Sukta 42
Sukta 9.42
Soma Pavamāna (Hari)
अयं लघुः पवमानसोमसूक्तः हरिं सोमं स्तौति—यः पेष्यमाणः पवित्रेण च शोध्यमानः स्वर्गस्य दीप्तानि विवराणि जनयति, अपि च “अप्सु” सूर्यं जनयतीति वर्ण्यते। अत्र सोमस्य पवित्रेण निष्यन्दनं यज्ञकर्म ब्रह्माण्डीयप्रकाश-जीवनप्रदप्रवाहकर्मणा सह संबध्यते। अन्ते च यजमानानां कृते स्वयमेव शुद्धिं विधाय, विस्तीर्णं पोषणं, गवां वीराणां अश्वानां च दानं, बलं च प्रदातुं सोमः प्रार्थ्यते।
Mantras
Mantra 1
जनयन्रोचना दिवो जनयन्नप्सु सूर्यम् । वसानो गा अपो हरिः ॥
जनयन् रोचना दिवो जनयन्नप्सु सूर्यम्; हरिः वसानो गा अपः—रश्मिरूपाः गावो जलधाराश्च—दीप्तिं जीवनस्रोतसि संवृत्य प्रवर्तते।
Mantra 2
एष प्रत्नेन मन्मना देवो देवेभ्यस्परि । धारया पवते सुतः ॥
एषः प्रत्नेन मनसा देवो देवेभ्यः परि सञ्चरन् धारया पवते सुतः सोमः, अन्तःस्थितान् देवान् परिषेवमाणः।
Mantra 3
वावृधानाय तूर्वये पवन्ते वाजसातये । सोमाः सहस्रपाजसः ॥
वावृधानाय तूर्वये वाजसातये पवन्ते सोमाः; एते सहस्रपाजसः—सहस्रप्रभाशक्तयः।
Mantra 4
दुहानः प्रत्नमित्पयः पवित्रे परि षिच्यते । क्रन्दन्देवाँ अजीजनत् ॥
दुहानः प्रत्नमित् पयः पवित्रे परि सिच्यते; क्रन्दन् देवान् अजीजनत्—अन्तःस्थितान् देवान् प्रबोधयन्।
Mantra 5
अभि विश्वानि वार्याभि देवाँ ऋतावृधः । सोमः पुनानो अर्षति ॥
अभि विश्वानि वार्याणि, अभि देवान् ऋतावृधः—सोमः पुनानोऽर्षति।
Mantra 6
गोमन्नः सोम वीरवदश्वावद्वाजवत्सुतः । पवस्व बृहतीरिषः ॥
गोमन्नः सोम वीरवदश्वावद्वाजवत्सुतः । पवस्व बृहतीरिषः ॥
Frequently Asked Questions
The deity is Soma Pavamāna—Soma as the pressed and purified sacred drink, praised while it flows through the filter (pavitra).
It links the ritual purification of Soma with cosmic illumination: Soma is described as generating heavenly light and even the sun in the waters, and then is asked to grant prosperity and strength.
Because the verses accompany the Soma-pressing rite: Soma juice is extracted and strained through a woolen sieve, and this physical purification is poetically treated as a spiritual and cosmic cleansing that empowers gods and people.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.