Rig Veda 3.33.6: Mandala 3, Sukta 33, Mantra 6
Sukta 3.33
Rishi: Viśvāmitra Gāthina (Kauśika)
Devata: Indra (primary) with Savitṛ (guiding impeller)
Chandas: Jagatī
Samhita Patha (Devanagari)
इन्द्रो अस्माँ अरदद्वज्रबाहुरपाहन्वृत्रं परिधिं नदीनाम् । देवोऽनयत्सविता सुपाणिस्तस्य वयं प्रसवे याम उर्वीः ॥
Transliteration
índro asmā́m aradad vájra-bāhur ápāhan vṛtráṃ paridhíṃ nadī́nām | devó anayatsavitā́ supā́ṇis tásya vayáṃ prasavé yāma urvī́ḥ ||
Translation
इन्द्रोऽस्मान् अरदद् वज्रबाहुः; अपाहन् वृत्रं परिधिं नदीनाम्। देवोऽनयत् सविता सुपाणिः; तस्य वयं प्रसवे याम उर्वीः॥
Word by Word
इन्द्रःIndra
इन्द्रः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
अस्मान्us
अस्मान्:
कर्म
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
अरदत्broke through / cleft
अरदत्:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootरद् (धातु; ‘to cleave/break/tear’)
वज्रबाहुःwhose arm is the vajra (thunderbolt-armed)
वज्रबाहुः:
कर्तृ (इन्द्रस्य विशेषणम्)
TypeNoun (epithet)
Rootवज्र-बाहु (समास; प्रातिपदिक)
अपaway, off
अप:
(क्रियाविशेषण/उपसर्ग)
TypeIndeclinable
Rootअप (उपसर्ग/अव्यय)
अहन्वृत्रम्he slew Vṛtra
अहन्वृत्रम्:
कर्म (वृत्रम्)
TypeVerb + Noun (object) (sandhi-resolved form)
Rootहन् (धातु; ‘to slay’) + वृत्र (प्रातिपदिक)
परिधिम्the enclosing barrier / embankment
परिधिम्:
कर्म
TypeNoun
Rootपरिधि (प्रातिपदिक)
नlike, as
न:
(उपमान-सूचक)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
नदीनाम्of the rivers
नदीनाम्:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeNoun
Rootनदी (प्रातिपदिक)
देवःthe god
देवः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
अनयत्led along / guided
अनयत्:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootनी (धातु; ‘to lead’) with उपसर्ग अनु-
सविताSavitṛ
सविता:
कर्तृ (देवः = सविता)
TypeNoun
Rootसवितृ (प्रातिपदिक)
सुपाणिःwith good hands
सुपाणिः:
कर्तृ (सवितुः विशेषणम्)
TypeNoun (epithet)
Rootसु-पाणि (समास; प्रातिपदिक)
तस्यof him / his
तस्य:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
वयम्we
वयम्:
कर्तृ
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
प्रसवेat the impulse / instigation
प्रसवे:
अधिकरण
TypeNoun
Rootप्रसव (प्रातिपदिक)
यामwe go
याम:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootया (धातु; ‘to go’)
उर्वीःto the wide (spaces/regions)
उर्वीः:
कर्म/गति-लक्ष्य (गन्तव्य)
TypeNoun/Adjective (used substantively)
Rootउर्वी (प्रातिपदिक)
Ritual Application
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Natural Symbolism
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes
Ask anything about this verse
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
Not sure where to start?
A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.