Adhyaya 14

Verse 1

श्रीप्रह्राद उवाच । संत्यनेकानि तीर्थानि बह्वाश्चर्यकराणि च । प्राप्ते कलियुगे घोरे तानि पुप्लुविरेर्णवे

Śrī Prahlāda thưa: Có vô số thánh địa và nơi hành hương, nhiều nơi còn ban những điều kỳ diệu. Nhưng khi thời đại Kali đáng sợ đến, chúng đều bị biển cả nhấn chìm.

Verse 2

उद्देशतो मया विप्राः कीर्त्यमाना निबोधत । संक्षेपतो विप्रवरा यथा तेषां च याः क्रियाः

Hỡi các brāhmaṇa, xin hãy hiểu khi ta thuật lại theo lối chỉ dẫn. Hỡi những brāhmaṇa ưu tú, ta sẽ nói vắn tắt các thánh địa ấy ra sao và những nghi lễ nào được cử hành tại đó.

Verse 3

संहृत्य च भुवो भारं साधू न्संस्थाप्य सत्पथे । द्वारवत्यामगात्कृष्णो वृष्णिसंघैः समावृतः

Sau khi gánh nặng của địa cầu đã được cất bỏ và bậc hiền thiện được an lập trên chánh đạo, Đức Kṛṣṇa tiến về Dvāravatī, được đoàn chúng Vṛṣṇi vây quanh hộ tống.

Verse 4

दर्शनार्थं तदा ब्रह्मा दैवतैः परिवारितः । वरुणो यमवित्तेशौ सूर्य्याचन्द्रमसौ तथा

Bấy giờ, để được chiêm bái Ngài, Phạm Thiên (Brahmā) được chư thiên vây quanh đã đến; cùng với Varuṇa, Yama, Kubera—chúa tể tài bảo—và cả Mặt Trời cùng Mặt Trăng.

Verse 5

आगत्य सह कृष्णेन कार्यं संसाध्य चात्मनः । वेधाश्चक्रे तदा तीर्थं स्वनाम्ना कीर्तितं भुवि

Đến cùng với Đức Kṛṣṇa và hoàn thành điều mình mong cầu, Đấng Vedhā (Brahmā) khi ấy đã thiết lập một thánh địa (tīrtha), được thế gian xưng tụng theo chính danh Ngài.

Verse 6

ब्रह्मकुण्डमिति ख्यातं सर्वपापहरं शुभम् । तत्तीरे स्थापयामास सहस्रकिरणं प्रभुम्

Thánh địa ấy nổi danh là “Brahmakuṇḍa”, cát tường và trừ diệt mọi tội lỗi. Trên bờ ấy, Ngài đã an vị Đấng Chúa của ngàn tia sáng—Thần Mặt Trời.

Verse 7

मूलं सुराणां हि किल ब्रह्मा लोकपितामहः । तेन संस्थापितं यस्मान्मूल स्थानमिति स्मृतम्

Quả thật, Brahmā—Đấng Tổ phụ của các cõi—được nói là cội nguồn của chư thiên. Và vì nơi ấy do chính Ngài thiết lập, nên được ghi nhớ là “Mūlasthāna”, tức Chốn Cội Nguồn.

Verse 8

ब्रह्मतीर्थं तु तद्दृष्ट्वा चन्द्रश्चक्रे ततः सरः । तडागं चन्द्रनाम्ना वै सर्वपापप्रणाशनम्

Thấy Brahmā-tīrtha ấy, Candra (Trăng) liền tạo nên một hồ nước; quả thật, một ao mang chính danh Nguyệt—đấng diệt trừ mọi tội lỗi.

Verse 9

तं दृष्ट्वा तेजसा युक्तं संहृष्टाः सुरसत्तमाः । ऊचुस्ते लोकस्रष्टारं शृणुष्व वचनं हि नः

Thấy Ngài rực rỡ hào quang, các bậc tối thắng trong chư thiên hoan hỷ. Họ thưa với Đấng Tạo Hóa của các cõi: “Xin hãy lắng nghe lời chúng con.”

