
Sukta 8.67
अयं सूक्तः ऋतस्य राजानः आदित्यान् शरणं प्रसादं च प्रयोजनसिद्धिं च याचते। आह्वानात् आरभ्य संकटे त्वरितरक्षणं प्रति गत्वा, अन्ते द्वेषं पापं च पीडकदुःखं च समन्तात् अपह्नुत्य, आदित्यान् धर्मरक्षकान् तथा सामाजिकान्तःकरणदोषभेषजान् इव निरूपयति।
Mantra 1
त्यान्नु क्षत्रियाँ अव आदित्यान्याचिषामहे । सुमृळीकाँ अभिष्टये ॥
इदानीं वयं तान् क्षत्रियान् आदित्यान् अव आचिषामहे—सुमृळीकान् अभिष्टये; ये प्रसन्नाः सुहृदः, येन अस्माकं अभिष्टं ऋतस्य धर्मे सिद्ध्येत्।
Mantra 2
मित्रो नो अत्यंहतिं वरुणः पर्षदर्यमा । आदित्यासो यथा विदुः ॥
मित्रो नोऽत्यंहतीं पर्षतु; वरुण आर्यमा च नः पर्षताम्—यथा आदित्याः ऋतं विदुः, तथा नः विस्तारे सुरक्षितां पारगमन-गतिं स्थापयन्तु।
Mantra 3
तेषां हि चित्रमुक्थ्यं वरूथमस्ति दाशुषे । आदित्यानामरंकृते ॥
तेषां हि दाशुषे—यः सम्यगर्पयति—चित्रं उक्थ्यं वरूथम् अस्ति; आदित्यानाṃ अरंकृतेषां, ये कर्मणि तत्पराः स्व-नियमन-शक्त्या पर्याप्ताश्च।
Mantra 4
महि वो महतामवो वरुण मित्रार्यमन् । अवांस्या वृणीमहे ॥
महद् वः महताम् अवो, वरुण मित्रार्यमन्। वयम् अवांसि वृणीमहे—येन नः महद् ऋतं उपरि तिष्ठेत्, ऋजुः पन्थाः च सुरक्षितो भवेत्।
Mantra 5
जीवान्नो अभि धेतनादित्यासः पुरा हथात् । कद्ध स्थ हवनश्रुतः ॥
हे आदित्याः, अस्मान् जीवान् अभि धेतन—जीवनपूर्णतायां दृढं स्थापयत; हन्तुः प्रहारात् पुरैव अस्मान् रक्षत। हे हवनश्रुतः, कुतः स्थ यूयम्—आह्वानं शृण्वन्तः?
Mantra 6
यद्वः श्रान्ताय सुन्वते वरूथमस्ति यच्छर्दिः । तेना नो अधि वोचत ॥
यद् वः श्रान्ताय सुन्वते वरूथम् अस्ति, यच्च शर्दिः—तेनैव अस्मान् अधि वोचत, अस्मान् च क्षेमे स्थापयत।
Mantra 7
अस्ति देवा अंहोरुर्वस्ति रत्नमनागसः । आदित्या अद्भुतैनसः ॥
अस्ति, हे देवाः, अंहोः उरुर्वस्ति; अस्ति रत्नम् अनागसः। हे आदित्याः, अद्भुतैनसः—पापक्षयकराः।
Mantra 8
मा नः सेतुः सिषेदयं महे वृणक्तु नस्परि । इन्द्र इद्धि श्रुतो वशी ॥
मा नः सेतुः सिषेदयन्; महे वृणक्तु नः परि। इन्द्र इद्धि श्रुतो वशी॥
Mantra 9
मा नो मृचा रिपूणां वृजिनानामविष्यवः । देवा अभि प्र मृक्षत ॥
मा नो मृचा रिपूणां वृजिनानामविष्यवः। देवा अभि प्र मृक्षत॥
Mantra 10
उत त्वामदिते मह्यहं देव्युप ब्रुवे । सुमृळीकामभिष्टये ॥
उत त्वामदिते मह्यहं देव्युप ब्रुवे। सुमृळीका॑मभिष्टये॥
Mantra 11
पर्षि दीने गभीर आँ उग्रपुत्रे जिघांसतः । माकिस्तोकस्य नो रिषत् ॥
दीने गभीरे च नः पारय; हे उग्रपुत्रि, ये नः जिघांसन्ति तेषां पाशात् रक्ष। न कश्चित् नः तोकस्य वंशस्य वा रिषत्।
Mantra 12
अनेहो न उरुव्रज उरूचि वि प्रसर्तवे । कृधि तोकाय जीवसे ॥
नः उरुव्रजम् अनेहः कृधि; हे उरूचि, वि प्रसर्तवे। तोकाय जीवसे तत् कृधि।
Mantra 13
ये मूर्धानः क्षितीनामदब्धासः स्वयशसः । व्रता रक्षन्ते अद्रुहः ॥
ये क्षितीनां मूर्धानः, अदब्धाः स्वयशसः; ये अद्रुहः सन्तो व्रतानि रक्षन्ति।
Mantra 14
ते न आस्नो वृकाणामादित्यासो मुमोचत । स्तेनं बद्धमिवादिते ॥
