
Nārakī-daṇḍa-karma-vipāka-varṇanam
Ethical-Discourse (Karmavipāka and Naraka-Administration)
ఈ అధ్యాయంలో వరాహస్వామి పృథివి ధర్మవ్యవస్థ, లోకస్థిరత్వంపై ఉన్న ఆందోళనకు సమాధానంగా కర్మవిపాకాన్ని బోధనాత్మకంగా వివరిస్తాడు. చిత్రగుప్తుడు ధర్మరాజు ఆజ్ఞలను తెలియజేస్తాడు; అనంతరం యమదూతలు పాపులను గుర్తించి తగిన శిక్షలకు నియమిస్తారు. అబద్ధసాక్ష్యం, పరనింద, దొంగతనం (బ్రహ్మదేయం మరియు భూమి హరణం సహా), విశ్వాసఘాతం, తల్లిదండ్రులు లేదా గోవుపై హింస, యాజక/కర్మకాండ పాత్రల దుర్వినియోగం వంటి సామాజిక అపకారాలకు దహనం, ఛేదనం/వేదనం, బంధనం, వంచన వంటి నరకయాతనలు మరియు పశుయోనుల్లో పునర్జన్మ ఫలితాలుగా చెప్పబడతాయి. కర్మక్షయం వరకు అనేక యోనుల్లో చక్రాకార జననమరణం నైతిక కారణ-కార్య పరంపరగా ప్రతిపాదించి, నరకదండాన్ని ధర్మస్థాపనకూ పృథివి-లోక రక్షణకూ నియంత్రణాత్మక వ్యవస్థగా చూపుతుంది।
Verse 1
अथ नारकिदण्डनकर्मविपाकवर्णनम् ॥ ऋषिरुवाच ॥ विस्मयस्तु मया दृष्टस्तस्मिन्नद्भुतदर्शनः ॥ चित्रगुप्तस्य सन्देशो धर्मराजेन धीमताḥ ॥
ఇప్పుడు నరకదండన మరియు కర్మవిపాక వర్ణనం. ఋషి పలికెను—ఆ అద్భుత దర్శనంలో నేను విస్మయాన్ని చూచితిని; జ్ఞానవంతుడైన ధర్మరాజు ద్వారా చిత్రగుప్తుని ఆదేశం వెలువడింది.
Verse 2
प्राप्नुवन्ति फलं ते वै ये च क्षिप्ताः पुरा जनाः ॥ अग्निना वै प्रतप्तास्ते बद्धा बन्धैः सुदारुणैः ॥
మునుపు అక్కడికి విసిరివేయబడిన జనులు నిశ్చయంగా తమ ఫలాన్ని పొందుతారు. అగ్నిచేత దగ్ధులై వారు అత్యంత కఠిన బంధనాలతో బంధింపబడుతారు.
Verse 3
सन्तप्ताः बहवो ये ते तैस्तैः कर्मभिरुल्बणैः ॥ श्यामाश्च दशनाभिर्ये त्विमं शीघ्रं प्रमापय ॥
వారిలో అనేకులు తమ తమ ఘోర కర్మల ప్రకారమే దగ్ధులవుతారు. దంతములు గల శ్యామలు (కృష్ణ దూతలు) ఇతనిని త్వరగా సంహరించుగాక.
Verse 4
दुराचारं पापरतं निर्घृणं पापचेतसम् ॥ श्वानस्तु हिंसका ये च भक्षयन्तु दुरात्मकम् ॥
దురాచారి, పాపాసక్తుడు, నిర్దయుడు, పాపచిత్తుడు అయిన ఆ దుష్టుణ్ని హింసక కుక్కలు భక్షించుగాక.
Verse 5
पितृघ्नो मातृगोह्नस्तु सर्वदोषसमन्वितः ॥ आरोप्य शाल्मलीं घोरां कण्टकैस्तैर्विपाटय ॥
తండ్రి, తల్లి, గోవును హతమార్చినవాడు—సర్వ దోషాలతో కూడినవాడు—అతనిని భయంకర శాల్మలీ వృక్షంపై ఎక్కించి ఆ ముళ్లతో చీల్చివేయాలి.
Verse 6
एनं पाचय तैलस्य घृतक्षौद्रस्य वा पुनः ॥ तप्तद्रोण्यां ततो मुञ्च ताम्रतप्तखले पुनः ॥ नराधममिमं क्षिप्त्वा प्रदीप्ते हव्यवाहने ॥ ततो मनुष्यतां प्राप्य ऋणैस्तत्र प्रदीप्यते ॥
ఈ నరాధముణ్ని నూనెలో—లేదా నెయ్యి మరియు తేనెలో—వండించండి. తరువాత వేడెక్కిన ద్రోణిలో వేయండి, మళ్లీ వేడెక్కిన తామ్రఫలకంపై ఉంచండి. మండుతున్న అగ్నిలో విసిరిన తరువాత, అతడు మరల మానవజన్మ పొంది అక్కడ ఋణబాధలచేత తపించబడతాడు.