Verse 10

योऽत्र स्नानं प्रकुरुते पितॄन्संतर्पयिष्यति । पूजयिष्यति देवेशं मूलस्थानं सुरर्षभ

Hỡi bậc tráng ngưu giữa chư thiên! Ai tắm gội tại đây sẽ làm thỏa mãn các Pitṛ (tổ tiên), và sẽ phụng thờ Đấng Chúa tể chư thiên tại Mūlasthāna.

Verse 11

सर्वपापविनिर्मुक्तो धनधान्यसमन्वितः । सप्तम्यां माघमासस्य शुक्लपक्षे द्विजर्षभाः । योऽत्र स्नानं प्रकुरुते मानवो भक्तिसंयुतः

Hỡi bậc tối thắng trong hàng nhị sinh! Người nào với lòng sùng kính tắm tại đây vào ngày saptamī (mồng bảy) của nửa tháng sáng trong tháng Māgha sẽ được giải thoát mọi tội lỗi và đầy đủ tài sản cùng lương thực.

Verse 12

मूलस्थानं च देवेश संस्नाप्य प्रविलेपयेत् । पूजयिष्यति वस्त्राद्यैः स्वशक्त्या भूषणैस्तथा

Hỡi Chúa tể chư thiên! Sau khi tắm gội (tượng thần) tại Mūlasthāna, nên xức dầu thơm và thoa hương; rồi phụng thờ bằng y phục và các phẩm vật khác, cùng trang sức tùy theo khả năng của mình.

Verse 13

पुष्पधूपादिभिश्चैव नैवेद्येन च मानवः । सर्वान्कामानवाप्नोति ब्रह्मलोकं स गच्छति

Với hoa, hương và các phẩm vật cúng dường, cùng lễ vật thực phẩm (naivedya), người ấy đạt được mọi điều mong cầu và được vãng sinh về Phạm Thiên giới (Brahmaloka).

Verse 14

सावित्रीं च ततो दृष्ट्वा ब्रह्मणा स्थापितां च वै । कृत्वा चायतनं दिव्यं स्वां मूर्तिं सन्निवेश्य च । नाम चक्रे तदा देव्याः स्वयं तस्याः पितामहः

Rồi khi thấy cả Sāvitrī—quả thật do Phạm Thiên an lập—(người ấy) dựng một thánh điện nhiệm mầu, an trí tượng của chính mình; bấy giờ chính Đấng Tổ Phụ (Brahmā) đặt danh hiệu cho Nữ Thần ấy.

Verse 15

यः पश्यति स्वयं भक्त्या कृष्णं दृष्ट्वा जगत्पतिम् । सावित्रीं स सुखी भूत्वा सर्वान्कामानवाप्नुयात्

Ai với lòng sùng kính chân thành, được chiêm bái Kṛṣṇa—Chúa tể của vũ trụ—và cũng chiêm bái Sāvitrī, người ấy được an lạc và thành tựu mọi điều ước nguyện.

Verse 16

आयुरारोग्यमैश्वर्य्यं पुत्रसन्तानमेव च । न दौर्भाग्यं भवेत्तस्य न दारिद्यं न मूर्खता । न च व्याधिभयं तस्य यः पश्यति विधिं नरः

Tuổi thọ, sức khỏe, phú quý quyền uy, cùng phúc lành con trai và dòng dõi đều phát sinh; tai ương chẳng đến—không nghèo khổ, không ngu muội. Người nào chiêm bái Vidhi (Brahmā) thì cũng không còn sợ bệnh tật.

Verse 17

गत्वा संस्नापयेद्देवीं कुंकुमेन कुसुंभकैः । संछाद्य वस्त्रैः संपूज्य पुष्पैर्नानाविधै स्तथा

Đến nơi ấy, nên tắm gội Nữ Thần bằng nghệ tây (kunkuma) và hoa hồng nhuộm (kusumbha), rồi khoác y phục cho Ngài, và cung kính thờ phụng bằng muôn loài hoa.

Verse 18

नैवेद्यफलतांबूलग्रीवासूत्रकदीपकैः । संपूज्य परया भक्त्या यात्रां च सफला लभेत्

Khi phụng thờ trọn vẹn với lễ vật: phẩm cúng, trái cây, trầu cau, vòng cổ/chuỗi hoa, sợi chỉ thiêng và đèn sáng—bằng lòng sùng kính tối thượng—thì cuộc hành hương sẽ thật sự viên mãn, đơm hoa kết quả.

