyền giáng xuống mọi cư dân trong thành.

Verse 94

अथवा वारिता भिक्षा केनाप्यस्मासु चेर्ष्यया । पुरौकसोभवन्दुस्थास्तूपसर्गेण केनचित्

Hoặc có kẻ vì lòng ganh ghét với chúng ta mà ngăn cản việc bố thí; hoặc dân trong thành đang khốn khổ bởi một tai ương nào đó.

Verse 95

किमेतदखिलमज्ञात्वा समागच्छत सत्वरम् । द्वित्राः पवित्रचरणात्प्राप्यानुज्ञां गुरोरथ । समाचख्युः समागम्य दृष्ट्वर्द्धि तत्पुरौकसाम्

“Chưa biết tất cả việc này là gì, hãy mau trở về.” Rồi hai ba người, sau khi được vị đạo sư có đôi chân thanh tịnh cho phép, liền đi và trở lại; khi về đến, họ thuật lại điều đã thấy—sự thịnh vượng của dân trong thành ấy.

Verse 96

शिष्या ऊचुः । शृण्वंत्वाराध्यचरणा नोपसर्गोत्र कश्चन । नान्नक्षयो वा सर्वस्यां नगर्यामिह कुत्रचित्

Các đệ tử thưa: “Xin lắng nghe, bậc có đôi chân đáng tôn thờ: nơi đây hoàn toàn không có tai ương nào, và trong cả thành này cũng chẳng hề có chỗ nào thiếu lương thực.”

Verse 97

यत्र विश्वेश्वरः साक्षाद्यत्राऽमरधुनी स्वयम् । त्वादृशा यत्र मुनयः क्व भीस्तत्रोपसर्गजा

“Nơi nào có chính Viśveśvara hiện diện rõ ràng, nơi nào có dòng Gaṅgā thiên giới tự thân ngự đến, và nơi nào có các bậc hiền triết như ngài cư trú—làm sao nỗi sợ sinh từ tai ương có thể tồn tại ở đó?”

Verse 98

समृद्धिर्या गृहस्थानामिह विश्वेशितुः पुरि । न सर्द्धिरस्ति वैकुंठे स्वल्पास्ता अलकादयः

Phú quý mà các gia chủ hưởng thụ tại đây, trong thành của đấng Viśveśvara—thứ phú quý ấy ngay cả Vaikuṇṭha cũng không có; so với đó, những cõi như Alakā và các nơi khác chỉ là nhỏ bé mà thôi.

Verse 99

रत्नाकरेषु रत्नानि न तावंति महामुने । यावंति संति विश्वेशनिर्माल्योपभुजां गृहे

Hỡi bậc đại hiền, châu báu trong các đại dương không nhiều đến thế; bởi trong nhà của những người ở Kāśī, những ai thọ hưởng nirmālya—thánh dư—của đức Viśveśa, kho báu còn dồi dào hơn.

Verse 100

गृहेगृहेत्र धान्यानां राशयो यादृशः पुनः । न तादृशः कल्पवृक्षदत्ता ऐंद्रे पुरे क्वचित्

Và lại nữa—những đống lương thực chất đầy trong mỗi nhà nơi đây, không đâu có được, ngay cả trong thành của Indra; dẫu là ân tặng từ cây Kalpavṛkṣa ban điều ước cũng không sánh bằng.

Verse 110

श्रीकंठाः सर्व एवात्र सर्वे मृत्युंजया ध्रुवम् । मोक्षश्री श्रितवर्ष्माणस्त्वर्धनारीश्वरायतः

Nơi đây quả thật, ai nấy đều là Śrīkaṇṭha; ai nấy chắc chắn là kẻ chiến thắng tử thần. Thân thể họ được thấm nhuần vinh quang giải thoát, vì được tạo hình bởi ân điển của Ardhanārīśvara.

Verse 120

सर्वे सुरनिकायाश्च सर्व एव महर्षयः । योगिनः सर्व एवात्र काशीनाथमुपासते

Tất cả các thiên chúng, tất cả các đại hiền, và tất cả các hành giả du-già nơi đây đều thờ phụng Kāśīnātha.

