Anuvaka 3
ಪ್ರಮುಖ ವಿಷಯ: ಪ್ರತಿಹಿಂಸೆ-ರಕ್ಷಣೆ—ವೈರವನ್ನು ಹಿಂದಿರುಗಿಸಿ, ದೇಹಸುರಕ್ಷೆಯನ್ನು ಸ್ಥಿರಗೊಳಿಸಿ, ದಿವ್ಯ ತೇಜಸ್ಸು, ಔಷಧಿಗಳು ಮತ್ತು ಋತ (ಕ್ರಮ) ಮೂಲಕ ಜೀವನ, ಪಶುಸಂಪತ್ತು ಮತ್ತು ಕಾಮನೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವುದು. ಉಪವಿಷಯಗಳು: (1) ವೈರವಿರೋಧ ಮತ್ತು ‘ರಿಟರ್ನ್-ಟು-ಸೆಂಡರ್’ ಮಾಂತ್ರಿಕ ದಾಳಿ (ಪ್ರತಿಯಾತು/ಹೇತೀ-ನಿವಾರಣ) (2) ಸೂರ್ಯ, ಚಂದ್ರ ಮತ್ತು ಆಪಃ ಮೂಲಕ ಪ್ರಕಾಶಮಯ ರಕ್ಷಣೆ (ತೇಜಸ್/ಹರಸ್/ಅರ್ಚಿಷ್) (3) ಔಷಧಿ-ಕೇಂದ್ರಿತ ಅಪತ್ರೋಪೈಕ ಮತ್ತು ಚಿಕಿತ್ಸಾ ವಿಧಿಗಳು (ಓಷಧಿ, ಪೃಶ್ನಿಪರ್ಣೀ) (4) ಪಶು-ಸಂಗ್ರಹ ಮತ್ತು ಸಮೃದ್ಧಿ-ರಕ್ಷಣೆ (ಗೋವುಗಳ ಸಂಗ್ರಹ/ಧಾರಣೆ) (5) ಆಯುಷ್ಯ: ದೀರ್ಘಾಯು ಮತ್ತು ಜೀವನಸ್ಥೈರ್ಯ.
Suktas in Anuvaka 3
Sukta 21
AVŚ 2.21 ಒಂದು ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ಪ್ರತಿಶತ್ರುತ್ವ (ಕೌಂಟರ್-ಹೋಸ್ಟಿಲಿಟಿ) ಸೂಕ್ತ; ಇದು ಸೂರ್ಯನ ಪ್ರಕಾಶವನ್ನು—ಹರಸ್ (ದಹನಶಕ್ತಿ), ಅರ್ಚಿಷ್ (ಕಿರಣ), ಮತ್ತು ಶೋಚಿಃ (ಜ್ವಾಲೆ)—ಆಯುಧವನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿ ದ್ವೇಷವನ್ನು ಅದರ ಮೂಲದ ಮೇಲೆಯೇ ತಿರುಗಿಸುತ್ತದೆ. “ನಮ್ಮನ್ನು ದ್ವೇಷಿಸುವವನು, ನಾವು ದ್ವೇಷಿಸುವವನು” ಎಂಬ ಪುನರಾವರ್ತಿತ ಧ್ರುವಪದದ ಮೂಲಕ, ಸೌರತಾಪವನ್ನು ನೈತಿಕ-ವೈದಿಕ ಪ್ರತಿದಂಡನೆಯ ಕರ್ತೃವಾಗಿ ಚಿತ್ರಿಸಿ, ಆಕ್ರಮಣಕಾರನನ್ನು ದಹಿಸಿ ದೂರ ತಳ್ಳುತ್ತಾ ಪಠಕನ ಪಕ್ಷವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುತ್ತದೆ.
