Adhyaya 25

Verse 1

इति श्रीब्रह्माण्डे महापुराणे वायुप्रोक्ते मध्यभागे तृतीय उपोद्धातपादेर्ऽजुनोपाख्याने चतुर्विंशतितमो ऽध्यायः // २४// वसिष्ठ उवाच ततस्त द्रक्तियोगेन स प्रीतात्मा जगत्पतिः / प्रत्यक्षमगमत्तस्य सर्वैः सह मरुद्गणैः

かくして『シュリー・ブラフマाण्ड・マハープラーナ』、ヴァーユの説く中篇、第三の序説部、アルジュナ物語における第二十四章は終わる。ヴァシシュタは語った――そののち、見神のヨーガによって、歓喜に満ちた世界の主（シヴァ）が、すべてのマルト神群とともに彼の前に現前した。

Verse 2

तं दृष्ट्वा देवदेवेशं त्रिनेत्रं चन्द्रशेखरम् / वृषेन्द्रवाहनं शंभुं भूतकोटिसमन्वितम्

彼を見て—神々の主、三つ目の月冠のチャンドラシェーカラ、聖なる牡牛に乗るシャンブ、無数のブータに囲まれていた。

Verse 3

ससंभ्रमं समुत्थाय हर्षेणाकुललोचनः / प्रणाममकरोद्भक्त्या शर्वाय भुवि भार्गवः

歓喜に目を揺らしつつ、バールガヴァはあわてて立ち上がり、地に伏して信愛をもってシャルヴァに礼拝した。

Verse 4

उत्थायोत्थाय देवेशं प्रणम्य शिरसासकृत् / कृताञ्जलिपुटो रामस्तुष्टाव च जगत्पतिम्

幾度も立ち上がっては神々の主に頭を垂れて礼拝し、合掌したラーマは世界の主を讃えた。

Verse 5

राम उवाच नमस्ते देवदेवेश नमस्ते परमेश्वर / नमस्ते जगतो नाथ नमस्ते त्रिपुरान्तक

ラーマは言った。「神々の主よ、礼拝します。至上主よ、礼拝します。世界の主よ、礼拝します。トリプラを滅ぼす御方よ、礼拝します。」

Verse 6

नमस्ते सकलाध्यक्ष नमस्ते भक्तवत्सल / नमस्ते सर्वभूतेश नमस्ते वृषभध्वज

万有の主宰者よ、礼拝します。信愛の者を慈しむ御方よ、礼拝します。すべての生類の主よ、礼拝します。牡牛を旗印とする御方よ、礼拝します。

Verse 7

नमस्ते सकलाधीश नमस्ते करुणाकर / नमस्ते सकलावास नमस्ते नीललोहित

万有の主よ、あなたに礼拝します。慈悲の源よ、あなたに礼拝します。すべての依り処よ、あなたに礼拝します。ニーラローヒタ（青き喉の神）よ、あなたに礼拝します。

Verse 8

नमः सकलदेवारिगणनाशाय शूलिने / कपालिने नमस्तुभ्यं सर्वलोकैकपालिने

神々の敵の群れを滅ぼす三叉戟の御方に礼拝します。髑髏を戴く御方、万界ただ一人の守護者よ、あなたに礼拝します。

Verse 9

श्मशानवासिने नित्यं नमः कैलासवासिने / नमो ऽस्तु पाशिने तुभ्यं कालकूटविषाशिने

常に火葬場に住まう御方に礼拝します。カイラーサに住まう御方に礼拝します。縄（パーシャ）を持つ御方よ、あなたに礼拝します。カーラクூṭaの毒を飲まれた御方に礼拝します。

