Sarga 1

Verse 1

गच्छता मातुलकुलं भरतेन तदाऽनघ।शत्रुघ्नो नित्यशत्रुघ्नो नीतः प्रीतिपुरस्कृतः।।।।

హే అనఘా! అప్పుడు భరతుడు మాతులగృహానికి బయలుదేరిన వేళ, నిత్య శత్రునాశకుడైన శత్రుఘ్నుని కూడా ప్రేమను ముందుంచి తనతో పాటు తీసుకెళ్లాడు।

Verse 2

तत्र न्यवसद्भ्रात्रा सह सत्कारसत्कृतः।मातुलेनाश्वपतिना पुत्रस्नेहेन लालितः।।।।

అక్కడ ఆయన అన్నతో కలిసి నివసించాడు, సమస్త సత్కారాలతో గౌరవింపబడ్డాడు. మాతులుడైన అశ్వపతి ఆయనను కుమారస్నేహంతో లాలించాడు.

Verse 3

तत्रापि निवसन्तौ तौ तर्प्यमाणौ च कामतः।भ्रातरौ स्मरतां वीरौ वृद्धं दशरथं नृपम्।।।।

అక్కడ నివసిస్తూ, తమ ఇష్టమున తృప్తిగా ఉన్నప్పటికీ, ఆ ఇద్దరు వీర సోదరులు వృద్ధుడైన రాజు దశరథుని—తండ్రిని—నిత్యం స్మరించుచుండిరి.

Verse 4

राजाऽपि तौ महातेजा स्सस्मार प्रोषितौ सुतौ।उभौ भरतशत्रुघ्नौ महेन्द्रवरुणोपमौ।।।।

మహాతేజస్సుగల రాజు దశరథుడు కూడా గృహం దూరంగా ఉన్న తన ఇద్దరు కుమారులు—భరతుడు, శత్రుఘ్నుడు—ను స్మరించాడు; వారు మహేంద్రుడు (ఇంద్రుడు) మరియు వరుణునితో సమానులని ఉపమించబడినవారు।

Verse 5

सर्व एव तु तस्येष्टा श्चत्वारः पुरुषर्षभाः।स्वशरीराद्विनिर्वृत्ताश्चत्वार इव बाहवः।।।।

ఆ పురుషశ్రేష్ఠునికి ఆ నలుగురు కుమారులూ సమానంగా ప్రియులు—తన స్వశరీరమునుండి పుట్టిన నాలుగు భుజాలవలె.

Verse 6

तेषामपि महातेजा रामो रतिकरःपितुः।स्वयम्भूरिव भूतानां बभूव गुणवत्तरः।।।।

వారిలో మహాతేజస్సుగల రాముడు తండ్రికి ఆనందకారకుడయ్యాడు; సమస్త భూతాలకు స్వయంభూ బ్రహ్మవలె, గుణసంపత్తిలో అతడు అత్యుత్తముడయ్యాడు.

Verse 7

स हि देवैरुदीर्णस्य रावणस्य वधार्थिभिः।अर्थितो मानुषे लोके जज्ञे विष्णुस्सनातनः।।।।

రావణవధాన్ని కోరిన దేవతల ప్రార్థనచేత సనాతన విష్ణువే మానవలోకంలో (రామరూపంగా) జన్మించాడు.

Verse 8

कौशल्या शुशुभे तेन पुत्रेणामिततेजसा।यथा वरेण देवानामदितिर्वज्रपाणिना।।।।

అమిత తేజస్సుగల ఆ కుమారునితో కౌశల్య శోభించింది; దేవశ్రేష్ఠుడైన వజ్రపాణి ఇంద్రునితో అదితి శోభించినట్లే.

Verse 9

स हि रूपोपपन्नश्च वीर्यवाननसूयकः।भूमौवनुपमस्सूनुर्गुणैर्दशरथोपमः।।।।

అతడు రూపసంపన్నుడు, వీర్యవంతుడు, అసూయలేనివాడు; గుణాలలో దశరథునితో సమానుడు, భూమిపై అతడు అపూర్వమైన కుమారుడయ్యాడు.