हे अदिते, ते आदित्याः अस्मान् वृकाणाम् आस्नः (जिह्वा-हनु-प्रदेशात्) मुमोचन्तु; यथा बद्धं स्तेनं विमोचयन्ति, तथा आत्मग्राहकान् बन्धान् अपि शिथिलयन्तु।
Mantra 15
अपो षु ण इयं शरुरादित्या अप दुर्मतिः । अस्मदेत्वजघ्नुषी ॥
हे आदित्याः, इयं शरुः (शत्रु-शरवत्) अस्मत्तः अपोऽस्तु; दुर्मतिः अपि अस्मदेतु—या ऋतस्य/सम्यग्गतेः हन्त्री भवति।
Mantra 16
शश्वद्धि वः सुदानव आदित्या ऊतिभिर्वयम् । पुरा नूनं बुभुज्महे ॥
हे सुदानवः आदित्याः, वः ऊतिभिः वयं शश्वत् बुभुज्महे—पुरा च नूनं च; अस्माकं वर्धने वः पालयित्री रक्षाऽनवरता।
Mantra 17
शश्वन्तं हि प्रचेतसः प्रतियन्तं चिदेनसः । देवाः कृणुथ जीवसे ॥
हे प्रचेतसो देवाः, शश्वन्तं प्रति यन्तं चिदेनसः अपि अस्मान् जीवसे कृणुत; ऋते सत्ये जीवितुं शक्तिं नः अन्तः सृजत।
Mantra 18
तत्सु नो नव्यं सन्यस आदित्या यन्मुमोचति । बन्धाद्बद्धमिवादिते ॥
तत् सु नः नव्यं सन्यसः, हे आदित्याः; हे अदिते, यथा बद्धं विमोच्यते, तथा बन्धात् बद्धमिव मुमोच।
Mantra 19
नास्माकमस्ति तत्तर आदित्यासो अतिष्कदे । यूयमस्मभ्यं मृळत ॥
हे आदित्याः, अतिष्कदे (संकटे) नः तत्तरत् नास्ति; यूयम् अस्मभ्यं मृळत, अस्मान् स्वस्तौ निधत्त।
Mantra 20
मा नो हेतिर्विवस्वत आदित्याः कृत्रिमा शरुः । पुरा नु जरसो वधीत् ॥
हे आदित्याः, विवस्वतः हेतिः अस्मान् मा हन्यात्; न च कृत्रिमः शरुः शत्रुभावः। पुरा नु जरसः पीडनात् परिपाकात् पूर्वमेव अस्मान् मा वधीत्।
Mantra 21
वि षु द्वेषो व्यंहतिमादित्यासो वि संहितम् । विष्वग्वि वृहता रपः ॥
हे आदित्याः, द्वेषः व्यंहतिं च दूरं विक्षिपत; यत् संहितं गाठितं च तत् विभिन्धत। रपः पीडां च विष्वग् अपवृहत।
A direct appeal for the protective ‘royal powers’ of the Ādityas, praised as gracious and favorable to the seeker’s aim.
The hymn intensifies into practical safeguarding—crossing perilous conditions, warding off would-be harmers, and preserving the ‘toka’ (child/lineage/continuity).
A decisive protective turn: the Ādityas are asked to actively dismantle what is ‘knotted/compacted’—the tight formations of distress and hostility.
It closes with a broad apotropaic sweep: hatred, distress, and oppressive affliction are scattered in all directions, restoring space for ṛta and well-being.
sumṛḷīkān abhiṣṭaye
mākis tokasya no riṣat
vi ṣu dveṣo vy aṃhatim
The Ādityas are a group of deities linked with the sun and with moral-cosmic law (ṛta). They include figures like Varuṇa, Mitra, and Aryaman, invoked here together as protectors.
The hymn asks for Āditya protection—safe passage through dangers, safeguarding of one’s child/lineage (toka), and the removal of hatred, distress, and oppressive affliction.
Because they are seen as sovereign guardians of order: they rule by truth and law, restrain harmful forces, and ensure stability in the world and in human life.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.