Rig Veda 4.2.15: Mandala 4, Sukta 2, Mantra 15
Sukta 4.2
Rishi: Vāmadeva Gautama
Devata: Agni (with Angirasa mythic complex; Dawn as supporting symbol)
Chandas: Tr̥ṣṭubh (probable)
Samhita Patha (Devanagari)
अधा मातुरुषसः सप्त विप्रा जायेमहि प्रथमा वेधसो नॄन् । दिवस्पुत्रा अङ्गिरसो भवेमाद्रिं रुजेम धनिनं शुचन्तः ॥
Transliteration
adhā́ mātúr uṣásaḥ saptá víprā jā́yemahi prathamā́ védhaso nṝ́n | divás putrā́ áṅgiraso bhavemā́driṃ rujema dháninaṃ śucántaḥ ||
Translation
अथ मातुरुषसः सप्त विप्रा जायेमहि, प्रथमा वेधसो नॄणाम्। दिवः पुत्रा अङ्गिरसो भवेम; शुचन्तो धनिनम् अद्रिं रुजेम, निहितं धनं विमोचयेम।
Word by Word
अधाthen, thereafter
अधा:
Adhikaraṇa (काल/क्रम-निर्देशक)
TypeIndeclinable
Rootअध (अव्यय-प्रातिपदिक) अथ/अध
मातुःof the mother
मातुः:
Sambandha (षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootमातृ (प्रातिपदिक)
उषसःof Uṣas (Dawn)
उषसः:
Sambandha (षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootउषस् (प्रातिपदिक)
सप्तseven
सप्त:
Viśeṣaṇa (विप्राः इत्यस्य)
TypeAdjective
Rootसप्तन् (संख्या-प्रातिपदिक)
विप्राःinspired seers/priests
विप्राः:
Kartā (जाये-महि)
TypeNoun
Rootविप्र (प्रातिपदिक)
जायेमहिmay we be born / may we arise
जायेमहि:
Kriyā (मुख्य क्रिया)
TypeVerb
Rootजन् (धातु) → जायते
प्रथमाfirst, foremost
प्रथमा:
Viśeṣaṇa (नॄन् इत्यस्य)
TypeAdjective
Rootप्रथम (प्रातिपदिक)
वेधसःwise ones, ordainers (seers)
वेधसः:
Apposition/Viśeṣaṇa (नॄन्/विप्राः इत्यर्थे समनाधिकरण)
TypeNoun
Rootवेधस् (प्रातिपदिक)
नॄन्men, heroes
नॄन्:
Karma (जायेमहि—‘नॄन्’ इव/नॄन् प्रति; समनाधिकरणे लक्ष्य-भावः)
TypeNoun
Rootनृ (प्रातिपदिक)
दिवःof heaven
दिवः:
Sambandha (षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootद्यौ/दिव् (प्रातिपदिक)
पुत्राःsons
पुत्राः:
Kartā (भवेम)
TypeNoun
Rootपुत्र (प्रातिपदिक)
अङ्गिरसःAṅgirases (Angiras seers)
अङ्गिरसः:
Apposition (पुत्राः इत्यस्य समनाधिकरण)
TypeNoun
Rootअङ्गिरस् (प्रातिपदिक)
भवेमmay we become
भवेम:
Kriyā (मुख्य क्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
अद्रिम्the rock, stone
अद्रिम्:
Karma (रुजेम)
TypeNoun
Rootअद्रि (प्रातिपदिक)
रुजेमmay we break, shatter
रुजेम:
Kriyā (मुख्य क्रिया)
TypeVerb
Rootरुज् (धातु) / रुज (भेदने)
धनिनम्rich, treasure-holding
धनिनम्:
Viśeṣaṇa (अद्रिम् इत्यस्य)
TypeAdjective
Rootधनिन् (प्रातिपदिक)
शुचन्तःshining, pure, blazing
शुचन्तः:
Kartā (भवेम/रुजेम इत्यस्य कर्तरि विशेषणम्)
TypeAdjective/Participle
Rootशुच् (धातु) → शुचन्त् (वर्तमान कृदन्त)
Ask anything about this verse
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
Not sure where to start?
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.
