Rig Veda 1.174.6: Mandala 1, Sukta 174, Mantra 6

Sukta 1.174

Rishi: Agastya Māna (traditional; verify).

Devata: Indra (with invoked alliance of Mitra/Aryaman powers)

Chandas: Triṣṭubh (probable; confirm).

Samhita Patha (Devanagari)

जघन्वाँ इन्द्र मित्रेरूञ्चोदप्रवृद्धो हरिवो अदाशून् । प्र ये पश्यन्नर्यमणं सचायोस्त्वया शूर्ता वहमाना अपत्यम् ॥

Sanskrit recitationRig Veda 1.174.6

Transliteration

jaghanvā́ṃ indra mitrerū́n códapravṛddho harivo adā́śūn | prá yé páśyann aryamáṇaṃ sacā́yos tváyā śūrtā́ váhamānā apátyam ||

Translation

ഹേ ഇന്ദ്രാ, മിത്രന്റെ ശത്രുക്കളെ നീ സംഹരിച്ച്, പ്രേരക വാക്കാൽ വർദ്ധിച്ചവനേ, ഹരിഅശ്വങ്ങളുടെ അധിപതേ, നീ ദാനമില്ലാത്തവരെ ജയിച്ചു. ആര്യമണനെ സഹചാരിയായി കാണുന്നവർ, നിനക്കാൽ ധീരരായവർ, അവരുടെ സന്തതിയെ—ആത്മാവിന്റെ തുടർച്ചയും കർമ്മങ്ങളുടെ യഥോചിത പരമ്പരയും—മുന്നോട്ട് വഹിക്കുന്നു.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• जघन्वान्: having slain; slayer
• जघन्वान्: कर्तृ
• Type: Participle (verbal adjective)
• Root: हन् (√हन्) / जघन्- (परिपूर्ण-धातु-आधार)

• इन्द्र: O Indra
• इन्द्र: सम्बोधन
• Type: Noun (proper)
• Root: इन्द्र (प्रातिपदिक)

• मित्रे: in/at friendship; in alliance
• मित्रे: अधिकरण
• Type: Noun
• Root: मित्र (प्रातिपदिक)

• ऊञ्चोद: he impelled/urged up
• ऊञ्चोद: क्रिया
• Type: Verb
• Root: उत् + चुद् (√चुद्) / चोद्- (आदेश)

• अप्रवृद्धः: not grown/unchecked; unrestrained (in growth/strength)
• अप्रवृद्धः: कर्तृ (विशेषण)
• Type: Adjective/Participle
• Root: वृध् (√वृध्) + प्र + (निषेध) अ-

• हरिवः: O Harivaḥ (you of the tawny steeds)
• हरिवः: सम्बोधन
• Type: Noun (epithet)
• Root: हरिवस् (प्रातिपदिक; ‘हरि-युक्त’)

• अदाशून्: (those) not giving; non-offerers
• अदाशून्: कर्म
• Type: Participle
• Root: दाश् (√दाश् ‘to give/offer’)

• प्र: forth; forward
• प्र: क्रियाविशेषण
• Type: Indeclinable
• Root: प्र (उपसर्ग/निपात)

• ये: who (those who)
• ये: कर्तृ
• Type: Pronoun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• पश्यन्: seeing; beholding
• पश्यन्: कर्तृ (विशेषण)
• Type: Participle
• Root: दृश् (√दृश्) / पश्य-

• अर्यमणम्: Aryaman
• अर्यमणम्: कर्म
• Type: Noun (deity)
• Root: अर्यमन् (प्रातिपदिक)

• सचायोः: of the two companions/allies
• सचायोः: सम्बन्ध (षष्ठी)
• Type: Noun
• Root: सचा (अव्यय ‘सह’) + इ (√इ ‘to go’) → सचाय (प्रातिपदिक ‘companion/associate’)

• त्वया: by/with you
• त्वया: करण
• Type: Pronoun
• Root: त्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• शूर्ताः: valiant; skilled
• शूर्ताः: कर्तृ (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: शूर्त (प्रातिपदिक; ‘वीर/प्रवीण’)

• वहमाना: bearing; carrying
• वहमाना: कर्तृ
• Type: Participle
• Root: वह् (√वह्) / वहमान-

• अपत्यम्: offspring; progeny
• अपत्यम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: अपत्य (प्रातिपदिक)