Verse 130

अथ गच्छन्महादेव्या गृहद्वारि निषण्णया । प्राकृतस्त्रीस्वरूपिण्या भिक्षायै प्रार्थितोतिथिः

Bấy giờ, khi vị khách đang bước đi, Mahādevī ngồi nơi ngưỡng cửa một ngôi nhà, hiện thân như người phụ nữ bình thường, khẩn cầu xin bố thí.

Verse 140

किंवा नु करुणामूर्तिरिह काशिनिवासिनाम् । सर्वदुःखौघहरिणी परानंदप्रदायिनी

Quả thật, chẳng phải Ngài là hiện thân của lòng từ bi đối với cư dân Kāśī sao—Đấng cuốn sạch dòng lũ mọi khổ đau và ban tặng an lạc tối thượng?

Verse 150

अत्रत्यस्यैव हि मुने गृहिणी गृहमेधिनः । नित्यं वीक्षे चरंतं त्वां भिक्षां शिष्यगणैर्वृतम्

Bạch hiền giả, con là vợ của một gia chủ ngay tại nơi này. Mỗi ngày con đều thấy ngài đi khất thực, quanh ngài là đoàn đệ tử vây theo.

Verse 160

यावतार्थिजनस्तृप्तिमेति सर्वोपि सर्वशः । वयं न तादृङ्महिला भर्तृसंदेहकारिकाः

Cho đến khi mọi người cầu xin đều được thỏa mãn đủ bề, chúng con mới thôi phụng sự. Chúng con không phải hạng đàn bà khiến chồng sinh nghi.

Verse 170

अतितृप्तिं समापन्नास्ते तदन्ननिषेवणात् । आचांताश्चंदनैः स्रग्भिरंबरैः परिभूषिताः

Nhờ thọ dụng món ăn ấy, họ được no đủ hoan hỷ tột bậc; rồi sau khi súc rửa, họ được tôn kính, được xức đàn hương, đeo vòng hoa và khoác y phục trang nghiêm.

Verse 180

विचार्य कारिता नित्यं स्वधिष्ण्योदय चिंतनम् । गृहस्थ उवाच । एषु धर्मेषु भो विद्वंस्त्वयि कोस्तीह तद्वद

Sau khi suy xét, ông luôn chuyên tâm quán niệm sự hiển lộ của địa vị thiêng liêng và bổn phận (dharma) của chính mình. Người gia chủ thưa: “Bạch bậc hiền trí, trong các pháp ấy, nơi ngài ở đây có điều gì? Xin nói cho tôi biết.”

Verse 190

अद्य प्रभृति न क्षेत्रे मदीये शापवर्जिते । आवस क्रोधन मुने न वासे योग्यतात्र ते

“Từ hôm nay trở đi, hỡi vị hiền giả nóng giận, ngươi không được cư trú trong Thánh Địa của Ta, nơi không vướng lời nguyền. Trong chốn này, ngươi không xứng đáng ở lại.”

Verse 200

अहोरात्रं स पश्यन्वै क्षेत्रं दृष्टेरदूरगम् । प्राप्याष्टमीं च भूतां च मध्ये क्षेत्रं सदा विशेत्

“Suốt ngày đêm, hãy chiêm ngưỡng Thánh Địa—gần đến mức không rời tầm mắt; khi ngày Aṣṭamī (mùng tám) đến, hãy luôn bước vào và an trú nơi trung tâm của Kṣetra.”

Verse 204

श्रुत्वाध्यायमिमं पुण्यं व्यासशाप विमोक्षणम् । महादुर्गोपसर्गेभ्यो भयं तस्य न कुत्रचित्

“Nghe chương kinh thanh tịnh này—chương giải thoát khỏi lời nguyền của Vyāsa—người ấy sẽ không còn sợ hãi ở bất cứ đâu trước những tai ương lớn và khổ nạn nghiêm trọng.”

Verse 285

शरीरसौष्ठवं कांक्ष्यं व्रतस्नानादिसिद्धये । आयुर्बह्वत्र वै चिंत्यं महाफलसमृद्धये

“Để thành tựu các lời nguyện (vrata), các cuộc tắm thiêng và những pháp hành liên hệ, nên cầu cho thân thể được an hòa, vững mạnh; và tại đây cũng nên nguyện cầu thọ mạng dài lâu, để gặt hái quả lớn một cách dồi dào.”