Adhyaya 7
Morning Soma pressing (Pratar-savana).
Mantras
Mantra 1
वा॒चस्पत॑ये पवस्व॒ वृष्णो॑ अ॒शुभ्यां॒ गभ॑स्तिपूतः । दे॒वो दे॒वेभ्य॑ः पवस्व॒ येषां॑ भा॒गोऽसि॑
ବାଚସ୍ପତିଙ୍କ ପାଇଁ ତୁମେ ପବିତ୍ର ହେଉ; ହେ ବୀର୍ୟବାନ ବୃଷଭ, ଦୁଇ ଦ୍ରୁତ (ଅଶ୍ୱ) ସହ, ହସ୍ତଦ୍ୱାରା ଶୁଦ୍ଧିକୃତ। ହେ ଦେବ, ଦେବମାନଙ୍କ ପାଇଁ ତୁମେ ପବିତ୍ର ହେଉ—ଯେମାନଙ୍କର ନିୟତ ଭାଗ ତୁମେ।
Mantra 2
मधु॑मतीर्न॒ इष॑स्कृधि॒ यत्ते॑ सो॒मादा॑भ्यं॒ नाम॒ जागृ॑वि॒ तस्मै॑ ते सोम॒ सोमा॑य॒ स्वाहा॒ स्वाहो॒र्वन्तरि॑क्ष॒मन्वे॑मि॒
ଆମ ପାଇଁ ମଧୁମୟ ଇଷ୍ (ପୋଷକ ତୃପ୍ତି/ଆହାର) ସୃଷ୍ଟି କର; କାରଣ ତୁମର ଅଦାଭ୍ୟ, ଜାଗୃତ ନାମ ଅଛି। ସେଥିପାଇଁ, ହେ ସୋମ, ସୋମଙ୍କୁ—ସ୍ୱାହା! ସ୍ୱାହା!—ବିଶାଳ ଅନ୍ତରିକ୍ଷକୁ ଅନୁସରି ମୁଁ ଆଗକୁ ଅଗ୍ରସର ହେଉଛି।
Mantra 3
स्वाङ्कृ॑तोऽसि॒ विश्वे॑भ्य इन्द्रि॒येभ्यो॑ दि॒व्येभ्य॒ः पार्थि॑वेभ्यो॒ मन॑स्त्वाष्टु॒ स्वाहा॑ त्वा सुभव॒ सूर्या॑य दे॒वेभ्य॑स्त्वा मरीचि॒पेभ्यो॒ देवा॑ᳪशो॒ यस्मै॒ त्वेडे॒ तत्स॒त्यमु॑परि॒प्रुता॑ भ॒ङ्गेन॑ ह॒तोऽसौ॒ फट् प्रा॒णाय॑ त्वा व्या॒नाय॑ त्वा
ତୁମେ ସୁସଂସ୍କୃତ—ସମସ୍ତ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ-ଶକ୍ତିମାନଙ୍କ ପାଇଁ, ଦିବ୍ୟ ଓ ପାର୍ଥିବ ପାଇଁ। ମନ—ତ୍ୱଷ୍ଟା—ତୁମକୁ ଆକାର ଦିଅନ୍ତୁ; ସ୍ୱାହା! ତୁମକୁ, ହେ ଶୁଭଭବ (ସୁଭବ), ସୂର୍ଯ୍ୟ ପାଇଁ; ତୁମକୁ ଦେବମାନଙ୍କ ପାଇଁ; ତୁମକୁ ମରୀଚିପେୟ (କିରଣ-ପାନ କରୁଥିବା) ଦେବମାନଙ୍କ ପାଇଁ। ଯାହା ପାଇଁ ମୁଁ ତୁମକୁ ଆହ୍ୱାନ କରେ ସେ ଦେବାଂଶ—ସେଇ ସତ୍ୟ। ଉପରୁ ଢାଳିଦିଆଯାଇ, ଭେଦକ ପ୍ରହାରରେ ହତ—ଫଟ୍! ପ୍ରାଣ ପାଇଁ ତୁମକୁ; ବ୍ୟାନ ପାଇଁ ତୁମକୁ।
Mantra 4
उ॒प॒या॒मगृ॑हीतोऽस्य॒न्तर्य॑च्छ मघवन् पा॒हि सोम॑म् । उ॒रु॒ष्य राय॒ एषो॑ यजस्व
ଉପୟାମରେ ଗ୍ରହୀତ ତୁମେ; ହେ ମଘବନ୍, ଏହାକୁ ଭିତରେ ଧାରଣ କର; ସୋମ ପାନ କର। ଆମ ଧନକୁ ବିଶାଳ ରକ୍ଷାରେ ରକ୍ଷା କର; ଏହାଦ୍ୱାରା ତୁମେ ଯଜନ କର।
Mantra 5
अ॒न्तस्ते॒ द्यावा॑पृथि॒वी द॑धाम्य॒न्तर्द॑धाम्यु॒र्व॒न्तरि॑क्षम् । स॒जूर्दे॒वेभि॒रव॑रै॒ः परै॑श्चान्तर्या॒मे म॑घवन् मादयस्व
ତୁମ ଭିତରେ ମୁଁ ଦ୍ୟାବା-ପୃଥିବୀକୁ ସ୍ଥାପନ କରୁଛି; ଭିତରେ ହିଁ ବିଶାଳ ଅନ୍ତରିକ୍ଷକୁ ସ୍ଥାପନ କରୁଛି। ନିମ୍ନ ଓ ଉଚ୍ଚ ଦେବମାନଙ୍କ ସହ ସଜୁର୍ (ଏକସୁରେ) ହୋଇ, ଅନ୍ତର୍ୟାମରେ, ହେ ମଘବନ୍, ତୁମେ ଉଲ୍ଲସିତ ହୁଅ।
Mantra 6
स्वाङ्कृ॑तोऽसि॒ विश्वे॑भ्य इन्द्रि॒येभ्यो॑ दि॒व्येभ्य॒: पार्थि॑वेभ्यो॒ मन॑स्त्वाष्टु॒ स्वाहा॑ । त्वा सुभव॒ सूर्या॑य दे॒वेभ्य॑स्त्वा मरीचि॒पेभ्य॑ उदा॒नाय॑ त्वा ।
ତୁମେ ସମସ୍ତ ଇନ୍ଦ୍ରିୟଶକ୍ତିମାନଙ୍କ ପାଇଁ—ଦିବ୍ୟ ଓ ପାର୍ଥିବ—ବିଧିପୂର୍ବକ ଚିହ୍ନିତ ହୋଇଛ। ମନ ତୁମକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରୁ; ସ୍ୱାହା! ସୂର୍ଯ୍ୟ ପାଇଁ ତୁମେ ଶୁଭ ଫଳ/ଶୁଭ ସନ୍ତତିଦାୟକ ହେଉ। ଦେବମାନଙ୍କ ପାଇଁ ତୁମକୁ; ମରୀଚି-ପେୟମାନଙ୍କ (କିରଣପାନକର୍ତ୍ତାମାନଙ୍କ) ପାଇଁ ତୁମକୁ; ଉଦାନ (ଊର୍ଧ୍ୱଶ୍ୱାସ) ପାଇଁ ତୁମକୁ।
Mantra 7
आ वा॑यो भूष शुचिपा॒ उप॑ नः स॒हस्रं॑ ते नि॒युतो॑ विश्ववार । उपो॑ ते॒ अन्धो॒ मद्य॑मयामि॒ यस्य॑ देव दधि॒षे पू॑र्व॒पेयं॑ वा॒यवे॑ त्वा ।
ହେ ବାୟୁ, ଶୁଚିପା (ପବିତ୍ର ପାନକର୍ତ୍ତା), ପ୍ରସନ୍ନ ହେଉ; ଆମ ପାଖକୁ ଆସ। ହେ ବିଶ୍ୱବାର (ସର୍ବବାଞ୍ଛିତ), ତୁମ ହଜାର ନିୟୁତ ସହ (ରଥ-ଯୁଗ୍ମ/ଦଳ ସହ) ସମୀପକୁ ଆସ। ହେ ଦେବ, ଯେ ସୋମପାନକୁ ତୁମେ ପ୍ରଥମ ପେୟ ଭାବେ ଧାରଣ କର, ସେଇ ଆନନ୍ଦଦାୟକ ଅନ୍ଧସ୍/ସୋମମଦ୍ୟକୁ ମୁଁ ତୁମକୁ ଅର୍ପଣ କରୁଛି—ବାୟୁ ପାଇଁ ତୁମକୁ।
Mantra 8
इन्द्र॑वायू इ॒मे सु॒ता उप॒ प्रयो॑भि॒राग॑तम् । इन्द॑वो वामु॒शन्ति॒ हि । उ॒प॒या॒मगृ॑हीतोऽसि वा॒यव॑ इन्द्रवा॒युभ्यां॑ त्वै॒ष ते॒ योनि॑: स॒जोषो॑भ्यां त्वा ।
ହେ ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ବାୟୁ, ପୋଷକ ଅର୍ପଣ ସହିତ ଏହି ପିଷିତ ସୋମରସମାନଙ୍କ ପାଖକୁ ଆସ; କାରଣ ସୋମବିନ୍ଦୁମାନେ ସତ୍ୟରେ ତୁମକୁ ହିଁ ଆକାଂକ୍ଷା କରନ୍ତି। ତୁମେ ଉପୟାମଦ୍ୱାରା ଗୃହୀତ—ବାୟୁ ପାଇଁ ଓ ଇନ୍ଦ୍ର-ବାୟୁ ପାଇଁ ତୁମକୁ (ଗ୍ରହଣ କରୁଛୁ)। ଏହା ତୁମର ଯୋନି (ଆଧାର); ସଜୋଷ (ଏକମତ) ଯୁଗଳ ସହିତ ତୁମକୁ (ସ୍ଥାପନ କରୁଛୁ)।
