Sukta 105
Sukta 1.105
Trita Āptya (traditional attribution often given for RV 1.105; check recension-specific lists)
Various/cosmic (opening verse centers on Candramas and the two worlds; hymn often read as existential/psychological lament and seeking)
Gāyatrī (verse appears 3 pādas of ~8 syllables; likely Gāyatrī/related)
RV 1.105 ແມ່ນຄຳອະທິຖານທີ່ອ້າງເຖິງເທບະສິລະຫຼາຍອົງ ເລີ່ມຈາກການສັງເກດຈັກກະວານ (ເດືອນ, ຟ້າຜ່າ, ສອງໂລກ) ແລ້ວເຂົ້າສູ່ການອະທິຖານສ່ວນຕົວທີ່ຮຽກຮ້ອງຂໍຄວາມຊ່ວຍເຫຼືອ, ຄວາມຈະແຈ້ງ ແລະ ຄຳເວົ້າທີ່ຖືກຕ້ອງ. ມັກຖືກອ່ານເປັນ "ຄຳລຳພັງ" ຂອງຕຣິຕ ມັນສະແດງໃຫ້ເຫັນຄວາມທຸກທ້ອນໃນໃຈເປັນສະພາບທີ່ພຽງແຕ່ເທບະສິລະ - ໂດຍສະເພາະອິນທຣະ ແລະ ພະລັງຈັກກະວານທີ່ປົກປ້ອງ - ສາມາດຍົກຂຶ້ນໄດ້, ສິ້ນສຸດດ້ວຍການອະທິຖານຂໍຊັດຊາຍ, ຄວາມເຂັ້ມແຂງ ແລະ ການປົກປ້ອງທີ່ກວ້າງຂວາງໂດຍມິຕຣະ-ວະຣຸນ, ອະທິຕິ, ສະຫວັນ ແລະ ໂລກ.
Mantras
Mantra 1
चन्द्रमा अप्स्वन्तरा सुपर्णो धावते दिवि । न वो हिरण्यनेमयः पदं विन्दन्ति विद्युतो वित्तं मे अस्य रोदसी ॥
ດວງຈັນຢູ່ໃນນ້ຳ, ຜູ້ມີປີກງາມງາມ, ແລ່ນຢູ່ໃນສະຫວັນ. ສາຍຟ້າທີ່ມີຂອບຄຳບໍ່ສາມາດຊອກຫາຮ່ອງຮອຍຂອງທ່ານໄດ້; ແຕ່ຂ້ອຍຮູ້ຄວາມລັບນີ້ຂອງສອງໂລກ: ມີເສັ້ນທາງລັບຂອງແສງສະຫວ່າງ, ທີ່ເຫນືອຈາກການເຫັນຂອງຕາເປົ່າ.
Mantra 2
अर्थमिद्वा उ अर्थिन आ जाया युवते पतिम् । तुञ्जाते वृष्ण्यं पयः परिदाय रसं दुहे वित्तं मे अस्य रोदसी ॥
ດັ່ງຜູ້ຊອກຫາຜົນປະໂຫຍດທີ່ແທ້ຈິງ, ວິນຍານ, ຄືດັ່ງເຈົ້າສາວ, ມາຫາພະຜູ້ເປັນຫົວຫນ້າຜູ້ຫນຸ່ມ; ບີບນຳນົມແຫ່ງຄວາມເຂັ້ມແຂງ, ນາງຮົ່ວມັນອອກຮອບດ້ານ ແລະ ບີບເອົາສາລະທີ່ເປັນຫົວໃຈ, ໂອ ສະຫວັນ ແລະ ແຜ່ນດິນ, ຈົ່ງຮູ້ເຖິງສົມບັດພາຍໃນນີ້ຂອງຂ້ອຍ.
