Rig Veda 2.9.4: Mandala 2, Sukta 9, Mantra 4
Sukta 2.9
Rishi: Gṛtsamada (Bhārgava)
Devata: Agni
Chandas: Triṣṭubh
Samhita Patha (Devanagari)
अग्ने यजस्व हविषा यजीयाञ्छ्रुष्टी देष्णमभि गृणीहि राधः । त्वं ह्यसि रयिपती रयीणां त्वं शुक्रस्य वचसो मनोता ॥
Transliteration
ágne yájasva havíṣā yájīyāñ chrúṣṭī déṣṇam abhí gṛṇīhi rā́dhaḥ | tváṃ hí ási rayi-pátī rayīṇā́ṃ tváṃ śukrásya vácaso manótā ||
Translation
يا أغني، أقم اليَجْنَةَ بالقرابين (هَفِس)، يا أكرمَ من يُضحّى له؛ وبإصغاءٍ يقِظٍ تقبّل العطيّة، وثبّت الوفرة. فأنتَ سيّدُ الثروات؛ وأنتَ مُفكّرُ الكلمةِ المضيئة ومُنجِزُها.
Word by Word
अग्नेO Agni
अग्ने:
सम्बोधन
TypeNoun (vocative)
Rootअग्नि- (प्रातिपदिक)
यजस्वsacrifice / worship
यजस्व:
(वाक्य-क्रिया)
TypeVerb
Rootयज् (धातु)
हविषाwith the oblation
हविषा:
करण
TypeNoun
Rootहविस्- (प्रातिपदिक)
यजीयान्more worshipful / most worthy of sacrifice
यजीयान्:
कर्तृ-विशेषण
TypeAdjective
Rootयज् (धातु) → यजीयस्- (तुलनात्मक-विशेषण)
श्रुष्टीobedience / attentive service
श्रुष्टी:
कर्ता
TypeNoun
Rootश्रुष्टि- (प्रातिपदिक; √श्रु/श्रुष् ‘श्रवण-सेवा’ से)
दे॒ष्णम्the gift / offering
दे॒ष्णम्:
कर्म
TypeNoun
Rootदे॒ष्ण- (प्रातिपदिक; ‘दान/दक्षिणा/उपहार’)
अभिtowards, unto
अभि:
(उपसर्ग; क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootअभि (उपसर्ग/अव्यय)
गृणीहिsing/praise (aloud)
गृणीहि:
(वाक्य-क्रिया)
TypeVerb
Rootगॄ/गृण् (धातु) ‘स्तु’
राधःbounty / wealth
राधः:
कर्म
TypeNoun
Rootराधस्- (प्रातिपदिक)
त्वम्you
त्वम्:
कर्ता
TypePronoun
Rootयुष्मद्- (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
हिindeed, for
हि:
(सम्बन्ध/हेतु-बोधक)
TypeIndeclinable
Rootहि (निपात)
असिare
असि:
(वाक्य-क्रिया)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
रयिपतिःlord of wealth
रयिपतिः:
कर्ता/विशेष्य
TypeNoun
Rootरयि- + पति- (प्रातिपदिक-समास: षष्ठी-तत्पुरुष)
रयीणाम्of riches
रयीणाम्:
षष्ठी-सम्बन्ध (सम्बन्धः ‘रयिपतिः’)
TypeNoun
Rootरयि- (प्रातिपदिक)
त्वम्you
त्वम्:
कर्ता
TypePronoun
Rootयुष्मद्- (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
शुक्रस्यof the bright/pure (one)
शुक्रस्य:
षष्ठी-सम्बन्ध
TypeAdjective (used substantively)
Rootशुक्र- (प्रातिपदिक)
वचसःof the utterance/word
वचसः:
षष्ठी-सम्बन्ध
TypeNoun
Rootवचस्- (प्रातिपदिक)
मनॊताthinker/knower, inspirer (of thought)
मनॊता:
कर्ता/विशेष्य
TypeNoun (agent)
Rootमनॊतृ- (प्रातिपदिक; √मन् ‘मनन’ से; ‘मनॊता’ = प्रथमा-एकवचन)
Ask anything about this verse
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
Not sure where to start?
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.