Verse 10

विभवे ऽमरवन्द्याय प्रभवे ते स्वयंभुवे / नमो ऽखिलजगत्कर्मसाक्षिभूताय शंभवे

威光そのものにして不死の神々に讃えられる御方、根源にして自生の御方に礼拝します。全宇宙の業を見守る証人、シャンブ（Śambhu）よ、あなたに礼拝します。

Verse 11

नमस्त्रिपथ गाफेनभासिगार्द्धन्दुमौलिने / महाभोगीन्द्रहाराय शिवाय परमात्मने

三道の河（ガンガー）の泡の輝きに照らされ、半月を冠とする御方に礼拝します。大蛇王マハーボーギーンドラを首飾りとするシヴァ、至上我（パラマートマン）に礼拝します。

Verse 12

भस्मसंच्छन्नदेहाय नमोर्ऽकाग्नीन्दुचक्षुषे / कपर्दिने नमस्तुभ्यमन्धकासुरमर्द्दिने

聖なる灰に身を覆われ、日・火・月を眼とする御方に礼拝する。結髪の主カパルディン、アンダカ阿修羅を討ち滅ぼす御方よ、汝に帰命する。

Verse 13

त्रिपुरध्वंसिने दक्षयज्ञविध्वंसिने नमः / गिरिजाकुचकाश्मीरविरञ्जितमहोरसे

トリプラを滅ぼし、ダクシャの祭祀を打ち砕いた御方に帰命する。ギリジャーの乳房のクンクマに染まる広大なる胸を持つ御方に礼拝する。

Verse 14

महादेवाय मह ते नमस्ते कृत्तिवाससे / योगिध्येयस्वरूपाय शिवायाचिन्त्यतेजसे

大いなる神マハーデーヴァよ、汝に深く帰命する。皮衣をまとうクリッティヴァーサよ、礼拝する。瑜伽者が観想する御姿、思議を超えた光輝のシヴァよ、敬礼する。

Verse 15

स्वभक्तहृदयांभोजकर्णिकामध्यवर्त्तिने / सकलागमसिद्धान्तसाररूपाय ते नमः

自らの भक्तの心蓮華の花心に住まう御方に帰命する。あらゆるアーガマとシッダーンタの精髄そのものなる汝に礼拝する。

Verse 16

नमो निखिलयोगेन्द्रबोधनायामृतात्मने / शङ्करायाखिलव्याप्तमहिम्ने परमात्मने

あらゆるヨーガの大師を覚醒へ導く御方、甘露のごとき不死のアートマンに帰命する。遍く満ちる栄光のシャンカラ、至上我パラマートマンに礼拝する。

Verse 17

नमः शर्वाय शान्ताय ब्रह्मणे विश्वरुपिणे / आदिमध्यान्तहीनाय नित्यायाव्यक्तमूर्त्तये

静寂なるシャルヴァ（シヴァ）、宇宙の姿をもつブラフマンに礼拝する。始めも中も終わりもなく、常住にして未顕の御姿に。

Verse 18

व्यक्ताव्यक्तस्वरूपाय स्थूलसूक्ष्मात्मने नमः / नमो वेदान्तवेद्याय विश्वविज्ञानरूपिणे

顕と不顕の本性をもち、粗と微のアートマンである御方に礼拝する。ヴェーダーンタにより知られる、宇宙の智の姿なる御方に。

Verse 19

नमः सुरासुरश्रेणिमौलिपुष्पार्चिताङ्घ्रये / श्रीकण्ठाय जगद्धात्रे लोककर्त्रे नमोनमः