Mantra 3
मो षु देवा अदः स्वरव पादि दिवस्परि । मा सोम्यस्य शम्भुवः शूने भूम कदा चन वित्तं मे अस्य रोदसी ॥
ໂອ ທາດເຈົ້າທັງຫຼາຍ, ຈົ່ງຢ່າໃຫ້ແສງສະຫວັນນັ້ນຫຼຸບລົງຈາກພວກເຮົາ; ຈົ່ງຢ່າໃຫ້ພວກເຮົາຂາດເຂີນ, ໃນເວລາໃດໆ, ຄວາມດີທີ່ນຳມາຊຶ່ງສຸກຂອງໂສມ, ໂອ ສະຫວັນ ແລະ ແຜ່ນດິນ, ຈົ່ງຮູ້ເຖິງສົມບັດແຫ່ງການຊອກຫານີ້ຂອງຂ້ອຍ.
Mantra 4
यज्ञं पृच्छाम्यवमं स तद्दूतो वि वोचति । क्व ऋतं पूर्व्यं गतं कस्तद्बिभर्ति नूतनो वित्तं मे अस्य रोदसी ॥
ຂ້ອຍຖາມການບູຊາຍັງຢູ່ໃນບັນລັງຕຳ່ສຸດ, ແລະ ມັນເວົ້າອອກຄືກັບທູດ: 'ຄວາມຈິງອັນບູຮານໄປໃສແລ້ວ? ໃຜເປັນຜູ້ອຸທິດມັນໃໝ່?', ໂອ ສະຫວັນ ແລະ ແຜ່ນດິນ, ຈົ່ງຮູ້ເຖິງສົມບັດແຫ່ງການຊອກຫານີ້ຂອງຂ້ອຍ.
Mantra 5
अमी ये देवाः स्थन त्रिष्वा रोचने दिवः । कद्व ऋतं कदनृतं क्व प्रत्ना व आहुतिर्वित्तं मे अस्य रोदसी ॥
ໂອ ທາດເຈົ້າຜູ້ຍິ່ງຍັນຢູ່ໃນສາມອານາຈັກແສງສະຫວ່າງແຫ່ງສະຫວັນ, ອັນໃດຂອງທ່ານເປັນຄວາມຈິງ ແລະ ອັນໃດເປັນຄວາມເທັດ? ການຖວາຍບູຮານຂອງທ່ານຢູ່ໃສຕອນນີ້? ໂອ ສະຫວັນ ແລະ ແຜ່ນດິນ, ຈົ່ງຮູ້ເຖິງສົມບັດແຫ່ງການຊອກຫານີ້ຂອງຂ້ອຍ.
Mantra 6
कद्व ऋतस्य धर्णसि कद्वरुणस्य चक्षणम् । कदर्यम्णो महस्पथाति क्रामेम दूढ्यो वित्तं मे अस्य रोदसी ॥
ເມື່ອໃດພວກເຮົາຈະບັນລຸພື້ນຖານແຫ່ງຄວາມຈິງອັນສັກສິດ, ເມື່ອໃດຈະໄດ້ວິໄສທາງກວ້າງຂວາງຂອງວາຣຸນ, ເມື່ອໃດພວກເຮົາຈະຂ້າມຜ່ານຄວາມຫຍຸ້ງຍາກດ້ວຍເສັ້ນທາງໃຫຍ່ຂອງອາຣະຍະມັນ? ໂອ ສະຫວັນ ແລະ ແຜ່ນດິນ, ຈົ່ງຮູ້ເຖິງສົມບັດແຫ່ງການຊອກຫານີ້ຂອງຂ້ອຍ.
Mantra 7
अहं सो अस्मि यः पुरा सुते वदामि कानि चित् । तं मा व्यन्त्याध्यो वृको न तृष्णजं मृगं वित्तं मे अस्य रोदसी ॥
ຂ້ອຍເປັນຜູ້ນັ້ນຜູ້ທີ່ເຄີຍເວົ້າສິ່ງຕ່າງໆຫຼາຍຢ່າງໃນໂສມທີ່ບີບແລ້ວ; ຕອນນີ້ຄວາມທຸກຍາກລ່າຂ້ອຍຄືກັບໝາປ່າລ່າກວາງທີ່ກຳເນີດຈາກຄວາມກະຫາຍ, ໂອ ສະຫວັນ ແລະ ແຜ່ນດິນ, ຈົ່ງຮູ້ເຖິງສົມບັດແຫ່ງການຊອກຫານີ້ຂອງຂ້ອຍ.