Mantra 9
अ॒यं वां॑ मित्रावरुणा सु॒तः सोम॑ ऋतावृधा । ममेदि॒ह श्रु॑त॒j हव॑म् । उ॒प॒या॒मगृ॑हीतोऽसि मि॒त्रावरु॑णाभ्यां त्वा ।
ହେ ମିତ୍ର ଓ ବରୁଣ, ଋତକୁ ବଢ଼ାଇବାଳାମାନେ, ଏହି ସୋମ ତୁମମାନଙ୍କ ପାଇଁ ପିଷିତ; ଏଠାରେ ମୋର ଆହ୍ୱାନ ଶୁଣ। ତୁମେ ଉପୟାମଦ୍ୱାରା ଗୃହୀତ—ମିତ୍ର-ବରୁଣ ପାଇଁ ତୁମକୁ (ଗ୍ରହଣ କରୁଛୁ)।
Mantra 10
रा॒या व॒यᳪ स॑स॒वाᳪसो॑ मदेम ह॒व्येन॑ दे॒वा यव॑सेन॒ गाव॑: । तां धे॒नुं मि॑त्रावरुणा यु॒वं नो॑ वि॒श्वाहा॑ धत्त॒मन॑पस्फ़ुरन्तीमे॒ष ते॒ योनि॑रृता॒युभ्यां॑ त्वा ।
ଧନ ସହିତ ଆମେ, ବିଜୟୀ ହୋଇ, ଆନନ୍ଦ କରୁ; ହବ୍ୟଦ୍ୱାରା ଦେବମାନେ (ଆନନ୍ଦ କରୁନ୍ତୁ); ଏବଂ ଚାରାଦ୍ୱାରା ଗୋମାତାମାନେ (ଆନନ୍ଦ କରୁନ୍ତୁ)। ହେ ମିତ୍ର ଓ ବରୁଣ, ସେ ଦୁଗ୍ଧଦାୟିନୀ ଧେନୁକୁ ଆମକୁ ପ୍ରତିଦିନ ଦିଅ—ଅବିଚଳ, ଅସ୍ଫୁରଣଶୀଳ। ଏହା ତୁମର ଯୋନି (ଆଧାର); ଋତ ସହିତ ସଂଯୁକ୍ତ ସେ ଦୁଇଜଣଙ୍କ ପାଇଁ ତୁମକୁ (ଅର୍ପଣ କରୁଛୁ)।
Mantra 11
या वां॒ कशा॒ मधु॑म॒त्यश्वि॑ना सू॒नृता॑वती । तया॑ य॒ज्ञं मि॑मिक्षतम् । उ॒प॒या॒मगृ॑हीतोऽस्य॒श्विभ्यां॑ त्वै॒ष ते॒ योनि॒र्माध्वी॑भ्यां त्वा
ହେ ଅଶ୍ୱିନୌ, ତୁମମାନଙ୍କର ଯେ ମଧୁମତୀ କଶା (ଲଗାମ) ସୂନୃତାବତୀ—ସେହିଦ୍ୱାରା ତୁମେ ଯଜ୍ଞକୁ ସିଞ୍ଚି ଦୃଢ଼ କର। ଉପୟାମରେ ଗୃହୀତ ତୁ ଅଟୁ; ଅଶ୍ୱିନମାନଙ୍କ ପାଇଁ ମୁଁ ତୋତେ ଗ୍ରହଣ କରୁଛି। ଏହା ତୋର ଯୋନି (ଆଧାର) ଅଟେ; ମଧ୍ୱୀ (ମଧୁମୟ) ପାନଦ୍ୱାରା ମୁଁ ତୋତେ ସ୍ଥାପନ କରୁଛି।
Mantra 12
तं प्र॒त्नथा॑ पू॒र्वथा॑ वि॒श्वथे॒मथा॑ ज्येष्ठ॒ता॑तिं बर्हि॒षद॑ᳪ स्व॒र्विद॑म् । प्र॒ती॒ची॒नं वृ॒जनं॑ दोहसे॒ धुनि॑मा॒शुं जय॑न्त॒मनु॒ यासु॒ वर्ध॑से । उ॒प॒या॒मगृ॑हीतोऽसि॒ शण्डा॑य त्वै॒ष ते॒ योनि॑र्वी॒रतां॑ पा॒ह्यप॑मृष्ट॒: शण्डो॑ दे॒वास्त्वा॑ शुक्र॒पाः प्र ण॑य॒न्त्वना॑धृष्टाऽसि
ତାହାକୁ—ପ୍ରାଚୀନ ରୀତିରେ, ପୂର୍ବକାଳ ପରି, ସମସ୍ତ ପ୍ରକାରେ ଆଜି ମଧ୍ୟ—ଶ୍ରେଷ୍ଠତମ ଶକ୍ତି, ବର୍ହିଷାସୀନ, ସ୍ୱର୍ବିଦ୍ (ସ୍ୱର୍ଗ ଖୋଜିବା)କୁ; ଏଇପଟେ ମୁହଁ କରିଥିବା, ଜୟଦାୟକ ବଳକୁ—ଦୋହନ ପାଇଁ; ଧୁନିମାନ (କମ୍ପାଇବା), ଶୀଘ୍ର, ଜୟନ୍ତ—ଯାହାଙ୍କ ଅନୁସରଣରେ ତୁମେ ସେହି ପଥମାନେ ବୃଦ୍ଧି ପାଉଛ। ଉପୟାମରେ ଗୃହୀତ ତୁ ଅଟୁ; ଶଣ୍ଡ ପାଇଁ ମୁଁ ତୋତେ ଗ୍ରହଣ କରୁଛି। ଏହା ତୋର ଯୋନି; ବୀରତାକୁ ପାଳନ କର; ଶଣ୍ଡ ଅପମୃଷ୍ଟ (ଶୁଦ୍ଧ) ଅଟେ; ଦେବମାନେ, ଶୁକ୍ରପାଃ (ଶୁଦ୍ଧ ପାନ କରୁଥିବା), ତୋତେ ଆଗକୁ ନେଇଯାଆନ୍ତୁ; ତୁ ଅନାଧୃଷ୍ଟ (ଅଜେୟ) ଅଟୁ।
Mantra 13
सु॒वीरो॑ वी॒रान् प्र॑ज॒नय॒न् परी॑ह्य॒भि रा॒यस्पोषे॑ण॒ यज॑मानम् । स॒ञ्ज॒ग्मा॒नो दि॒वा पृ॑थि॒व्या शु॒क्रः शु॒क्रशो॑चिषा॒ निर॑स्त॒: शण्ड॑: शु॒क्रस्या॑धि॒ष्ठान॑मसि
ସୁବୀର (ବୀରସମୃଦ୍ଧ), ବୀରମାନଙ୍କୁ ଜନ୍ମ ଦେଉଥିବା, ଧନ-ପୋଷର ବୃଦ୍ଧିଦ୍ୱାରା ଯଜମାନଙ୍କୁ ସମସ୍ତ ଦିଗରୁ ଆବୃତ କର। ଦ୍ୟାଉ ଓ ପୃଥିବୀରୁ ସଂଯୁକ୍ତ ହୋଇ ଆସି, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳତାରେ ଦୀପ୍ତ—ହେ ଶଣ୍ଡ, ଶୁଦ୍ଧ ହୋଇ ବାହାର କରାଯାଇଥିବା, ତୁମେ ‘ଶୁକ୍ର’ (ପ୍ରକାଶମାନ)ର ଅଧିଷ୍ଠାନ ଅଟ।
Mantra 14
अच्छि॑न्नस्य ते देव सोम सु॒वीर्य॑स्य रा॒यस्पोष॑स्य ददि॒तार॑: स्याम । सा प्र॑थ॒मा सँस्कृ॑तिर्वि॒श्ववा॑रा॒ स प्र॑थ॒मो वरु॑णो मि॒त्रो अ॒ग्निः
ହେ ଦେବ ସୋମ, ତୁମର ଅଚ୍ଛିନ୍ନ (ଅଖଣ୍ଡ) ଦାନରେ—ସୁବୀର୍ୟ (ବୀରଶକ୍ତି) ଓ ଧନ-ପୋଷର ବୃଦ୍ଧିରେ—ଆମେ ଦାତା ହେବାକୁ ପାରୁ। ଏହା ପ୍ରଥମ ସଂସ୍କୃତି (ଦୀକ୍ଷା), ସର୍ବ-ବରଦାୟିନୀ; ସେଇ ପ୍ରଥମ—ବରୁଣ, ମିତ୍ର, ଅଗ୍ନି।
Mantra 15
स प्र॑थ॒मो बृह॒स्पति॑श्चिकि॒त्वाँस्तस्मा॒ इन्द्रा॑य सु॒तमा जु॑होत॒ स्वाहा॑ । तृ॒म्पन्तु॒ होत्रा॒ मध्वो॒ याः स्वि॑ष्टा॒ याः सुप्री॑ता॒: सुहु॑ता॒ यत्स्वाहा ऽया॑ड॒ग्नीत्