Sukta 22
ಈ ಆರು ಋಚೆಗಳ ಅಥರ್ವವೇದೀಯ ಮಂತ್ರವು ಹರಸ್ ಮತ್ತು ತೇಜಸ್—ದಹಿಸುವ, ಪ್ರಕಾಶಮಾನ ಶಕ್ತಿ—ಇವುಗಳನ್ನು ಹೊತ್ತ ಚಂದ್ರನನ್ನು ಆವಾಹಿಸಿ, ವೈರವನ್ನೂ ಶತ್ರುತ್ವವನ್ನೂ ಹಿಮ್ಮೆಟ್ಟಿಸಿ ಅದನ್ನೇ ಆಕ್ರಮಣಕಾರನ ಮೇಲೆಯೇ ಮರಳಿಸುವುದನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸುತ್ತದೆ. ಸ್ತುತಿ ಪದೇಪದೇ “ನಮ್ಮನ್ನು ದ್ವೇಷಿಸುವವನು” ಎಂಬವನ ವಿರುದ್ಧ ನ್ಯಾಯಸಮ್ಮತ ಪ್ರತಿದಂಡನೆ (ಪ್ರತಿಕಾರ) ಎಂದು ಈ ಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ರೂಪಿಸಿ, ಶತ್ರುವಿನ ಕಿರಣ, ಬಲ ಮತ್ತು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಕಾರ್ಯಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಕಸಿದುಕೊಳ್ಳಬೇಕೆಂದು ಬೇಡುತ್ತದೆ. ಇದರ ಶಕ್ತಿ ಚಂದ್ರಸಂಬಂಧಿಯಾದ, ವರ್ಗಾಯಿಸಬಹುದಾದ ಬಲವಾಗಿ ಕಲ್ಪಿತವಾಗಿದ್ದು, ಪ್ರತಿಹರ (prati-hara) ರೂಪದಲ್ಲಿ ಹಿಂದಕ್ಕೆ ತಿರುಗಿಸಿ, ಶತ್ರುಭಾವ ಅಥವಾ ಅಭಿಚಾರವನ್ನು ನಿಷ್ಕ್ರಿಯಗೊಳಿಸಿ ದಂಡಿಸಲು ಉಪಯೋಗಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
Sukta 23
AVŚ 2.23 ಒಂದು ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ಪ್ರತಿಮಂತ್ರ (ಅಭಿಚಾರ-ಪ್ರತಿಹಾರ) ಸೂಕ್ತ; ಇದರಲ್ಲಿ ಜಲಗಳು (ಆಪಃ) ತೇಜಸ್ಸು ಮತ್ತು ರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ಹೊತ್ತ ಪ್ರಕಾಶಮಯ, ಅಗ್ನಿಸಮಾನ ಶಕ್ತಿಯಾಗಿ ಆಹ್ವಾನಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ. ಜಲಗಳ ಅರ್ಚಿಷ್ (ಕಾಂತಿ), ಹರಃ (ಕೊಂಡೊಯ್ಯುವ/ಅಪಹರಿಸುವ ಬಲ) ಮತ್ತು ತೇಜಸ್ (ಕಾರ್ಯಕ್ಷಮತೆ)ಗಳನ್ನು ಸ್ಮರಿಸಿ, ಈ ಮಂತ್ರವು ವೈರವನ್ನೂ ಹಾನಿಯನ್ನೂ ‘ಹಿಂತಿರುಗಿಸಿ’ ಆಕ್ರಮಣಕಾರನ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಕಸಿದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ; ಜೊತೆಗೆ ಪಠಿಸುವವನ ವಲಯಕ್ಕೆ ಅಪ್ರತ್ಯಕ್ಷ ರಕ್ಷೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ.