Mantra 8
सं मा तपन्त्यभितः सपत्नीरिव पर्शवः । मूषो न शिश्ना व्यदन्ति माध्यः स्तोतारं ते शतक्रतो वित्तं मे अस्य रोदसी ॥
ຄວາມກົດດັນເຜົາຂ້ອຍທຸກດ້ານຄືກັບເມຍອື່ນໆ; ຄືກັບໜູທີ່ກັດເຊືອກ, ຄວາມຂາດເຂີນກັດກິນຂ້ອຍ, ໂອ ຊັຕະກຣະຕຸ, ນັກຮ້ອງຂອງທ່ານ, ໂອ ສະຫວັນ ແລະ ແຜ່ນດິນ, ຈົ່ງຮູ້ເຖິງສົມບັດແຫ່ງການຊອກຫານີ້ຂອງຂ້ອຍ.
Mantra 9
अमी ये सप्त रश्मयस्तत्रा मे नाभिरातता । त्रितस्तद्वेदाप्त्यः स जामित्वाय रेभति वित्तं मे अस्य रोदसी ॥
ເຈັດຮົ່ວແສງນັ້ນ, ຈຸດສູນກາງຂອງຂ້ອຍຖືກຍຶດຍັບແລະຕຶງຢູ່ທີ່ນັ້ນ; ຕຣິຕະ ອາປະຕະຍະຮູ້ສິ່ງນັ້ນ, ແລະ ລາວຮ້ອງຂໍຄວາມເປັນພີ່ນ້ອງ, ໂອ ສະຫວັນ ແລະ ແຜ່ນດິນ, ຈົ່ງຮູ້ເຖິງສົມບັດແຫ່ງການຊອກຫານີ້ຂອງຂ້ອຍ.
Mantra 10
अमी ये पञ्चोक्षणो मध्ये तस्थुर्महो दिवः । देवत्रा नु प्रवाच्यं सध्रीचीना नि वावृतुर्वित्तं मे अस्य रोदसी ॥
ຫ້າຜູ້ທີ່ເຂັ້ມແຂງນັ້ນຍືນຢູ່ທ່າມກາງຂອງສະຫວັນໃຫຍ່; ຫັນໜ້າໄປສູ່ທາດເຈົ້າດ້ວຍກັນ, ພວກເຂົາໄດ້ປິດລ້ອມສິ່ງທີ່ຕ້ອງເວົ້າອອກ, ໂອ ສະຫວັນ ແລະ ແຜ່ນດິນ, ຈົ່ງຮູ້ເຖິງສົມບັດແຫ່ງການຊອກຫານີ້ຂອງຂ້ອຍ.
Mantra 11
सुपर्णा एत आसते मध्य आरोधने दिवः । ते सेधन्ति पथो वृकं तरन्तं यह्वतीरपो वित्तं मे अस्य रोदसी ॥
ສິ່ງເຫຼົ່ານີ້ທີ່ມີປີກງາມສະເຫວີຍຢູ່ໃນຂອບເຂດກາງຂອງສະຫວັນ; ພວກມັນຂັດຂວາງໝາປ່າຈາກເສັ້ນທາງເມື່ອມັນພະຍາຍາມຂ້າມຜ່ານນໍ້າອັນຍິ່ງໃຫຍ່ - ໂອ ສະຫວັນແລະແຜ່ນດິນ, ຈົ່ງຮູ້ຈັກສົມບັດອັນລ້ຳເກີນຂອງການຊອກຫາຂອງຂ້າພະເຈົ້າ.
