Rig Veda 7.6.5: Mandala 7, Sukta 6, Mantra 5

Sukta 7.6

Rishi: Vasiṣṭha

Devata: Agni

Chandas: Triṣṭubh

Samhita Patha (Devanagari)

यो देह्यो अनमयद्वधस्नैर्यो अर्यपत्नीरुषसश्चकार । स निरुध्या नहुषो यह्वो अग्निर्विशश्चक्रे बलिहृतः सहोभिः ॥

Recitation with translationRig Veda 7.6.5

Transliteration

yó dehyò anámayad vadhasnáir yó aryápatnīr uṣásaś cakā́ra | sá nirúdhyā náhuṣo yahvó agnír víśaś cakre balihṛ́taḥ sáhobhiḥ ||

Translation

വധ-ശക്തികളാൽ ദേഹ്യ (ദുർബലൻ/ആശ്രിതൻ)നെ നിരാമയനാക്കിയവനും, ഉഷസ്സുകളെ ആര്യ (ഉദാത്ത)ന്റെ പത്നിമാരാക്കി ചെയ്തവനും. ആ യഹ്വ, ദൂരവ്യാപിയായി സഞ്ചരിക്കുന്ന അഗ്നി, വിരോധികളെ തടഞ്ഞു, തന്റെ ശക്തികളാൽ ജനങ്ങളെ ബലി-ഹൃത്—അർപ്പണം വഹിക്കുന്നവരാക്കി—മാറ്റുന്നു.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• यः: who (he who)
• यः: Kartā
• Type: Pronoun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• देह्यः: the embodied one / the one in a body
• देह्यः: Kartā
• Type: Noun/Adjective
• Root: देह्य (प्रातिपदिक; ‘देहिन्/देह्य’ प्रकारः)

• अनमयत्: bowed down / made (them) bend
• अनमयत्: Karma
• Type: Verb
• Root: नम् (धातु) + अ (उपसर्गः) → अनमयति

• वधस्नैः: with weapons / with slaying instruments
• वधस्नैः: Karaṇa
• Type: Noun
• Root: वधस्नि (प्रातिपदिक)

• यः: who
• यः: Kartā
• Type: Pronoun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• अर्यपत्नीर्: the wives of the Arya (Aryan women)
• अर्यपत्नीर्: Karma
• Type: Noun
• Root: अर्यपत्नी (प्रातिपदिक)

• उषसः: the dawns
• उषसः: Karma
• Type: Noun
• Root: उषस् (प्रातिपदिक)

• चकार: made / fashioned / brought about
• चकार: Karma
• Type: Verb
• Root: कृ (धातु)

• सः: he
• सः: Kartā
• Type: Pronoun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• निरुध्या: having restrained / after confining
• निरुध्या: Karaṇa
• Type: Verbal indeclinable (absolutive)
• Root: रुध् (धातु) + नि (उपसर्गः) → निरुध्य (क्त्वा-भावे/ल्यप्)

• नहुषः: Nahusha (a foe/figure named Nahusha)
• नहुषः: Karma
• Type: Proper Noun
• Root: नहुष (प्रातिपदिक; नाम)

• यह्वः: mighty / impetuous
• यह्वः: Kartā
• Type: Adjective
• Root: यह्व (प्रातिपदिक)

• अग्निः: Agni
• अग्निः: Kartā
• Type: Noun
• Root: अग्नि (प्रातिपदिक)

• विशः: the clans / settlements / peoples
• विशः: Karma
• Type: Noun
• Root: विश् (प्रातिपदिक)

• चक्रे: made / rendered
• चक्रे: Karma
• Type: Verb
• Root: कृ (धातु)

• बलिहृतः: tribute-bearers / bringers of offering
• बलिहृतः: Karma
• Type: Noun (agent) / Adjective
• Root: बलिहृत् (प्रातिपदिक; ‘बलिं हरति’)

• सहोभिः: with powers / with mights
• सहोभिः: Karaṇa
• Type: Noun
• Root: सहस् (प्रातिपदिक)