Opening the text

Sukta 4.41
Vāmadeva Gautama (Maṇḍala 4 context)
Indra-Varuṇa (paired powers: forceful victory + vast law/purity)
Triṣṭubh (probable)
अयं सूक्तः इन्द्रावरुणौ युगपद् आह्वयति—कवेर् नमस्कृतं हविः प्रतिगृह्णीताम्, ऋतेन (ऋतस्य पथा) नीतां जयिनीं बलवत्तां शक्तिं स्थापयताम् इति। उभौ चान्तर्बाह्यान् उपद्रवान्—द्वेषं, हिंस्रं शत्रुत्वं, मायाविनं भयम्—मृद्नीताम्; अश्वशक्त्या रथशक्त्या च स्थिरां समृद्धिं दीर्घकालवर्धनं च प्रयच्छताम्।
Mantra 1
इन्द्रा को वां वरुणा सुम्नमाप स्तोमो हविष्माँ अमृतो न होता । यो वां हृदि क्रतुमाँ अस्मदुक्तः पस्पर्शदिन्द्रावरुणा नमस्वान् ॥
हे इन्द्रावरुणौ, कः स्तोमो हविष्मान् अमृतो न होता वां सुम्नम् आप? अस्मदुक्तः हृदि क्रतुमान् नमस्वान् वां पस्पर्श, हे इन्द्रावरुणौ।
Mantra 2
इन्द्रा ह यो वरुणा चक्र आपी देवौ मर्तः सख्याय प्रयस्वान् । स हन्ति वृत्रा समिथेषु शत्रूनवोभिर्वा महद्भिः स प्र शृण्वे ॥
यः मर्त्यः प्रयस्वान् सख्याय इन्द्रं वरुणं चक्र आपी देवौ, स समिथेषु शत्रून् वृत्रान् हन्ति; अवोभिर्वा महद्भिर्वा स प्र शृण्वे।
Mantra 3
इन्द्रा ह रत्नं वरुणा धेष्ठेत्था नृभ्यः शशमानेभ्यस्ता । यदी सखाया सख्याय सोमैः सुतेभिः सुप्रयसा मादयैते ॥
इन्द्रावरुणौ इत्था नृभ्यः शशमानेभ्यः रत्नं धेष्ठे; यदा सखायौ सख्याय सोमैः सुतेभिः सुप्रयसा मादयैते।
Mantra 4
इन्द्रा युवं वरुणा दिद्युमस्मिन्नोजिष्ठमुग्रा नि वधिष्टं वज्रम् । यो नो दुरेवो वृकतिर्दभीतिस्तस्मिन्मिमाथामभिभूत्योजः ॥
इन्द्रा वरुणा युवां उग्रौ महाबलौ—अस्मिन्न् आत्मनि दीद्युमन्तं वज्रं नयतं, ओजिष्ठं निः स्थापयतम्। यत् नो दुरेवः, वृकतिरिव छेदकः क्लेशः, दभीतिरिव माया-भयम्—तस्मिन् अभिभूत्योजसा मिमाथाम्, विजयी बलं निवेशयतम्।
Mantra 5
इन्द्रा युवं वरुणा भूतमस्या धियः प्रेतारा वृषभेव धेनोः । सा नो दुहीयद्यवसेव गत्वी सहस्रधारा पयसा मही गौः ॥
इन्द्रा वरुणा, अस्याः धियः प्रेतारौ भवतम्—यथा वृषभौ धेनोः नेतारौ। सा नो दुहीयात्, यवसेव गत्वी—सहस्रधारा पयसा महती गौः।
Mantra 8
ता वां धियोऽवसे वाजयन्तीराजिं न जग्मुर्युवयूः सुदानू । श्रिये न गाव उप सोममस्थुरिन्द्रं गिरो वरुणं मे मनीषाः ॥
ता वां धियः अवसे वाजयन्तीर् आजिं न जग्मुः, युवयूः सुदानू। श्रिये न गाव उप सोमम् अस्थुः। इन्द्रं गिरो मे; वरुणं मनीषाः।
Mantra 10
अश्व्यस्य त्मना रथ्यस्य पुष्टेर्नित्यस्य रायः पतयः स्याम । ता चक्राणा ऊतिभिर्नव्यसीभिरस्मत्रा रायो नियुतः सचन्ताम् ॥
अश्व्यस्य त्मना रथ्यस्य च, पुष्टेर्नित्यस्य च रायः पतयः स्याम। तौ (इन्द्रावरुणौ) चक्राणौ ऊतिभिर्नव्यसीभिरस्मत्रा रायो नियुतः सचन्ताम्॥
They represent complementary powers: Indra gives decisive victory and protection, while Varuṇa upholds ṛta (truth and moral order). Together, strength becomes lawful and steady rather than chaotic.
It asks them to crush harmful forces like ill-will, predatory aggression, and deceiving fear—both from outside opponents and from inner anxiety or confusion.
It seeks enduring, well-ordered prosperity: strength like horses, effective movement like chariots, steady nourishment, and “ever-new helps” that keep wealth and success aligned with ṛta.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.