Mantra 12
नव्यं तदुक्थ्यं हितं देवासः सुप्रवाचनम् । ऋतमर्षन्ति सिन्धवः सत्यं तातान सूर्यो वित्तं मे अस्य रोदसी ॥
ໂອ ທ່ານເຈົ້າທັງຫຼາຍ, ຄຳເວົ້າໃໝ່ນີ້ທີ່ສ້າງຂຶ້ນຢ່າງຖືກຕ້ອງ, ທີ່ວາງໄວ້ຢ່າງດີແລະເວົ້າໄດ້ຢ່າງງາມ - ຂໍໃຫ້ມັນຖືກສ້າງຕັ້ງໃຫ້ຢູ່. ແມ່ນໍ້າຂອງການເປັນຢ່າງຫຼັ່ນໄຫຼໄປຕາມລະບຽບທຳມະຊາດ; ດວງອາທິດປ່າຍຄວາມຈິງອອກມາ. ຂໍໃຫ້ສະຫວັນແລະແຜ່ນດິນຮູ້ແລະຢັ້ງຢືນການຄົ້ນພົບນີ້ໃນຂ້າພະເຈົ້າ.
Mantra 13
अग्ने तव त्यदुक्थ्यं देवेष्वस्त्याप्यम् । स नः सत्तो मनुष्वदा देवान्यक्षि विदुष्टरो वित्तं मे अस्य रोदसी ॥
ໂອ ອັຄນີ, ຄຳເວົ້າທີ່ໄດ້ຮັບການດົນນິດນີ້ຂອງທ່ານເປັນສິ່ງທີ່ຄວນບັນລຸໃນບັນດາເທບະດີ. ນັ່ງຢູ່ພາຍໃນພວກເຮົາ, ດ້ວຍສະຕິຄືມະນຸດ, ຈົ່ງບູຊາແດ່ເທບະດີ; ທ່ານຜູ້ຊາບໃຫ້ຊັດເຈນກວ່າ, ຈົ່ງສ້າງຕັ້ງການຄົ້ນພົບໃນຂ້າພະເຈົ້າ - ໃຫ້ສະຫວັນແລະແຜ່ນດິນເປັນພະຍານ.
Mantra 14
सत्तो होता मनुष्वदा देवाँ अच्छा विदुष्टरः । अग्निर्हव्या सुषूदति देवो देवेषु मेधिरो वित्तं मे अस्य रोदसी ॥
ນັ່ງເປັນປູຊາຜູ້ປະຕູສາດ, ດ້ວຍສະຕິຄືມະນຸດແຕ່ຮູ້ເລິກເຊິ່ງກວ່າ, ທ່ານມາຫາເທບະດີໂດຍກົງ. ອັຄນີກະກຽມແລະວາງບູຊາວັດຖຸຢ່າງສົມບູນ; ເທບະດີໃນບັນດາເທບະດີ, ຜູ້ມີປັນຍາ - ໃຫ້ສະຫວັນແລະແຜ່ນດິນຢັ້ງຢືນການຄົ້ນພົບທີ່ຮັກສາໄວ້ໃນຂ້າພະເຈົ້າ.
Mantra 15
ब्रह्मा कृणोति वरुणो गातुविदं तमीमहे । व्यूर्णोति हृदा मतिं नव्यो जायतामृतं वित्तं मे अस्य रोदसी ॥
ຄຳສະຫມັກສ້າງສັນກຳນົດເສັ້ນທາງ; ວະຣຸນ, ຜູ້ຮູ້ເສັ້ນທາງ, ພວກເຮົາຊອກຫາທ່ານ. ທ່ານຄະດາຍຄວາມຄິດພາຍໃນດ້ວຍຫົວໃຈ; ໃຫ້ລະບຽບທຳມະຊາດໃໝ່ເກີດຂຶ້ນໃນພວກເຮົາ - ໃຫ້ສະຫວັນແລະແຜ່ນດິນເປັນພະຍານການຄົ້ນພົບ.