Sukta 24
ಈ ಅಥರ್ವವೇದೀಯ ಪ್ರತಿಮಂತ್ರ-ಸೂಕ್ತವು ಶತ್ರುವಿನ ಅಭಿಚಾರವನ್ನು ಅದರ ಕರ್ತನ ಮೇಲೆಯೇ ತಿರುಗಿಸಿ ಹಾಕುತ್ತದೆ. ಯಾತುಗಳು (ಮಾಯಾಜಾಲದ ದೂತರು), ಎಸೆದ ‘ಹೇತಿ’ (ಕ್ಷಿಪಣಿ/ಆಯುಧ), ಮತ್ತು ಭಕ್ಷಕ ಕೀಮೀದಿನೀಗಳು ತಮ್ಮ ಯಜಮಾನನ ಬಳಿಗೆ ಮರಳಿ ಹೋಗಬೇಕೆಂದು ಆಜ್ಞಾಪಿಸುತ್ತದೆ. ಇದರ ಶಕ್ತಿ ಬಲವಂತದ ಬ್ರಹ್ಮನ್ನಲ್ಲಿ—ಹಾನಿಯನ್ನು ಹೆಸರಿಸಿ, ಬಂಧಿಸಿ, ಮರುನಿರ್ದೇಶಿಸುವ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ವಾಕ್ಶಕ್ತಿಯಲ್ಲಿ—ನಿಂತಿದೆ; ಹೀಗಾಗಿ ಅದು ಉದ್ದೇಶಿತ ಬಲಿಯ ಬದಲು ಕಳುಹಿಸಿದವನನ್ನೇ ನಾಶಮಾಡುತ್ತದೆ. ‘ಪುನಃ… ಯಂತು…’, ‘ತಂ ಅತ್ತ…’ ಎಂಬ ಪುನರಾವರ್ತಿತ ಆಜ್ಞಾರ್ಥಗಳು ನ್ಯಾಯಸಮ್ಮತ, ಒಪ್ಪಂದದಂತಿರುವ ತಿರುಗಾಟವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುತ್ತವೆ: ಅವರನ್ನು ನೇಮಿಸಿದವನೇ ಅವರ ಭಕ್ಷಣವಾಗಬೇಕು.
Sukta 25
AV 2.25 ಒಂದು ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ಭೈಷಜ್ಯ–ಅಪೋತ್ರೋಪೈಕ ಸ್ತೋತ್ರವಾಗಿದ್ದು, ಪೃಶ್ನಿಪರ್ಣಿಯನ್ನು ಜಯಶಾಲಿ ಔಷಧಿ-ದೇವತೆಯಾಗಿ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸುತ್ತದೆ. ಅವಳ ಶಕ್ತಿ ಶತ್ರುಸ್ವಭಾವದ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು, ಮಾಂತ್ರಿಕ ಕೃತ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಗರ್ಭಪಾತಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುವ ಬಲಗಳನ್ನು ನಿಷ್ಕ್ರಿಯಗೊಳಿಸಬಲ್ಲದು. ದುಷ್ಪ್ರಸಿದ್ಧರ ‘ತಲೆಯನ್ನು ಕತ್ತರಿಸುವ’ಂತೆ ವಾಚಿಕವಾಗಿ ಘೋಷಿಸಿ, ಆ ಔಷಧಿಯನ್ನು ಅಗ್ನಿಯಂತೆ ಹಿಂಬಾಲಿಸುವ ಶಕ್ತಿಯಾಗಿ ಕಲ್ಪಿಸುವ ಮೂಲಕ, ಈ ಸ್ತೋತ್ರವು ಔಷಧಿ ಸಸ್ಯವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣ ನಿರ್ನಿಷ್ಕ್ರಿಯಗೊಳಿಸುವ ಮತ್ತು ಸಮುದಾಯವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವ ಆಯುಧವನ್ನಾಗಿ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
Sukta 26