神々と阿修羅の群れの冠の花により御足が供養されるシュリーカンタに、重ねて礼拝する。世界を支える御方、諸界の創り主に。

Verse 20

रजोगुणात्मने तुभ्यं विश्वसृष्टिविधायिने / हिरण्यगर्भरूपाय हराय जगदादये

ラジャスの本性として宇宙創造を司る御方、ヒラニヤガर्भの姿をとるハラ、世界の根源に礼拝する。

Verse 21

नमो विश्वात्मने लोकस्थितिव्या पारकारिणे / सत्त्वविज्ञानरुपाय पराय प्रत्यगात्मने

世界のアートマンとして諸界の安住の働きをなす御方に礼拝する。サットヴァの智の姿なる至上者、内なるプラティヤグ・アートマンに。

Verse 22

तमोगुणविकाराय जगत्संहारकारिणे / क्ल्पान्ते रुद्ररूपाय परापर विदे नमः

至上と下位とを知る御方、タマスの変現として世を滅し、劫末にルドラの姿を現す御主に、敬礼いたします。

Verse 23

अविकाराय नित्याय नमः सदसदात्मने / बुद्धिबुद्धिप्रबोधाय बुद्धीन्द्रियविकारिणे

不変にして常住、有と無を本性とする御方に敬礼。知性を目覚めさせ、知と諸感官の変化を司る御方に礼拝します。

Verse 24

वस्वादित्यमरुद्भिश्च साध्यरुद्राश्विभेदतः / यन्मायाभिन्नमतयो देवास्तस्मै नमोनमः

ヴァス、アーディティヤ、マルト、サーディヤ、ルドラ、アシュヴィンと区別される諸神は、御方のマーヤーによりそれぞれ異なる思いを抱く。彼に重ねて敬礼する。

Verse 25

अविकारमजं नित्यं सूक्ष्मरूपमनौपमम् / तव यत्तन्न जानन्ति योगिनो ऽपि सदामलाः

あなたのその本性は不変・不生・常住にして微妙、比類なきもの。常に清らかなヨーギーでさえ、それを知り得ない。

Verse 26

त्वामविज्ञाय दुर्ज्ञेयं सम्यग्ब्रह्मादयो ऽपि हि / संसरन्ति भवे नूनं न तत्कर्मात्मकाश्चिरम्

知り難き御主よ。あなたを正しく悟らぬゆえに、梵天らでさえ必ず生死流転の有にさまよう。業の性を帯びるものは、久しく留まれない。

Verse 27

यावन्नोपैति चरणौ तवाज्ञानविघातिनः / तावद्भ्रमति संसारे पण्डितो ऽचेतनो ऽपि वा

無明を打ち砕く汝の御足に至らぬかぎり、賢者であれ愚者であれ、輪廻の中をさまよい続ける。

Verse 28

स एव दक्षः स कृती स मुनिः स च पण्डितः / भवतश्चरणांभोजे येन बुद्धिः स्थिरीकृता

汝の御足の蓮華に बुद्धि を堅く据えた者こそ、真に有能で、成就し、牟尼であり、学匠である。

Verse 29

सुसूक्ष्मत्वेन गहनः सद्भावस्ते त्रयीमयः / विदुषामपि मूढेन स मया ज्ञायते कथम्

三ヴェーダに満ちた汝の真実の在り方は、あまりに微妙で深遠である。賢者すら測り難いのに、愚かな我がいかで知り得ようか。

Verse 30

अशब्दगोजरत्वेन महिम्नस्तव सांप्रतम् / स्तोतुमप्यनलं सम्यक्त्वा महं जडधीर्यतः

汝の威光はいま言葉の及ばぬところにある。ゆえに鈍き心の我は、正しく讃えることすらかなわない。

Verse 31

तस्मादज्ञानतो वापि मया भक्त्यैव संस्तुतः / प्रीतश्च भव देवेश ननु त्वं भक्तवत्सलः

ゆえに、たとえ無知ゆえであっても、我はただ信愛（バクティ）によって汝を讃えた。 देवेश よ、どうか喜び給え。汝は भक्तवत्सल なるゆえ。

Verse 32

वसिष्ठ उवाच इति स्तुतस्तदा तेन भक्त्या रामेण शङ्करः / मेघगंभीरया वाचा तमुवाच हसन्निव

ヴァシシュタは言った――このように信愛をもってラーマに讃えられると、シャンカラは雲鳴りのように深い声で、微笑むかのように彼に告げた。

Verse 33

भगवानुवाच रामाहं सुप्रसन्नो ऽस्मि शोर्ंयशालितया तव / तपसा मयि भक्त्या च स्तोत्रेण च विशेषतः

