Rig Veda 5.32.5 — Mandala 5, Sukta 32, Mantra 5
Sukta 5.32
Rishi: Atri (traditional)
Devata: Indra
Chandas: Triṣṭubh
Samhita Patha (Devanagari)
त्यं चिदस्य क्रतुभिर्निषत्तममर्मणो विददिदस्य मर्म । यदीं सुक्षत्र प्रभृता मदस्य युयुत्सन्तं तमसि हर्म्ये धाः ॥
Transliteration
tyáṃ cid asya krátubhir níṣattam amármaṇo vidád íd asya márma | yád īṃ sukṣatra prábhṛtā mádasya yúyutsantaṃ támási harmyé dhāḥ ||
Translation
അവനെയും—സ്വക്രതുക്കളാൽ ഇരിപ്പിച്ചവനെ—ഇന്ദ്രൻ അമർമണന്റെ മർമം കണ്ടെത്തി. അവൻ, ഹേ സുക്ഷത്ര, മദം കൊണ്ടുയർന്നിട്ട് യുദ്ധം തേടുമ്പോൾ, നീ അവനെ അന്ധകാരത്തിൽ, അടഞ്ഞ ഗൃഹത്തിൽ സ്ഥാപിച്ചു.
Word by Word
त्यम्him / that one
त्यम्:
कर्म
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
चित्even / indeed
चित्:
—
TypeIndeclinable
Rootचित् (निपात)
अस्यof him / his
अस्य:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypePronoun
Rootइदम्/अयम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
क्रतुभिःby (his) powers / stratagems
क्रतुभिः:
करण
TypeNoun
Rootक्रतु (प्रातिपदिक)
निषत्तमम्most firmly seated / most entrenched
निषत्तमम्:
कर्म (विशेषणम्)
TypeAdjective (participial superlative)
Rootनि-षद् (धातु) → निषत्त (कृदन्त-भूतकृदन्त/कृत) + तमप्
मर्मणःof the vital spot / of the secret point
मर्मणः:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeNoun
Rootमर्मन् (प्रातिपदिक)
विदत्he found / he discovered
विदत्:
कर्तृ (क्रिया)
TypeVerb
Rootविद् (ज्ञाने)
इद्indeed / just
इद्:
—
TypeIndeclinable
Rootइद् (निपात)
अस्यof him
अस्य:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypePronoun
Rootइदम्/अयम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
मर्मthe vital spot / the secret
मर्म:
कर्म
TypeNoun
Rootमर्मन् (प्रातिपदिक)
यत्when / since / that
यत्:
—
TypeRelative pronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
ईम्him (enclitic)
ईम्:
—
TypeIndeclinable
Rootईम् (निपात)
सुक्षत्रO well-protecting one / O good ruler
सुक्षत्र:
सम्बोधन
TypeAdjective (vocative)
Rootसु-क्षत्र (प्रातिपदिक)
प्रभृताbrought forth / produced
प्रभृता:
—
TypeAdjective/Participle
Rootप्र-भृ (धातु) → प्रभृत (कृदन्त)
मदस्यof exhilaration / of intoxication (soma-rapture)
मदस्य:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeNoun
Rootमद (प्रातिपदिक)
युयुत्सन्तम्wishing to fight / eager to battle
युयुत्सन्तम्:
कर्म (विशेषणम्)
TypeParticiple (desiderative present)
Rootयुध् (सम्प्रहारे) → युयुत्स (इच्छार्थक-देशिदेरिवेटिव) + शतृ
तम्him
तम्:
कर्म
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
तमसिin darkness
तमसि:
अधिकरण
TypeNoun
Rootतमस् (प्रातिपदिक)
हर्म्येin the house / in the mansion
हर्म्ये:
अधिकरण
TypeNoun
Rootहर्म्य (प्रातिपदिक)
धाःput! / place!
धाः:
कर्तृ (आज्ञा)
TypeVerb
Rootधा (धारणे/स्थापने)
AI
Ask anything about this verse
Curious about the meaning, context, or a word? Ask, and continue the conversation in the Vedapath app.
A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.