AV 2.26 ಪಶು-ಸಂಗ್ರಹಕ್ಕಾಗಿ ಪೌಷ್ಟಿಕ–ರಕ್ಷಾ ಸೂಕ್ತವಾಗಿದೆ: ಗೋವುಗಳು ಗೋಷ್ಟಕ್ಕೆ “ಹರಿದು” ಬರುವಂತೆ, ಸರಿಯಾಗಿ ಮನೆಗೆ ನಡೆಸಲ್ಪಡುವಂತೆ, ನಂತರ ಅವುಗಳು ಅಲೆದಾಡದೆ ಅಥವಾ ಕಳೆದುಹೋಗದೆ ದೃಢವಾಗಿ ಹಿಡಿದಿಡಲ್ಪಡುವಂತೆ ಇದು ಕರೆಯುತ್ತದೆ. ತಿಳಿದ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿಯಾಗಿ ಬೃಹಸ್ಪತಿಯನ್ನು, ಮುಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಶುಭವಾಗಿ ಮುನ್ನಡೆಸುವವಳಾಗಿ ಸಿನೀವಾಲಿಯನ್ನು, ದಾನಮಾಡಿ ಸ್ಥಿರಗೊಳಿಸುವ ಶಕ್ತಿಯಾಗಿ ಅನುಮತಿಯನ್ನು ಆವಾಹಿಸಿ, ಈ ಸೂಕ್ತವು ಗೋಶಾಲೆ/ಗೋಷ್ಟವನ್ನು ಸಮೃದ್ಧಿ ಮತ್ತು ರಕ್ಷಣೆಯ ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಮುದ್ರಿತ ಕೇಂದ್ರವನ್ನಾಗಿ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
Sukta 27
AVŚ 2.27ವು ವ್ಯಕ್ತೀಕರಿಸಲಾದ ಔಷಧಿ (ಓಷಧಿ)ಯನ್ನು ಆಹಾರ ಸೇವನೆಯ ನಿರ್ಣಾಯಕ ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ನೀಡುವ ಮೂಲಕ ರಕ್ಷಣೆ ಮತ್ತು ಚಿಕಿತ್ಸೆಯನ್ನು ಸಾಧಿಸುವ ಮಂತ್ರವಾಗಿದೆ; ಇದರಿಂದ ಶತ್ರುಶಕ್ತಿಗಳು “ಕವಳವನ್ನು ಗೆಲ್ಲಲು” ಸಾಧ್ಯವಾಗದು. “ಕವಳ ಮತ್ತು ಪ್ರತಿಕವಳ” ಎಂಬ ಸೂತ್ರವನ್ನು ಪುನರಾವರ್ತಿಸಿ, ಈ ಸೂಕ್ತವು ಆಹಾರಗ್ರಹಣವನ್ನೇ ಪ್ರತಿಮಾಯಾಜಾಲದ ಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸುತ್ತದೆ; ಹಾನಿಕಾರಕರನ್ನೂ ಸಾರಹರಣಕಾರರಾದ ಅರಾಸಃ (arāsaḥ)ರನ್ನೂ ಅಶಕ್ತರನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿ, ಇಂದ್ರನಂತೆಯೇ ಶತ್ರುಗಳ ಮೇಲೆ ಜಯವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುತ್ತದೆ.
Sukta 28
AV 2.28 ಒಂದು ಆಯುಷ್ಯ–ಭೈಷಜ್ಯ ಸೂಕ್ತ. ಇದು ಉಪಾಸಕನನ್ನು ಜರಾ–ಮೃತ್ಯು (ವೃದ್ಧಾಪ್ಯ ಮತ್ತು ಮರಣ)ದಿಂದ ದೂರಮಾಡಿ, ರೋಗಿಯನ್ನು ಮಿತ್ರ–ವರುಣರ ಸಂಯುಕ್ತ, ಕ್ರಮಬದ್ಧ ರಕ್ಷಣೆಯಡಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸುತ್ತದೆ; ಯಜ್ಞದ ಜ್ಞಾನಿ ಮಧ್ಯಸ್ಥನಾಗಿ ಅಗ್ನಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಾನೆ. ಇದು ಪ್ರಾಣ ಮತ್ತು ಅಪಾನವನ್ನು ಕಾಪಾಡಿ, ಸ್ನೇಹಿತರೂ ಶತ್ರುರೂ ಉಂಟುಮಾಡುವ ಹಾನಿಯನ್ನು ತಡೆಯುತ್ತದೆ; ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಅದಿತಿ ಮತ್ತು ಸರ್ವದೇವರ ಆಶ್ರಯದಲ್ಲಿ ದೀರ್ಘಾಯುಷ್ಯ, ದೇಹಕಾಂತಿ, ಮತ್ತು ವೃದ್ಧಾಪ್ಯದ ಪ್ರಾಪ್ತಿಗೆ ಆಶೀರ್ವಾದ ನೀಡುತ್ತದೆ.