ସେଇ ପ୍ରଥମ—ବୃହସ୍ପତି, ଜ୍ଞାନୀ; ତାଙ୍କୁ, ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ, ପିଷିତ (ସୁତ) ସୋମ ଅର୍ପଣ କର—ସ୍ୱାହା! ମଧୁର ପାନର ହୋତ୍ରା-କର୍ମମାନେ ତୃପ୍ତ କରୁନ୍ତୁ—ଯାହା ସୁବିଷ୍ଟ (ଭଲଭାବେ ଅର୍ପିତ), ଯାହା ସୁପ୍ରୀତ (ସନ୍ତୋଷକର), ଯାହା ସୁହୁତ (ଭଲଭାବେ ହୋମିତ)—ସ୍ୱାହା ସହିତ ଯାହା ଅର୍ପିତ ହୁଏ ସେସବୁ। ‘ଅୟାଡ୍!’—ଏପରି ଅଗ୍ନୀଧ କହେ।
Mantra 16
अ॒यं वे॒नश्चो॑दय॒त्पृश्नि॑गर्भा॒ ज्योति॑र्जरायू॒ रज॑सो वि॒माने॑ । इ॒मम॒पाᳪ सं॑ग॒मे सूर्य॑स्य॒ शिशुं॒ न विप्रा॑ म॒तिभी॑ रिहन्ति । उ॒प॒या॒मगृ॑हीतोऽसि॒ मर्का॑य त्वा
ଏହି ୱେନ ପୃଶ୍ନି-ଗର୍ଭ ଜ୍ୟୋତିକୁ ପ୍ରେରଣା ଦେଉଛି—ଜରାୟୁ (ଆବରଣ) ସହିତ ତେଜକୁ, ରଜସ୍ (ଅନ୍ତରିକ୍ଷ)ର ବିମାନ (ମାପିତ ପ୍ରଦେଶ)ରେ। ଅପାଂ ସଙ୍ଗମେ—ଜଳମାନଙ୍କ ସଙ୍ଗମସ୍ଥାନରେ, ସୂର୍ଯ୍ୟର ସମାଗମସ୍ଥାନରେ—ବିପ୍ର (ଋଷି)ମାନେ ତାହାକୁ, ଶିଶୁକୁ ଯେପରି, ନିଜ ମତି (ଧ୍ୟାନ-ଚିନ୍ତା) ଦ୍ୱାରା ଲେହନ କରନ୍ତି। ‘ଉପୟାମରେ ତୁମେ ଗୃହୀତ—ମର୍କା (ପାନ) ପାଇଁ; ତୁମକୁ (ଅର୍ପଣ କରୁଛୁ)।’
Mantra 17
मनो॒ न येषु॒ हव॑नेषु ति॒ग्मं विप॒: शच्या॑ वनु॒थो द्रव॑न्ता । आ यः शर्या॑भिस्तुविनृ॒म्णो अ॒स्याश्री॑णीता॒दिशं॒ गभ॑स्तावे॒ष ते॒ योनि॑: प्र॒जाः पा॒ह्यप॑मृष्टो॒ मर्को॑ दे॒वास्त्वा॑ मन्थि॒पाः प्र ण॑य॒न्त्वना॑धृष्टासि
ମନ ପରି (ଦ୍ରୁତ) ସେହି ହବନମାନଙ୍କରେ ତୀକ୍ଷ୍ଣ (ପାନ) ଧାଉଛି; ବିପ୍ର (ଋଷି)ମାନେ ନିଜ ଶକ୍ତିରେ ତାହାକୁ, ଧାଉଥିବା ସତ୍ତ୍ୱେ, ଜିତନ୍ତି। ଯେ ତୁବିନୃମ୍ଣ (ମହାବଳବାନ) ଅଟେ, ଶର୍ୟା (ଦ୍ରୁତ ଗତି) ଦ୍ୱାରା, ନିଜ ଗଭସ୍ତ (ହାତ/କିରଣ)ରେ ଦିଗକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରିଛି—ସେହି ତୁମର ଯୋନି (ଆଧାର) ଅଟେ। ପ୍ରଜାମାନଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କର! ଅପମୃଷ୍ଟ (ଶୁଦ୍ଧ/ପୋଛା) ମର୍କା ଅଟେ। ଦେବମାନେ—ମନ୍ଥିପାଃ (ମନ୍ଥନ କୃତ ପାନ ପାନକାରୀ)—ତୁମକୁ ଆଗେଇ ନେଉନ୍ତୁ; ତୁମେ ଅନାଧୃଷ୍ଟ (ଅଜେୟ/ଅସ୍ପର୍ଶ୍ୟ) ଅଟ।
Mantra 18
सु॒प्र॒जाः प्र॒जाः प्र॑ज॒नय॒न् परी॑ह्य॒भि रा॒यस्पोषे॑ण॒ यज॑मानम् । स॒ञ्ज॒ग्मा॒नो दि॒वा पृ॑थि॒व्या म॒न्थी म॒न्थिशो॑चिषा निर॑स्तो॒ मर्को॑ म॒न्थिनो॑ऽधि॒ष्ठान॑मसि
ସୁପ୍ରଜାଃ ହେଉ; ପ୍ରଜାକୁ ଜନ୍ମାଉଥିବା ହୋଇ, ରାୟସ୍ପୋଷ (ଧନ-ସମୃଦ୍ଧି) ଦ୍ୱାରା ଯଜମାନଙ୍କୁ ପରିକ୍ରମା କର। ଦ୍ୟୌ ଓ ପୃଥିବୀରୁ ସଂଯୁକ୍ତ ହୋଇ ଆସିଥିବା ହେ ମନ୍ଥୀ, ମନ୍ଥିଶୋଚିଷା (ମନ୍ଥିର ଦୀପ୍ତି) ସହ—ମର୍କୋ ନିରସ୍ତ ହୋଇଛି; ତୁମେ ମନ୍ଥିନଙ୍କର ଅଧିଷ୍ଠାନ (ସ୍ଥାନ/ଆଧାର) ଅଟ।
Mantra 19
ये दे॑वासो दि॒व्येका॑दश॒ स्थ पृ॑थि॒व्यामध्येका॑दश॒ स्थ । अ॒प्सु॒क्षितो॑ महि॒नैका॑दश॒ स्थ ते दे॑वासो य॒ज्ञमि॒मं जु॑षध्वम्
ହେ ଦେବମାନେ, ଯେମାନେ ଦ୍ୟୌରେ ଏକାଦଶ, ପୃଥିବୀରେ ଏକାଦଶ, ଏବଂ ମହିମାଦ୍ୱାରା ଅପ୍ସୁକ୍ଷିତ (ଜଳମଧ୍ୟରେ ବସୁଥିବା) ଏକାଦଶ—ହେ ଦେବମାନେ, ଏହି ଯଜ୍ଞକୁ ଅନୁଗ୍ରହପୂର୍ବକ ଗ୍ରହଣ କରି ପ୍ରସନ୍ନ ହୁଅନ୍ତୁ।
Mantra 20
उ॒प॒या॒मगृ॑हीतोऽस्याग्रय॒णो॒ऽसि॒ स्वा॒ग्रयणः । पा॒हि य॒ज्ञं पा॒हि य॒ज्ञप॑तिं॒ विष्णु॒स्त्वामि॑न्द्रि॒येण॑ पातु॒ विष्णुं॒ त्वं पा॑ह्य॒भि सव॑नानि पाहि
ଉପୟାମଦ୍ୱାରା ଗୃହୀତ ତୁମେ; ତୁମେ ଅଗ୍ରୟଣ—ସ୍ୱାଗ୍ରୟଣ। ଯଜ୍ଞକୁ ରକ୍ଷା କର; ଯଜ୍ଞପତିଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କର। ବିଷ୍ଣୁ ତୁମକୁ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ (ବୀର୍ୟ) ଦ୍ୱାରା ରକ୍ଷା କରୁନ୍ତୁ; ତୁମେ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କର; ସମସ୍ତ ସବନମାନଙ୍କୁ ଚାରିଦିଗରୁ ରକ୍ଷା କର।
Mantra 21
सोम॑ः पवते॒ सोम॑ः पवते॒ऽस्मै॒ ब्रह्म॑णे॒ऽस्मै क्ष॒त्राया॒स्मै सु॑न्व॒ते यज॑मानाय पवत इ॒ष ऊ॒र्जे प॑वते॒ऽद्भ्य॒ ओष॑धीभ्यः पवते॒ द्यावा॑पृथि॒वीभ्यां॑ पवते सुभू॒ताय॑ पवते॒ विश्वे॑भ्यस्त्वा दे॒वेभ्य॑ ए॒ष ते॒ योनि॒र्विश्वे॑भ्यस्त्वा दे॒वेभ्यः
