Sukta 19

Mantra 1

ब्रह्मगवि अ॒ति॒मा॒त्रम॑वर्धन्त॒ नोदि॑व॒ दिव॑मस्पृशन्। भृगुं॑ हिंसि॒त्वा सृञ्ज॑या वैतह॒व्याः परा॑भवन्

బ్రహ్మ-గోవులు అతిమాత్రంగా పెరిగాయి; అయినా పై నుండి వచ్చినట్లుగా, అవి స్వర్గాన్ని తాకలేకపోయాయి. భృగువుకు హాని చేసినందున సృంజయులు—వైతహవ్యులు—పరాభవానికి గురై పతనమయ్యారు.

Mantra 2

ये बृ॒हत्सा॑मानमाङ्गिर॒समार्प॑यन् ब्राह्म॒णं जनाः॑ । पेत्व॒स्तेषा॑मुभ॒याद॒मवि॑स्तो॒कान्या॑वयत्

ఆంగిరస-జన్యమైన మహత్తర ‘బృహత్-సామన్’ ను బ్రాహ్మణునికి అర్పించిన వారు—ఆ పేత్వ జనులు; వారి కోసం ‘అమవి’ రెండు వైపుల నుండీ రక్షణ చేసింది; వారి చిన్న చిన్న దానాలు/బిందువులను అనర్థం తాకకుండా కాపాడింది.

Mantra 3

ये ब्रा॑ह्म॒णं प्र॒त्यष्ठी॑व॒न् ये वा॑स्मिञ्छु॒ल्कमी॑षि॒रे। अ॒स्नस्ते मध्ये॑ कु॒ल्यायाः॒ केशा॒न् खाद॑न्त आसते

బ్రాహ్మణుని తృణీకరించి ఉమ్మివేసినవారూ, ఈ రాజ్యంలో సుంకం/శుల్కం వసూలు చేయాలని ఆశించినవారూ—స్నానం చేయకుండా, గోతు/కాలువ మధ్యలో కూర్చుని, తమ జుట్టునే కొరికుకుంటూ ఉంటారు.

Mantra 4

ब्र॒ह्म॒ग॒वी प॒च्यमा॑ना॒ याव॒त् साभि वि॒जङ्ग॑हे । तेजो॑ रा॒ष्ट्रस्य॒ निर्ह॑न्ति॒ न वी॒रो जा॑यते॒ वृषा॑

బ్రాహ్మణుని గోవును వండుతున్నంతకాలం ఆమె ప్రతిఘాతం చేస్తూనే ఉంటుంది. ఆమె రాజ్యపు తేజస్సును నిర్మూలిస్తుంది; వీరుడూ పుట్టడు, వృషభసముడైన యోధుడూ జన్మించడు.

Mantra 5

क्रू॒रम॑स्या आ॒शस॑नं तृ॒ष्टं पि॑शि॒तम॑स्यते । क्षी॒रं यद॑स्याः पी॒यते॒ तद् वै पि॒तृषु॒ किल्बि॑षम्

ఆమెను భక్షించడం క్రూరం—తృష్ణతో లోభించి ఆమె మాంసాన్ని తింటారు. ఆమె పాలు ఏవి త్రాగబడతాయో, అది పితృలలో నిశ్చయంగా పాపం/కల్మషం.

Mantra 6

उ॒ग्रो राजा॒ मन्य॑मानो ब्राह्म॒णं यो जिघ॑त्सति । परा॑ तत् सि॑च्यते रा॒ष्ट्रं ब्रा॑ह्म॒णो यत्र॑ जी॒यते॑

తన్ను తానే మహాబలవంతుడనని భావించి, బ్రాహ్మణుణ్ని చంపదలచిన ఉగ్ర రాజు—అతని రాజ్యం నాశనదిశగా ఒలికిపోతుంది; బ్రాహ్మణుడు జయింపబడే చోట రాజ్యం నిలవదు.

Mantra 7

अ॒ष्टाप॑दी चतुर॒क्षी चतुः॑श्रोत्रा॒ चतु॑र्हनुः । द्व्याऽस्या॒ द्विजि॑ह्वा भू॒त्वा सा रा॒ष्ट्रमव॑ धूनुते ब्रह्म॒ज्यस्य॑

ఎనిమిది పాదాలు, నాలుగు కళ్ళు, నాలుగు చెవులు, నాలుగు దవడలు కలిగినదిగా—రెండు ముఖాలు, రెండు నాలుకలు కలిగినదిగా మారి—బ్రహ్మహంతకునికి అంటుకున్న ఆ భయంకర శక్తి రాజ్యాన్ని కుదిపి కూలదోస్తుంది.