Mantra 16
असौ यः पन्था आदित्यो दिवि प्रवाच्यं कृतः । न स देवा अतिक्रमे तं मर्तासो न पश्यथ वित्तं मे अस्य रोदसी ॥
ນັ້ນແມ່ນເສັ້ນທາງໃນສະຫວັນ, ທີ່ຖືກສ້າງໃຫ້ປະກາດໄດ້ໂດຍອາທິຕະຍະ; ເຖິງແມ່ນເທບະດີກໍບໍ່ກ້າຂ້າມຜ່ານມັນ. ແຕ່ມະນຸດບໍ່ສາມາດເຫັນມັນ. ໃຫ້ສະຫວັນແລະແຜ່ນດິນຢັ້ງຢືນໃນຂ້າພະເຈົ້າການຄົ້ນພົບເສັ້ນທາງທີ່ແທ້ນີ້.
Mantra 17
त्रितः कूपेऽवहितो देवान्हवत ऊतये । तच्छुश्राव बृहस्पतिः कृण्वन्नंहूरणादुरु वित्तं मे अस्य रोदसी ॥
ຕຣິຕ, ຖືກຖິ້ມລົງໃນບໍ່ນໍ້າ, ຮ້ອງຮັບເທບະດີເພື່ອຊ່ວຍເຫຼືອ. ບຣິຫັດປະຕູຮັບຟັງສຽງຮ້ອງນັ້ນ, ແລະສ້າງພື້ນທີ່ກວ້າງຂວາງຈາກຄວາມຄົດຄ້ອນ, ນຳພາໄປສູ່ການປ່ອຍຕົວ. ໃຫ້ສະຫວັນແລະແຜ່ນດິນຢັ້ງຢືນການຄົ້ນພົບທີ່ເປັນການຊ່ວຍໃຫ້ລອດນີ້ໃນຂ້າພະເຈົ້າ.
Mantra 18
अरुणो मा सकृद्वृकः पथा यन्तं ददर्श हि । उज्जिहीते निचाय्या तष्टेव पृष्ट्यामयी वित्तं मे अस्य रोदसी ॥
ໝາປ່າສີຊົມເຄີຍເຫັນຂ້າພະເຈົ້າກຳລັງຍ່າງໄປຕາມເສັ້ນທາງ; ມັນອ້າງຂາຂຶ້ນ, ເຝົ້າລະວັງຈາກລຸ່ມ, ຄືເຄື່ອງມືທີ່ຊ່າງສ້າງໄວ້ຕັດດ້ານຂ້າງ. ໃຫ້ສະຫວັນແລະແຜ່ນດິນຢັ້ງຢືນໃນຂ້າພະເຈົ້າການຄົ້ນພົບທີ່ຫຼົບຫຼີກຈາກອັນຕະລາຍທີ່ກືນກິນນີ້.
Mantra 19
एनाङ्गूषेण वयमिन्द्रवन्तोऽभि ष्याम वृजने सर्ववीराः । तन्नो मित्रो वरुणो मामहन्तामदितिः सिन्धुः पृथिवी उत द्यौः ॥
ດ້ວຍບົດຮ້ອນທີ່ໄດ້ຮັບການດົນນິດນິດນີ້, ຂໍໃຫ້ພວກເຮົາ, ທີ່ຖືກສະໜັບສະໜູນໂດຍອິນທຣະ, ໄດ້ຮັບໄຊຊະນະໃນຄວາມທົດລອງແລະກ້າວອອກມາພ້ອມດ້ວຍພະລັງວິລະຊົນທັງໝົດ. ຂໍໃຫ້ມິຕຣະແລະວະຣຸນຂະຫຍາຍພວກເຮົາ; ຂໍໃຫ້ອທິຕິ, ແມ່ນໍ້າ, ແຜ່ນດິນແລະສະຫວັນເພີ່ມພະລັງການສຳເລັດນັ້ນໃນພວກເຮົາ.
Inside Sukta 105
How it unfolds
- Where it opens
A cosmic riddle: the Moon’s movement ‘within the waters’ and the lightning’s inability to trace the luminous path—introducing the idea of a truth hidden from ordinary sight, witnessed by Heaven and Earth.
- Development
The hymn turns inward: the speaker’s condition of strain and seeking is voiced, and the divine powers are asked to recognize, release, and guide; speech and thought are repeatedly oriented ‘devatrā’ (godward).
