Rig Veda 6.21.4 — Mandala 6, Sukta 21, Mantra 4
Sukta 6.21
Rishi: Bharadvāja (Bārhaspatya) (traditional)
Devata: Indra
Chandas: Triṣṭubh (probable)
Samhita Patha (Devanagari)
यस्ता चकार स कुह स्विदिन्द्रः कमा जनं चरति कासु विक्षु । कस्ते यज्ञो मनसे शं वराय को अर्क इन्द्र कतमः स होता ॥
Transliteration
yas tā cakāra sa kuha svid indraḥ kam ā janaṃ carati kāsu vikṣu | kas te yajño manase śaṃ varāya ko arka indra katamaḥ sa hotā ||
Translation
ഈ കർമ്മങ്ങൾ ചെയ്തവൻ—ആ ഇന്ദ്രൻ സത്യത്തിൽ എവിടെയാണ്? ഏതു ജനത്തിലേക്കാണ് അവൻ സഞ്ചരിക്കുന്നത്, ഏതു വിക്ഷു (കുലങ്ങളിൽ)? തിരഞ്ഞെടുപ്പിനായി നിന്റെ മനസ്സിന് ശാന്തി നൽകുന്ന ഏത് യജ്ഞാർപ്പണമാണത്? ഹേ ഇന്ദ്ര, ഏത് അർക്ക് (സ്തുതി-ഗാനം) അതാണ്—അതിനെ വഹിക്കുന്ന ഏത് ഹോതാ (യാജകൻ) ആണു?
Word by Word
यःwho
यः:
सम्बन्ध/विशेष्य (यः = सः इन्द्रः) / कर्तृ-सम्बन्धः
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
तत्that
तत्:
कर्म
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
चकारhas done / did
चकार:
क्रिया
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
सःhe
सः:
कर्तृ
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
कुहwhere
कुह:
अधिकारण (स्थान-प्रश्न) / क्रियाविशेषणम्
TypeIndeclinable
Rootकुह (अव्यय)
स्वित्indeed? / pray
स्वित्:
निपात (प्रश्न-बलवर्धक)
TypeIndeclinable
Rootस्वित् (अव्यय)
इन्द्रःIndra
इन्द्रः:
कर्तृ (सः इन्द्रः) / सम्बोधन-विषयः
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
कम्whom
कम्:
कर्म
TypePronoun
Rootक (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
आtowards
आ:
क्रियाविशेषणम्
TypeIndeclinable
Rootआ (उपसर्ग/अव्यय)
जनम्people / a person
जनम्:
कर्म
TypeNoun
Rootजन (प्रातिपदिक)
चरतिmoves / goes / wanders
चरति:
क्रिया
TypeVerb
Rootचर् (धातु)
कासुin which
कासु:
अधिकारण
TypePronoun
Rootक (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
विक्षुamong the clans / settlements
विक्षु:
अधिकारण
TypeNoun
Rootविश् (प्रातिपदिक)
कःwho
कः:
कर्तृ (प्रश्न) / विषयः
TypePronoun
Rootक (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
तेof you / your
ते:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypePronoun
Rootत्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
यज्ञःsacrifice / ritual
यज्ञः:
कर्तृ/विषयः (कः ... यज्ञः)
TypeNoun
Rootयज्ञ (प्रातिपदिक)
मनसेfor the mind / to the mind
मनसे:
सम्प्रदान (हितार्थ)
TypeNoun
Rootमनस् (प्रातिपदिक)
शम्well / auspiciously
शम्:
क्रियाविशेषणम् / फल-निर्देशः
TypeIndeclinable
Rootशम् (अव्यय/नपुंसक-प्रातिपदिक ‘शम्’ = सुखम्)
वरायfor choice boon / for the best
वराय:
सम्प्रदान (हितार्थ)
TypeNoun
Rootवर (प्रातिपदिक)
कःwho
कः:
कर्तृ/विषयः
TypePronoun
Rootक (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
अर्कःhymn / praise-song
अर्कः:
कर्तृ/विषयः (स्तुति/ऋच्)
TypeNoun
Rootअर्क (प्रातिपदिक)
इन्द्रO Indra
इन्द्र:
सम्बोधन
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
कतमःwhich one (of many)
कतमः:
विशेषण (होता इत्यस्य) / विषयः
TypePronoun (interrogative) / Adjective
Rootकतम (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
सःhe
सः:
कर्तृ/विषयः
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
होताHotṛ-priest / invoker
होता:
कर्तृ/विषयः
TypeNoun
Rootहोतृ (प्रातिपदिक)
Ask anything about this verse
A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.