Verse 10

स तु नित्यं प्रशान्तात्मा मृदुपूर्वं च भाषते।उच्यमानोऽपि परुषं नोत्तरं प्रतिपद्यते।।।।

అతడు నిత్యం ప్రశాంతమనస్సుతో ఉండి, ముందుగా మృదువుగా మాట్లాడేవాడు; ఎవరు కఠినంగా పలికినా, అలాంటి ప్రత్యుత్తరం ఇవ్వడు।

Verse 11

कथञ्चिदुपकारेण कृतेनैकेन तुष्यति।न स्मरत्यपकाराणां शतमप्यात्मवत्तया।।।।

ఆత్మనిగ్రహం వల్ల అతడు ఏ విధంగా చేసిన ఒక్క ఉపకారంతోనే సంతృప్తి చెందేవాడు; కానీ ఇతరులు చేసిన వంద అపకారాలనూ జ్ఞాపకంలో పెట్టుకోడు।

Verse 12

शीलवृद्धैर्ज्ञानवृद्धैर्वयोवृद्धैश्च सज्जनैः।कथयन्नास्त वै नित्यमस्त्रयोग्यान्तरेष्वपि।।।।

శీలంలో, జ్ఞానంలో, వయస్సులో వృద్ధులైన సజ్జనులతో అతడు నిత్యం సంభాషించేవాడు; ఆయుధాభ్యాసం మధ్య మధ్య విరామాల్లో కూడా వారితో మాటలాడేవాడు।

Verse 13

बुद्धिमान्मधुराभाषी पूर्वभाषी प्रियंवदः।वीर्यवान्न च वीर्येण महता स्वेन विस्मितः।।।।

ఆయన బుద్ధిమంతుడు, మధురభాషి; ముందుగా పలికి, ప్రియమైన మాటలే చెప్పేవాడు. వీరుడైనా తన మహావీర్యంతో ఎప్పుడూ గర్వించలేదు॥

Verse 14

नचानृतकथो विद्वान् वृद्धानां प्रतिपूजकः।अनुरक्तः प्रजाभिश्च प्रजाश्चाप्यनुरञ्जते।।।।

ఆయన అసత్యం పలకడు; విద్యావంతుడు, వృద్ధులను యథావిధిగా పూజించి గౌరవించేవాడు. ప్రజలు ఆయనను ప్రేమించగా, ఆయన కూడా ప్రజలను ఆనందింపజేసి ఆదరించేవాడు॥

Verse 15

सानुक्रोशो जितक्रोधो ब्राह्मणप्रतिपूजकः।दीनानुकम्पी धर्मज्ञो नित्यं प्रग्रहवांश्चुचिः।।।।

ఆయన కరుణామయుడు, క్రోధాన్ని జయించినవాడు, బ్రాహ్మణులను గౌరవించి పూజించేవాడు. దీనులపై దయగలవాడు, ధర్మజ్ఞుడు, నిత్య సంయమి, శుచిగా ఉండేవాడు॥

Verse 16

कुलोचितमतिः क्षात्रं धर्मं स्वं बहुमन्यते।मन्यते परया कीर्त्या महत्स्वर्गफलं ततः।।।।

కులానికి తగిన బుద్ధిగల ఆయన తన క్షాత్రధర్మాన్ని అత్యంత గౌరవించేవాడు. మహత్తర కీర్తి వల్ల మహత్తర స్వర్గఫలం లభిస్తుందని ఆయన నమ్మేవాడు॥

Verse 17

नाऽऽश्रेयसि रतो विद्वान्नविरुद्धकथारुचिः।उत्तरोत्तरयुक्तौ च वक्ता वाचस्पतिर्यथा।।।।

విద్వానుడైనా ఆయన అశ్రేయసమైన కార్యాలలో ఆసక్తి చూపడు, ఇతరులకు విరోధమైన మాటలపై రుచి పెట్టడు. అయితే యుక్తి-తర్కాల ఉత్తరోత్తర చర్చలో వాచస్పతి వలె వక్తగా నిలిచేవాడు॥

Verse 18

अरोगस्तरुणो वाग्मी वपुष्मान्देशकालवित्।लोके पुरुषसारज्ञ स्साधुरेको विनिर्मितः।।।।

ఆయన నిరోగి, యౌవనవంతుడు, వాగ్మి, సుందరదేహధారి; దేశకాలానుసారంగా ఏది యుక్తమో సమ్యకుగా తెలిసినవాడు. లోకంలో ఆయన ఒక అపూర్వ నిర్మాణంలా—పురుషుల సారాన్ని గ్రహించగలవాడు, స్వభావతః సాధు-శీలుడు.