ସୋମ ପବିତ୍ର ହୁଏ; ସୋମ ପବିତ୍ର ହୁଏ—ଏହି ବ୍ରହ୍ମ (ବ୍ରାହ୍ମଣ-ତେଜ) ପାଇଁ, ଏହି କ୍ଷତ୍ର (ରାଜଶକ୍ତି) ପାଇଁ, ଏହି ସୁନ୍ୱତ (ସୋମ ପୀଡକ) ପାଇଁ, ଯଜମାନ ପାଇଁ ପବିତ୍ର ହୁଏ। ଇଷ୍ ଓ ଊର୍ଜ ପାଇଁ ପବିତ୍ର ହୁଏ; ଜଳମାନେ ଓ ଔଷଧିମାନଙ୍କ ପାଇଁ ପବିତ୍ର ହୁଏ; ଦ୍ୟାବା-ପୃଥିବୀ ପାଇଁ ପବିତ୍ର ହୁଏ; ଶୁଭଭୂତ (କଲ୍ୟାଣ) ପାଇଁ ପବିତ୍ର ହୁଏ। ବିଶ୍ୱେଦେବମାନଙ୍କ ପାଇଁ ତୁମେ—ଏହା ତୁମର ଯୋନିଃ (ଆଧାର/ନିବାସ); ବିଶ୍ୱେଦେବମାନଙ୍କ ପାଇଁ ତୁମେ (ପବିତ୍ର ହୁଅ)।
Mantra 22
उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो॒ऽसीन्द्रा॑य त्वा बृ॒हद्व॑ते॒ वय॑स्वत उक्था॒व्यं॒ गृह्णामि । यत्त॑ इन्द्र बृ॒हद्वय॒स्तस्मै॑ त्वा॒ विष्ण॑वे त्वै॒ष ते॒ योनि॑रु॒क्थेभ्य॑स्त्वा दे॒वेभ्य॑स्त्वा देवा॒व्यं॒ य॒ज्ञस्यायु॑षे गृह्णामि
ଉପୟାମରେ ଗୃହୀତ ତୁମେ ଅଛ। ଇନ୍ଦ୍ର ପାଇଁ ତୁମକୁ—ବୃହଦ୍ୱତ, ବୟସ୍ୱତ, ଉକ୍ଥ-ଯୋଗ୍ୟ ଭାବେ—ମୁଁ ଗ୍ରହଣ କରୁଛି। ହେ ଇନ୍ଦ୍ର, ତୁମର ଯେ ବୃହଦ୍ ବୟସ୍ (ମହା ପ୍ରାଣବଳ) ଅଛି, ସେହିପାଇଁ ତୁମକୁ ବିଷ୍ଣୁ ପାଇଁ (ଅର୍ପଣ) କରୁଛି। ଏହା ତୁମର ଯୋନି (ଆଧାର) ଅଟେ। ଉକ୍ଥମାନଙ୍କ ପାଇଁ ତୁମକୁ; ଦେବମାନଙ୍କ ପାଇଁ ତୁମକୁ—ଦେବ-ଯୋଗ୍ୟ—ଯଜ୍ଞର ଆୟୁଷ ପାଇଁ ମୁଁ ଗ୍ରହଣ କରୁଛି।
Mantra 23
मि॒त्रावरु॑णाभ्यां त्वा देवा॒व्यं॒ य॒ज्ञस्यायु॑षे गृह्णा॒मीन्द्रा॑य त्वा देवा॒व्यं॒ य॒ज्ञस्यायु॑षे गृह्णा॒मीन्द्रा॒ग्निभ्यां॑ त्वा देवा॒व्यं॒ य॒ज्ञस्यायु॑षे गृह्णा॒मीन्द्रा॒वरु॑णाभ्यां त्वा देवा॒व्यं॒ य॒ज्ञस्यायु॑षे गृह्णा॒मीन्द्रा॒बृह॒स्पति॑भ्यां त्वा देवा॒व्यं॒ य॒ज्ञस्यायु॑षे गृह्णा॒मीन्द्रा॒विष्णु॑भ्यां त्वा देवा॒व्यं॒ य॒ज्ञस्यायु॑षे गृह्णामि
ମିତ୍ର-ବରୁଣଙ୍କ ପାଇଁ ତୁମକୁ—ଦେବ-ଯୋଗ୍ୟ—ଯଜ୍ଞର ଆୟୁଷ ପାଇଁ ମୁଁ ଗ୍ରହଣ କରୁଛି। ଇନ୍ଦ୍ର ପାଇଁ ତୁମକୁ—ଦେବ-ଯୋଗ୍ୟ—ଯଜ୍ଞର ଆୟୁଷ ପାଇଁ ମୁଁ ଗ୍ରହଣ କରୁଛି। ଇନ୍ଦ୍ର-ଅଗ୍ନିଙ୍କ ପାଇଁ ତୁମକୁ—ଦେବ-ଯୋଗ୍ୟ—ଯଜ୍ଞର ଆୟୁଷ ପାଇଁ ମୁଁ ଗ୍ରହଣ କରୁଛି। ଇନ୍ଦ୍ର-ବରୁଣଙ୍କ ପାଇଁ ତୁମକୁ—ଦେବ-ଯୋଗ୍ୟ—ଯଜ୍ଞର ଆୟୁଷ ପାଇଁ ମୁଁ ଗ୍ରହଣ କରୁଛି। ଇନ୍ଦ୍ର-ବୃହସ୍ପତିଙ୍କ ପାଇଁ ତୁମକୁ—ଦେବ-ଯୋଗ୍ୟ—ଯଜ୍ଞର ଆୟୁଷ ପାଇଁ ମୁଁ ଗ୍ରହଣ କରୁଛି। ଇନ୍ଦ୍ର-ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ପାଇଁ ତୁମକୁ—ଦେବ-ଯୋଗ୍ୟ—ଯଜ୍ଞର ଆୟୁଷ ପାଇଁ ମୁଁ ଗ୍ରହଣ କରୁଛି।
Mantra 24
मू॒र्धानं॑ दि॒वो अ॑र॒तिं पृ॑थि॒व्या वै॑श्वान॒रमृ॒त आ जा॒तम॒ग्निम् । क॒विᳪ स॒म्राज॒मति॑थिं॒ जना॑नामा॒सन्ना पात्रं॑ जनयन्त दे॒वाः
ଦ୍ୟୁଲୋକର ମୂର୍ଧା, ପୃଥିବୀର ଆଧାର—ବୈଶ୍ୱାନର; ଋତରେ ଜନ୍ମିତ ଅମୃତ ଅଗ୍ନି; କବି, ସମ୍ରାଟ, ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କ ଅତିଥି—ଦେବମାନେ ସନ୍ନିକଟ ହୋଇ ପାତ୍ର (ଆସନ/ଆଧାର) ଉତ୍ପନ୍ନ କଲେ।
Mantra 25
उ॒प॒या॒मगृ॑हीतोऽसि ध्रु॒वो॒ऽसि ध्रु॒वक्षि॑तिर्ध्रु॒वाणां॑ ध्रु॒वत॒मोऽच्यु॑तानामच्युत॒क्षित्त॑म ए॒ष ते॒ योनि॑र्वैश्वान॒राय॑ त्वा । ध्रु॒वं ध्रु॒वेण॒ मन॑सा वा॒चा सोम॒मव॑ नयामि । अथा॑ न॒ इन्द्र॒ इद्विशो॑ऽसप॒त्नाः सम॑नस॒स्कर॑त्
ଉପୟାମରେ ଗୃହୀତ ତୁମେ; ଧ୍ରୁବ ତୁମେ; ଧ୍ରୁବ ଆଧାରବାନ ତୁମେ; ଧ୍ରୁବମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବାଧିକ ଧ୍ରୁବ, ଅଚ୍ୟୁତମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବାଧିକ ଅଚଳ। ଏହା ତୁମର ଯୋନି (ଆଧାରସ୍ଥାନ)—ବୈଶ୍ୱାନର ପାଇଁ ତୁମକୁ। ଧ୍ରୁବ ମନ ଓ ବାଣୀରେ ମୁଁ ସୋମକୁ ଧ୍ରୁବ ଆସନକୁ ନିମ୍ନକୁ ନେଇଆସେ। ତାପରେ ଇନ୍ଦ୍ର ଆମ ବିଶମାନଙ୍କୁ—ଆମକୁ—ଅସପତ୍ନ (ନିର୍ବୈରୀ), ଏକମନସ୍କ କରୁନ୍ତୁ।
Mantra 26
यस्ते॑ द्र॒प्सः स्कन्द॑ति॒ यस्ते॑ अ॒शुर्ग्राव॑च्युतो धि॒षण॑योरु॒पस्था॑त् । अ॒ध्व॒र्योर्वा॒ परि॑ वा॒ यः प॒वित्रा॒त्तं ते॑ जु॑होमि॒ मन॑सा॒ वष॑ट्कृत॒ं स्वाहा॑ । दे॒वाना॑मु॒त्क्रम॑णमसि ॥
ତୋର ଯେ କୌଣସି ବିନ୍ଦୁ ଝରିପଡ଼େ, ତୋର ଯେ ଶୀଘ୍ର ଅଂଶ ପିଷଣ-ଶିଳାରୁ ଖସିପଡ଼େ, କିମ୍ବା ଦୁଇ ଧିଷଣାଙ୍କ ବିସ୍ତୃତ ଉପସ୍ଥରୁ; କିମ୍ବା ଅଧ୍ୱର୍ୟୁଙ୍କ ଚାରିପାଖରେ ଯେ କିଛି (ହାରାଯାଏ), କିମ୍ବା ପବିତ୍ର (ଛାଣଣୀ)ରୁ—ତାହାକୁ ବଷଟ୍କାର ପାଇଁ ଯୋଗ୍ୟ କରି, ମୁଁ ମନସା ତୋ ପାଇଁ ଆହୁତି ଦେଉଛି: ସ୍ୱାହା! ତୁମେ ଦେବମାନଙ୍କର ଉତ୍କ୍ରମଣ (ଆଗକୁ ପଦକ୍ଷେପ) ଅଟ।
Mantra 27