Verse 7
शयनासनहर्त्तारमग्निदायी च यो नरः ॥ वैतरण्यामयं चैव क्षिप्यतामचिरं पुनः ॥
శయనాసనాలను దోచుకునే వాడిని, అగ్ని పెట్టే వాడిని—వారిని వైతరణీ-సంబంధమైన యాతనలో అచిరంగా మళ్లీ పడవేయాలి।
Verse 8
पापकर्मायमत्यर्थं सर्वतीर्थविनाशकः ॥ तस्य प्रदीप्तः कीलोऽयं वह्नितप्तोऽतिदुःस्पृशः ॥
ఈ మనిషి అత్యంతంగా పాపకర్మలో లీనుడు, సమస్త తీర్థాలను నాశనం చేసే వాడివలె. అతనికోసం ఈ ప్రజ్వలిత కీళు ఉంది—అగ్నితో తప్తమై, తాకితే అత్యంత దుఃఖకరం।
Verse 9
ग्रामयाजनकं विप्रमध्रुवं दाम्भिकं शठम् ॥ बद्ध्वा तु बन्धने घोरे दीयतां तु न किञ्चन ॥
గ్రామాల కోసం (అనుచితంగా) యాజన చేయించే బ్రాహ్మణుడు, స్థిరత్వం లేని వాడు, దంభికుడు, శఠుడు—అతన్ని ఘోర బంధనంలో కట్టి, అతనికి ఏదీ ఇవ్వకూడదు।
Verse 10
जिह्वा अस्य छिद्यतां शीघ्रं वाचा दुष्टस्य पापिनः ॥ गम्यागम्यं पुरा येन विज्ञातं न दुरात्मना ॥
వాక్యంతో దుష్టుడైన ఈ పాపి నాలుకను శీఘ్రంగా కోయాలి—ఆ దురాత్ముడు పూర్వం గమ్యమేమిటి, అగమ్యమేమిటి అని గుర్తించలేదు।
Verse 11
कृतं लोभाभिभूतेन कामसम्मोहितेन च ॥ तस्य छित्वा ततो लिङ्गं क्षारमग्निं च दीपय ॥
లోభానికి లోనై, కామమోహంతో ఈ కార్యం చేయబడింది. కాబట్టి అతని లింగాన్ని కోసి, తరువాత క్షారం మరియు అగ్నిని ప్రజ్వలింపజేయాలి।
Verse 12
इमं तु खलकं कृत्वा दुरात्मा पापकाणिम् ॥ दायादा बहवो येन स्वार्थहेतोर्विनाशिताः ॥
“But having made this person a scoundrel—evil-minded and doing evil—by whom many heirs were ruined for the sake of his own self-interest.”
Verse 13
इमं वार्धुषिकं विप्रं सर्वत्राङ्गेषु भेदय ॥ तथायं यातनां यातु पापं बहु समाचरन् ॥
“This brāhmaṇa who lives by usury—pierce him in all his limbs. Thus let him undergo torment, having practiced much wrongdoing.”
Verse 14
सुवर्णस्तेयिनं पापं कृतघ्नं च तथा नरम् ॥ क्रूरं पितृहणं चैनं ब्रह्मघ्नेषु समीकरु ॥
“This sinner who steals gold, and likewise the ungrateful man—cruel, and a slayer of his father—place him among the brahma-killers (i.e., in the category of the gravest offenders).”
Verse 15
अस्थि छित्वा ततः क्षिप्रं क्षारमग्निं च दापय ॥ इमं तु विप्रं खादन्तु तीक्ष्णदंष्ट्राः सुदारुणाः ॥
“Having then swiftly cut his bones, apply caustic alkali and fire. And let the exceedingly dreadful ones with sharp fangs devour this brāhmaṇa.”
Verse 16
पिशुनं हि महाव्याघ्राः पञ्च घोराः सुदारुणाः ॥ इमं पचत पाकेषु बहुधा मर्मभेदिनम्
“Indeed, the slanderer—(let) the five dreadful, exceedingly cruel ‘great tigers’—cook this one in the cooking-hells in many ways, as a torment that pierces the vital points.”
Verse 17
येनाग्निरुज्झितः पूर्वं गृहीत्वा च न पूजितः ॥ इमं पापसमाचारं वीरघ्नमतिपापिनम्
యెవడు పూర్వం అగ్నిని విసర్జించి, స్వీకరించిన తరువాత కూడా పూజించలేదో—అతడు పాపాచారి, వీరహంతకుడు, అత్యంత పాపి.
Verse 18
सर्वेषां तु पशूनां यो नित्यं धारयते जलम् ॥ न त्राता न च दाता च पापस्यास्य दुरात्मनः
యెవడు సమస్త పశువులకు నిత్యం నీటిని అడ్డుకుంటాడో—ఆ పాపి దుర్మనస్సుకు రక్షకుడూ లేడు, దాత కూడా లేడు.