Verse 19

स तु श्रेष्ठैर्गुणैर्युक्तः प्रजानां पार्थिवात्मजः।बहिश्चर इव प्राणो बभूव गुणतः प्रियः।।।।

శ్రేష్ఠ గుణాలతో యుక్తుడైన ఆ రాజకుమారుడు ప్రజలకు అత్యంత ప్రియుడయ్యాడు. తన గుణబలంతో వారికి శరీరబాహ్యంగా సంచరించే ప్రాణంలా అనిపించాడు.

Verse 20

सम्यग्विद्याव्रतस्नातो यथावत्साङ्गवेदवित्।इष्वस्त्रे च पितु श्श्रेष्ठो बभूव भरताग्रजः।।।।

విద్యావ్రతాలను సమ్యకంగా పూర్తిచేసి స్నాతకస్నానం ఆచరించి, భరతుని అగ్రజుడు యథావిధిగా వేదాంగసహిత వేదవేత్త అయ్యాడు. ఇష్వస్త్రవిద్యలో అయితే తండ్రికన్నా శ్రేష్ఠుడయ్యాడు.

Verse 21

कल्याणाभिजन स्साधुरदीन स्सत्यवागृजुः।वृद्धैरभिविनीतश्च द्विजैर्धर्मार्थदर्शिभिः।।।।

ఆయన కల్యాణకరమైన వంశంలో జన్మించినవాడు, సాధు, ఎప్పుడూ దీనమనస్సు లేనివాడు; వాక్యంలో సత్యవంతుడు, ప్రవర్తనలో ఋజువు. ధర్మార్థదర్శులైన వృద్ధ ద్విజులు ఆయనను సమ్యకంగా వినయశీలుడిగా తీర్చిదిద్దారు.

Verse 22

धर्मकामार्थतत्त्वज्ञः स्मृतिमान्प्रतिभानवान्।लौकिके समयाचारे कृतकल्पो विशारदः।।।।

ఆయన ధర్మార్థకామ తత్త్వాలను యథార్థంగా తెలిసినవాడు; దృఢస్మృతి గలవాడు, ప్రకాశించే ప్రతిభావంతుడు. లోకవ్యవహారంలో, సమయోచిత ఆచారంలో, విధి-విధానాలలో కృతకల్పుడై విశారదుడుగా నిలిచెను.

Verse 23

निभृत स्संवृताकारो गुप्तमन्त्र स्सहायवान्।अमोघक्रोधहर्षश्च त्यागसंयमकालवित्।।।।

ఆయన వినయశీలుడు, అంతర్భావాలను దాచుకొని ఉండేవాడు; గుప్తంగా మంత్రసలహా చేసేవాడు, విశ్వసనీయ సహాయకులతో కూడినవాడు. ఆయన క్రోధమూ హర్షమూ ఎప్పుడూ వ్యర్థం కాక, దానత్యాగానికి మరియు సంయమానికి తగిన కాలాన్ని తెలిసినవాడు.

Verse 24

दृढभक्ति स्स्थिरप्रज्ञो नासद्ग्राही न दुर्वचाः।निस्तन्द्रिरप्रमत्तश्च स्वदोषपरदोषवित्।।।।

ఆయన భక్తి దృఢమైనది, ప్రజ్ఞ స్థిరమైనది; అసత్కార్యాన్ని స్వీకరించడు, దుర్వాక్యాలు పలకడు. ఆలస్యరహితుడై ఎప్పుడూ అప్రమత్తంగా ఉండి, తన దోషములనూ ఇతరుల దోషములనూ తెలిసినవాడు.

Verse 25

शास्त्रज्ञश्च कृतज्ञश्च पुरुषान्तरकोविदः।यः प्रग्रहानुग्रहयोर्यथान्यायं विचक्षणः।।।।

ఆయన శాస్త్రజ్ఞుడు, కృతజ్ఞుడు; మనుష్యుల మధ్య ఉన్న స్వభావభేదాలను గ్రహించడంలో నిపుణుడు. శిక్షలోనూ అనుగ్రహంలోనూ న్యాయానుసారంగా విచక్షణతో వ్యవహరించేవాడు.

