Sukta 68
Sukta 1.68
Parāśara (traditional for this Agni hymn cluster)
Agni
Triṣṭubh (likely; confirm)
ഈ സൂക്തം എപ്പോഴും ജാഗരിക്കുന്ന അഗ്നിയെ സ്തുതിക്കുന്നു—അവൻ സ്വർഗ്ഗത്തേക്ക് ഉയരുന്നു, ചലിക്കുന്നവർക്കും സ്ഥിരമായവർക്കും വഴികളെ ക്രമപ്പെടുത്തുന്നു, രാത്രികളെ “തുറന്ന്” പ്രകാശത്തിനും ജ്ഞാനത്തിനും ധർമ്മാനുസൃതമായ പ്രവർത്തിക്കും ഇടം ഒരുക്കുന്നു. ബോധമുള്ള ജ്ഞാതാവും ഗൃഹാധിപനുമായ അഗ്നിയോട്, ഹവിസ് അർപ്പിക്കുന്നവർക്കും അവനിൽ നിന്ന് ഉപദേശം തേടുന്നവർക്കും സമൃദ്ധിയുടെ (രായസ്) വാതിലുകൾ വിശാലമാക്കണമെന്നു പ്രാർത്ഥിക്കുന്നു.
Mantras
Mantra 1
श्रीणन्नुप स्थाद्दिवं भुरण्युः स्थातुश्चरथमक्तून्व्यूर्णोत् ॥
സ്വയം വ്യാപിപ്പിച്ച്, ഉത്സുകനായ (ഭുരണ്യു) സ്വർഗ്ഗത്തോട്ടു എഴുന്നേറ്റു നിന്നു; സ്ഥിരമായതിനായി ചലിക്കുന്ന പഥം അവൻ തുറന്നു, രാത്രികളെ അവൻ വിശാലമായി വിരിച്ചു.
Mantra 2
परि यदेषामेको विश्वेषां भुवद्देवो देवानां महित्वा ॥
ഇവരിൽ ഒരേയൊരു ദൈവശക്തി എല്ലാ ദേവന്മാരെയും ആവരണം ചെയ്യുന്ന ഏകനായിത്തീരുമ്പോൾ—മഹിമയാൽ അവൻ അവരുടെ പ്രവർത്തനങ്ങളെ ചുറ്റിപ്പറ്റി ഉൾക്കൊള്ളുന്നു.
Mantra 3
आदित्ते विश्वे क्रतुं जुषन्त शुष्काद्यद्देव जीवो जनिष्ठाः ॥
അപ്പോൾ സത്യമായും എല്ലാവരും നിന്റെ ക്രതു (ഇച്ഛാ-ബോധം) അംഗീകരിക്കുന്നു; ഹേ ദേവാ, കാരണം നീ ശുഷ്കത്തിൽ നിന്നു ജീവത്തോടെ ജനിച്ചു—വന്ധ്യതയിലിരുന്ന ജീവനെ ഉണർത്തിയവൻ.
Mantra 4
भजन्त विश्वे देवत्वं नाम ऋतं सपन्तो अमृतमेवैः ॥
എല്ലാ ദേവന്മാരും ദേവത്വത്തിലും ‘നാമ’ത്തിലും പങ്കുചേരുന്നു; ഋതത്തെ അനുഗമിച്ച് സഞ്ചരിക്കുന്നവർ അവരുടെ ഗമനങ്ങളാൽ അമൃതത്വത്തെ പ്രാപിക്കുന്നു.
Mantra 5
ऋतस्य प्रेषा ऋतस्य धीतिर्विश्वायुर्विश्वे अपांसि चक्रुः ॥
ഋതത്തിൽ നിന്നാണ് പ്രേരണം; ഋതത്തിൽ നിന്നാണ് ധീ (ചിന്ത); വിശ്വായു—സകല ശക്തികളോടും കൂടി—സകല കൃത്യങ്ങളെയും രൂപപ്പെടുത്തി.
Mantra 6
यस्तुभ्यं दाशाद्यो वा ते शिक्षात्तस्मै चिकित्वान्रयिं दयस्व ॥
ആർ നിനക്കു ദാനം അർപ്പിക്കുകയോ, അല്ലെങ്കിൽ നിനക്കിൽ നിന്ന് പഠിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുകയോ ചെയ്യുന്നുവോ—അവനു, ഹേ ചികിത്വാൻ (സചേതന ജ്ഞാത), റയി—അന്തരംഗ ഐശ്വര്യത്തിന്റെ പരിപൂർണ്ണത—കരുണയോടെ ദാനം ചെയ്യുക.
Mantra 7
होता निषत्तो मनोरपत्ये स चिन्न्वासां पती रयीणाम् ॥
ഹോതൃ മനുവിന്റെ സന്തതിയിൽ നിഷണ്ണനായി (ആസനസ്ഥനായി) ഇരുന്നു—അവൻ തീർച്ചയായും ആ റയികളുടെ (സമ്പത്തിന്റെ) പതി, ധനങ്ങളുടെ അധിപതി ആകുന്നു.
Mantra 8
इच्छन्त रेतो मिथस्तनूषु सं जानत स्वैर्दक्षैरमूराः ॥
അവർ തങ്ങളുടെ തനുക്കളിൽ രേതഃ (സൃഷ്ടിബീജം) ആഗ്രഹിച്ചു, പരസ്പരം ധാരണയിൽ എത്തുന്നു; തങ്ങളുടേതായ ദക്ഷങ്ങളാൽ—അമൂഢരായി—സത്യരൂപണത്തിൽ സമ്മതിക്കുന്നു.
Mantra 9
पितुर्न पुत्राः क्रतुं जुषन्त श्रोषन्ये अस्य शासं तुरासः ॥
പിതാവിന്റെ പുത്രന്മാർ ക്രതു (സങ്കൽപ്പം) എങ്ങനെ പ്രിയപ്പെടുന്നുവോ, അതുപോലെ അവർ ആ ക്രതുവിനെ ജുഷിക്കുന്നു; തുരാസ (വേഗം പ്രവർത്തിക്കുന്നവർ) ആയ അവർ അവന്റെ ശാസം (ആജ്ഞ) കേട്ട്, മാർഗ്ഗദർശക വചനത്തെ അനുസരിക്കുന്നു.
Mantra 10
वि राय और्णोद्दुरः पुरुक्षुः पिपेश नाकं स्तृभिर्दमूनाः ॥
അവൻ സമൃദ്ധിയുടെ വാതിലുകൾ വിശാലമായി തുറക്കുന്നു; ബഹുനിവാസിയായ ശക്തി തന്റെ ദൃഢമായ താങ്ങുകളാൽ ചേതനയുടെ സ്വർഗ്ഗത്തെ ഞെക്കി പുറത്തെടുക്കുന്നു—അന്തരഗൃഹത്തിന്റെ ഗൃഹപതി (ദമൂനാഃ)।
Frequently Asked Questions
It presents Agni as the awakened fire and guiding intelligence who maintains cosmic order and opens the way to prosperity (rayi) for those who worship and those who sincerely learn.
These are poetic symbols for Agni’s power to expand space for light and understanding: he "opens" the darkness (night) and also the "doors" of abundance and well-being.
Triṣṭubh is the most likely meter for RV 1.68, but confirming it strictly requires checking each verse’s syllable count and cadence across all 10 mantras.
Ask anything about Sukta 68 of the Rig Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.