至尊は言った――ラーマよ、汝の武勇と苦行と我への信愛、そしてとりわけこの讃歌によって、我は大いに満足した。

Verse 34

वरं वरय तस्मात्त्वं यद्यदिच्छसि चेतसा / तुभ्यं तत्तदशेषेण दास्याम्यहमशेषतः

ゆえに、心の望むままに恩寵を求めよ。我はそれらを余すところなく汝に授けよう。

Verse 35

वसिष्ठ उवाच इत्युक्तो देवदेवेन तं प्रणम्य भृगूद्वहः / कृताञ्जलिपुटो भूत्वा राजन्निदमुवाच ह

ヴァシシュタは言った――神々の神にそう告げられると、ブリグ族の俊傑は彼に礼拝し、合掌して、王よ、次のように述べた。

Verse 36

यदि देव प्रसन्नस्त्वं वारर्हे ऽस्मि च यद्यहम् / भवतस्तदभीप्सामि हेतुमस्त्राण्यशेषतः

神よ、もし汝が満悦し、我が恩寵に値するならば、我は汝より、因と秘訣を備えた一切の神聖なるアストラを余すところなく願い求める。

Verse 37

अस्त्रे शस्त्रे च शास्त्रे च न मत्तो ऽभ्यधिको भवेत् / लोकेषु मांरणेजेता न भवेत्त्वत्प्रसादतः

アストラ・シャストラ・シャーストラにおいて、我に勝る者があってはならぬ。汝のプラサーダにより、諸世界に死を征する者も現れてはならぬ。

Verse 38

वसिष्ठ उवाच तथेत्युक्त्वा ततः शंभुरस्त्रशस्त्राण्यशेषतः / ददौ रामाय सुप्रीतः समन्त्राणि क्रमान्नृप

ヴァシシュタは言った。「そのとおりに。」すると歓喜したシャンブは、すべてのアストラとシャストラを、マントラとともに順次ラーマに授けた、王よ。

Verse 39

सप्रयोगं ससंहारमस्त्रग्रामं चतुर्विधम् / प्रसादाभिमुखो रामं ग्राहयामास शङ्करः

用法と収め方を備えた四種のアストラの群を、プラサーダに満ちたシャンカラはラーマに受け取らせた。

Verse 40

असंगवेगं शुभ्राश्वं सुध्वजं च रथोत्तमम् / इषुधी चाक्षयशरौ ददौ रामाय शङ्करः

シャンカラはラーマに、妨げなき疾走の白馬、麗しき旗を備えた最上の戦車、そして尽きぬ矢を収めた矢筒を授けた。

Verse 41

अभेद्यमजरं दिव्यं दृढज्यं विजयं धनुः / सर्वशस्त्रसहं चित्रं कवचं च महाधनम्

破られず老いぬ神なる「ヴィジャヤ」の弓、堅き弦を備え、さらにあらゆる武器に耐える華麗で至宝の鎧もまた。

Verse 42

अजेयत्वं च युद्धेषु शौर्यं चाप्रतिमं भुवि / स्वेच्छया धारणे शाक्तिं प्राणानां च नराधिप

人の王よ！彼は汝に、戦における不敗、地上に比類なき勇武、そして自らの意志でプラーナ（生命気）を保つ力を授けた。

Verse 43

ख्यातिं च बीजमेत्रेण तन्नाम्ना सर्वलौकिकीम् / तपः प्रभावं च महत्प्रददौ भार्गवाय सः

その名の種子のみをもって、彼はあらゆる世界にわたる名声を授け、さらにバールガヴァに偉大なる苦行の威力を与えた。

Verse 44

भक्ति चात्मनि रामाय दत्त्वा राजन्यथोचिताम् / सहितः सकलैर्भूतैश्चामरैश्चन्द्रशेखरः