Verse 19
अदानव्रतिनो विप्रा वेदविक्रयिणस्तथा ॥ सर्वकर्माणि कुर्युर्हि दीयते न च किञ्चन
అదానవ్రతం చేసిన బ్రాహ్మణులు, అలాగే వేదాన్ని అమ్మేవారూ—అన్ని కర్మలు చేసినా, వారి చేత నిజంగా ఏదీ దానం చేయబడదు.
Verse 20
तोयभाजनहर्तारं भोजनं योऽनिवारयत् ॥ हन्यतां सुदृढैर्दण्डैर्यमदूतैर्महाबलैः
యెవడు నీటి పాత్రను దోచుకుంటాడో, యెవడు భోజనదానాన్ని అడ్డుకుంటాడో—వారిని మహాబలమైన యమదూతలు అత్యంత దృఢ దండాలతో కొట్టాలి.
Verse 21
वेणुदण्डकशाभिश्च लोहदण्डैस्तथैव च ॥ जलमस्मै न दातव्यं भोजनं च कथञ्चन
వెణుదండాల కొరడాలతో, అలాగే ఇనుప దండాలతో—అతనికి నీరు ఇవ్వకూడదు; భోజనం కూడా ఏ విధంగానూ ఇవ్వకూడదు.
Verse 22
तस्मा अन्नं च पानं च न दातव्यं कदाचन ॥ हतविश्वास्य हन्तारं वह्नौ शीघ्रं प्रपाचय
అందువల్ల అతనికి ఎప్పుడూ అన్నమూ పానమూ ఇవ్వకూడదు. విశ్వాసభంగానికి గురైనవానిని హతమార్చిన వానిని అగ్నిలో త్వరగా దహింపజేయాలి.
Verse 23
ब्रह्मदेयं हृतं येन तं वै शीघ्रं विपाचय ॥ बहुवर्षसहस्राणि पातये कर्म विस्तरे
బ్రహ్మదేయ దానాన్ని ఎవడు హరించాడో, వానిని నిజంగా త్వరగా దహింపజేయాలి. కర్మవిస్తార ప్రకారం అతనిని అనేక వేల సంవత్సరాలు అక్కడ పడవేయాలి.
Verse 24
समुत्तीर्णं ततः पश्चात्तिर्यग्योनौ प्रपातये ॥ सूक्ष्मदेहविपाकेषु कीटपक्षिविजातिषु
ఆ స్థితిని దాటి వచ్చిన తరువాత, మళ్లీ అతనిని తిర్యగ్యోనిలో పడవేయాలి—సూక్ష్మదేహ విపాకాలలో, కీటకాలు మరియు పక్షుల వివిధ జాతులలో.
Verse 25
क्लिष्टो जातिसहस्रैस्तु जायते मानुषस्ततः ॥ तत्र जातो दुरात्मा च कुलेषु विविधेषु च
వేల జన్మల క్లేశంతో బాధపడిన తరువాత అతడు మనుష్యుడిగా జన్మిస్తాడు; అక్కడ జన్మించిన ఆ దురాత్ముడు వివిధ కులాలలో కూడా పుడతాడు.
Verse 26
हिंसारूपेण घोरेण ब्रह्मवध्यां प्रदापयेत् ॥ राज्ञस्तु मारकं घोरं ब्रह्मघ्नं दुष्कृतं तथा
భయంకర హింసారూపంతో అతడు ‘బ్రహ్మవధ్యా’ అనే నరకదండాన్ని అనుభవించవలసి వస్తుంది. అలాగే రాజును హతమార్చడం కూడా బ్రహ్మహత్యతో సమానమైన ఘోర దుష్కృతంగా లెక్కించబడుతుంది.
Verse 27
गोग्हातको ह्ययं पापः कूटशाल्मलिमारुहेत् ॥ कृष्यते विविधैर्घोरै राक्षसैर्घोरदर्शनैः
ఈ గోహత్యాపాపి పదునైన కూట-శాల్మలి వృక్షంపై ఎక్కించబడును; అనంతరం భయంకర దర్శనముగల వివిధ రాక్షసులు అతనిని లాగి లాగి తిప్పుదురు।
Verse 28
पूतिपाकेषु पच्येत जन्तुभिः संप्रयोजितः ॥ ब्रह्मवध्याच्चतुर्भागैर्मृगत्वं पशुतां गतः
అతడు పూతిపాక నరకములో జీవులచే దాడి చేయబడి పాకించబడును; బ్రహ్మవధ్యా దుఃఖములో నాలుగు భాగములు అనుభవించి మృగత్వమును, పశుత్వమును పొందును।
Verse 29
उद्विग्नवासं पतितं यत्र यत्रोपपद्यते ॥ पापकर्मसमुद्विग्नो जातो जातः पुनःपुनः
అతడు ఎక్కడ ఎక్కడ జన్మించునో అక్కడ అక్కడ కలతభరిత జీవనములో పడిపోవును; పాపకర్మములచే వ్యాకులుడై పునఃపునః జన్మించును।
Verse 30
अयं तिष्ठति किं पापः पितृघाती दुरात्मवान् ॥ ते तु वर्षशतं साग्रं भक्षयन्तु विचेतसः
ఈ పితృహంతకుడు దురాత్మ పాపి ఇక్కడ ఎందుకు నిలిచియున్నాడు? ఆ విచేతసులు వంద సంవత్సరములు మరియు మరికొంతకాలము అతనిని భక్షించుగాక।
Verse 31
ततः पाकेषु घोरेषु पच्यतां च नराधमः ॥ ततो मानुषतां प्राप्य गर्भस्थो प्रियतां पुनः
అనంతరం ఆ నరాధముడు భయంకరమైన పాక నరకములలో పాకించబడుగాక; తరువాత మానుషత్వము పొందినపుడు మళ్లీ గర్భస్థుడగుగాక।
Verse 32
व्यापन्नो दशगर्भेषु ततः पश्चाद्विमुच्यताम् ॥ तत्रापि लब्ध्वा मानुष्यं क्लेशभागी च जायताम्
అతడు పది గర్భాలలో నశించుగాక; ఆ తరువాత ఆ స్థితి నుండి విముక్తి పొందుగాక. అయినా మానవ జన్మ పొందినపుడు క్లేశభాగిగా జన్మించుగాక.