Verse 19

न वैधव्यं न दौर्भाग्यं न वंध्या न मृतप्रजा । विधिर्दृष्टो नरैर्यैस्तु कुले तेषां प्रजायते

Trong gia tộc của những người đã được chiêm bái Vidhi (Phạm Thiên), không có cảnh góa bụa, không có bất hạnh, không có hiếm muộn, cũng không có nỗi mất con; phúc lành sinh khởi nơi dòng họ ấy.

Verse 20

तस्मात्सर्वप्रयत्नेन विधिं पश्येत्सुभावतः । परितुष्टो भवेत्कृष्णो यात्रा च सफला भवेत्

Vì thế, với mọi nỗ lực và tâm tính thanh tịnh, hãy chiêm bái Vidhi (Phạm Thiên). Khi ấy, Kṛṣṇa hoan hỷ trọn vẹn, và cuộc hành hương cũng được thành tựu viên mãn.

Verse 21

प्रह्लाद उवाच । ब्रह्मणा स्थापितं दृष्ट्वा सरः परमशोभनम् । इन्द्रश्चक्रे महाभागः सरः परमशोभनम्

Prahlāda thưa rằng: Thấy hồ thiêng tuyệt mỹ do Phạm Thiên (Brahmā) thiết lập, vị Indra phúc đức cũng tạo dựng tại đó một hồ tuyệt mỹ.

Verse 22

स्थापयामास देवेशो लिंगमप्रतिमौजसम् । तस्मिन्स्नात्वा च लभते यस्मादिन्द्रपदं नरः

Chúa tể các thần linh đã an lập một liṅga có uy lực vô song. Ai tắm gội nơi ấy sẽ đạt địa vị của Indra; vì thế gọi là Indrapada.

Verse 23

तस्मादिन्द्रपदं नाम सुप्रसिद्धं धरातले । इन्द्रेण स्थापितं लिंगं यस्माद्भावनया सह । प्रसिद्धमिंद्रनाम्ना वा इन्द्रेश्वरमिति स्मृतम्

Vì thế danh xưng “Indrapada” vang danh trên cõi đất. Do liṅga được chính Indra thiết lập với tâm chí thành, nên cũng được truyền tụng theo danh Indra và được ghi nhớ là “Indreśvara”.

Verse 24

यस्य प्रसिद्धिरतुला वृद्धिलिंगमिति द्विजाः । यस्य दर्शनमात्रेण मुच्यते सर्वपातकैः

Hỡi các bậc nhị sinh, danh tiếng của nơi ấy vô song với tên gọi “Vṛddhiliṅga”; chỉ cần chiêm bái một lần cũng được giải thoát khỏi mọi tội lỗi.

Verse 25

पितॄणामक्षया तृप्तिर्जायते द्विजसत्तमाः । अष्टम्यां च चतुर्द्दश्यां स्नात्वा चेन्द्रपदे नरः

Hỡi bậc nhị sinh tối thắng, người nào tắm tại Indrapada vào ngày mồng tám và ngày mười bốn theo lịch trăng sẽ đem lại sự thỏa mãn bất tận cho các Pitṛ (tổ tiên) và đạt địa vị của Indra.

Verse 26

इन्द्रेश्वरं च संपूज्य याति मुक्तिपदं नरः । विशेषतस्तु संपूज्यो मकरस्थे दिवाकरे

Nhờ thành kính phụng thờ Indreśvara đúng pháp, con người đạt đến cảnh giới giải thoát. Đặc biệt, Indreśvara nên được tôn thờ trọng thể khi Mặt Trời ở cung Makara (Ma Kết).

Verse 27

उत्तरायणसंक्रांतौ लिंगपूरणकेन हि । शिवरात्रौ विशेषेण संपूज्य उमया सह । रात्रौ जागरणं कृत्वा परमं लोकमाप्नुयात्

Vào dịp Uttarāyaṇa Saṅkrānti, nhờ nghi lễ “liṅga-pūraṇa” (làm đầy/hoàn mãn liṅga), và đặc biệt trong đêm Śivarātri, khi phụng thờ (Śiva) cùng với Umā, lại thức canh suốt đêm, người ấy sẽ đạt đến cõi tối thượng.