Mantra 8

तद् वै रा॒ष्ट्रमा स्र॑वति॒ नावं॑ भि॒न्नामि॑वोद॒कम्। ब्र॒ह्माणं॒ यत्र॒ हिंस॑न्ति॒ तद् रा॒ष्ट्रं ह॑न्ति दु॒च्छुना॑

పగిలిన పడవ నుంచి నీరు ఒలికిపోవునట్లే, ఆ రాజ్యం నిజంగా జారిపోతుంది. ఎక్కడ బ్రాహ్మణునికి హింస చేస్తారో, అక్కడ దుష్ట దురదృష్టం ఆ రాజ్యాన్ని కొట్టి కూలదోస్తుంది.

Mantra 9

तं वृ॒क्षा अप॑ सेधन्ति छा॒यां नो॒ मोप॑गा॒ इति॑ । यो ब्रा॑ह्म॒णस्य॒ सद् धन॑म॒भि ना॑रद॒ मन्य॑ते

వృక్షాలు అతనిని అడ్డుకుంటాయి—“మా నీడకు దగ్గరికి రాకూ” అని అంటాయి—హే నారదా, ఎవడు బ్రాహ్మణుని సత్-ధనం (ధర్మసమ్మతమైన న్యాయధనం) మీద మనస్సు పెట్టుకుంటాడో.

Mantra 10

वि॒षमे॒तद् दे॒वकृ॑तं॒ राजा॒ वरु॑णोऽब्रवीत्। न ब्रा॑ह्म॒णस्य॒ गां ज॒ग्ध्वा रा॒ष्ट्रे जा॑गार॒ कश्च॒न

ఇది దేవకృతం (దేవులు విధించినది) అయిన అత్యంత ప్రమాదకరమైన విషయం అని రాజా వరుణుడు ప్రకటించాడు: ‘బ్రాహ్మణుని ఆవును తిని వేసినవాడు, రాజ్యంలో ఎవడూ సురక్షితంగా జాగరణ/కాపలా చేయలేడు.’

Mantra 11

नवै॒व ता न॑व॒तयो॒ या भूमि॒र्व्यऽधूनुत । प्र॒जां हिं॑सि॒त्वा ब्राह्म॑णीमसंभ॒व्यं परा॑भवन्

వారు—తొమ్మిది, తొంభై-తొంభై మందుల గుంపులు—భూమి వారిని ఊపి పడేసి చెదరగొట్టింది; ఎందుకంటే ప్రజలను హింసించి, బ్రాహ్మణీ (బ్రాహ్మణ స్త్రీ)పై అఘాయిత్యం చేసి, అసహ్యమైన ఆ కర్మ ఫలితంగా వారు పతనమై నాశనమయ్యారు.

Mantra 12

यां मृ॒ताया॑नुब॒ध्नन्ति॑ कू॒द्यंऽ पद॒योप॑नीम्। तद् वै ब्र॑ह्मज्य ते दे॒वा उ॑प॒स्तर॑णमब्रुवन्

మృత స్త్రీపై వారు కట్టే—గోడను కప్పేలా, పాదాల కింద పరచదగిన పై వస్త్రం—అదే నిజంగా బ్రహ్మ-హంతకునికి దేవతలు ఉపస్తరణం (పరుపు/బెడ్డింగ్) అని విధించారు.

Mantra 13

अश्रू॑णि॒ कृप॑मानस्य॒ यानि॑ जी॒तस्य॑ वावृ॒तुः । तं वै ब्र॑ह्मज्य ते दे॒वा अ॒पां भा॒गम॑धारयन्

కరుణగా విలపించే వాని కన్నీళ్లు—జయింపబడి చుట్టుముట్టబడిన వానిని ఆవరించినవి—అతనిని దేవతలు నిశ్చయంగా ‘బ్రహ్మహంత’గా భావించి, జలాల భాగం నుండి నిలిపివేశారు.

Mantra 14

येन॑ मृ॒तं स्न॒पय॑न्ति॒ श्मश्रू॑णि॒ येनोन्दते॑ । तं वै ब्र॑ह्मज्य ते दे॒वा अ॒पां भा॒गम॑धारयन्

వారు మృతదేహాన్ని స్నానింపజేయడానికి ఉపయోగించేది, దాడిని తడిపేది—అతనిని దేవతలు నిశ్చయంగా ‘బ్రహ్మహంత’గా భావించి, జలాల భాగం నుండి నిలిపివేశారు.

Mantra 15

न व॒र्षं मै॑त्रावरु॒णं ब्र॑ह्म॒ज्यम॒भि व॑र्षति । नास्मै॒ समि॑तिः कल्पते॒ न मि॒त्रं न॑यते॒ वश॑म्

బ్రహ్మహంతునిపై మైత్రా-వరుణ వర్షం కురవదు; అతనికోసం సభ సిద్ధం కాదూ; మిత్రుడెవడూ అతని వశంలో (ఏదీ) తెచ్చి పెట్టడు.