Verse 33
बुभुक्षारुग्विकारैश्च सततं तत्र पीड्यताम् ॥ पापाचारमिमं घोरं मित्रविश्वासघातकम्
అక్కడ అతడు ఆకలి, రోగాలు, వికారాలతో ఎల్లప్పుడూ బాధపడుగాక—ఈ ఘోర పాపాచారి, మిత్ర విశ్వాసాన్ని ఘాతకంగా భంగం చేసినవాడు.
Verse 34
यन्त्रेण पीड्यतां क्षिप्रं ततः पश्चाद्विमुच्यताम् ॥ दीप्यतां ज्वलने घोरे वर्षाणां च शतद्वयम्
అతడిని యంత్రదండంతో త్వరగా బాధింపబడుగాక; ఆ తరువాత విముక్తి పొందుగాక. భయంకరమైన అగ్నిలో రెండు వందల సంవత్సరాలు దహించబడుగాక.
Verse 35
जायतां च ततः पश्चाच्छूनां योनौ दुरात्मवान् ॥ भ्रष्टोऽपि जायतां तस्मान्मानुषः क्लेशभाजनः
ఆ తరువాత ఆ దురాత్ముడు కుక్కల యోనిలో జన్మించుగాక. ఆ స్థితిలో పతితుడైనప్పటికీ, అక్కడి నుండి మళ్లీ మనిషిగా జన్మించుగాక—కానీ క్లేశపాత్రుడిగా.
Verse 36
वर्षाणां तु शतं पञ्च तत्र क्लिष्टो दुरात्मवान् ॥ कृमिको जायते पश्चाद्विष्ठायां कृमिकोऽपरः ॥
అక్కడ దురాత్ముడు నూరు ఐదు సంవత్సరాలు బాధపడుగాక; ఆ తరువాత కృమిగా జన్మించుగాక, తరువాత మలంలో మరొక కృమిగా అవుగాక.
Verse 37
शकुन्तो जायते घोरस्तत्र पश्चाद्वृको भवेत् ॥ इममग्निप्रदं घोरं काष्ठाग्नौ सम्प्रतापय ॥
అక్కడ భయంకరమైన పక్షి జన్మిస్తుంది; తరువాత అతడు తోడేలుగా మారుతాడు. అగ్ని ప్రసాదించే ఆ ఘోరుడిని తరువాత కట్టెల అగ్నిలో దహింపజేస్తారు.
Verse 38
स्वकर्मसु विहीनेषु पश्चाल्लब्धगतिस्तथा ॥ ततश्चाथ मृगो वापि ततो मानुषतां व्रजेत् ॥
తన స్వకర్మలు క్షీణించినప్పుడు అతడు తరువాతి గతిని పొందుతాడు; ఆపై మృగముగా లేదా ఇతర వన్యజంతువుగా అవుతాడు; తరువాత మనుష్యస్థితికి చేరవచ్చు.
Verse 39
तत्रापि दारुणं दुःखमुपभुङ्क्ते दुरात्मवान् ॥ सर्वदुष्कृतकार्येषु सह सङ्घातचिन्तकैः ॥
అక్కడ కూడా దురాత్ముడు ఘోరమైన దుఃఖాన్ని అనుభవిస్తాడు—అన్ని దుష్కృత్యాలలో గుంపుగా కుట్ర పన్నేవారితో కలిసి.
Verse 40
एवं कर्मसमायुक्तास्ते भवन्तु सहस्रशः ॥ परद्रव्यापहाराश्च रौरवे पतितास्तथा ॥
ఇలా కర్మఫలబంధంతో వారు వేల సంఖ్యలో అటువంటివారవుతారు; పరధనాన్ని అపహరించేవారూ అలాగే రౌరవ నరకంలో పడతారు.