Verse 28

प्रह्लाद उवाच । ब्रह्मतीर्थं च तद्दृष्ट्वा तथा शक्रसरोभवम् । दर्शयन्विष्णुना सार्द्धमेकरूपत्वमाप्नुयात्

Prahlāda nói: “Sau khi chiêm bái Brahma-tīrtha, lại thấy hồ do Śakra (Indra) sinh khởi; và khi chỉ bày (thánh tích ấy) cùng với Viṣṇu, người ấy sẽ đạt đến nhất thể về hình tướng—hợp nhất trong dáng vẻ thần linh.”

Verse 29

सरश्चकार देवेशो भगवान्पार्वतीपतिः । सुमृष्टनिर्मलजलं नलिनीदलशोभितम्

Đấng Chúa tể chư thiên—Bhagavān, phu quân của Pārvatī—đã tạo nên một hồ nước, nước trong sạch tinh khiết, được điểm trang bởi những lá sen.

Verse 30

उत्पलैः सर्वतश्छन्नं सरः सारसशोभितम् । तदगाधजलं दृष्ट्वा स्वयमेव पिनाकधृक् । सब्रह्मविष्णुना सार्द्धं स्नातस्तत्र वृषध्वजः

Hồ ấy bốn bề phủ kín bằng sen xanh (utpala), lại được tô điểm bởi đàn thiên nga. Thấy làn nước sâu thẳm ấy, chính Đấng cầm Pināka (Śiva), vị mang cờ hiệu con bò, đã tắm tại đó cùng với Brahmā và Viṣṇu.

Verse 31

ते देवास्तत्सरो दृष्ट्वा ब्रह्मविष्णुसुराऽसुराः । ऊचुः सर्वे सुसंहृष्टा वीक्षंतः पार्वतीपतिम्

Thấy hồ ấy, các bậc ấy—Brahmā, Viṣṇu, chư thiên và cả các asura—đều hoan hỷ vô cùng; họ cất lời, trong khi chiêm ngưỡng Đấng phu quân của Pārvatī.

Verse 32

यस्मात्कृतमिदं देवा ईश्वरेण महत्सरः । महादेव सरोनाम सुप्रसिद्धं भविष्यति

“Vì hồ lớn này do Īśvara tạo dựng, hỡi chư thiên, nên nó sẽ được lưu danh rộng khắp với tên gọi ‘Mahādeva-saras’.”

Verse 33

योऽत्र स्नानं प्रकुरुते पितॄणां तर्पणं तथा । श्राद्धं पितॄणां भक्त्या च स गच्छेत्परमां गतिम्

Ai tắm gội tại đây, lại dâng lễ tarpaṇa cho các Pitṛ (tổ tiên), và thành kính cử hành śrāddha cho tiên linh—người ấy đạt đến cảnh giới tối thượng.

Verse 34

सुप्रसन्ना भविष्यन्ति सर्वे देवा न संशयः । दर्शनात्पापनिर्मुक्तो महादेवसरस्य च

Chư thiên thảy đều vô cùng hoan hỷ—không chút nghi ngờ. Chỉ cần được chiêm ngưỡng hồ Mahādeva-saras, liền được giải thoát khỏi tội lỗi.

Verse 35

महेशस्य च तद्दृष्ट्वा सरः परमशोभनम् । चकार पार्वती तत्र सरश्चाप्रतिमं तथा

Chiêm ngưỡng hồ của Maheśa (Śiva) đẹp đẽ tột bậc ấy, Pārvatī cũng tạo dựng tại đó một hồ thiêng khác, vô song không gì sánh kịp.

Verse 36

गौरीसर इति ख्यातं सर्वपापप्रणाशनम् । तत्र स्नात्वा नरो भक्त्या न दुर्गतिमवाप्नुयात्

Hồ ấy được gọi là Gaurī-saras, có năng lực tiêu trừ mọi tội lỗi. Người nào tắm tại đó với lòng sùng kính sẽ không rơi vào ác đạo.

Verse 37

न दौर्भाग्यं स्त्रियश्चैव न वैधव्यं कदाचन । स्नात्वा गौरीतीर्थवरे सर्वान्कामानवाप्नुयात्

Đối với phụ nữ, không còn bất hạnh, cũng không hề có cảnh goá bụa. Tắm tại Gaurī-tīrtha thù thắng, người ta được toại nguyện mọi ước nguyện.

