Rig Veda 9.93.3: Mandala 9, Sukta 93, Mantra 3

Sukta 9.93

Devata: Soma Pavamāna (Indu)

Samhita Patha (Devanagari)

उत प्र पिप्य ऊधरघ्न्याया इन्दुर्धाराभिः सचते सुमेधाः । मूर्धानं गावः पयसा चमूष्वभि श्रीणन्ति वसुभिर्न निक्तैः ॥

Sanskrit recitationRig Veda 9.93.3

Transliteration

utá prá pipyá ū́dhar aghnyā́yā índur dhā́rābhiḥ sacate su-medhā́ḥ | mūrdhā́naṃ gā́vaḥ páyasā camū́ṣv abhí śrīṇanti vásubhir ná niktáiḥ ||

Translation

ويُورِمُ ضَرْعَ البقرةِ المصونةِ التي لا تُنتهَك؛ وإندو—قطرةُ السُّوما الغنيّةُ بالذهنِ السديد—يُصاحِبُ الجداولَ بتيّاراته. وتَدْهَنُ الأبقارُ رأسَه في الأقداحِ باللَّبن، كأنّه كنوزٌ غُسِلَتْ لتوِّها—فتملؤه جوهرًا وضياءً.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• उत: and, also
• उत: —
• Type: Indeclinable
• Root: उत (avyaya)

• प्र: forth, forward
• प्र: —
• Type: Indeclinable
• Root: प्र (upasarga)

• पिप्यः: thou hast swollen / grow strong (i.e., be full)
• पिप्यः: (addressed agent) Kartā
• Type: Verb
• Root: प्या (प्याय्) धातु

• ऊधर्: udder
• ऊधर्: Karma
• Type: Noun
• Root: ऊधर (प्रातिपदिक)

• अघ्न्यायाः: of the un-slaughterable cow
• अघ्न्यायाः: Ṣaṣṭhī-sambandha
• Type: Noun/Adjective
• Root: अघ्न्या (प्रातिपदिक)

• इन्दुः: the drop (Soma)
• इन्दुः: Kartā
• Type: Noun
• Root: इन्दु (प्रातिपदिक)

• धाराभिः: with streams
• धाराभिः: Karaṇa
• Type: Noun
• Root: धारा (प्रातिपदिक)

• सचते: goes along with, accompanies
• सचते: (with instr.)
• Type: Verb
• Root: सच् धातु

• सुमेधाः: the wise / of good wisdom
• सुमेधाः: Kartā (apposition to इन्दुः)
• Type: Adjective (used substantively)
• Root: सुमेधस् (प्रातिपदिक)

• मूर्धानम्: head, top
• मूर्धानम्: Karma
• Type: Noun
• Root: मूर्धन् (प्रातिपदिक)

• गावः: cows
• गावः: Kartā
• Type: Noun
• Root: गो (प्रातिपदिक)

• पयसा: with milk
• पयसा: Karaṇa
• Type: Noun
• Root: पयस् (प्रातिपदिक)

• चमूषु: in the bowls (cups)
• चमूषु: Adhikaraṇa
• Type: Noun
• Root: चमू (प्रातिपदिक)

• अभि: towards, over
• अभि: —
• Type: Indeclinable
• Root: अभि (upasarga/avyaya)

• श्रीणन्ति: they mix, they strain/prepare
• श्रीणन्ति: (agent) Kartā
• Type: Verb
• Root: श्री (श्रीणाति) धातु

• वसुभिः: with good things/treasures
• वसुभिः: Karaṇa
• Type: Noun
• Root: वसु (प्रातिपदिक)

• न: like, as
• न: —
• Type: Indeclinable
• Root: न (avyaya)

• निक्तैः: with wetted/anointed (things), with moist (additions)
• निक्तैः: Karaṇa
• Type: Adjective/Participle
• Root: निक्त (PPP from निज्/निञ्ज् ‘to smear, anoint, wet’)