Verse 41
कुम्भीपाकेषु निर्दग्धः पश्चाद्गर्दभतां गतः ॥ ततो जातस्त्वसौ पापः शूकरो मलभुक् तथा ॥
కుంభీపాక నరకంలో దహింపబడి, తరువాత అతడు గాడిద స్థితిని పొందుతాడు; ఆపై ఆ పాపి మలభక్షకుడైన పందిగా జన్మిస్తాడు.
Verse 42
प्राप्नोतु विविधांस्तापान्यथा हृतधनश्च सन् ॥ क्षुधातृष्णापराक्रान्तो गर्दभो दशजन्मसु ॥
హరించిన ధనమున్నవాడిలా అతడు నానావిధ దుఃఖాలను అనుభవించుగాక. ఆకలి దాహాలతో బాధపడుతూ అతడు పది జన్మలు గాడిదగా పుడుగాక.
Verse 43
मानुष्यं समनुप्राप्य चौरः भवति पापकृत् ॥ परोपघाती निर्लज्जः सर्वदोषसमन्वितः ॥
మళ్లీ మానవ జన్మ పొందిన తరువాత అతడు దొంగగా—పాపకర్తగా మారుతాడు. ఇతరులకు హాని చేసే వాడు, నిర్లజ్జుడు, అన్ని దోషాలతో కూడినవాడు అవుతాడు.
Verse 44
वृक्षशाखावलम्बोऽत्र ह्यधःशीर्षः प्रजायते ॥ अग्निना पच्यतां पश्चाल्लुब्धो वै पुरुषाधमः ॥
ఇక్కడ అతడు చెట్టు కొమ్మకు వేలాడుతూ, తలక్రిందుగా జన్మిస్తాడు. తరువాత ఆ లోభి నీచుడు అగ్నితో కాల్చి వండబడుగాక.
Verse 45
पूर्वैश्च सूकरो भूत्वा नकुलो जायते पुनः ॥ विमुक्तश्च ततः पश्चान्मानुष्यं लभते चिरात् ॥
ముందుగా పంది అయి, తరువాత మళ్లీ నకులం (ముంగిస)గా జన్మిస్తాడు. ఆపై విముక్తుడై, చాలా కాలానికి మానవ జన్మను పొందుతాడు.
Verse 46
धिक्कृतः सर्वलोकेन कूटसाक्ष्यनृतव्रतः ॥ न शर्म लभते क्वापि कर्मणा स्वेन गर्हितः
సర్వలోకముచే ధిక్కరింపబడినవాడు—కూటసాక్ష్యమిచ్చేవాడు, అసత్యవ్రతుడు—తన కర్మచేతనే గర్హింపబడి ఎక్కడా శాంతి పొందడు.
Verse 47
इमं ह्यानृतितकं दुष्टं क्षेत्रहारकमेव च ॥ स्वकर्म दुष्कृतं यावत्तावद्दुःखं भुनक्त्वसौ
ఈ దుష్ట మిథ్యావాది మరియు భూమి హరించువాడు, తన స్వపాపకర్మ నిలిచినంతకాలం అంతకాలమే దుఃఖాన్ని అనుభవిస్తాడు.
Verse 48
कर्मण्येकैकशश्चायं स तु तिष्ठत्वयं पुनः ॥ वर्षलक्षं न सन्देहस्ततस्तिष्ठत्वयं पुनः
ప్రతి కర్మకు ఒక్కొక్కటిగా అతడు అక్కడ మళ్లీ నిలిచియుండుగాక; లక్ష సంవత్సరాలు—సందేహం లేదు—ఆ తరువాత కూడా మళ్లీ నిలిచియుండుగాక.
Verse 49
ततो जातिः स्मरेत्सर्वास्तिर्यग्योनिं समाश्रितः ॥ जायतां मानुषः पश्चात्क्षुधया परिपीडितः
ఆ తరువాత అతడు తిర్యగ్యోని (పశు గర్భం) ఆశ్రయించి తన జన్మలన్నిటిని స్మరిస్తాడు; తరువాత మానవుడిగా జన్మించి ఆకలిచేత బాధపడతాడు.
Verse 50
सर्वकामविमुक्तस्तु सर्वदोषसमन्वितः ॥ क्वचिज्जात्यां भवेदन्धः क्वचिद्बधिर एव च
అతడు సమస్త కోరికల నుండి వంచితుడై, సమస్త దోషాలతో కూడి, కొన్ని జన్మల్లో అంధుడవుతాడు; మరికొన్ని జన్మల్లో నిశ్చయంగా బధిరుడవుతాడు.
Verse 51
क्वचिन्मूकश्च काणश्च क्वचिद्व्याधिसमन्वितः ॥ एवं हि प्राप्नुयाद्दुःखं न च सौख्यमवाप्नुयात्
కొన్ని చోట్ల అతడు మూగవాడుగా, కొన్ని చోట్ల ఒక కన్నుతో (కాణుడుగా) అవుతాడు; మరికొన్ని జన్మల్లో వ్యాధులతో కూడి ఉంటాడు. ఈ విధంగా అతడు దుఃఖమే పొందుతాడు, సుఖాన్ని పొందడు.
