Sukta 21
Sukta 4.21
Vāmadeva Gautama (traditional)
Indra
Triṣṭubh (probable)
अयं सूक्तः इन्द्रं प्रति आह्वानम्—स नः समीपम् आगच्छतु, साधमादे सह यजमानैः उपविश्यतु, अस्माकं बलं राज्यं च जयशीलं च प्रभुत्वं वर्धयतु। अत्र बहिर्यज्ञस्य प्रतिमाः—सोमपेषणं, पन्थानः, होतृदीप्तिः—अन्तःकरणे धिषणायाः (प्रेरितप्रज्ञायाः) मनोविज्ञानेन सह संयुज्यन्ते; सा ‘गो’ (ज्योतिः/गावः) अन्वेष्य आविष्करोति, च इन्द्रस्य वेगवन्तं प्रेरणावेगं नदीव पूर्यमाणाः सरितः इव प्रतिगृह्णाति।
Mantras
Mantra 1
आ यात्विन्द्रोऽवस उप न इह स्तुतः सधमादस्तु शूरः । वावृधानस्तविषीर्यस्य पूर्वीर्द्यौर्न क्षत्रमभिभूति पुष्यात् ॥
आ यात्विन्द्रोऽवस उप न इह; स्तुतः सधमादस्तु शूरः। वावृधानस्तविषीर्यस्य पूर्वीः, द्यौर्न क्षत्रमभिभूति पुष्यात्; तस्य नः अभिभूतिः प्र वर्धताम्।
Mantra 2
तस्येदिह स्तवथ वृष्ण्यानि तुविद्युम्नस्य तुविराधसो नॄन् । यस्य क्रतुर्विदथ्यो न सम्राट् साह्वान्तरुत्रो अभ्यस्ति कृष्टीः ॥
तस्ये॒दिह॑ स्तवथ वृष्ण्या॑नि तुविद्यु॒म्नस्य॑ तुविराध॑सः नॄ॒णाम् । यस्य॒ क्रतु॑र्विद॒थ्यः॑ सम्राडिव॑; स॒ह्वान्तरु॑त्रोऽ॒भ्यस्ति॑ कृ॒ष्टीः॑ ऋ॒ताय॑ निय॒च्छन् ॥
Mantra 3
आ यात्विन्द्रो दिव आ पृथिव्या मक्षू समुद्रादुत वा पुरीषात् । स्वर्णरादवसे नो मरुत्वान्परावतो वा सदनादृतस्य ॥
आ यात्विन्द्रो दिव आ पृथिव्या मक्षू समुद्रादुत वा पुरीषात् । स्वर्णरादवसे नो मरुत्वान् परावतो वा सदनादृतस्य ॥
Mantra 4
स्थूरस्य रायो बृहतो य ईशे तमु ष्टवाम विदथेष्विन्द्रम् । यो वायुना जयति गोमतीषु प्र धृष्णुया नयति वस्यो अच्छ ॥
स्थूरस्य रायो बृहतो य ईशे तमु ष्टवाम विदथेष्विन्द्रम् । यो वायुना जयति गोमतीषु प्र धृष्णुया नयति वस्यो अच्छ ॥
Mantra 5
उप यो नमो नमसि स्तभायन्नियर्ति वाचं जनयन्यजध्यै । ऋञ्जसानः पुरुवार उक्थैरेन्द्रं कृण्वीत सदनेषु होता ॥
यः उपेत्य नमो नमसि स्तभायन् वाचं नियर्तयति जनयन् यजध्यै । ऋञ्जसानः पुरुवार उक्थैरिन्द्रं कृण्वीत सदनेषु होता ॥
Mantra 6
धिषा यदि धिषण्यन्तः सरण्यान्त्सदन्तो अद्रिमौशिजस्य गोहे । आ दुरोषाः पास्त्यस्य होता यो नो महान्त्संवरणेषु वह्निः ॥
धिषा यदि धिषण्यन्तः सरण्यान् सदन्तो अद्रिमौशिजस्य गोहे । आ दुरोषाः पास्त्यस्य होता यो नो महान्त् संवरनेषु वह्निः ॥
Mantra 7
सत्रा यदीं भार्वरस्य वृष्णः सिषक्ति शुष्मः स्तुवते भराय । गुहा यदीमौशिजस्य गोहे प्र यद्धिये प्रायसे मदाय ॥
सत्रा यदीं भार्वरस्य वृष्णः सिषक्ति शुष्मः स्तुवते भराय । गुहा यदीमौशिजस्य गोहे प्र यद्धिये प्रायसे मदाय ॥
Mantra 8
वि यद्वरांसि पर्वतस्य वृण्वे पयोभिर्जिन्वे अपां जवांसि । विदद्गौरस्य गवयस्य गोहे यदी वाजाय सुध्यो वहन्ति ॥
यदा स पर्वतस्य द्वाराणि विवृणोति, पयोभिः समृद्धिधाराभिः अपां जवांसि जिन्वे; तदा स गोहे गवयस्य सह गोरस्य (गौरस्य) दीप्तं तेजो विददाति; यदा वाजाय सुध्यः सम्यग्विवेकशक्तयः बलपूर्णतां लक्ष्यं प्रति वहन्ति।
Mantra 9
भद्रा ते हस्ता सुकृतोत पाणी प्रयन्तारा स्तुवते राध इन्द्र । का ते निषत्तिः किमु नो ममत्सि किं नोदुदु हर्षसे दातवा उ ॥
भद्रौ ते हस्तौ, सुकृतौ च पाणी; स्तुवते राधः प्रयन्तारौ, हे इन्द्र। का ते निषत्तिः? कथं नो ममत्सि? केन उदुदुना हर्षसे, नो दातुम्?
Mantra 10
एवा वस्व इन्द्रः सत्यः सम्राड्ढन्ता वृत्रं वरिवः पूरवे कः । पुरुष्टुत क्रत्वा नः शग्धि रायो भक्षीय तेऽवसो दैव्यस्य ॥
एवं वस्व इन्द्रः सत्यः सम्राट्, वृत्रं हन्ता, पूरवे वरिवः कर्ता। पुरुष्टुत, क्रत्वा नः शग्धि, यथा वयं ते दैव्यस्य अवसः रक्षां च रायेः पूर्णतां च भक्षीयेम।
Mantra 11
नू ष्टुत इन्द्र नू गृणान इषं जरित्रे नद्यो न पीपेः । अकारि ते हरिवो ब्रह्म नव्यं धिया स्याम रथ्यः सदासाः ॥
नू ष्टुत इन्द्र नू गृणान इषं जरित्रे नद्यो न पीपेः । अकारि ते हरिवो ब्रह्म नव्यं धिया स्याम रथ्यः सदासाः ॥
Frequently Asked Questions
The hymn asks Indra to come near, sit with the worshippers in the ritual gathering, and grant protection, victory, and the increase of strength and sovereign power.
Dhiṣā means inspired intelligence. The hymn says that when seekers act with dhiṣā, they reach the swift paths of the rite and find “go,” a Vedic symbol for light, increase, and the recovered riches of truth.
It ends by saying Indra swells the singer’s impulse like rivers and that a “new brahman” has been fashioned—meaning a fresh, potent formulation of sacred speech offered to Indra for continued guidance and companionship.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.