Rig Veda 10.67.11: Mandala 10, Sukta 67, Mantra 11
Sukta 10.67
Rishi: Bṛhaspati / Angiras-tradition (within the same hymn sequence)
Devata: Rodasī (Dyāvā-Pṛthivī) with implied support of Brihaspati’s work
Chandas: Triṣṭubh
Samhita Patha (Devanagari)
सत्यामाशिषं कृणुता वयोधै कीरिं चिद्ध्यवथ स्वेभिरेवैः । पश्चा मृधो अप भवन्तु विश्वास्तद्रोदसी शृणुतं विश्वमिन्वे ॥
Transliteration
satyā́m āśíṣaṃ kṛṇutā vayodhái kīríṃ cid dhy ávatha svébhir évaiḥ | paścā́ mṛ́dho ápa bhavantu víśvā́s tád rodasī śṛṇutaṃ viśvamínve ||
Translation
हे वयो॒धाः, सत्यामाशिषं कृणुत; स्वैरेव प्रेरणैः कीरिं चिद् ध्यवथ। पृष्ठतोऽस्माकं विश्वा मृधोऽप भवन्तु। तद् द्यावापृथिवी शृणुतं, विश्वमिन्वे।
Word by Word
सत्याम्true, genuine (as an object)
सत्याम्:
कर्म (कृणुता इत्यस्य)
TypeAdjective
Rootसत्य (प्रातिपदिक) < सत् (√अस्) + -य
आशिषम्blessing, benediction
आशिषम्:
कर्म (कृणुता इत्यस्य)
TypeNoun
Rootआशिष् (प्रातिपदिक) < √शास्/√आशास् (to wish/bless) (वैदिक स्त्री)
कृणुताmake (you two), perform
कृणुता:
(क्रिया)
TypeVerb
Root√कृ (करोति)
वयोधैO you two bestowers/supporters of vital power
वयोधै:
सम्बोधन (कृणुता इत्यस्य)
TypeNoun
Rootवयोधा (प्रातिपदिक) = वयस् + धा (धारयिता/दाता) (वैदिक)
कीरिम्song of praise, hymn
कीरिम्:
कर्म (अवथ इत्यस्य)
TypeNoun
Rootकीरि (प्रातिपदिक) (वैदिक) < √कीर्/√कीर्त् (to praise/celebrate)
चित्even
चित्:
(सम्बन्ध/वाक्य-प्रयोग; बलवर्धक)
TypeIndeclinable
Rootचित् (अव्यय)
हिindeed, for
हि:
(हेतु/निश्चयार्थ)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
अवथyou two help/protect
अवथ:
(क्रिया)
TypeVerb
Root√अव् (to help/protect)
स्वेभिःwith your own (means/people/powers)
स्वेभिः:
करण (अवथ इत्यस्य)
TypePronoun/Adjective
Rootस्व (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
एवैःjust so, indeed, precisely
एवैः:
(वाक्य-प्रयोग; निश्चय/एवकार)
TypeIndeclinable (particle) / Adverbial
Rootएव (अव्यय) + -ैः (वैदिक बहुवचन-तृतीया रूप-प्रयोगः) अथवा एवा (प्रातिपदिक) (वैदिक)
पश्चाafterwards
पश्चा:
अधिकारण (कालः)
TypeIndeclinable
Rootपश्चा (अव्यय)
मृधःhostilities, assaults
मृधः:
कर्तृ (भवन्तु इत्यस्य)
TypeNoun
Rootमृध् (प्रातिपदिक) (वैदिक) = hostility, injury, attack
अपaway, off
अप:
(क्रिया-विशेषक)
TypeIndeclinable
Rootअप (उपसर्ग/अव्यय)
भवन्तुlet (them) become
भवन्तु:
(क्रिया)
TypeVerb
Root√भू (to be, become)
विश्वाःall
विश्वाः:
कर्तृ-विशेषण
TypeAdjective
Rootविश्व (प्रातिपदिक)
तत्that
तत्:
कर्म (शृणुतम् इत्यस्य)
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम)
रोदसीO Heaven and Earth (the two worlds)
रोदसी:
सम्बोधन (शृणुतम् इत्यस्य)
TypeNoun (dual) / Deity-pair
Rootरोदसी (द्विवचन-प्रातिपदिक) = द्यावापृथिवी (heaven-and-earth)
शृणुतम्hear (you two)!
शृणुतम्:
(क्रिया)
TypeVerb
Root√श्रु (to hear)
विश्वम्everything, the whole
विश्वम्:
कर्म (शृणुतम् इत्यस्य)
TypeAdjective/Substantive
Rootविश्व (प्रातिपदिक)
इन्वेO impeller, mover (epithet)
इन्वे:
सम्बोधन
TypeAdjective (epithet)
Rootइन्व (प्रातिपदिक/कृदन्त-आधार) < √इन्/√इन्व् (to set in motion, impel) (वैदिक)
Ask anything about this verse
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
Not sure where to start?
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.