Verse 52
तीव्रैरन्तर्गतैर्दुःखैर्भूमिहर्त्ता नराधमः ॥ इमं बन्धैर्दृढैर्बद्ध्वा विपाचय तथाचिरम्
తీవ్ర అంతర్గత దుఃఖాలతో బాధపడే భూమి-హర్త—నరాధముడు. అతనిని దృఢ బంధాలతో కట్టి, చాలాకాలం యాతనకు గురిచేయండి।
Verse 53
तीव्रक्षुधापरिक्लिष्टो बद्धो बन्धनयन्त्रितः ॥ दुःखान्यनुभवंस्तत्र पापकर्मा नराधमः
తీవ్ర ఆకలితో క్షోభితుడై, బంధించబడి సంకెళ్లచే నియంత్రితుడై, అక్కడ అతడు దుఃఖాలను అనుభవిస్తాడు—పాపకర్మి, నరాధముడు।
Verse 54
सप्तधा सप्त चैकां च जातिं गत्वा स पच्यते ॥ इमं शाकुनिकं पापं श्वभिर्गृध्रैश्च घातय
ఏడు విధాలుగా—ఏడు మరియు ఒక—యోనులను పొందిన తరువాత అతడు దహించబడతాడు. ఈ పాపి శాకునికుడిని (పక్షి వేటగాడిని) కుక్కలతోను గద్దలతోను చంపించండి।
Verse 55
ततः कुक्कुटतां यातु विड्भक्षश्च दुरात्मवान् ॥ दंशश्च मशकश्चैव ततः पश्चाद्भवेत् तु सः
తర్వాత ఆ దురాత్ముడు కోడి యోనికి వెళ్లి మలభక్షకుడవుతాడు. ఆపై డంశము (గాడ్ఫ్లై) మరియు దోమగా అవుతాడు; తరువాత కూడా అలాగే అవుతాడు।
Verse 56
जातिकर्म सहस्रं तु ततो मानुषतां व्रजेत् ॥ इमं सौकरिकं पापं महिषा घातयन्तु तम् ॥
తర్వాత జన్మబద్ధ కర్మల సహస్ర పరిభ్రమణాల అనంతరం అతడు మానవత్వాన్ని పొందుతాడు. (అయినా) ఈ పాపి సౌకరికుడిని (పంది కాపరిని) గేదెలు/మహిషాలు కొట్టి చంపనివ్వండి।
Verse 57
वर्षाणां च सहस्रं तु धावमानं ततस्ततः ॥ विभिन्नं च प्रभिन्नं च शृङ्गाभ्यां पद्भिरेव च ॥
వెయ్యి సంవత్సరాలు అతడు అటూ ఇటూ పరుగెత్తుతూనే ఉంటాడు; కొమ్ముల దెబ్బలతో చీల్చబడి, గాయపడి, కాళ్ల తొక్కిడితో నలిగిపోతాడు కూడా।
Verse 58
तस्माद्देशात्ततो मुक्तस्ततः सूकरतां व्रजेत् ॥ महिषः कुक्कुटश्चैव शशो जम्बूक एव च ॥
ఆ ప్రాంతం నుండి విముక్తుడై తరువాత అతడు పంది యోనిని పొందుతాడు; ఆపై గేదె (మహిషం), కోడి, అలాగే కుందేలు మరియు నక్కగా కూడా జన్మిస్తాడు।
Verse 59
यां यां याति पुनर्जातिं तत्र भक्ष्यो भवेत् तु सः ॥ कर्मक्षयोऽन्यथा नास्ति मया पूर्वं विनिर्मितम् ॥
అతడు ఏ ఏ పునర్జన్మను పొందుతాడో, ఆ ఆ స్థితిలో ఇతరులకు ఆహారమైపోతాడు. కర్మక్షయానికి మరో మార్గం లేదు—ఇది నేను పూర్వమే విధించాను।
Verse 60
प्राप्य मानुषतां पश्चात् पुनर्व्याधो भविष्यति ॥ अन्यथा निष्कृतिर्नास्ति जातिजन्मशतैरपि ॥
మనుష్యత్వాన్ని పొందిన తరువాత కూడా అతడు మళ్లీ వ్యాధుడు (వేటగాడు) అవుతాడు. లేకపోతే ప్రాయశ్చిత్తం లేదు—వందల జన్మలతో కూడ కాదు।
Verse 61
उच्छिष्टान्नप्रदातारं पापाचारमधार्मिकम् ॥ अङ्गारैः पचतां चैनं त्रीणि वर्षशतानि च ॥
ఉచ్ఛిష్ట అన్నం ఇచ్చేవాడు, పాపాచారి మరియు అధార్మికుడు—అతడిని అంగారాలతో వండించాలి, మూడు వందల సంవత్సరాల పాటు కూడా।
Verse 62
ततः शुनी भवेत् पश्चात् सूकरी च ततः परम् ॥ कर्मक्षये ततः पश्चान्मानुषी दुःखिता भवेत् ॥
ఆ తరువాత ఆమె ఆడ కుక్కగా, తరువాత ఆడ పందిగా అవుతుంది. కర్మక్షయం అయిన తరువాత ఆమె దుఃఖంతో బాధపడే మానవ స్త్రీగా అవుతుంది.