Sukta 29
AV 2.29 ದೀರ್ಘಾಯುಷ್ಯ ಮತ್ತು ಸಮೃದ್ಧಿಯನ್ನು ನೀಡುವ ಆಶೀರ್ವಾದಾತ್ಮಕ ಮಂತ್ರವಾಗಿದ್ದು, ಫಲಾನುಭವಿಯಲ್ಲಿ ದೀರ್ಘಜೀವನವನ್ನು ‘ನೆಟ್ಟು’ ಅದನ್ನು ಅಗ್ನಿ (ಜಾತವೇದಸ್) ಎಂಬ ತಾಪಶಕ್ತಿ, ತ್ವಷ್ಟೃ ಎಂಬ ರೂಪ-ಸಂಸ್ಕಾರಶಕ್ತಿ, ಮತ್ತು ಸವಿತೃ ಎಂಬ ಶುಭಪ್ರೇರಕ ಶಕ್ತಿಗಳ ಮೂಲಕ ಸ್ಥಿರಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ಆಯುಷ್ಯವನ್ನು ಪ್ರಜೆಯ (ಸುರಕ್ಷಿತ ಸಂತಾನ) ಜೊತೆಗೆ ಹಾಗೂ ರಾಯಸ್-ಪೋಷ (ಧನದ ವೃದ್ಧಿ-ಸಮೃದ್ಧಿ) ಜೊತೆಗೆ ಜೋಡಿಸಿ, ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿತವಾದ, ಕ್ಷಯರಹಿತ ಜೀವಬಲ (ಊರ್ಜಾ) ಮತ್ತು ಪ್ರಕಾಶಮಾನ ಕಲ್ಯಾಣ (ವರ್ಚಸ್) ಎಂಬ ಮುದ್ರೆಯೊಂದಿಗೆ ಆಶೀರ್ವಾದವನ್ನು ದೃಢಪಡಿಸುತ್ತದೆ.
Sukta 30
ಈ ಐದು ಋಚೆಗಳ ಅಥರ್ವಣೀಯ ಮಂತ್ರವು ಉಪಮಾತ್ಮಕ ಬಲಾತ್ಕಾರದಿಂದ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ: ಭೂಮಿಯ ಮೇಲೆ ವಾಯು ಹುಲ್ಲನ್ನು ಕಲಕುವಂತೆ, ಮಂತ್ರೋಪಾಸಕನು ಗುರಿಯ ಮನಸ್ಸನ್ನು ‘ಕಲಕಿ’ ತನ್ನ ಕಡೆಗೆ ತಿರುಗಿಸುತ್ತಾನೆ; ಇದರಿಂದ ಆಕಾಂಕ್ಷೆ ಹುಟ್ಟುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಗುರಿಯು ದೂರ ಹೋಗುವುದನ್ನು ತಡೆಯುತ್ತದೆ. ಸ್ತ್ರೀಕರ್ಮ/ಪೌಷ್ಟಿಕ-ಅಭಿಚಾರಿಕ ಆಕರ್ಷಣೆಯ ಜೊತೆಗೆ, ಈ ಸೂಕ್ತವು ಹೊರಹಾಕುವ (ನಿಷ್ಕಾಸನ) ರೂಪಕವನ್ನೂ ಬಳಸುತ್ತದೆ—ಕವಚದಲ್ಲಿರುವ ಮುಳ್ಳನ್ನು ಹೊರತೆಗೆದಂತೆ ಒಳನುಗ್ಗಿದ ಹಾನಿಯನ್ನು ದೂರ ಕಳುಹಿಸುವುದು—ಇದು ಮನಸ್ಸು ಮತ್ತು ದೇಹದ ಮೇಲೆ ‘ಸೆಳೆದು ತರು’ ಮತ್ತು ‘ಹೊಡೆದು ಹೊರಡಿಸು’ ಎಂಬ ಎರಡೂ ವಿಧದ ತಂತ್ರಗಳನ್ನು ಜೋಡಿಸುವ ಅಥರ್ವಣೀಯ ಸ್ವಭಾವವನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.
Read Atharva Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.