Rig Veda 4.2.9: Mandala 4, Sukta 2, Mantra 9
Sukta 4.2
Rishi: Vāmadeva Gautama
Devata: Agni
Chandas: Triṣṭubh (probable)
Samhita Patha (Devanagari)
यस्तुभ्यमग्ने अमृताय दाशद्दुवस्त्वे कृणवते यतस्रुक् । न स राया शशमानो वि योषन्नैनमंहः परि वरदघायोः ॥
Transliteration
yás tubhyam agne amṛ́tāya dā́śad dúvas tve kṛṇávate yátasruk | ná sá rāyā́ śaśamānó ví yoṣan náinam áṃhaḥ pári varad aghāyóḥ ||
Translation
यस्तुभ्यमग्ने अमृताय दाशद् दुवस्त्वे कृणवते यतस्रुक् । न स रायाः शशमानो वि योषन् नैनमंहः परि वरदघायोः ॥
Word by Word
यःwho (he who)
यः:
Kartā
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
तुभ्यम्to you
तुभ्यम्:
Sampradāna
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
अग्नेO Agni
अग्ने:
(सम्बोधन)
TypeNoun
Rootअग्नि (प्रातिपदिक)
अमृतायfor immortality
अमृताय:
Sampradāna
TypeNoun/Adjective (used substantively)
Rootअमृत (प्रातिपदिक)
दाशत्gave / offered
दाशत्:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootदाश् (धातु)
दुवःworship, service (devotion)
दुवः:
Karma
TypeNoun
Rootदुवस् (प्रातिपदिक)
त्वेin you
त्वे:
Adhikaraṇa
TypePronoun
Rootत्वद्/युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
कृणवते(he) makes / accomplishes
कृणवते:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
यतस्रुक्having the directed ladle (ritual ladle in due course)
यतस्रुक्:
Kartā (विशेषणरूपेण यः इति) / Karaṇa-संबन्धः (यज्ञोपकरण-विशेषः)
TypeAdjective/Noun
Rootयतस्रुच् (प्रातिपदिक; यत- + स्रुच्)
नnot
न:
(सम्बन्धक)
TypeIndeclinable
Rootन (निपात)
सःhe
सः:
Kartā
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
रायाःof wealth
रायाः:
(सम्बन्धः)
TypeNoun
Rootराय्/रायि (प्रातिपदिक)
शशमानःtoiling, exerting (striving)
शशमानः:
Kartā (सः इत्यस्य विशेषणम्)
TypeParticiple
Rootशम् (धातु) + शशमान (कृदन्त-प्रातिपदिक; परिपूर्ण/आर्ष-रूप)
विapart, away
वि:
(क्रियाविशेषणम्)
TypeIndeclinable
Rootवि (उपसर्ग/निपात)
योषन्let (him) not fall away / be separated
योषन्:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootयुष्/युष् (धातु) → योष् (आर्ष-धातुरूप) / ‘योष्’ (वियोगे)
नnot
न:
(सम्बन्धक)
TypeIndeclinable
Rootन (निपात)
एनम्him
एनम्:
Karma
TypePronoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
अंहःdistress, sin, trouble
अंहः:
Kartā (परि-वरद् इत्यस्य) / हेतुभूतम्
TypeNoun
Rootअंहस् (प्रातिपदिक)
परिaround
परि:
(क्रियाविशेषणम्)
TypeIndeclinable
Rootपरि (उपसर्ग/निपात)
वरदघायोःof the two enclosing harms / of the two surrounding injuries
वरदघायोः:
(सम्बन्धः)
TypeNoun (dual) / compound
Rootवरदघा (प्रातिपदिक; वर- + दघा)
Ask anything about this verse
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
Not sure where to start?
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.