Verse 63
न च सौख्यमवाप्नोति तेन दुःखेन दुःखिता ॥ अनेन भृत्या बहवः श्रान्ताः शान्ताः प्रवाहिताः ॥
ఆమె ఆ దుఃఖంతో బాధపడుతూ సుఖాన్ని పొందదు. ఈ సేవకుని వల్ల అనేకులు అలసిపోయి, వశపడి, తోలివేయబడ్డారు.
Verse 64
भक्ष्यं भोज्यं च पानं च न तेषामुपपादितम् ॥ अनुमोदे प्रजा दृष्ट्वा लिप्समानो दुरात्मवान् ॥
వారికి తినదగినది, వండిన భోజనం, పానీయం ఏదీ సమకూర్చలేదు. ప్రజలను చూసి ఆ దురాత్ముడు లాభం కోరుతూ మాత్రమే సమ్మతించాడు.
Verse 65
एवं कुरुत भद्रं वो मम पार्श्वे तु दुर्मतिः ॥ रौरवे नरके घोरे सर्वदोषसमन्विते ॥
‘ఇలా చేయండి—మీకు మంగళం కలుగుగాక’; కానీ నా పక్కన ఉన్న ఆ దుర్మతి సర్వదోషసమన్వితమైన భయంకర రౌరవ నరకానికి పాత్రుడు.
Verse 66
सर्वकर्माणि कुर्वाणं क्षपयध्वं दुरासदम् ॥ वर्षाणां तु सहस्राणि तैस्तैः कर्मभिरावृतम्
అన్ని విధాల కర్మలు చేస్తున్నవాడా, దుర్లఘ్యమైన (బంధనాన్ని) క్షీణింపజేయండి. ఆ ఆ కర్మలతో కప్పబడి వేల సంవత్సరాలు (జీవుడు) ఉండిపోతాడు.
Verse 67
प्रक्षिप्यतामयं पश्चाद्दस्युजातौ दुरात्मवान् ॥ जायतामुरगः पश्चात्ततः कर्म समाश्रयेत्
ఆ తరువాత ఆ దురాత్ముణ్ని దొంగల (దస్యు) యోనిలో పడవేయాలి; తరువాత అతడు సర్పయోనిలో జన్మించాలి. ఆ స్థితిలోనే అతడు తన కర్మఫలాన్ని అనుభవిస్తాడు.
Verse 68
ततः पश्चाद्भवेत्पापश्चेतरः सर्वपापकृत् ॥ सूकरस्तु भवेत्पश्चान्मेषः संजायते पुनः
ఆ తరువాత అతడు పాపి, నీచమైన ‘ఇతర’ సత్త్వమై—సర్వ పాపాలు చేసే వాడవుతాడు. తరువాత అతడు పంది (సూకర) అవుతాడు; మళ్లీ మేష (గొర్రెపొట్టేలు)గా జన్మిస్తాడు.
Verse 69
हस्त्यश्वश्च शृगालश्च सूकरो बक एव च ॥ ततो जातस्तु सर्वेषु संसारेशु पुनः पुनः
అతడు ఏనుగు, గుర్రం, నక్క, పంది (సూకర), అలాగే కొంగ కూడా అవుతాడు. తరువాత అన్ని సంసారచక్రాలలో మళ్లీ మళ్లీ జన్మిస్తాడు.
Verse 70
वर्षाणामयुतं साग्रं ततो मानुषतां व्रजेत् ॥ पञ्चगर्भेषु सापत्सु पञ्च जातो म्रियेत सः
ఆపై పదివేల సంవత్సరాలకు మించి గడిచిన తరువాత అతడు మానవస్థితిని పొందుతాడు. అయితే ప్రమాదభరితమైన గర్భాలలో ఐదు సార్లు జన్మించి, ప్రతి సారి మరణిస్తాడు.
Verse 71
पापस्य सुकृतस्याथ प्रजानां विनिपातने ॥ भूतानां चाप्यसम्मानं दुष्प्रहारश्च सर्वशः
ఇలా ప్రాణుల పతనంలో పాపం మరియు సుకృతం యొక్క (మిశ్ర) ఫలితం ఉంటుంది; అలాగే భూతజీవుల పట్ల అవమానం, అన్ని విధాలా కఠినమైన హింస కూడా జరుగుతుంది.