Verse 26

सत्सङ्ग्रहप्रग्रहणे स्थानविन्निग्रहस्य च।आयकर्मण्युपायज्ञ स्सन्दृष्टव्ययकर्मवित्।।।।

ఆయన సజ్జనులను సమీకరించి ప్రోత్సహించడంలో, అలాగే దుష్టులను నియంత్రించడంలో—స్థానమూ పరిమితీ తెలిసినవాడు. ఆదాయ వ్యవహారాల్లో ఉపాయజ్ఞుడు; వ్యయకార్యాలను కూడా పరిశీలనతో, విధివిధానంగా నిర్వహించేవాడు.

Verse 27

श्रैष्ठ्यं शास्त्रसमूहेषु प्राप्तो व्यामिश्रकेषु च।अर्थधमौ च सङ्गृह्य सुखतन्त्रो न चालसः।।।।

అతడు శాస్త్రసమూహాలలోను, పరస్పర సంబంధిత విద్యాశాఖలలోను శ్రేష్ఠతను పొందెను. ముందుగా అర్థమును ధర్మమును సమ్యగ్గా గ్రహించి, తరువాత సుఖమార్గమునకు ప్రవృత్తుడైనను, ఎప్పుడును ఆలస్యము కలవాడు కాడు.

Verse 28

वैहारिकाणां शिल्पानां विज्ञाताऽऽर्थविभागवित्।आरोहे विनये चैव युक्तो वारणवाजिनाम्।।।।

అతడు వైహారికమైన శిల్పకళలను బాగా తెలిసినవాడు; ధనమును యథోచితంగా విభజించుటలో తత్త్వవేత్త. ఏనుగులు, గుర్రాలపై ఎక్కుటలోను, వాటిని వినయశీలులుగా చేయుటలోను అతడు నిపుణుడు.

Verse 29

धनुर्वेदविदां श्रेष्ठो लोकेऽतिरथसम्मतः।अभियाता प्रहर्ता च सेनानयविशारदः।।।।

ఈ లోకములో ధనుర్వేదవిదులలో అతడు శ్రేష్ఠుడు; ‘అతిరథుడు’ అని గౌరవింపబడెను. శత్రువులపై దూసుకుపోయి నిర్ణాయకంగా ప్రహరించుటలో సమర్థుడు, సేనానయములో విశారదుడు.

Verse 30

अप्रधृष्यश्च सङ्ग्रामे क्रुध्दैरपि सुरासुरैः।अनसूयो जितक्रोधो न दृप्तो न च मत्सरी।न चावमन्ता भूतानां न च कालवशानुगः।।।।।

యుద్ధములో క్రోధించిన దేవాసురులకైనా అతడు అప్రధృష్యుడు, అజేయుడు. అతడు అసూయలేని వాడు, క్రోధమును జయించినవాడు; అహంకారము లేనివాడు, ద్వేషము లేనివాడు. ఏ ప్రాణినీ అవమానించడు; కాలబలానికి లోబడడు.

Verse 31

एवं श्रेष्ठगुणैर्युक्तः प्रजानां पार्थिवात्मजः।सम्मतस्त्रिषु लोकेषु वसुधायाः क्षमागुणैः।।।।बुद्ध्या बृहस्पतेस्तुल्यो वीर्येणापि शचीपतेः।

ఈ విధంగా శ్రేష్ఠగుణాలతో యుక్తుడైన రాజకుమారుడు ప్రజలలో గౌరవింపబడెను; వసుధ వలె క్షమాగుణముచేత త్రిలోకములలోనూ సమ్మతుడయ్యెను. బుద్ధిలో బృహస్పతితో సమానుడు, వీర్యంలో శచీపతి ఇంద్రుని వలె ఉన్నాడు.

Verse 32

तथा सर्वप्रजाकान्तैः प्रीतिसंजननैः पितुः।।।।गुणैर्विरुरुचे रामो दीप्तस्सूर्य इवांशुभिः।

అలాగే సమస్త ప్రజలకు ప్రియమైన, తండ్రికి ఆనందం కలిగించే గుణములతో శ్రీరాముడు, కిరణములతో ప్రకాశించే దీప్త సూర్యునివలె విరాజిల్లెను.

Verse 33

तमेवं व्रतसम्पन्नमप्रधृष्यपराक्रमम्।।।।लोक पालोपमं नाथमकामयत मेदिनी।

ఇలా వ్రతసంపన్నుడై, అప్రధృష్య పరాక్రముడై, లోకపాలుల సమానుడైన ఆ నాథుని చూచి మేదిని (భూమి) కూడా ఆయనను తన ప్రభువుగా కోరెను.

