Rig Veda 5.3.11: Mandala 5, Sukta 3, Mantra 11

Sukta 5.3

Rishi: Atri (Ātreya tradition) (traditional ascription for RV 5.3)

Devata: Agni

Chandas: Trishtubh (probable; needs metrical verification)

Samhita Patha (Devanagari)

त्वमङ्ग जरितारं यविष्ठ विश्वान्यग्ने दुरिताति पर्षि । स्तेना अदृश्रन्रिपवो जनासोऽज्ञातकेता वृजिना अभूवन् ॥

Recitation with translationRig Veda 5.3.11

Transliteration

tvám aṅgá jaritā́raṃ yaviṣṭha víśvāny agne duritā́ti parṣi | stenā́ adṛśran ripávo jánāso 'jñātaketā vṛjinā́ abhūvan ||

Translation

ഹേ യവിഷ്ഠ (ഏറ്റവും യുവ/തഴച്ചു) അഗ്നേ, നീ തന്നെയാണ് സ്തുതികാരനെ എല്ലാ ദുരിത (കഠിന പ്രതിസന്ധികൾ)ത്തിലൂടെയും കടത്തിപ്പാർപ്പിക്കുന്നത്. കള്ളന്മാർ ദൃശ്യമാവുകയായിരുന്നു; ശത്രുജനങ്ങൾ—അവരുടെ ലക്ഷണം അജ്ഞാതം—വക്രമായ, പാപബലങ്ങളായി തെളിഞ്ഞു.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• त्वम्: you
• त्वम्: कर्तृ
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• अङ्ग: indeed, surely
• अङ्ग: —
• Type: Indeclinable
• Root: अङ्ग (निपात)

• जरितारम्: the singer/praiser
• जरितारम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: जरितृ (प्रातिपदिक; √गॄ/गृ ‘स्तु’ → ‘जर्’ परम्परया ‘स्तोतृ’)

• यविष्ठ: O youngest (Agni)
• यविष्ठ: सम्बोधन
• Type: Adjective (vocative epithet)
• Root: युव (प्रातिपदिक) → यविष्ठ (श्रेष्ठतमा-तुल्य; अतिशयार्थक)

• विश्वानि: all (things)
• विश्वानि: कर्म
• Type: Adjective/Substantive
• Root: विश्व (प्रातिपदिक)

• अग्ने: O Agni
• अग्ने: सम्बोधन
• Type: Noun
• Root: अग्नि (प्रातिपदिक)

• दुरिताति: from/over (all) distress, from sin
• दुरिताति: अपादान
• Type: Indeclinable (adverbial)
• Root: दुरित (प्रातिपदिक) + -आति (अव्ययीभाव/तद्धित; ‘से/से होकर’)

• पर्षि: you carry across, save
• पर्षि: क्रिया
• Type: Verb
• Root: √पॄ (पॄ/पॢ) ‘पारयति, तारयति’

• स्तेनाः: thieves
• स्तेनाः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: स्तेन (प्रातिपदिक)

• अदृश्रन्: appeared, were seen
• अदृश्रन्: क्रिया
• Type: Verb
• Root: √दृश् ‘दर्शने’ (aorist stem with augment a-)

• रिपवः: enemies
• रिपवः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: रिपु (प्रातिपदिक)

• जनासः: peoples, men
• जनासः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: जन (प्रातिपदिक) / जनास् (वैदिक बहुवचन-प्रातिपदिक)

• अज्ञातकेताः: of unknown intent/sign, unrecognized
• अज्ञातकेताः: कर्तृ
• Type: Adjective
• Root: अ-ज्ञात (√ज्ञा क्त) + केतु (प्रातिपदिक)

• वृजिनाः: crooked, wicked
• वृजिनाः: कर्तृ
• Type: Adjective/Substantive
• Root: वृजिन (प्रातिपदिक)

• अभूवन्: became, were
• अभूवन्: क्रिया
• Type: Verb
• Root: √भू ‘भवति’