月冠者チャンドラシェーカラは、ラーマに自らへの王者にふさわしい信愛を授け、あらゆるブータの群れとチャーマラを捧げ持つ者たちと共にそこに在した。

Verse 45

तेनैव वपुषा शंभुः क्षिप्रमन्तरधाद्धरः / कृतकृत्यस्ततो रामो लब्ध्वा सर्वमभीप्सितम्

その同じ御身のまま、地を支えるシャンブはたちまち姿を消した。かくしてラーマは、望むすべてを得て、成すべきことを成し遂げた。

Verse 46

अदृश्यतां गते शर्वे महोदरमुवाच ह / महोदर मदर्थे त्वमिदं सर्वमशेषतः

シャルヴァが見えなくなると、（ラーマは）マホーダラに言った。「マホーダラよ、我がために、これら一切を余すところなく成し遂げよ。」

Verse 47

रथचापादिकं तावत्परिरक्षितुमर्हसि / यदा कृत्यं ममैतेन तदानीं त्वं मया स्मृतः / रथचापादिकं सर्वं प्रहिणु त्वं मदन्तिकम्

今は戦車と弓などの武具を守っておきなさい。これらで我が務めを果たす時が来たなら、私は汝を想い起こす。その時、戦車と弓をはじめ一切を我がもとへ送れ。

Verse 48

वसिष्ठ उवाच तथेत्युक्त्वा गते तस्मिन्भृगुवर्यो महोदरे / कृतकृत्यो गुरुजनं द्रष्टुं गन्तुमियेष सः

ヴァシシュタは言った。「そのとおりに。」彼が去ると、マホーダラにいたブリグ族の最勝の聖仙は、なすべきことを成し遂げ、師長たちを拝するために旅立とうとした。

Verse 49

गच्छन्नथ तदासौ तु हिमाद्रिवनगह्वरे / विवेश कन्दरं रामो भाविकर्मप्रचोदितः

進みゆくうちに、ラーマはヒマードリの森の深い谷に至り、来たるべき業の促しにより、一つの洞窟へと入った。

Verse 50

स तत्र ददृशे बालं धृतप्राणमनुद्रुतम् / व्याघ्रेण विप्रतनयं रुदन्तं भीतभीतवत्

そこで彼は一人の幼子を見た。息を呑み、逃げることもできず、虎のために怯えきった婆羅門の子が、恐怖に震えながら泣いていた。

Verse 51

दृष्ट्वानुकंपहृदयस्तत्परित्राणकातरः / तिष्ठतिष्ठेति तं व्याघ्रं वदन्नुच्चैरथान्वयात्

それを見て彼の心は憐れみに満ち、救わんと焦りつつ、彼は虎に向かって駆け寄り、大声で「止まれ、止まれ！」と叫んだ。

Verse 52

तमनुद्रुत्य वेगेन चिरादिव भृगूद्वहः / आससाद वने घोरं शार्दूलमतिभीषणम्

彼を勢いよく追って、ブリグ族の最勝者は、久方ぶりであるかのように、森でこの上なく恐ろしい虎に行き当たった。

Verse 53

व्याघ्रेणानुद्रुतः सो ऽपि पलायन्वनगह्वरे / निपपात द्विजसुतस्त्रस्तः प्राणभयातुरः

虎に追われ、その婆羅門の子も森の谷間へ逃げ込んだが、命の恐れに震え、倒れ伏した。

Verse 54

रामो ऽपि क्रोधरक्ताक्षो विप्रपुत्रपरीप्सया / तृणमूलं समादाय कुशास्त्रेणाभ्यमन्त्रयत्

婆羅門の子を救わんとして、怒りに目を赤くしたラーマは草の根を取り、クシャーストラの真言で加持した。

Verse 55

तावत्तरक्षुर्बलवानाद्रवत्पतितं द्विजम् / दृष्ट्वा ननादसुभृशं रोदसी कम्पयन्निव

その時、力強い熊は倒れた二度生まれを見て駆け寄り、天地を揺るがすかのように激しく咆哮した。

Verse 56

दग्ध्वा त्वस्त्राग्निना व्याघ्रं प्रहरन्तं नखाङ्कुरैः / अकृतव्रणमेवाशु मोक्षयामास तं द्विजम्