Verse 72
अतः स्वयम्भुवा पूर्वं कर्मपाको यथार्थवत्
అతః పూర్వకాలంలో స్వయంభూ బ్రహ్ముడు కర్మపాకాన్ని యథార్థంగా యథావిధిగా ప్రతిపాదించాడు।
Verse 73
जात्यन्तरसहस्राणि प्रयुतान्यर्बुदानि च ॥ शान्तिं न लभते चैव भूमे क्षेत्रहरो नरः
వేలాది ఇతర జన్మల్లో—పదివేలలు, కోట్లు వరకూ—ఓ భూమీ, భూమి-క్షేత్రాన్ని హరించే మనిషి శాంతిని పొందడు।
Verse 74
आदेश्य चोभयोरस्य कर्णयोः कूटसाक्षिकः ॥ यो नरः पिशुनः कूटसाक्षी चालिकजल्पकः
కూటసాక్షి అయినవాడి రెండు చెవులపై గుర్తు వేయాలి. అపవాదకుడు, కూటసాక్షి, మోసపూరితంగా మాట్లాడేవాడు అయిన ఆ మనిషి—
Verse 75
कर्कटस्य तु घोरस्य नित्यक्रुद्धस्य मोचय ॥ इमं घोरे ह्रदे क्षिप्तं सर्वयाजनयाजकम्
నిత్యక్రోధంతో ఉన్న ఆ భయంకర కర్కటానికి ఇతనిని అప్పగించు. ఈ సర్వయాజన-యాజకుణ్ని భయానక హ్రదంలో పడవేయి।
Verse 76
सुवर्णस्तेयिनं चैव सुरापं चैव कारयेत् ॥ अनुभूय ततः काले ततो यक्ष्म प्रयोजयेत्
అతడు బంగారం దొంగిలించినవాడిని, మద్యపానిని కూడా ఫలాన్ని అనుభవింపజేస్తాడు; కాలానుగుణంగా అనుభవించిన తరువాత యక్ష్మా (క్షయ)ను కలిగిస్తాడు।
Verse 77
प्राप्तवान्विविधान्रोगान्संसारे चैव दारुणान् ॥ ब्रह्मस्वहारी पापोऽयं नरो लवणतस्करः
ఈ సంసారంలో అతడు అనేక భయంకరమైన రోగాలను పొందాడు. ఈ పాపి మనిషి బ్రాహ్మణస్వాన్ని అపహరించువాడు—నిజంగా ఉప్పు దొంగ.
Verse 78
ततो वर्षशते पूर्णे मुच्यते स पुनः पुनः ॥ अजितात्मा तथा पापः पिशुनश्च दुरात्मवान्
తర్వాత వంద సంవత్సరాలు పూర్తయ్యాక అతడు మళ్లీ మళ్లీ విముక్తి పొందుతాడు. (అయినా) అతడు జితేంద్రియుడు కాని వాడు, పాపి, పరనిందకుడు, దుర్మనస్కుడు.
Verse 79
प्रबद्धः सुचिरं कालं मम लोकं गतो नरः ॥ जायतां स चिरं पापो मार्जारस्तेन कर्मणा
చాలా దీర్ఘకాలం బంధింపబడి ఆ మనిషి నా లోకానికి వెళ్తాడు. ఆ కర్మఫలంగా ఆ పాపి దీర్ఘకాలం పిల్లిగా జన్మించుగాక.
Verse 80
भिन्नचारित्रदुःशीला भर्त्तुर्व्यलीककारिणी ॥ आयसान्पुरुषान्सप्त ह्यालिङ्गतु समन्ततः
చరిత్రభ్రష్టురాలై దుష్శీలురాలై, భర్త పట్ల మోసం చేసేది—ఆమె చుట్టూ ఏడు ఇనుప పురుషులను ఆలింగనం చేయుగాక.
Verse 81
अपौगण्डो म्रियेत्पञ्च कर्मशेषक्षये तु सः ॥ ततो मानुषतां याति चैष कर्माविनिर्णयः
యౌవనానికి ముందే అతడు ఐదు సార్లు మరణిస్తాడు. కానీ కర్మశేషం క్షయమైన తరువాత అతడు మానవస్థితిని పొందుతాడు—ఇదే కర్మనిర్ణయం.
The text presents karmavipāka as a moral-causal system: specific social and ritual harms (e.g., false testimony, theft of land or brahmadeya, betrayal of trust, violence toward parents/cows) generate proportionate punitive outcomes in naraka and subsequent rebirths. The instruction is deterrent and regulatory—actions that destabilize communal trust and lawful exchange are shown to produce extended suffering until karmic exhaustion.
No tithi, lunar month, seasonal rite, or calendrical marker appears in the provided excerpt. The time-structure is expressed instead through durations of punishment (e.g., hundreds or thousands of years) and repeated cycles of birth across species.
Although the content is primarily juridical and soteriological, it can be read as indirectly supporting Pṛthivī’s equilibrium: the narrative links ethical violations (especially land theft and depletion of communal resources like food/water access) to punitive correction, implying that dharma-based regulation safeguards the material conditions on which Earth’s social-ecological order depends.
The excerpt foregrounds cosmological administrators rather than dynastic history: Citragupta (record-keeper), Dharmarāja/Yama (judge), and Yamadūtas (enforcers). No royal genealogy or named human lineage is specified in the provided manuscript portion.
Read Varaha Purana in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.