Rig Veda 9.83.4: Mandala 9, Sukta 83, Mantra 4
Sukta 9.83
Rishi: Ascribed in RV 9 to Pavāmāna seers (exact attribution for 9.83 not resolved from provided excerpt).
Devata: Soma Pavāmāna with Gandharva as guardian figure of Soma’s station.
Chandas: Likely Triṣṭubh (verify against full hymn).
Samhita Patha (Devanagari)
गन्धर्व इत्था पदमस्य रक्षति पाति देवानां जनिमान्यद्भुतः । गृभ्णाति रिपुं निधया निधापतिः सुकृत्तमा मधुनो भक्षमाशत ॥
Transliteration
gandharvá itthā́ padám asya rakṣati pā́ti devā́nāṃ jánimāny ádbhutaḥ | gṛbhṇā́ti ripúṃ nidháyā nidhā́patiḥ sukṛ́ttamā madhúno bhakṣám ā́śata ||
Translation
एवं गन्धर्वः पदमस्य रक्षति; अद्भुतो देवानां जनिमानि पाति। निधया निधापतिः रिपुं गृभ्णाति; सुकृत्तमा मधुनो भक्षं प्राप्नुवन्ति—रिपोः परिरक्षितं रसम्।
Word by Word
गन्धर्वःthe Gandharva
गन्धर्वः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootगन्धर्व (प्रातिपदिक)
इत्थाthus, in this manner
इत्था:
—
TypeIndeclinable
Rootइत्था (अव्यय)
पदम्the step/track; place
पदम्:
कर्म
TypeNoun
Rootपद (प्रातिपदिक)
अस्यof him/this (Soma)
अस्य:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
रक्षतिprotects, guards
रक्षति:
क्रिया
TypeVerb
Rootरक्ष्
पातिprotects, guards
पाति:
क्रिया
TypeVerb
Rootपा (पालने)
देवानाम्of the gods
देवानाम्:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
जनिमानिbirths, begettings, generations
जनिमानि:
कर्म
TypeNoun
Rootजनिमन् (प्रातिपदिक; √जन्)
अद्भुतःwonderful, marvelous
अद्भुतः:
कर्तृ (विशेषण)
TypeAdjective
Rootअद्भुत (प्रातिपदिक)
गृभ्णातिseizes, grasps
गृभ्णाति:
क्रिया
TypeVerb
Rootग्रह्/गृह् (गृभ्णाति इति वैदिक-रूपम्)
रिपुम्the enemy
रिपुम्:
कर्म
TypeNoun
Rootरिपु (प्रातिपदिक)
निधयाwith a deposit/treasure; by a stored-up (means)
निधया:
करण
TypeNoun
Rootनिधि (प्रातिपदिक)
निधापतिःthe lord/guardian of the treasure (deposit)
निधापतिः:
कर्तृ (गन्धर्वस्य/सोमस्य विशेषणम्)
TypeNoun
Rootनिधापति (प्रातिपदिक; निधि+पति)
सुकृत्तमाmost well-doing, best benefactress
सुकृत्तमा:
कर्तृ (विशेषण; स्त्रीलिङ्ग-रूपेण स्तुतिः)
TypeAdjective
Rootसुकृत् (प्रातिपदिक)
मधुनःof sweetness; of honey (Soma)
मधुनः:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeNoun
Rootमधु (प्रातिपदिक)
भक्षम्food, portion to be eaten
भक्षम्:
कर्म
TypeNoun
Rootभक्ष (प्रातिपदिक)
आशतthey ate, they partook
आशत:
क्रिया
TypeVerb
Rootअश् (भक्षणे)
Ask anything about this verse
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
Not sure where to start?
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.