- Climax
A moment of disclosure/containment: the ‘pravācya’ (that which must be uttered) is enclosed/held by divine forces in the mid-heaven—suggesting that revelation comes when the powers gather and align.
- Where it settles
A confident close: by the inspired chant, supported by Indra, the seeker asks to prevail in the trial and be enlarged by Mitra-Varuṇa, Aditi, Sindhu, Earth and Heaven—ending in protection and wholeness.
The deity: Viśve Devāḥ with Indra as chief support
- In the VedaThe hymn invokes a constellation of powers rather than a single devatā: Candramas moving in the waters and heaven, lightning that cannot trace the hidden path, the two Worlds (Heaven and Earth), and finally Indra with Mitra-Varuṇa, Aditi, Sindhu, and the cosmic supports.
- Cosmic functionTo reveal and uphold ṛta (cosmic order) through multiple agencies—illumination (Moon/lightning), protection and moral order (Mitra-Varuṇa/Aditi), and decisive saving force (Indra) that carries the seeker through crisis into victory.
- Inner significanceA map of the psyche under pressure: the mind seeks a ‘hidden track’ of truth beyond outward signs; speech must become ‘pravācya’ (fit to be spoken) when aligned godward; surrender to higher order transforms distress into steadiness and courage.
The seer
- Trita ĀptyaĀptya (water-associated seer-line; often linked with the wider Āṅgirasa/ṛṣi networks in later tradition) · A liminal, archetypal Vedic figure—sometimes portrayed as a remote or afflicted seer—whose hymns blend cosmic symbolism with personal crisis and deliverance, frequently under Indra’s aid.
Famous verses
vittam me asya rodasī
devatrā nu pravācyaṃ
एनाङ्गूषेण वयमिन्द्रवन्तोऽभि ष्याम वृजने सर्ववीराः । तन्नो मित्रो वरुणो मामहन्तामदितिः सिन्धुः पृथिवी उत द्यौः ॥Attributes of the deity
- Many-deity (polycentric) invocation
- Hidden path/secret course of light
- Appeal for rescue from distress and constriction
- Alignment of speech and thought toward the divine
- Indra as enabling strength and victory
- Mitra-Varuṇa and Aditi as wideners/protectors
- Dyāvā-Pṛthivī as witnessing supports
Also by this seer
- Traditionally connected with several Trita- or Āptya-associated passages across the Rigveda (recension and anukramaṇī lists vary).
- Mythic presence in later Vedic and epic literature as a proto-hero/ritual adept associated with Soma and ordeals (interpretive continuity rather than strict authorship).
The rite, step by step
- Ācamana and brief saṅkalpa: state the aim (relief from distress, clarity, protection, victory in ‘vṛjana’/trial).
- Kindle or face the sacred fire (Agni) or a lamp; establish a calm seat and regulated breath.
- Recite the sukta in order, keeping the refrain-sense ‘vittam me asya rodasī’ as an inner cue: ‘let Heaven and Earth know/confirm this truth/treasure.’
- After key verses, pause for silent contemplation on the ‘hidden path’ (guhya-pada) and offer a short personal prayer.
- Conclude with the final verse as a sealing benediction, then dedicate merit (śānti-pāṭha or simple namas).
Offerings
- Ghṛta (ghee) into fire (if performed as homa)
- Soma-substitute offerings (milk, sweet oblation) in Indra-oriented practice
- Water libation (āpah) as a fitting Āptya resonance
- Flowers/incense/lamp in non-fire settings
Frequently Asked Questions
It begins with cosmic images (Moon, lightning, Heaven and Earth) to point to a hidden truth, then turns into a personal plea for help and guidance, ending with a prayer for strength and victory supported by Indra and other gods.
It suggests that the deepest order or truth (ṛta) is not grasped by outward signs alone; the seer claims there is a subtler course of light/knowledge that must be approached through divine alignment and inspired speech.
It can be recited when feeling overwhelmed or stuck—especially at dawn or evening—asking for clarity, right words, and protection, and closing with the final verse as a prayer for courage and support.
Ask anything about Sukta 105 of the Rig Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.
