Opening the text

Sukta 10.8
Agni
Trishtubh (probable; needs verification)
គាថានេកើតសរសើរដល់ព្រះអគ្នីដែលជាអំណាចកូសមីដែលមានទង់ពន្លឺឆ្លងកាត់រវាងស្ថានសួគ៌និងផែនដី, រីកធំធាថៅក្នុងទឹកនិងថែរក្សាធម៌តា (របៀបកូសមី)។ វាបង្ហាញពីអត្តសញ្ញាណជាច្រើនរបស់ព្រះអគ្នី: ពន្លឺរបស់អ្នកឃើញ, អ្នកគ្រប់គ្រងច្បាប់ដូចព្រះវរុណ, ព្រះអបាម្យនបាត, និងទូតដែលនាំយកនូវតង្វល់, ខណៈពេលដែលក៏រំលឹកពីរឿងទេវកថានៃជ័យជំនះរបស់ព្រះឥន្ទ្រលើព្រះវិស្វរូបដើម្បីបញ្ជាក់ពីជ័យជំនះនៃអំណាចដែលមានរបៀបលើការរឹងរាស់។
Mantra 1
प्र केतुना बृहता यात्यग्निरा रोदसी वृषभो रोरवीति । दिवश्चिदन्ताँ उपमाँ उदानळपामुपस्थे महिषो ववर्ध ॥
ដោយបដាការដ៏ធំធេងនៃពន្លឺ អគ្នីបានចេញទៅ ដូចជាគោឈ្មោលគ្រហឹងយំទៅកាន់ពិភពលោកទាំងពីរ ព្រះអង្គបានទៅដល់ចុងបំផុតនៃស្ថានសួគ៌ទៅទៀត កើនឡើងលើសពីការវាស់វែងទាំងឡាយ នៅក្នុងក្រសាបព្រះហឫទ័យនៃទឹកទាំងឡាយ អ្នកដ៏ខ្លាំងក្លាបានធំធេងឡើង។
Mantra 2
मुमोद गर्भो वृषभः ककुद्मानस्रेमा वत्सः शिमीवाँ अरावीत् । स देवतात्युद्यतानि कृण्वन्त्स्वेषु क्षयेषु प्रथमो जिगाति ॥
អំបូងនោះបានរីករាយ - គោឈ្មោលដែលមានកំពូលខ្ពស់; កូនគោដែលមិនដែលនឿយហត់ ខ្លាំងក្នុងការបញ្ជូន បានស្រែកយំឮ។ ទ្រង់បានធ្វើឲ្យមានចលនាដ៏ខ្ពស់ឡើងទៅរកពួកទេវតា ហើយទ្រង់ចូលទៅកន្លែងស្នាក់នៅរបស់ទ្រង់ជាមុនគេ: ព្រះអគ្គីនាំផ្លូវឲ្យពួកទេវតានៅក្នុងយើង។
Mantra 3
आ यो मूर्धानं पित्रोररब्ध न्यध्वरे दधिरे सूरो अर्णः । अस्य पत्मन्नरुषीरश्वबुध्ना ऋतस्य योनौ तन्वो जुषन्त ॥
ព្រះអង្គដែលបានយកកំពូលក្បាលពីបិតាមាតាទាំងពីរ ហើយដាក់នៅក្នុងពិធីបុណ្យ - ព្រះអង្គជាទឹកជំនន់ដ៏ភ្លឺស្វាងដូចព្រះអាទិត្យ។ នៅក្នុងដំណើររបស់ព្រះអង្គ ថាមពលដ៏ក្រហម ដែលមានមូលដ្ឋានលើសេះ រីករាយនៅក្នុងផ្ទៃពេញនៃសច្ចធម៌ នៅក្នុងរូបកាយរបស់ខ្លួន។
Mantra 4
उषौषो हि वसो अग्रमेषि त्वं यमयोरभवो विभावा । ऋताय सप्त दधिषे पदानि जनयन्मित्रं तन्वे स्वायै ॥
រស្មីព្រឹកតៗពីគ្នា ហើយទ្រង់ដើរនៅខាងមុខ; ទ្រង់បានក្លាយជាអ្នកដែលភ្លឺស្វាងទូទៅនៃអំណាចទាំងពីរ។ ដើម្បីសច្ចធម៌ ទ្រង់បានកំណត់ជំហានទាំងប្រាំពីរ បង្កើតព្រះមិត្រាសម្រាប់រូបកាយរបស់ទ្រង់។
Mantra 5
भुवश्चक्षुर्मह ऋतस्य गोपा भुवो वरुणो यदृताय वेषि । भुवो अपां नपाज्जातवेदो भुवो दूतो यस्य हव्यं जुजोषः ॥
ទ្រង់ក្លាយជាភ្នែកនៃលោកធំទូលាយ ជាអ្នកថែរក្សាសច្ចធម៌; ទ្រង់ក្លាយជាព្រះវរុណនៅពេលដែលទ្រង់ហ៊ុមព័ទ្ធ និងស្លៀកពាក់នូវច្បាប់នៃសច្ចធម៌។ ទ្រង់ក្លាយជាកូននៃទឹកទាំងឡាយ ហើយទ្រង់ក្លាយជាអ្នកនាំសារដែលទទួលយកការបូជាដោយរីករាយ។