Verse 38

वरुणश्च ततो दृष्ट्वा पुण्यान्यायतनानि च । चकार च सरो दिव्यं विष्णुभक्तिसमन्वितः

Bấy giờ thần Varuṇa, thấy các thánh địa linh thiêng ấy, liền tạo nên một hồ nước thần diệu, tràn đầy lòng sùng kính đối với đức Viṣṇu.

Verse 39

नाम्ना वरुणपदं तच्च पापक्षयकरं भुवि । नभस्ये पौर्णमास्यां च संतर्प्य पितृदेवताः

Thánh địa ấy mang tên Varuṇapada, ở cõi đời này có năng lực tiêu trừ tội lỗi. Vào ngày rằm tháng Nabhas, sau khi làm lễ cúng thỏa lòng các thần Pitṛ…

Verse 40

श्राद्धं कृत्वा विधानेन पितॄणां श्रद्धयान्वितः । उत्तमं लोकमाप्नोति यत्र गत्वा न शोचति

Khi làm lễ Śrāddha cho tổ tiên đúng theo nghi thức, với lòng tin thanh tịnh, người ấy đạt đến cõi giới tối thượng; đến nơi ấy rồi thì không còn sầu khổ.

Verse 41

प्रदद्यादुदकुम्भांश्च दध्योदनसमन्वितान् । गाश्च वासांसि रत्नानि विष्णुर्मे प्रीयतामिति

Nên bố thí các bình nước cùng cơm trộn sữa chua; lại bố thí bò, y phục và châu báu, đồng thời khấn nguyện: “Nguyện đức Viṣṇu hoan hỷ nơi con.”

Verse 42

सरो दृष्ट्वा जलेशस्य सरश्चक्रे धनेश्वरः । यक्षाधिपसरोनाम सुप्रसिद्धं धरातले

Thấy hồ của Chúa tể thủy giới (Varuṇa), Dhaneśvara (Kubera) lại tạo thêm một hồ khác, nổi danh trên mặt đất với tên “Yakṣādhipa-saras”.

Verse 43

तथा तत्र नरो भक्त्या संपूज्य पितृदेवताः । सर्वान्कामानवाप्नोति दद्याद्वस्त्रद्विजातये

Cũng vậy, tại nơi ấy, người nào với lòng sùng kính thờ phụng các Thần Tổ Tiên (Pitṛ) thì đạt được mọi điều ước; và nên bố thí y phục cho bậc nhị sinh (Bà-la-môn).

Verse 44

प्रह्लाद उवाच । विष्णुं वरप्रदं श्रुत्वा भ्रातॄणां ब्रह्मनंदनाः । मंदाकिनी वसिष्ठेन समानीता धरातले

Prahlāda thưa rằng: “Nghe biết Viṣṇu là Đấng ban ân phúc, các con của Phạm Thiên (liên quan đến anh em mình) đã nhờ Vasiṣṭha đưa dòng Mandākinī giáng xuống cõi đất.”

Verse 45

अम्बरीषादयः सर्व आजग्मुः कृष्णपालिताम् । द्वारवत्यां च ते दृष्ट्वा गोमतीं सागरंगमाम्

Tất cả mọi người do vua Ambarīṣa dẫn đầu đều đến Dvāravatī, thành đô được Kṛṣṇa che chở; và tại đó họ trông thấy sông Gomatī chảy xuôi để hòa vào biển cả.

Verse 46

तीर्थानि देवतानां च पुण्यान्यायतनानि च । तीर्थं पंचनदं चक्रुः प्रजानां पतयस्तथा

Họ đã thiết lập các bến tắm thiêng (tīrtha) và những thánh điện thanh tịnh của chư thiên; và cũng vậy, các bậc chúa của muôn dân đã dựng nên tīrtha mang tên Pañcanada vì lợi lạc cho mọi người.

Verse 47

पंच नद्यः समाहूतास्तत्राऽजग्मुः सुरान्विताः । मरीचये गोमती च लक्ष्मणा चात्रये तथा

Được triệu thỉnh, năm dòng sông đã đến nơi ấy, cùng với chư thiên hộ tống: Gomatī đến vì Marīci, và Lakṣmaṇā cũng đến vì Atri.

