Rig Veda 10.29.5 — Mandala 10, Sukta 29, Mantra 5
Sukta 10.29
Devata: Indra
Chandas: Trishtubh (probable; confirm by metrical count)
Samhita Patha (Devanagari)
प्रेरय सूरो अर्थं न पारं ये अस्य कामं जनिधा इव ग्मन् । गिरश्च ये ते तुविजात पूर्वीर्नर इन्द्र प्रतिशिक्षन्त्यन्नैः ॥
Transliteration
préraya sū́ro árthaṃ ná pā́raṃ yé asya kā́maṃ janidhā́ iva gmán | gíraś ca yé te tuvi-jāta pū́rvīr nárā indra pratiśíkṣanty annáiḥ ||
Translation
सूरः अर्थं न पारं प्रति प्रेरय—ये अस्य कामं जनिधा इव गच्छन्ति। तथा च, तुविजात इन्द्र, तव पूर्वीः बह्वीः गिरः नरा अन्नैः सह प्रतिशिक्षन्ति; वाक्-हविः-परस्पर्ये ते प्रविशन्ति।
Word by Word
प्रेरयत्(he) set in motion / impelled
प्रेरयत्:
Kriyā (मुख्य क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र-ईरय् (ईर्/ईरयति) धातु
सूरःthe Sun (solar one)
सूरः:
Kartā
TypeNoun
Rootसूर (प्रातिपदिक)
अर्थम्the aim / purpose / object
अर्थम्:
Karma
TypeNoun
Rootअर्थ (प्रातिपदिक)
नlike / as
न:
—
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
पारम्the farther shore / limit
पारम्:
Karma (उपमान-रूपेण)
TypeNoun
Rootपार (प्रातिपदिक)
येwho (those who)
ये:
Kartā (अनुवाक्ये)
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
अस्यof him / of this (one)
अस्य:
सम्बन्ध (genitive)
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
कामम्desire / wish
कामम्:
Karma
TypeNoun
Rootकाम (प्रातिपदिक)
जनिधाःbirth-establishing / causing birth
जनिधाः:
Kartā (ये … जनिधाः)
TypeAdjective (kṛdanta)
Rootजनि-धा (जनि ‘जन्म’ + धा ‘स्थापने’) (कृदन्त-प्रातिपदिक)
इवas if / like
इव:
—
TypeIndeclinable
Rootइव (अव्यय)
ग्मन्they went / came
ग्मन्:
Kriyā (अनुवाक्ये)
TypeVerb
Rootगम् (धातु)
गिरःsongs / hymns
गिरः:
Kartā (द्वितीय-अनुवाक्ये)
TypeNoun
Rootगिर् (प्रातिपदिक)
चand
च:
—
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
येwho
ये:
Kartā (ये … प्रतिशिक्षन्ति)
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
तेyour
ते:
सम्बन्ध (genitive)
TypePronoun
Rootत्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
तुविजातO much-born / of many births (epithet)
तुविजात:
सम्बोधन
TypeAdjective (vocative epithet)
Rootतुवि + जात (प्रातिपदिक; ‘बहु/प्रचुर’ + ‘जन्म/उत्पन्न’)
पूर्वीःformer / ancient
पूर्वीः:
विशेषण (गिरः)
TypeAdjective
Rootपूर्वी (प्रातिपदिक)
नरःmen
नरः:
Kartā (प्रतिशिक्षन्ति)
TypeNoun
Rootनर (प्रातिपदिक)
इन्द्रO Indra
इन्द्र:
सम्बोधन
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
प्रतिशिक्षन्तिthey teach / instruct / train
प्रतिशिक्षन्ति:
Kriyā
TypeVerb
Rootप्रति-शिक्ष् (धातु)
अन्नैःwith foods / with nourishment
अन्नैः:
Karaṇa
TypeNoun
Rootअन्न (प्रातिपदिक)
AI
Ask anything about this verse
Curious about the meaning, context, or a word? Ask, and continue the conversation in the Vedapath app.
A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.