Verse 34

एतैस्तु बहुभिर्युक्तं गुणैरनुपमैस्सुतम्।।।।दृष्ट्वा दशरथो राजा चक्रे चिन्तां परन्तपः।

ఈ అనేక అనుపమ గుణములతో యుక్తుడైన తన కుమారుని చూచి, శత్రుదమనుడైన రాజు దశరథుడు లోతైన చింతలో పడెను.

Verse 35

अथ राज्ञो बभूवैवं वृद्धस्य चिरजीविनः।।।।प्रीतिरेषा कथं रामो राजा स्यान्मयि जीवति।

అప్పుడు దీర్ఘాయుష్మంతుడైన వృద్ధ రాజుని మనసులో ఈ ఆనందభావము కలిగెను—“నేను జీవించి ఉండగానే రాముడు ఎలా రాజు కావాలి?”

Verse 36

एषा ह्यस्य परा प्रीतिर्हृदि संपरिवर्तते।।।।कदा नाम सुतं द्रक्ष्याम्यभिषिक्तमहं प्रियम्।

అతనిపట్ల ఈ పరమ ప్రీతి రాజు హృదయంలో తిరుగుతూ ఉండెను—“ఎప్పుడెప్పుడు నా ప్రియ కుమారుడు అభిషిక్తుడై (యువరాజుగా) నేను దర్శించగలను?”

Verse 37

वृद्धिकामो हि लोकस्य सर्वभूतानुकम्पनः।।।।मत्तः प्रियतरो लोके पर्जन्य इव वृष्टिमान्।

“అతడు లోకహితం, లోకవృద్ధిని కోరువాడు; సమస్త జీవుల పట్ల కరుణాశీలుడు. ప్రజలకు అతడు నాకన్నా కూడా ఎక్కువ ప్రియుడు—వర్షాన్ని కురిపించే పర్జన్యుడిలాగా।”

Verse 38

यमशक्रसमो वीर्ये बृहस्पतिसमो मतौ।।।।महीधरसमो धृत्यां मत्तश्च गुणवत्तरः।

“వీర్యంలో అతడు యముడు, శక్రుడు (ఇంద్రుడు) సమానుడు; మతిలో బృహస్పతి సమానుడు; ధైర్యంలో పర్వతంలా స్థిరుడు—గుణాలలో నాకన్నా కూడా ఉత్తముడు।”

Verse 39

महीमहमिमां कृत्स्नामधितिष्ठन्तमात्मजम्।।।।अनेन वयसा दृष्ट्वा यथास्वर्गमवाप्नुयाम्।

“ఈ వయసులోనే నా కుమారుడు ఈ సమస్త భూమికి అధిష్ఠాత (రాజు)గా స్థిరపడినట్లు నేను చూడగలిగితే, అది నాకు స్వర్గప్రాప్తి అయినట్లే।”

Verse 40

इत्येतैर्विविधैस्तैस्तैरन्यपार्थिवदुर्लभैः।।।।शिष्टैरपरिमेयैश्च लोके लोकोत्तरैर्गुणैः।तं समीक्ष्य महाराजो युक्तं समुदितैश्शुभैः।।।।निश्चित्य सचिवैस्सार्धं युवराजममन्यत।

ఇలా, ఇతర రాజులకు దుర్లభమైనవి, లోకంలోనూ లోకోత్తరమైనవి అయిన నానావిధ శుభ, శిష్ట, అపరిమేయ గుణాలతో యుక్తుడైన అతనిని పరిశీలించిన మహారాజు, మంత్రులతో కలిసి నిర్ణయించి అతనినే యువరాజుగా భావించి స్థిరపడ్డాడు।

Verse 41

इत्येतैर्विविधैस्तैस्तैरन्यपार्थिवदुर्लभैः।।2.1.40।।शिष्टैरपरिमेयैश्च लोके लोकोत्तरैर्गुणैः।तं समीक्ष्य महाराजो युक्तं समुदितैश्शुभैः।।2.1.41।।निश्चित्य सचिवैस्सार्धं युवराजममन्यत।

ఇలా, ఇతర రాజులకు దుర్లభమైనవి, లోకంలోనూ లోకోత్తరమైనవి అయిన నానావిధ శుభ, శిష్ట, అపరిమేయ గుణాలతో యుక్తుడైన అతనిని పరిశీలించిన మహారాజు, మంత్రులతో కలిసి నిర్ణయించి అతనినే యువరాజుగా భావించి స్థిరపడ్డాడు।