Verse 48

चंद्रभागा चांगिरसे पुलहाय कुशावती । पावनार्थं जांबवती जगाम क्रतवे तथा

Candrabhāgā đến vì Aṅgiras, Kuśāvatī đến vì Pulaha; và để cầu sự thanh tịnh, Jāmbavatī cũng đã đi đến Kratu.

Verse 49

तासु स्नात्वा महाभागा ब्रह्मपुत्रा यशस्विनः । नाम तस्य तदा चक्रुः पंचनद्यश्च तापसाः

Tắm mình trong các dòng sông ấy xong, những người con của Phạm Thiên, đầy phúc lành và danh tiếng—các bậc khổ hạnh—bấy giờ đặt tên nơi ấy là “Pañcanadī”.

Verse 50

तस्मात्पंचनदं तीर्थं सर्वपापप्रणाशनम् । स्नातव्यं तत्र मनुजैः स्वर्गमोक्षार्थिभिस्तदा

Vì thế, thánh địa tắm gội Pañcanada tiêu trừ mọi tội lỗi; người đời cầu cõi trời và giải thoát nên tắm tại đó.

Verse 51

तत्र गत्वा सुनियतो गृहीत्वार्घ्यं फलेन हि । मंत्रेणानेन वै विप्रा दद्यादर्घ्यं विधानतः

Đến đó với hạnh kiểm nghiêm cẩn, cầm arghya cùng trái quả; hỡi các Bà-la-môn, hãy dâng arghya ấy đúng nghi thức, bằng thần chú này.

Verse 52

ब्रह्मपुत्रैः समानीताः पंचैताः सरितां वराः । गृह्णंत्वर्घ्यमिमं देव्यः सर्वपापप्रशांतये

“Được các con của Phạm Thiên đưa đến đây, năm dòng sông tối thượng này—hỡi các Nữ Thần, xin nhận arghya này để mọi tội lỗi được lắng yên hoàn toàn.”

Verse 53

इत्यर्घ्यमन्त्रः । स्नानं कृत्वा विधानेन पितॄन्संतर्प्पयेन्नरः । श्राद्धं कुर्य्याद्विधानेन श्रद्भया परया युतः

Như vậy, thần chú dâng nước cúng (arghya) đã kết. Sau khi tắm gội đúng pháp, người ấy nên làm lễ tarpaṇa để làm thỏa mãn các Pitṛ (tổ tiên) bằng phẩm vật; và nên cử hành śrāddha đúng nghi thức, với lòng tín tâm tối thượng.

Verse 54

पंचरत्नं ततो देयं सप्तधान्यं द्विजातये । दीनांधकृपणानां च दानं दद्यात्स्वशक्तितः

Kế đó, nên dâng “năm báu” và “bảy loại ngũ cốc” cho bậc dvija (người tái sinh). Lại nên bố thí, tùy theo khả năng, cho người nghèo, người mù và kẻ khốn cùng.

Verse 55

सर्वान्कामानवाप्नोति विष्णुलोकं स गच्छति । पुत्रपौत्रसमायुक्तः परं सुखमवाप्नुयात्

Người ấy đạt được mọi điều mong cầu và đi đến cõi Viṣṇu. Được đầy đủ con cháu, người ấy hưởng an lạc tối thượng.

Verse 56

प्रेतयोनिं गता ये च ये च कीटत्वमागताः । सर्वे ते मुक्तिमायांति पितरस्त्रिकुलोद्भवाः

Ngay cả những tổ tiên đã sa vào cảnh giới ngạ quỷ (preta), và những vị đã hóa thành loài sâu bọ, tất thảy—các Pitṛ thuộc ba dòng của gia tộc—đều đạt giải thoát (mukti).

Verse 57

श्रुत्वाऽध्यायमिमं पुण्यं शिवलोके च मोदते । सर्वपाप विनिर्मुक्तः स याति परमं पदम्

Nghe chương thánh thiện này, người ấy hoan hỷ nơi cõi Śiva; thoát khỏi mọi tội lỗi, người ấy đi đến cảnh giới tối thượng.