
Sukta 6.2
Bharadvāja Bārhaspatya (traditional for RV 6.2)
Agni
Gāyatrī (likely; RV 6.2 is predominantly gāyatrī-style short verses)
ऋग्वेदस्य ६.२ सूक्तं गृहस्थाश्रमस्य निश्चलस्वामिनं अग्निं स्तौति—स एव दीप्तिमान् तेजो यः श्रवः (कीर्तिं) पुष्टिं च वर्धयति। तस्य प्रत्यक्षं बलं प्रशंस्यते—धूमोऽस्य ज्वाला च स्वर्गं प्रति ऊर्ध्वं रोहन्ति। अन्ते च यजमानस्य कृते देवेṣu सुशब्दं वदतु, तथा वैरं पापं दुरितं च तरित्वा क्षेमं ध्रुवं निवासं च नयत्विति प्रार्थ्यते।
Mantra 1
त्वं हि क्षैतवद्यशोऽग्ने मित्रो न पत्यसे । त्वं विचर्षणे श्रवो वसो पुष्टिं न पुष्यसि ॥
त्वं हि क्षैतवद्यशोऽग्ने मित्रो न पत्यसे। त्वं विचर्षणे श्रवो वसो पुष्टिं न पुष्यसि॥
Mantra 2
त्वां हि ष्मा चर्षणयो यज्ञेभिर्गीर्भिरीळते । त्वां वाजी यात्यवृको रजस्तूर्विश्वचर्षणिः ॥
त्वां हि ष्मा चर्षणयो यज्ञेभिर्गीर्भिरीळते। त्वां वाजी यात्यवृको रजस्तूर्विश्वचर्षणिः॥
Mantra 3
सजोषस्त्वा दिवो नरो यज्ञस्य केतुमिन्धते । यद्ध स्य मानुषो जनः सुम्नायुर्जुह्वे अध्वरे ॥
सजोषास्त्वा दिवो नरो यज्ञस्य केतुम् इन्धते। यदा हि मानुषो जनः सुम्नायुर् जूह्वे अध्वरे आहुतिं जुहोति, तदा त्वं केतुरिव मार्गदर्शी दीप्तो भवसि।
Mantra 4
ऋधद्यस्ते सुदानवे धिया मर्तः शशमते । ऊती ष बृहतो दिवो द्विषो अंहो न तरति ॥
हे सुदानवे! यो मर्त्यः धिया सेवया च त्वयि ऋध्यति, स शशमते—प्रभुत्वं गच्छति। बृहतो दिव ऊत्या स द्विषो यद् अंहो न तरति—न तत्र पतति।
Mantra 5
समिधा यस्त आहुतिं निशितिं मर्त्यो नशत् । वयावन्तं स पुष्यति क्षयमग्ने शतायुषम् ॥
यः मर्त्यः समिधा निशित्या च ते आहुतिं नश्नाति, स वयावन्तं क्षयम् पुष्यति—हे अग्ने—शतायुषम्।
Mantra 6
त्वेषस्ते धूम ऋण्वति दिवि षञ्छुक्र आततः । सूरो न हि द्युता त्वं कृपा पावक रोचसे ॥
त्वदीयः त्वेषः धूमो दिवि उच्छ्रायते, शुचिः प्रसृतश्च। सूर इव द्युत्या त्वं रोचसे; हे पावक, कृपया (निर्माणशक्त्या) प्रकाशयसि।
Mantra 7
अधा हि विक्ष्वीड्योऽसि प्रियो नो अतिथिः । रण्वः पुरीव जूर्यः सूनुर्न त्रययाय्यः ॥
अतः खलु जनासु त्वम् ईड्योऽसि, अस्माकं प्रियः अतिथिः। रण्यः पुरीव दृढः, जूर्यः सदा-युवा, सू्नुरिव त्रय्याय्यं वृद्धिं जनयन्।
Mantra 8
क्रत्वा हि द्रोणे अज्यसेऽग्ने वाजी न कृत्व्यः । परिज्मेव स्वधा गयोऽत्यो न ह्वार्यः शिशुः ॥
क्रत्वा हि, हे अग्ने, द्रोणे त्वम् अज्यसे—वाजीव कृत्व्यः बलसमृद्धः। स्वधया स्थितः परिज्मेव परितो गच्छन्, त्वमेव गयः (प्राणशक्तिः); अत्य इव शीघ्रः, ह्वार्यो न—दुरासदः शिशुः (शिखारूपः)।
Mantra 9
त्वं त्या चिदच्युताग्ने पशुर्न यवसे । धामा ह यत्ते अजर वना वृश्चन्ति शिक्वसः ॥
त्वम् अपि ताः शक्तीः, हे अच्युताग्ने, पशुरिव यवसे नयसि। हि ते धामानि, हे अजर, शिक्वसः प्राज्ञाः वनाभ्यः वृश्चन्ति।
Mantra 10
वेषि ह्यध्वरीयतामग्ने होता दमे विशाम् । समृधो विश्पते कृणु जुषस्व हव्यमङ्गिरः ॥
वेषि ह्यध्वरीयताम्; हे अग्ने, दमे विशां होता असि। समृधः, हे विश्पते, कृणु; हे अङ्गिरः, हव्यं जुषस्व।
Mantra 11
अच्छा नो मित्रमहो देव देवानग्ने वोचः सुमतिं रोदस्योः । वीहि स्वस्तिं सुक्षितिं दिवो नॄन्द्विषो अंहांसि दुरिता तरेम ता तरेम तवावसा तरेम ॥
अच्छा नो मित्रमहो देव, देवान् अग्ने वोचः; रोदस्योः सुमतिं नः आ वह। वीहि नः स्वस्तिं सुक्षितिं च, दिवो नॄन् प्रति। यथा वयं द्विषः अंहांसि दुरितानि च तरेम—तानि तरेम, तव अवसा तरेम।
It asks Agni to increase fame and prosperity, to act as a mediator who speaks well of the worshipper to the gods, and to lead them safely beyond harm, hatred, and wrongdoing.
Because Agni is not only the household fire but a cosmic power—his smoke and radiance symbolize his ability to reach the gods and carry offerings and prayers upward.
It can be recited at a simple homa or lamp-lighting as an Agni invocation, focusing on purification, right guidance (sumati), and a prayer for well-being (svasti) and secure living (sukṣiti).
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.