爪で襲いかかる虎を武器の火で焼き払い、彼はその二度生まれを傷一つ負わせずにただちに解き放った。

Verse 57

सो ऽपि ब्रह्माग्निनिर्दग्धदेहः पाप्मा नभस्तले / गान्धर्वं वपुरास्थाय राममाहेति सादरम्

彼もまた、梵火に身を焼かれつつ虚空にあってガンダルヴァの姿を取り、敬虔にラーマへ語りかけた。

Verse 58

विप्रशापेन भोपूर्वमहं प्राप्तस्तरक्षुताम् / गच्छामि मोचितः शापात्त्वयाहमधुना दिवम्

おお善き御方よ。かつて婆羅門の呪詛により我は羅刹の身となったが、今や汝により呪いを解かれ、天界へ赴く。

Verse 59

इत्युक्त्वा तु गते तस्मिन्रामो वेगेन विस्मितः / पतितं द्विजपुत्रं तं कृपया व्यवपद्यत

そう言って彼が去ると、ラーマは驚きつつも急ぎ、憐れみをもって倒れた婆羅門の子に近づいた。

Verse 60

माभैरेवं वदन्वाणीमारादेव द्विजात्मजम् / परमृशत्तदङ्गानि शनैरुज्जीवयन्नृप

「恐れるな」と王ラーマは近くからその婆羅門の子の肢体に触れ、徐々に命を甦らせた。

Verse 61

रामेणोत्थापितश्चैवं स तदोन्मील्य लोचने / विलोकयन्ददर्शाग्रे भृगुश्रेष्ठमवस्थितम्

ラーマに起こされると彼は目を開き、見回してみると、前にブリグ族の最勝者が立っているのを見た。

Verse 62

भस्मीकृतं च शार्दूलं दृष्टवा विस्मयमागतः / गतभीराह कस्त्वं भोः कथं वेह समागतः

灰と化した虎を見て、彼は驚嘆した。恐れが去ると、「おお尊き方よ、あなたは誰で、どうしてここへ来たのか」と言った。

Verse 63

केन वायं निहन्तुं मामुद्यतो भस्मसात्कृतः / तरक्षुर्भीषणाकारः साक्षान्मृत्युरिवापरः

私を殺そうとしていたこの者を、誰が灰にしたのか。恐ろしい姿のこのタラクシュは、まさに別の死神が現れたかのようだ。

Verse 64

भयसंमूढमनमो ममाद्यापि महामते / हते ऽपि तस्मिन्नखिला भान्ति वै तन्मया दिशः

大賢よ、私の心は今なお恐れに惑っている。彼が討たれても、四方がなお彼で満ちているかのように見える。

Verse 65

त्वामेव मन्ये सकलं पिता माता सुत्दृद्गुरू / परमापदमापन्नं त्वं मां समुपजीवयन्

あなたこそ私のすべて—父であり母であり子であり、揺るがぬ師である。最大の窮地にあった私を、あなたが支えて生かしてくださった。

Verse 66

आसीन्मुनिवरः कश्चिच्छान्तो नाम महातपाः / पुत्रस्तस्यास्मि तीर्थार्थी शालग्राममयासिषम्

かつて「シャーンタ」と名づけられた大苦行の聖仙がいた。私はその子で、ティールタ（聖地）を求める巡礼者であり、シャーラグラーマで作られた剣を携えている。

Verse 67

तस्मात्संप्रस्थितश्शैलं दिदृक्षुर्गन्धमादनम् / नानामुनिगणैर्जुष्टं पुण्यं बदरिकाश्रमम्

