
Rishi: Atharvanic tradition (often transmitted under Atharvan/Angiras lineages for bhaiṣajya hymns; specific r̥ṣi attribution depends on anukramaṇī tradition for AV 2.25).
Devata: Pṛśniparṇī (herb-deity/personified medicinal power).
Chandas: Anuṣṭubh (probable; standard for many AV healing/apotropaic verses—confirmable by full hymn metrical scan).
AV 2.25 ఒక సంక్షిప్త భైషజ్య–అపోత్రోపాయిక సూక్తం. ఇందులో పృశ్నిపర్ణీని విజేత ఔషధ-దేవతగా ప్రతిష్ఠించి, ఆమె శక్తి శత్రుత్వం గల వ్యక్తులను, మంత్రతంత్ర/అభిచారాన్ని, గర్భస్రావాన్ని కలిగించే బలాలను అశక్తం చేయగలదని చెబుతుంది. దుష్టనామధారుల ‘తలను మాటలతోనే కోసివేయడం’ అనే ప్రతీకతో, అలాగే ఆ ఔషధాన్ని అగ్నివలె వెంబడించే శక్తిగా ఊహించడం ద్వారా, ఈ సూక్తం ఒక ఔషధ వృక్షాన్ని సంపూర్ణ నిర్జీవీకరణకు మరియు సమూహ రక్షణకు ఆయుధంగా మారుస్తుంది.
Mantra 1
पृश्निपर्णी। शं नो॑ दे॒वी पृ॑श्निप॒र्ण्यशं॒ निरृ॑त्या अकः । उ॒ग्रा हि क॑ण्व॒जम्भ॑नी॒ ताम॑भक्षि॒ सह॑स्वतीम्
పృశ్నిపర్ణీ. ఓ దేవీ పృశ్నిపర్ణీ, మాకు శుభం కలుగజేయుము; నిరృతి (అనిష్టం) నుండి మమ్మల్ని హానిరహితులుగా చేయుము. ఎందుకంటే ఆమె కణ్వ-జంభనీ, ఉగ్రశక్తి; ఆ సహస్వతీ (మహాబలవతి)ని నేను సేవించితిని/ఆస్వాదించితిని.
Mantra 2
सह॑माने॒यं प्र॑थ॒मा पृ॑श्निप॒र्ण्यऽजायत । तया॒हं दु॒र्णाम्नां॒ शिरो॑ वृ॒श्चामि॑ श॒कुने॑रिव
ఈ జయదాయిని పృశ్నిపర్ణీ అన్నిటికంటే ముందుగా జన్మించింది. ఆమె సహాయంతో నేను దుర్నాముల శిరస్సును, ఎవరో పక్షి (శిరస్సు) కోసినట్లు కోసివేస్తాను.
Mantra 3
अ॒राय॑मसृ॒क्पावा॑नं॒ यश्च॑ स्फा॒तिं जिही॑र्षति । ग॒र्भा॒दं कण्वं॑ नाशय॒ पृश्नि॑पर्णि॒ सह॑स्व च
శత్రువును, రక్తాన్ని శుద్ధిచేసేవాడిని (పావనుడు), మా వృద్ధిని దోచుకోవాలనుకునేవాడిని— గర్భనాశకుడైన కణ్వను నశింపజేయి; ఓ పృశ్నిపర్ణీ, నీవు కూడా జయించి సహనబలంతో అధిగమించు।
Mantra 4
गि॒रिमे॑नाँ॒ आ वे॑शय॒ कण्वा॑न् जीवित॒योप॑नान्। तांस्त्वं दे॑वि पृश्निपर्ण्य॒ग्निरि॑वानु॒दह॑न्निहि
గిరిజనులను లోపలికి తీసుకురా; కణ్వుల అధీనంలో—జీవితాన్ని తొక్కేవారు, జీవనాన్ని పీడించేవారు—వారిని ప్రవేశింపజేయి. దేవి పృశ్నిపర్ణీ, అగ్నిలా వారి వెంట వెంటనే దహిస్తూ వారిని భస్మం చేయి; ముందుకు సాగి వారిని నశింపజేయి.
Mantra 5
परा॑च एना॒न् प्र णु॑द॒ कण्वा॑न् जीवित॒योप॑नान्। तमां॑सि॒ यत्र॒ गच्छ॑न्ति॒ तत् क्र॒व्यादो॑ अजीगमम्
వారిని తోసివేయండి—దూరంగా, చాలా దూరంగా—ఈ కణ్వులను; జీవనాన్ని పీడించేవారు, దగ్గరికి వచ్చి దాడి చేసేవారు. వారు వెళ్లే ఆ చీకటిలోకే నేను ‘క్రవ్యాద’ (మాంసభక్షకుడు)ను పంపాను.
Pṛśniparṇī is a medicinal plant personified as a goddess. The hymn treats her as an active protective power that can both heal and drive away harmful influences.
It is Atharvanic symbolic language for completely disabling an enemy’s power—whether that enemy is a hostile person, a curse, or a demonic force—so it cannot return or act again.
Traditionally it is paired with handling the Pṛśniparṇī herb—binding it as an amulet, brushing the body, or protecting thresholds with sprinkling—while reciting the verses to expel threats and safeguard life, especially pregnancy and household prosperity.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.
Read Atharva Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.