प्रा॒णाय॑ मे वर्चो॒दा वर्च॑से पवस्व । व्या॒नाय॑ मे वर्चो॒दा वर्च॑से पवस्व । उदा॒नाय॑ मे वर्चो॒दा वर्च॑से पवस्व । वा॒चे मे॑ वर्चो॒दा वर्च॑से पवस्व । क्रतू॒दक्षा॑भ्यां मे वर्चो॒दा वर्च॑से पवस्व । श्रोत्रा॑य मे वर्चो॒दा वर्च॑से पवस्व । चक्षु॑र्भ्यां मे वर्चो॒दसौ॒ वर्च॑से पवेथाम् ॥
ମୋ ପ୍ରାଣ ପାଇଁ, ହେ ବର୍ଚ୍ଚୋଦାତା, ବର୍ଚ୍ଚସ୍ ପାଇଁ ତୁମେ ପବିତ୍ର ହେଉ। ମୋ ବ୍ୟାନ ପାଇଁ, ହେ ବର୍ଚ୍ଚୋଦାତା, ବର୍ଚ୍ଚସ୍ ପାଇଁ ତୁମେ ପବିତ୍ର ହେଉ। ମୋ ଉଦାନ ପାଇଁ, ହେ ବର୍ଚ୍ଚୋଦାତା, ବର୍ଚ୍ଚସ୍ ପାଇଁ ତୁମେ ପବିତ୍ର ହେଉ। ମୋ ବାଣୀ ପାଇଁ, ହେ ବର୍ଚ୍ଚୋଦାତା, ବର୍ଚ୍ଚସ୍ ପାଇଁ ତୁମେ ପବିତ୍ର ହେଉ। ମୋ କ୍ରତୁ ଓ ଦକ୍ଷ (ସଙ୍କଳ୍ପ ଓ କୌଶଳ) ପାଇଁ, ହେ ବର୍ଚ୍ଚୋଦାତା, ବର୍ଚ୍ଚସ୍ ପାଇଁ ତୁମେ ପବିତ୍ର ହେଉ। ମୋ ଶ୍ରବଣ ପାଇଁ, ହେ ବର୍ଚ୍ଚୋଦାତା, ବର୍ଚ୍ଚସ୍ ପାଇଁ ତୁମେ ପବିତ୍ର ହେଉ। ମୋ ଦୁଇ ଚକ୍ଷୁ ପାଇଁ, ହେ ବର୍ଚ୍ଚୋଦାତା, ବର୍ଚ୍ଚସ୍ ପାଇଁ ତୁମେ ଉଭୟେ ପବିତ୍ର ହେଉ।
Mantra 28
आ॒त्मने॑ मे वर्चो॒दा वर्च॑से पवस्व । ओज॑से मे वर्चो॒दा वर्च॑से पवस्व । आयु॑षे मे वर्चो॒दा वर्च॑से पवस्व । विश्वा॑भ्यो मे प्र॒जाभ्यो॑ वर्चो॒दसौ॒ वर्च॑से पवेथाम् ॥
ମୋ ଆତ୍ମା ପାଇଁ, ହେ ତେଜ-ଦାତା, ତେଜ ପାଇଁ ତୁମେ ନିଜକୁ ଶୁଦ୍ଧ କର; ମୋ ଓଜସ୍ ପାଇଁ ତେଜ ପାଇଁ ତୁମେ ନିଜକୁ ଶୁଦ୍ଧ କର; ମୋ ଆୟୁଷ୍ୟ ପାଇଁ ତେଜ ପାଇଁ ତୁମେ ନିଜକୁ ଶୁଦ୍ଧ କର; ମୋ ସମସ୍ତ ପ୍ରଜାମାନଙ୍କ ପାଇଁ, ହେ ତେଜ-ଦାତାମାନେ, ତୁମେ ଉଭୟ ତେଜ ପାଇଁ ଶୁଦ୍ଧ ହେଉ।
Mantra 29
को॑ऽसि कत॒मो॒ऽसि॒ कस्या॑सि॒ को नामा॑सि । यस्य॑ ते॒ नामाम॑न्महि॒ यं त्वा॒ सोमे॑नाती॑तृपाम । भूर्भुवः॒ स्वः॒ सुप्र॒जाः प्र॒जाभि॑ः स्याᳪ सु॒वीरो॑ वी॒रैः सु॒पोषः॒ पोषैः॑ ॥
ତୁମେ କିଏ? ତୁମେ କେଉଁଜଣ? ତୁମେ କାହାର? ତୁମ ନାମ କ’ଣ?—ଯାହାର ନାମକୁ ଆମେ ଯଥାବିଧି ସ୍ୱୀକାର କରିଛୁ, ଏବଂ ଯାହାକୁ ସୋମ ଦ୍ୱାରା ଆମେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ତୃପ୍ତ କରିଛୁ। ଭୂଃ ଭୁବଃ ସ୍ୱଃ—ପୃଥିବୀ, ଅନ୍ତରିକ୍ଷ ଓ ସ୍ୱର୍ଗରେ—ମୁଁ ପ୍ରଜାମାନଙ୍କ ସହିତ ସୁପ୍ରଜା ହେଉ; ବୀରମାନଙ୍କ ସହିତ ସୁବୀର ହେଉ; ପୋଷଣମାନଙ୍କ ସହିତ ସୁପୋଷ ହେଉ।
Mantra 30
उ॒प॒या॒मगृ॑हीतोऽसि॒ मध॑वे त्वा । उपया॒मगृ॑हीतोऽसि॒ माध॑वाय त्वा । उपया॒मगृ॑हीतोऽसि शु॒क्राय॑ त्वा । उपया॒मगृ॑हीतोऽसि॒ शुच॑ये त्वा । उपया॒मगृ॑हीतोऽसि॒ नभ॑से त्वा । उपया॒मगृ॑हीतोऽसि नभ॒स्या॒य त्वा । उपया॒मगृ॑हीतोऽसी॒षे त्वा । उपया॒मगृ॑हीतोऽस्यू॒र्जे त्वा । उपया॒मगृ॑हीतोऽसि॒ सह॑से त्वा । उपया॒मगृ॑हीतोऽसि सह॒स्या॒य त्वा । उपया॒मगृ॑हीतोऽसि॒ तप॑से त्वा । उपया॒मगृ॑हीतोऽसि तप॒स्या॑य त्वा । अᳪहसस्प॒तये॑ त्वा ॥
ଉପୟାମ ଦ୍ୱାରା ଗୃହୀତ ତୁମେ—ମଧୁ ପାଇଁ ତୁମକୁ; ଉପୟାମ ଦ୍ୱାରା ଗୃହୀତ ତୁମେ—ମାଧବ ପାଇଁ ତୁମକୁ; ଉପୟାମ ଦ୍ୱାରା ଗୃହୀତ ତୁମେ—ଶୁକ୍ର ପାଇଁ ତୁମକୁ; ଉପୟାମ ଦ୍ୱାରା ଗୃହୀତ ତୁମେ—ଶୁଚି ପାଇଁ ତୁମକୁ; ଉପୟାମ ଦ୍ୱାରା ଗୃହୀତ ତୁମେ—ନଭସ ପାଇଁ ତୁମକୁ; ଉପୟାମ ଦ୍ୱାରା ଗୃହୀତ ତୁମେ—ନଭସ୍ୟ ପାଇଁ ତୁମକୁ; ଉପୟାମ ଦ୍ୱାରା ଗୃହୀତ ତୁମେ—ଇଷେ ପାଇଁ ତୁମକୁ; ଉପୟାମ ଦ୍ୱାରା ଗୃହୀତ ତୁମେ—ଊର୍ଜେ ପାଇଁ ତୁମକୁ; ଉପୟାମ ଦ୍ୱାରା ଗୃହୀତ ତୁମେ—ସହସେ ପାଇଁ ତୁମକୁ; ଉପୟାମ ଦ୍ୱାରା ଗୃହୀତ ତୁମେ—ସହସ୍ୟାୟ ପାଇଁ ତୁମକୁ; ଉପୟାମ ଦ୍ୱାରା ଗୃହୀତ ତୁମେ—ତପସେ ପାଇଁ ତୁମକୁ; ଉପୟାମ ଦ୍ୱାରା ଗୃହୀତ ତୁମେ—ତପସ୍ୟାୟ ପାଇଁ ତୁମକୁ; ଅଂହସସ୍ପତୟେ ପାଇଁ ତୁମକୁ।
Mantra 31
इन्द्रा॑ग्नी॒ आ ग॑तᳪ सु॒तं गी॒र्भिर्नभो॒ वरे॑ण्यम् । अ॒स्य पा॑तं धि॒येषि॒ता । उ॒प॒या॒मगृ॑हीतोऽसीन्द्रा॒ग्निभ्यां॑ त्वै॒ष ते॒ योनि॑रिन्द्रा॒ग्निभ्यां॑ त्वा
ହେ ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ଅଗ୍ନି, ତୁମେ ଉଭୟ ପୀଡିତ ସୋମ ପାଖକୁ ଆସ—ଉଚ୍ଚ ନଭ ସମ ଵରେଣ୍ୟ—ଆମ ସ୍ତୁତିଗୀତ ସହିତ। ପବିତ୍ର ଧୀରେ ପ୍ରେରିତ ହୋଇ, ଏହାର ପାନ କର। ଉପୟାମରେ ଗ୍ରହୀତ ତୁମେ; ଇନ୍ଦ୍ର-ଅଗ୍ନିଙ୍କ ପାଇଁ ତୁମକୁ! ଏହା ତୁମର ଯୋନି; ଇନ୍ଦ୍ର-ଅଗ୍ନିଙ୍କ ପାଇଁ ତୁମକୁ!