それゆえ私はガンダマーダナ山を拝見したいと旅立ち、多くのムニ（聖仙）たちにより守られる清浄なるバダリカーシュラマへ向かった。

Verse 68

गन्तुकामो ऽपहायाहं पन्थानं तु हिमाचले / प्रविशन्गहनं रम्यं प्रदेशालोकनाकुलम्

ヒマーチャラへ行こうと願い、私は道を外れて、深く美しい森の地へ踏み入った。周囲の景色に心は揺れ動いた。

Verse 69

दिशंप्राचीं समुद्दिश्य क्रोशमात्रमयासिषम् / ततो दिष्टवशेनाहं प्राद्रवं भयपीडितः

東の方角を目指して、私はただ一クロ―シャほど進んだにすぎない。すると運命のままに、恐れに圧されて走り出した。

Verse 70

पतितश्च त्वया भूयोभूमेरुत्थापितो ऽधुना / पित्रेव नितरां पुत्रः प्रेम्णात्यर्थं दयालुना / इत्येष मम वृत्तान्तः साकल्येनोदितस्तव

私は倒れていたが、いま汝は再び地より私を起こしてくれた。まことに、深い慈愛の父が愛をもって子を抱き起こすように。これが私の一切の経緯であり、余すところなく汝に語った。

Verse 71

वसिष्ठ उवाच इति पृष्टस्तदा तेन स्ववृत्तान्तमशेषतः / कथयामास राजेन्द्र रामस्तस्मै यथाक्रमम्

ヴァシシュタは言った。「王よ、このように問われて、ラーマは自らの一切の経緯を、順を追って彼に語った。」

Verse 72

ततस्तौ प्रीतिसंयुक्तौ कथयन्तौ परस्परम् / स्थित्वा नातिचिरं कालमथ गन्तुमियेष सः

その後、二人は喜びと親愛に満ちて互いに語り合い、長くは留まらず、彼は去ろうとした。

Verse 73

अन्वीयमानस्तेनाथ रामस्तस्माद्गुहामुखात् / निष्क्रम्यावसथं पित्रोः संप्रतस्थे मुदान्वितः

彼に伴われて、ラーマは洞窟の入口から出て、父母の住まいへと喜びに満ちて旅立った。

Verse 74

अकृतव्रण एवासौ व्याघ्रेण भुवि पातितः / रामेण रक्षितश्चाभुद्यस्माद्ध्याघ्रं विनिघ्नता

彼は傷一つないまま虎に地へ倒されたが、ラーマが虎を討って守ったため、彼は救われた。

Verse 75

तस्मात्तदेव नामास्य बभूव प्रथितं भुवि / विप्रपुत्रस्य राजेन्द्र तदेतत्सो ऽकृतव्रणः

それゆえ、王よ、その婆羅門の子はこの名が世に広く知られ、「アクリタヴラナ（傷なき者）」と呼ばれた。

Verse 76

तदा प्रभृति रामस्य च्छायेवातपगा भुवि / बभूव मित्रमत्यर्थं सर्वावस्थासु पार्थिव

その時以来、王よ、彼はこの地上でラーマにとって炎天の影のような存在となり、あらゆる折に最も親しい友となった。

Verse 77

स तेनानुगतो राजन्भृगोरासाद्य सन्निधिम् / दृष्ट्वा ख्यातिं च सो ऽभ्येत्य विनयेनाभ्यवादयत्

王よ、彼はその者に従って聖仙ブリグの御前に至った。キヤーティーを見て近づき、謙虚に礼拝して挨拶した。

Verse 78

स ताभ्यां प्रियमाणाभ्यामाशीर्भिरभिनन्दितः / दिनानि कतिचित्तत्र न्यवसत्तत्प्रियेप्सया