Verse 42

दिव्यन्तरिक्षे भूमौ च घोरमुत्पातजं भयम्।।।।स़ञ्चचक्षेऽथ मेधावी शरीरे चात्मनो जराम्।

ఆ తరువాత ఆ మేధావి రాజు దివిలో, అంతరిక్షంలో, భూమిపై కూడా ఉపాతాల వల్ల కలిగిన ఘోర భయసూచక లక్షణాలను చూచెను; తన శరీరంలోనూ వృద్ధాప్యం చేరుతున్నదని గమనించెను।

Verse 43

पूर्णचन्द्राननस्याथ शोकापनुदमात्मनः।।।।लोके रामस्य बुबुधे सम्प्रियत्वं महात्मनः।

అప్పుడు పూర్ణచంద్రసమాన ముఖముగల మహాత్ముడు రాముని పట్ల లోకంలో ఉన్న అపార ప్రీతిని ఆయన గ్రహించాడు; ‘ఆయన ద్వారానే నా శోకం తొలగును’ అని మనసులో భావించాడు।

Verse 44

आत्मनश्च प्रजानां च श्रेयसे च प्रियेण च।।।।प्राप्तकालेन धर्मात्मा भक्त्या त्वरितवान् नृपः।

తనకూ ప్రజలకూ శ్రేయస్సు కలగాలని, ప్రేమవశంగా కూడా—సమయం వచ్చిందని తెలిసి—ధర్మాత్ముడైన రాజు భక్తితో త్వరపడ్డాడు।

Verse 45

नानानगरवास्तव्यान्पृथग्जानपदानपि।।।।समानिनाय मेदिन्याः प्रधानान्पृथिवीपतीन्।

ఆయన దేశమంతటా అనేక నగరాల ప్రధాన నివాసులను, అలాగే వేర్వేరు జనపదాల అగ్రణులను కూడా పిలిపించి, భూమిపైని ప్రధాన రాజులను సమీకరించాడు।

Verse 46

न तु केकयराजानं जनकं वा नराधिपः।।।।त्वरया चानयामास पश्चात्तौ श्रोष्यतः प्रियम्।

కానీ నరాధిపుడు కేకయరాజుని గాని జనకుని గాని తొందరపడి పిలువలేదు; ఆ ఇద్దరూ ఈ ప్రియవార్తను తరువాత వినుదురు।

Verse 47

तान्वेश्मनानाभरणैर्यथाऽर्हं प्रतिपूजितान्।।।।ददर्शालङ्कृतो राजा प्रजापतिरिव प्रजाः।

యథార్హంగా నివాసములు, ఆభరణములతో సత్కరింపబడిన వారిని, తానే అలంకృతుడైన రాజు ప్రజాపతివలె ప్రజలను దర్శించినట్లు దర్శించాడు।

Verse 48

अथोपविष्टे नृपतौ तस्मिन्परबलार्दने।।।।ततः प्रविविशु श्शेषा राजानो लोकसम्मताः।

ఆ పరబలార్దనుడైన నృపతి ఆసనమున ఉపవిష్టుడైన తరువాత, లోకసమ్మతులైన మిగిలిన రాజులు ప్రవేశించారు।

Verse 49

अथ राजवितीर्णेषु विविधेष्वासनेषु च।।।।राजानमेवाभिमुखाः निषेदुर्नियता नृपाः।

అనంతరం రాజసంప్రదాయం ప్రకారం రాజు కేటాయించిన వివిధ ఆసనములపై, నియతులైన నృపులు రాజునే ఎదురుగా చూసి కూర్చున్నారు।

Verse 50

सलब्धमानैर्विनयान्वितैर्नृपैःपुरालयैर्जानपदैश्च मानदैः।उपोपविष्टैर्नृपतिर्वृतो बभौसहस्रचक्षुर्भगवानिवामरैः।।।।

సత్కారము పొందిన వినయసంపన్న నృపులు, అలాగే గౌరవభావముగల పురవాసులు జనపదవాసులు సమీపమున ఉపవిష్టులై చుట్టుముట్టగా, నృపతి దేవగణములతో పరివృతుడైన సహస్రనేత్ర భగవాన్ ఇంద్రునివలె ప్రకాశించాడు।