Mantra 32
आ घा॒ ये अ॒ग्निमि॑न्ध॒ते स्तृ॒णन्ति॑ ब॒र्हिरा॑नु॒षक् । येषा॒मिन्द्रो॒ युवा॒ सखा॑ । उ॒प॒या॒मगृ॑हीतोऽस्यग्नी॒न्द्राभ्यां॑ त्वै॒ष ते॒ योनि॑रग्नी॒न्द्राभ्यां॑ त्वा
ଆ ଘା ଯେ ଅଗ୍ନିକୁ ପ୍ରଜ୍ୱଳିତ କରନ୍ତି ଏବଂ କ୍ରମାନୁସାରେ ବର୍ହି (ପବିତ୍ର ଘାସ) ପତ୍ରାନ୍ତି—ଯାହାଙ୍କର ଇନ୍ଦ୍ର ଯୁବ ସଖା। ଉପୟାମରେ ଗୃହୀତ ତୁମେ; ଅଗ୍ନି ଓ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପାଇଁ ତୁମକୁ (ଅର୍ପଣ)। ଏହା ତୁମର ଯୋନି; ଅଗ୍ନି ଓ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପାଇଁ ତୁମକୁ।
Mantra 33
ओमा॑सश्चर्षणीधृतो॒ विश्वे॑ देवास॒ आ ग॑त । दा॒श्वाᳪसो॑ दा॒शुष॑: सु॒तम् । उ॒प॒या॒मगृ॑हीतोऽसि॒ विश्वे॑भ्यस्त्वा दे॒वेभ्य॑ ए॒ष ते॒ योनि॒र्विश्वे॑भ्यस्त्वा दे॒वेभ्य॑:
ହେ ଓମାସ (ସହାୟକମାନେ), ଚର୍ଷଣୀଧୃତ (ମାନବଜାତିର ଆଧାର), ସମସ୍ତ ଦେବମାନେ, ଏଠାକୁ ଆସନ୍ତୁ; ଦାନଶୀଳ ଯଜମାନଙ୍କ ସୁତ (ପିଷିତ) ସୋମକୁ (ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତୁ)। ଉପୟାମରେ ଗୃହୀତ ତୁମେ; ସମସ୍ତ ଦେବମାନଙ୍କ ପାଇଁ ତୁମକୁ! ଏହା ତୁମର ଯୋନି; ସମସ୍ତ ଦେବମାନଙ୍କ ପାଇଁ ତୁମକୁ!
Mantra 34
विश्वे॑ देवास॒ आ ग॑त शृणु॒ता म॑ इ॒मᳪ हव॑म् । एदं ब॒र्हिर्निषी॑दत । उ॒प॒या॒मगृ॑हीतोऽसि॒ विश्वे॑भ्यस्त्वा दे॒वेभ्य॑ ए॒ष ते॒ योनि॒र्विश्वे॑भ्यस्त्वा दे॒वेभ्य॑:
ସମସ୍ତ ଦେବମାନେ, ଏଠାକୁ ଆସନ୍ତୁ; ମୋର ଏହି ହବ (ଆହ୍ୱାନ) ଶୁଣନ୍ତୁ; ଏହି ବର୍ହି ଉପରେ ନିଷୀଦତ (ବସନ୍ତୁ)। ଉପୟାମରେ ଗୃହୀତ ତୁମେ; ସମସ୍ତ ଦେବମାନଙ୍କ ପାଇଁ ତୁମକୁ! ଏହା ତୁମର ଯୋନି; ସମସ୍ତ ଦେବମାନଙ୍କ ପାଇଁ ତୁମକୁ!
Mantra 35
इन्द्र॑ मरुत्व इ॒ह पा॑हि॒ सोमं॒ यथा॑ शार्या॒ते अपि॑बः सु॒तस्य॑ । तव॒ प्रणी॑ती॒ तव॑ शूर॒ शर्म॒न्ना वि॑वासन्ति क॒वय॑: सुय॒ज्ञाः । उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो॒ऽसीन्द्रा॑य त्वा म॒रुत्व॑त ए॒ष ते॒ योनि॒रिन्द्रा॑य त्वा म॒रुत्व॑ते
ହେ ମରୁତ୍ୱନ୍ତ ଇନ୍ଦ୍ର, ଏଠାରେ ସୋମ ପାନ କର; ଯେପରି ଶାର୍ୟାତଙ୍କ ଯଜ୍ଞରେ ତୁମେ ପିଷ୍ଟ (ପିଡ଼ିତ) ସୋମରସ ପାନ କରିଥିଲ, ସେପରି। ତୁମ ପ୍ରେରଣାରେ, ହେ ଶୂର, ତୁମ ଶରଣରେ, ସୁଯଜ୍ଞ କରୁଥିବା କବିମାନେ (ବିଦ୍ୱାନ ଯଜମାନ-ଋତ୍ୱିଜ) ସମୃଦ୍ଧି ପ୍ରାପ୍ତ କରନ୍ତି। ଉପୟାମ-ଗୃହୀତ ତୁମେ—ମରୁତ୍ୱନ୍ତ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପାଇଁ ତୁମକୁ (ଏହି ଗ୍ରହ) ଅର୍ପିତ। ଏହା ତୁମର ଯୋନି (ଆସନ/ସ୍ଥାନ)—ମରୁତ୍ୱନ୍ତ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପାଇଁ ତୁମକୁ।
Mantra 36
म॒रुत्व॑न्तं वृष॒भं वा॑वृधा॒नमक॑वारिं दि॒व्यᳪशा॒समिन्द्र॑म् । वि॑श्वा॒साह॒मव॑से॒ नूत॑नायो॒ग्रᳪस॑हो॒दामि॒ह तᳪ हु॑वेम । उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो॒ऽसीन्द्रा॑य त्वा म॒रुत्व॑ते ए॒ष ते॒ योनि॒रिन्द्रा॑य त्वा म॒रुत्व॑ते । उ॒प॒या॒मगृ॑हीतोऽसि म॒रुतां॒ त्वौज॑से
ମରୁତମାନଙ୍କ ସହିତ ଥିବା ଇନ୍ଦ୍ର—ବୃଷଭ, ବଳରେ ବୃଦ୍ଧି ପାଉଥିବା, ଦିବ୍ୟ ଶାସନବାନ, ସୋମପାନକର୍ତ୍ତା—ସେ ସର୍ବଜୟୀ; ନୂତନ ଓ ବର୍ତ୍ତମାନ ସହାୟତା ପାଇଁ, ଉଗ୍ରଶକ୍ତିବାନ ତାଙ୍କୁ ଆମେ ଏଠାରେ ଆହ୍ୱାନ କରୁଛୁ। ‘ଉପୟାମ ଦ୍ୱାରା ତୁମେ ଗୃହୀତ—ମରୁତ୍ୱନ୍ତ ଇନ୍ଦ୍ର ପାଇଁ; ଏହା ତୁମର ଯୋନି—ମରୁତ୍ୱନ୍ତ ଇନ୍ଦ୍ର ପାଇଁ।’ ‘ଉପୟାମ ଦ୍ୱାରା ତୁମେ ଗୃହୀତ—ମରୁତମାନଙ୍କ ଓଜସ ପାଇଁ।’
Mantra 37
स॒जोषा॑ इन्द्र॒ सग॑णो म॒रुद्भि॒: सोमं॑ पिब वृत्र॒हा शू॑र वि॒द्वान् । ज॒हि शत्रूँ॒२रप॒ मृधो॑ नुद॒स्वाथाभ॑यं कृणुहि वि॒श्वतो॑ नः । उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो॒ऽसीन्द्रा॑य त्वा म॒रुत्व॑त ए॒ष ते॒ योनि॒रिन्द्रा॑य त्वा म॒रुत्व॑ते
