Rig Veda 6.35.5 — Mandala 6, Sukta 35, Mantra 5
Sukta 6.35
Rishi: Bharadvāja Bārhaspatya (Bharadvāja family)
Devata: Indra
Chandas: Triṣṭubh (probable; not mechanically verified here)
Samhita Patha (Devanagari)
तमा नूनं वृजनमन्यथा चिच्छूरो यच्छक्र वि दुरो गृणीषे । मा निररं शुक्रदुघस्य धेनोराङ्गिरसान्ब्रह्मणा विप्र जिन्व ॥
Transliteration
támā nūnáṃ vṛ́janam anyáthā cit chū́ro yác chakra ví dúro gṛṇī́ṣe | mā nír araṃ śukrádughasya dhénoḥ āṅgirasā́n bráhmaṇā vipra jinva ||
Translation
हे शक्र, हे शूर, इदानीमपि यथाकथञ्चित् वृजनं तस्य च द्वाराणि विदुरः—भिनत्सि; तस्मात् त्वां गृणीमः। अस्माकं शुक्रदुघस्याः धेनोः मा निररम्—मा शुष्यतु। हे विप्र, ब्रह्मणा आङ्गिरसान् जिन्व—प्रेरय, येन गूढाः दीप्तयः प्रकाशं यान्ति।
Word by Word
तमाhim/that one (as object)
तमा:
कर्म
TypePronoun/Adjective
Rootतम (सर्वनाम-प्रातिपदिक; तद्-श्रृंखला) अथवा तम (विशेषण-प्रातिपदिक ‘अन्धकार/तम’)—यहाँ सर्वनाम-रूप
नूनम्now, indeed
नूनम्:
—
TypeIndeclinable
Rootनूनम् (अव्यय) < नु (निपात) + ऊनम्
वृजनम्distress, hardship
वृजनम्:
कर्म
TypeNoun
Rootवृजन (प्रातिपदिक) ‘कष्ट/संकट/दुर्गति; भीड़/समूह’
अन्यथाotherwise, in another way
अन्यथा:
—
TypeIndeclinable
Rootअन्यथा (अव्यय) < अन्य + था
चित्even
चित्:
—
TypeIndeclinable
Rootचित् (अव्यय/निपात) ‘even, indeed’
शूरःthe hero, the mighty one
शूरः:
कर्तृ
TypeNoun/Adjective
Rootशूर (प्रातिपदिक) ‘वीर’
यत्what/that which
यत्:
कर्म
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
शक्रO Śakra (Indra)
शक्र:
सम्बोधन
TypeNoun (epithet)
Rootशक्र (प्रातिपदिक) ‘शक्तिमान्’ (इन्द्र-विशेषण)
विapart, asunder
वि:
—
TypeIndeclinable
Rootवि (उपसर्ग/अव्यय)
दुरःdoors, gates
दुरः:
कर्म
TypeNoun
Rootदुर्/द्वार (प्रातिपदिक) ‘द्वार’—वैदिक रूप दुरः
गृणीषेyou praise/sing
गृणीषे:
क्रिया
TypeVerb
Rootगॄ/गृ (धातु) ‘स्तु/गाय’
माdo not
मा:
—
TypeIndeclinable
Rootमा (निषेध-अव्यय) तथा ‘मा’ (सम्बोधन) — यहाँ निषेध
निःout, away
निः:
—
TypeIndeclinable
Rootनिस्/निः (उपसर्ग/अव्यय) ‘out, away’
अरम्enough; in vain/unduly (contextual)
अरम्:
—
TypeIndeclinable
Rootअरम् (अव्यय) ‘पर्याप्तम्/शीघ्रम्/सम्यक्’
शुक्रदुघस्यof the bright-milking (cow)
शुक्रदुघस्य:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeAdjective (compound)
Rootशुक्र-दुघ (समास-प्रातिपदिक) ‘उज्ज्वल/शुद्ध दुग्ध देने वाली’
धेनोःof the cow
धेनोः:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeNoun
Rootधेनु (प्रातिपदिक) ‘दूध देने वाली गाय’
आङ्गिरसान्the Aṅgirases
आङ्गिरसान्:
कर्म
TypeNoun
Rootआङ्गिरस (प्रातिपदिक) ‘अङ्गिरस्-वंशज/ऋषि-समूह’
ब्रह्मणाwith/through sacred hymn (brahman)
ब्रह्मणा:
करण
TypeNoun
Rootब्रह्मन् (प्रातिपदिक) ‘ब्रह्म/स्तोत्र/मन्त्र-शक्ति’
विप्रO inspired sage
विप्र:
सम्बोधन
TypeNoun
Rootविप्र (प्रातिपदिक) ‘कवि/ऋषि; प्रेरित’
जिन्वimpel, quicken, strengthen
जिन्व:
क्रिया
TypeVerb
Rootजिव्/जिन्व् (धातु) ‘प्रेरय/वर्धय/तृप्तय’
Ask anything about this verse
A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.