二人は喜び、祝福の言葉で彼を称えた。彼はその寵愛を得たいと願い、そこに幾日か滞在した。

Verse 79

ततस्तयोरनुमते च्यवनस्य महामुनेः / आश्रमं प्रतिचक्राम शिष्यसंघैः समावृतम्

その後、二人の許しを得て、彼は大聖仙チャヴァナの庵へと戻った。そこでは師が弟子たちの群れに囲まれていた。

Verse 80

नियन्त्रितान्तः करणं तं च संशान्तमानसम् / सुकन्याचापि तद्भार्यामवन्दत महामनाः

内なる働きを制し心静かなその牟尼に、そしてその妻スカンヤーにも、心大いなる者は礼拝した。

Verse 81

ताभ्यां च प्रीतियुक्ताभ्यां रामः समभिनन्दितः / और्वाश्रमं समापेदे द्रष्टुकामस्तपोनिधिम्

二人の愛ある歓迎により称えられたラーマは、苦行の宝蔵を拝見せんとして、アウルヴァの庵へと到った。

Verse 82

तं चाभिवाद्य मेधावी तेन च प्रतिनन्दितः / उवास तत्र तत्प्रीत्या दिनानि कतिचिन्नृप

その賢者は彼に礼拝し、彼もまた喜びをもって迎えた。王よ、彼の歓びのために、そこに幾日か滞在した。

Verse 83

विसृष्टस्तेन शनकैरृचीकभवनं मुदा / प्रतस्थे भार्गवः श्रीमानकृतव्रणसंयुतः

こうして徐々に暇を許されると、栄光あるバールガヴァは喜びつつリチーカの住まいへ旅立った。傷はすでに癒えていた。

Verse 84

अवन्दत पितुः पित्रोर्नत्वा पादौ पृथक् पृथक् / तौ च तं नृप संहर्षाच्चाशिषा प्रत्यनन्दताम्

彼は父と母それぞれの足もとに別々に礼拝した。王よ、二人は歓喜して祝福をもって彼に応えた。

Verse 85

पृष्टश्च ताभ्यामखिलं निजवृत्तमुदारधीः / कथयामास राजेन्द्र यथावृत्तमनुक्रमात्

二人に問われると、寛大な知恵をもつ者は、王の中の王よ、起こったとおりに順を追って自らの一切を語った。

Verse 86

स्थित्वा दिनानि कतिचित्तत्रापि तदनुज्ञया / जगामावसथं पित्रोर्मुदा परमया युतः

さらに幾日かそこに留まり、彼らの許しを得て、至上の喜びに満たされつつ父母の住まいへと向かった。

Verse 87

अभ्येत्य पितरौ राजन्नासी नावाश्रमोत्तमे / अवन्दत तयोः पादौ यथावद्भृगुनन्दन

王よ、ブリグの子は父母のもとへ近づき、最上のナーヴァ・アーシュラマに座して、しかるべき作法で両親の御足に礼拝した。

Verse 88

पादप्रणामावनतं समुत्थाप्य च सादरम् / आश्लिष्य नेत्रसलिलैर्नन्दन्तौ पर्यषिञ्चताम्

足下に伏していた彼を、二人は丁重に起こし、抱きしめ、歓喜してその眼の涙で彼を濡らした。

Verse 89

आशीर्भिरभिनन्द्याङ्के समारोप्य सुहुर्मुखम् / विक्षन्तौ तस्य चाङ्गानि परिस्पृश्यापतुर्मुदम्

祝福の言葉で寿ぎ、朗らかな顔の子を膝に抱き上げ、肢体を見つめ撫でて、二人は深い喜びに満たされた。

Verse 90

अपृच्छताञ्च तौ रामं कलेनैतावता त्वया / किं कृतं पुत्र को वायं कुत्र वा त्वमुपस्थितः

それから二人はラーマに尋ねた。「わが子よ、これほどの時の間に何をしていたのか。これは誰か。お前はどこからここへ来たのか。」

Verse 91

कथं सह सकाशे त्वमास्थितो वात्र वागतः / त्वयेतदखिलं वत्स कथ्यतां तथ्यमावयोः

「お前はどのようにして彼のそばに留まり、あるいはどのようにしてここへ来たのか。わが子よ、すべてを真実のままに我らに語りなさい。」