ହେ ଇନ୍ଦ୍ର, ମରୁତଗଣ ସହ ସଜୋଷା ହୋଇ, ହେ ବୃତ୍ରହନ୍, ଶୂର, ବିଦ୍ୱାନ! ସୋମ ପାନ କର। ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କୁ ଜହି, ଆକ୍ରମଣମାନଙ୍କୁ ଦୂରେ ହଂକାଇଦେ; ଏବଂ ଏଭଳି ଆମକୁ ସର୍ବଦିଗରୁ ଅଭୟ କର। ‘ମରୁତ୍ୱତ ଇନ୍ଦ୍ର ପାଇଁ ଉପୟାମରେ ତୁମେ ଗୃହୀତ; ଏହା ତୁମର ଯୋନି—ମରୁତ୍ୱତ ଇନ୍ଦ୍ର ପାଇଁ ତୁମକୁ।’
Mantra 38
म॒रुत्वाँ॑२ इन्द्र वृष॒भो रणा॑य॒ पिबा॒ सोम॑मनुष्व॒धं मदा॑य । आ सि॑ञ्चस्व ज॒ठरे॒ मध्व॑ ऊ॒र्मिं त्वᳪ राजा॑ऽसि॒ प्रति॑पत्सु॒ताना॑म् । उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो॒ऽसीन्द्रा॑य त्वा म॒रुत्व॑त ए॒ष ते॒ योनि॒रिन्द्रा॑य त्वा म॒रुत्व॑ते
ହେ ମରୁତ୍ୱତ ଇନ୍ଦ୍ର, ରଣ ପାଇଁ ବୃଷଭ! ଅନୁଶ୍ୱଧଂ ଭାବେ, ମଦ ପାଇଁ ସୋମ ପାନ କର। ମଧୁରତାର ତରଙ୍ଗକୁ ତୁମ ଜଠରରେ ଢାଳ; ସାମ୍ନାସାମ୍ନି ଦଣ୍ଡାୟମାନମାନଙ୍କ ଉପରେ ତୁମେ ରାଜା। ‘ମରୁତ୍ୱତ ଇନ୍ଦ୍ର ପାଇଁ ଉପୟାମରେ ତୁମେ ଗୃହୀତ; ଏହା ତୁମର ଯୋନି—ମରୁତ୍ୱତ ଇନ୍ଦ୍ର ପାଇଁ ତୁମକୁ।’
Mantra 39
म॒हाँ२ इन्द्रो॑ नृ॒वदा च॑र्षणि॒प्रा उ॒त द्वि॒बर्हा॑ अमि॒नः सहो॑भिः । अ॒स्म॒द्र॒य्ग्वावृधे वी॒र्या॒यो॒रुः पृ॒थुः सुकृ॑तः क॒र्तृभि॑र्भूत् । उ॒प॒या॒मगृ॑हीतोऽसि महे॒न्द्राय॑ त्वै॒ष ते॒ योनि॑र्महे॒न्द्राय॑ त्वा
ମହାନ ଇନ୍ଦ୍ର ନରମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସ୍ତୁତ, ପ୍ରଜାମାନଙ୍କୁ ଧାରଣ କରୁଥିବା; ହଁ, ଦ୍ୱିବର୍ହା, ନିଜ ସହୋବଳରେ ଅକ୍ଷୁଣ୍ଣ। ସେ ଆମ ଧନକୁ ବୀର୍ୟ ପାଇଁ ବଢ଼ାଇଛି; କର୍ତ୍ତାମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସୁକୃତ, ବିଶାଳ ଓ ପ୍ରଶସ୍ତ ତାହା ହେଉ। ‘ମହେନ୍ଦ୍ର ପାଇଁ ଉପୟାମରେ ତୁମେ ଗୃହୀତ; ଏହା ତୁମର ଯୋନି—ମହେନ୍ଦ୍ର ପାଇଁ ତୁମକୁ।’
Mantra 40
म॒हाँ२ इन्द्रो॒ य ओज॑सा प॒र्जन्यो॑ वृष्टि॒माँ२ इ॑व । स्तोमै॑र्व॒त्सस्य॑ वावृधे । उ॒प॒या॒मगृ॑हीतोऽसि महे॒न्द्राय॑ त्वै॒ष ते॒ योनि॑र्महे॒न्द्राय॑ त्वा
ମହାନ୍ ଇନ୍ଦ୍ର—ଯେ ନିଜ ଓଜସ୍ (ବୀର୍ୟ) ଦ୍ୱାରା ବର୍ଷାସମୃଦ୍ଧ ପର୍ଜନ୍ୟ ସଦୃଶ। ସ୍ତୋତ୍ରଦ୍ୱାରା ସେ ବୃଦ୍ଧି ପାଏ; ପୋଷଣରେ ବଛଡ଼ା ବଢ଼ିବା ପରି। ‘ଉପୟାମରେ ତୁମେ ଗୃହୀତ—ମହେନ୍ଦ୍ର ପାଇଁ; ଏହା ତୁମର ଯୋନି (ଆଧାର/ଆସନ)—ମହେନ୍ଦ୍ର ପାଇଁ; ମହେନ୍ଦ୍ର ପାଇଁ ତୁମକୁ (ଅର୍ପଣ କରୁଛୁ)।’
Mantra 41
उदु॒ त्यं जा॒तवे॑दसं दे॒वं व॑हन्ति के॒तव॑: । दृ॒शे विश्वा॑य॒ सूर्य॒j स्वाहा॑
ଉପରକୁ ସେମାନେ ସେଇ ଜାତବେଦସ ଦେବଙ୍କୁ ବହନ କରନ୍ତି; ଦୀପ୍ତିମାନ କିରଣମାନେ ତାଙ୍କୁ ନେଇଯାନ୍ତି—ସମସ୍ତଙ୍କ ଦର୍ଶନ ପାଇଁ। ସୂର୍ୟାୟ ସ୍ୱାହା!
Mantra 42
चि॒त्रं दे॒वाना॒मुदगा॒दनी॑कं॒ चक्षु॑र्मि॒त्रस्य॒ वरु॑णस्या॒ग्नेः । आप्रा॒ द्यावा॑पृथि॒वी अ॒न्तरि॑क्ष॒j सूर्य॑ आ॒त्मा जग॑तस्त॒स्थुष॑श्च॒ स्वाहा॑
ଦେବମାନଙ୍କର ଅଦ୍ଭୁତ ମୁଖ ଉପରେ ଉଦିତ ହୋଇଛି—ମିତ୍ର, ବରୁଣ ଓ ଅଗ୍ନିଙ୍କ ଚକ୍ଷୁ। ସେ ଦ୍ୟାବା-ପୃଥିବୀ ଓ ଅନ୍ତରିକ୍ଷକୁ ପୂରଣ କରିଛନ୍ତି; ଚଳମାନ ଓ ସ୍ଥାବର ସମସ୍ତର ଆତ୍ମା ସୂର୍ୟ ହିଁ—ସ୍ୱାହା!
Mantra 43
अग्ने॒ नय॑ सु॒पथा॑ रा॒ये अ॒स्मान्विश्वा॑नि देव व॒युना॑नि वि॒द्वान् । यु॒यो॒ध्यस्मज्जु॑हुरा॒णमेनो॒ भूयि॑ष्ठां ते॒ नम॑ उक्तिं विधेम॒ स्वाहा॑
ହେ ଅଗ୍ନେ, ଧନ ପାଇଁ ଆମକୁ ସୁପଥରେ ନେଇଯାଅ; ହେ ଦେବ, ତୁମେ ସମସ୍ତ ବୟୁନ (ବିଧି/ଉପାୟ) ଜାଣୁଥିବା। ଆମକୁ ପଛୁଆଇ ଆସୁଥିବା ପାପକୁ ଦୂରେ ହଟାଇଦିଅ; ତୁମ ପାଇଁ ଆମେ ଅତ୍ୟଧିକ ନମସ୍କାର ଓ ସ୍ତୁତି-ବାଣୀ ଅର୍ପଣ କରୁ—ସ୍ୱାହା!
