Rig Veda 7.36.8: Mandala 7, Sukta 36, Mantra 8

Sukta 7.36

Rishi: Vasiṣṭha (traditional for Maṇḍala 7)

Devata: Aramati, Pūṣan, Bhaga, Purandhi (multi-devatā invocation within the verse)

Chandas: Triṣṭubh (probable; needs verification)

Samhita Patha (Devanagari)

प्र वो महीमरमतिं कृणुध्वं प्र पूषणं विदथ्यं न वीरम् । भगं धियोऽवितारं नो अस्याः सातौ वाजं रातिषाचं पुरंधिम् ॥

Transliteration

prá vo mahī́m arámatim kṛṇudhvam prá pū́ṣaṇaṃ vidathyàṃ na vīrám | bhágaṃ dhíyo 'vitā́raṃ no asyā́ḥ sātáu vā́jaṃ rā́ti-sācaṃ púramdhim ||

Translation

നിങ്ങൾക്കായി മഹത്തായ അരമതിയെ—വിശാലയും ധർമ്മബുദ്ധിയിൽ സ്ഥിരയും ആയവളെ—മുന്നോട്ട് പ്രേരിപ്പിക്കുവിൻ; സഭകളുടെ വീരനായ, പാത കണ്ടെത്തി വർധിപ്പിക്കുന്ന പൂഷണനെയും മുന്നോട്ട് കൊണ്ടുവരുവിൻ. ഈ ജയസാധനയിൽ നമ്മുടെ ധിയെ കാക്കുന്ന ഭഗനെ ഞങ്ങൾക്കായി സ്ഥാപിക്കുവിൻ; വാജം—സമൃദ്ധി—മറ്റും ദാനത്തിൽ സഹായി ആയ പുരന്ധിയെയും ഞങ്ങൾക്ക് ദയചെയ്യുവിൻ.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• प्र: forth, forward
• प्र: —
• Type: Indeclinable
• Root: प्र (upasarga)

• वः: of you; your
• वः: सम्बन्ध (possessive)
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद्

• महीम्: the great (one), greatness
• महीम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: मही (प्रातिपदिक)

• अरमतिम्: Aramati (devotional thought/Right-mindedness)
• अरमतिम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: अरमति (प्रातिपदिक)

• कृणुध्वम्: make, establish, perform
• कृणुध्वम्: क्रिया
• Type: Verb
• Root: कृ (धातु)

• प्र: forth
• प्र: —
• Type: Indeclinable
• Root: प्र (upasarga)

• पूषणम्: Pūṣan
• पूषणम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: पूषन् (प्रातिपदिक)

• विदथ्यम्: belonging to the vidatha; fit for the rite/assembly
• विदथ्यम्: विशेषण (of कर्म)
• Type: Adjective
• Root: विदथ्य (प्रातिपदिक; from विदथ ‘assembly/ritual’)

• न: like, as
• न: —
• Type: Indeclinable
• Root: न (particle)

• वीरम्: a hero, man
• वीरम्: उपमान (in comparison)
• Type: Noun
• Root: वीर (प्रातिपदिक)

• भगम्: Bhaga (the distributor of fortune), fortune
• भगम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: भग (प्रातिपदिक)

• धियः: thoughts, prayers, insights
• धियः: कर्म
• Type: Noun
• Root: धी (प्रातिपदिक)

• अवितारम्: protector, helper
• अवितारम्: विशेष्य/कर्म (apposition to भगम्)
• Type: Noun
• Root: अवितृ (प्रातिपदिक; agent noun from अव ‘to protect, aid’)

• नः: of us, our
• नः: सम्बन्ध (possessive)
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद्

• अस्याः: of this (f.)
• अस्याः: सम्बन्ध
• Type: Pronoun
• Root: इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• सातौ: in the winning, in the gaining (contest)
• सातौ: अधिकरण
• Type: Noun
• Root: साति (प्रातिपदिक)

• वाजम्: prize, strength, booty
• वाजम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: वाज (प्रातिपदिक)

• रातिषाचम्: gift-attending, bringing gifts
• रातिषाचम्: विशेषण
• Type: Adjective
• Root: रातिषाच् (प्रातिपदिक; ‘one who accompanies/attends gifts’, from राति ‘gift’ + साच् ‘companion’)

• पुरंधिम्: Purandhi (abundance/prosperity; personified)
• पुरंधिम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: पुरंधि (प्रातिपदिक)