Mantra 6
भुवो यज्ञस्य रजसश्च नेता यत्रा नियुद्भिः सचसे शिवाभिः । दिवि मूर्धानं दधिषे स्वर्षां जिह्वामग्ने चकृषे हव्यवाहम् ॥
ទ្រង់ក្លាយជាអ្នកនាំផ្លូវនៃពិធីបុណ្យ និងនៃលោកកណ្តាល ដែលជាកន្លែងដែលទ្រង់ចូលរួមជាមួយអំណាចដ៏ល្អរបស់ទ្រង់។ នៅក្នុងស្ថានសួគ៌ ទ្រង់ដាក់ក្បាលរបស់ទ្រង់; អណ្តាតដែលឈ្នះលោកដ៏រុងរឿង - នេះព្រះអគ្គីបានបង្កើតជាអ្នកនាំយកនូវវត្ថុបូជា។
Mantra 7
अस्य त्रितः क्रतुना वव्रे अन्तरिच्छन्धीतिं पितुरेवैः परस्य । सचस्यमानः पित्रोरुपस्थे जामि ब्रुवाण आयुधानि वेति ॥
នៃការងារនេះ ត្រីតាបានជ្រើសរើសផ្លូវខាងក្នុងដោយឆន្ទៈរបស់គាត់ ស្វែងរកគំនិតពីបិតាដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់តាមរយៈដំណើររបស់គាត់។ គាត់ចូលរួមជាមួយនៅក្នុងព្រះករបស់បិតា និយាយដូចជាអ្នកស្រឡាញ់ ហើយគាត់បន្តទៅមុខជាមួយនឹងអាវុធនៃវិញ្ញាណបុព្វបុរស។
Mantra 8
स पित्र्याण्यायुधानि विद्वानिन्द्रेषित आप्त्यो अभ्ययुध्यत् । त्रिशीर्षाणं सप्तरश्मिं जघन्वान्त्वाष्ट्रस्य चिन्निः ससृजे त्रितो गाः ॥
គាត់ដឹងពីអំណាចបុព្វបុរសជាអាវុធ ហើយត្រូវបានជំរុញដោយព្រះឥន្ទ្រា គាត់បានប្រយុទ្ធទៅមុខ។ ក្រោយពីសម្លាប់អ្នករារាំងដែលមានក្បាលបី និងកាំរស្មីទាំងប្រាំពីរ ត្រីតាបានលែងដោះស្រាយគោទាំងនោះ គឺកាំរស្មីនៃពន្លឺ និងចំណេះដឹង។
Mantra 9
भूरीदिन्द्र उदिनक्षन्तमोजोऽवाभिनत्सत्पतिर्मन्यमानम् । त्वाष्ट्रस्य चिद्विश्वरूपस्य गोनामाचक्राणस्त्रीणि शीर्षा परा वर्क् ॥
ព្រះឥន្ទ្រាដែលមានអំណាចច្រើន បានវាយទម្លាក់កម្លាំងដែលហើមនៃម្ចាស់ដែលមើលងាយ ដែលគិតថាខ្លួនឯង។ ទោះបីជារបស់ត្វស្ត្រដែលមានរូបសាសន៍ទូទៅ នៅពេលកំពុងបង្កើតគោទាំងនោះ គាត់ក៏កាត់ក្បាលទាំងបីចោលឲ្យឆ្ងាយ។
It praises Agni as a cosmic force of light who moves between heaven and earth, grows in the waters, and protects Ṛta (cosmic order). It also presents Agni as the messenger who carries offerings to the gods.
It points to Agni’s hidden, mysterious origin and presence within the waters—an ancient Vedic way of saying that fiery power and divine light can be ‘born’ from what seems opposite, and can emerge from the depths.
The episode serves as a moral-cosmic illustration: arrogant, disordering power is cut down, and Ṛta is restored. That supports the hymn’s central idea that right order must prevail for sacrifice and life to flourish.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.