Mantra 44
अ॒यं नो॑ अ॒ग्निर्वरि॑वस्कृणोत्व॒यं मृध॑: पु॒र ए॑तु प्रभि॒न्दन् । अ॒यं वाजा॑न्जयतु॒ वाज॑साताव॒यᳪ शत्रू॑ञ्जयतु॒ जर्हृ॑षाण॒: स्वाहा॑
ଏହି ଆମର ଅଗ୍ନି ଆମ ପାଇଁ ବିଶାଳ ଅବକାଶ (ଵରିଵସ୍) କରୁ; ଏହି ଶତ୍ରୁତା/ବାଧାକୁ ଭେଦି ଆମ ପୂର୍ବେ ଯାଉ। ବଳ-ଜୟର ଯଜ୍ଞରେ ଏହି ପୁରସ୍କାର (ଵାଜ) ଜିତୁ; ହର୍ଷିତ ହୋଇ ଏହି ଆମ ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କୁ ଜୟ କରୁ—ସ୍ୱାହା।
Mantra 45
रू॒पेण॑ वो रू॒पम॒भ्यागां॑ तु॒थो वो॑ वि॒श्ववे॑दा॒ वि भ॑जतु । ऋ॒तस्य॑ प॒था प्रेत॑ च॒न्द्रद॑क्षिणा॒ वि स्व॒: पश्य॒ व्यन्तरि॑क्षं॒ यत॑स्व सद॒स्यै॒:
ରୂପଦ୍ୱାରା ମୁଁ ତୁମ ରୂପକୁ ଅଭିଗତ ହୋଇଛି; ସେହିପରି ସର୍ବଜ୍ଞ (ବିଶ୍ୱବେଦା) ତୁମମାନଙ୍କୁ ତାହା ବିଭାଜନ କରି ଦିଅନ୍ତୁ। ଋତର ପଥରେ ଅଗ୍ରସର ହୁଅ, ଚନ୍ଦ୍ର-ଦକ୍ଷିଣା (ଦୀପ୍ତ ଦକ୍ଷିଣା) ଥିବାମାନେ; ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଦେଖ, ଅନ୍ତରିକ୍ଷରେ ବିଚର; ସଦସ୍ୟମାନଙ୍କ ସହ ଉଦ୍ୟମୀ ହୁଅ।
Mantra 46
ब्रा॒ह्म॒णम॒द्य वि॑देयं पितृ॒मन्तं॑ पैतृम॒त्यमृषि॑मार्षे॒यᳪ सु॒धातु॑दक्षिणम् । अ॒स्मद्रा॑ता देव॒त्रा ग॑च्छत प्रदा॒तार॒मा वि॑शत
ଆଜି ମୁଁ ଏକ ବ୍ରାହ୍ମଣକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରିବି—ପିତୃମନ୍ତ (ପିତୃସଂସ୍କାରଯୁକ୍ତ), ପୈତୃମତ୍ୟ (ପୂର୍ବଜ-ପରମ୍ପରାର ଯୋଗ୍ୟତାଧାରୀ), ଋଷି, ଆର୍ଷେୟ (ଋଷିବଂଶୀୟ), ସୁଧାତୁ-ଦକ୍ଷିଣ (ଯଜ୍ଞଦକ୍ଷିଣା ସୁସଂଯୋଜିତ ଥିବା)। ଆମ ଦ୍ୱାରା ଅର୍ପିତ ଦାନଗୁଡ଼ିକ ଦେବତ୍ରା (ଦେବଲୋକ ଦିଗକୁ) ଯାଉ; ଦାତାରେ ପ୍ରବେଶ କରୁ।
Mantra 47
अ॒ग्नये॑ त्वा॒ मह्यं॒ वरु॑णो ददातु॒ सो॒ऽमृत॒त्त्वम॑शी॒यायु॑र्दा॒त्र ए॑धि॒ मयो॒ मह्यं॑ प्रतिग्रही॒त्रे । रु॒द्राय॑ त्वा॒ मह्यं॒ वरु॑णो ददातु॒ सो॒ऽमृत॒त्त्वम॑शीय प्रा॒णो दा॒त्र ए॑धि॒ वयो॒ मह्यं॑ प्रतिग्रही॒त्रे । बृह॒स्पत॑ये त्वा॒ मह्यं॒ वरु॑णो ददातु॒ सो॒ऽमृत॒त्त्वम॑शीय॒ त्वग्दा॒त्र ए॑धि॒ मयो॒ मह्यं॑ प्रतिग्रही॒त्रे । य॒माय॑ त्वा॒ मह्यं॒ वरु॑णो ददातु॒ सो॒ऽमृत॒त्त्वम॑शीय॒ हयो॑ दा॒त्र ए॑धि॒ वयो॒ मह्यं॑ प्रतिग्रही॒त्रे
ଅଗ୍ନିଙ୍କ ପାଇଁ ବରୁଣ ତୁମକୁ ମୋତେ ଦାନ କରୁନ୍ତୁ; ମୁଁ ଅମୃତତ୍ୱ ପ୍ରାପ୍ତ କରୁଁ। ଦାତାଙ୍କ ପାଇଁ ତୁମେ ଆୟୁଃରୂପେ ବୃଦ୍ଧି ପାଅ; ଏବଂ ମୋ ପାଇଁ, ପ୍ରତିଗ୍ରାହକ ପାଇଁ, କଲ୍ୟାଣ ହେଉ। ରୁଦ୍ରଙ୍କ ପାଇଁ ବରୁଣ ତୁମକୁ ମୋତେ ଦାନ କରୁନ୍ତୁ; ମୁଁ ଅମୃତତ୍ୱ ପ୍ରାପ୍ତ କରୁଁ। ଦାତାଙ୍କ ପାଇଁ ତୁମେ ପ୍ରାଣରୂପେ ବୃଦ୍ଧି ପାଅ; ଏବଂ ମୋ ପାଇଁ, ପ୍ରତିଗ୍ରାହକ ପାଇଁ, ବୀର୍ୟ/ବଳ ହେଉ। ବୃହସ୍ପତିଙ୍କ ପାଇଁ ବରୁଣ ତୁମକୁ ମୋତେ ଦାନ କରୁନ୍ତୁ; ମୁଁ ଅମୃତତ୍ୱ ପ୍ରାପ୍ତ କରୁଁ। ଦାତାଙ୍କ ପାଇଁ ତୁମେ ତ୍ୱଗ୍ (ଚର୍ମ) ରୂପେ ବୃଦ୍ଧି ପାଅ; ଏବଂ ମୋ ପାଇଁ, ପ୍ରତିଗ୍ରାହକ ପାଇଁ, କଲ୍ୟାଣ ହେଉ। ଯମଙ୍କ ପାଇଁ ବରୁଣ ତୁମକୁ ମୋତେ ଦାନ କରୁନ୍ତୁ; ମୁଁ ଅମୃତତ୍ୱ ପ୍ରାପ୍ତ କରୁଁ। ଦାତାଙ୍କ ପାଇଁ ତୁମେ ହୟ (ଅଶ୍ୱ) ରୂପେ ବୃଦ୍ଧି ପାଅ; ଏବଂ ମୋ ପାଇଁ, ପ୍ରତିଗ୍ରାହକ ପାଇଁ, ବୀର୍ୟ/ବଳ ହେଉ।
Mantra 48
को॑ऽदा॒त्कस्मा॑ अदा॒त्कामो॑ऽदा॒त्कामा॑यादात् । कामो॑ दा॒ता काम॑: प्रतिग्रही॒ता कामै॒तत्ते॑
କିଏ ଦାନ କଲା? କାହାକୁ ଦାନ କଲା? କାମ ଦାନ କଲା; କାମକୁ ହିଁ ଦାନ କଲା। କାମ ଦାତା, କାମ ପ୍ରତିଗ୍ରାହକ—କାମ, ଏହା ତୁମ ପାଇଁ।
Frequently Asked Questions
It primarily guides the Tṛtīya-savana (third Soma pressing) and the concluding Soma rites, using invitatory, seating, and graha (cup) offering formulas to complete the sacrifice in proper order.
They represent Indra’s sacrificial empowerment in different ritual contexts—paired with Agni for ordered kindling and space-preparation, strengthened by the Maruts for vigorous Soma-drinking, and magnified as Mahendra for climactic completion and success of the rite.
It ritualizes the inner motive of sacrifice by naming Kāma (desire) as both giver and receiver, teaching that intention itself is offered and returned to its source, thereby sealing the rite inwardly as well as outwardly.