Rig Veda 1.40.7: Mandala 1, Sukta 40, Mantra 7
Sukta 1.40
Devata: Implicitly Brahmaṇaspati / Gods (verse is interrogative, praising the giver and the divine response)
Samhita Patha (Devanagari)
को देवयन्तमश्नवज्जनं को वृक्तबर्हिषम् । प्रप्र दाश्वान्पस्त्याभिरस्थितान्तर्वावत्क्षयं दधे ॥
Transliteration
kó deva-yántam aśnavaj jánaṃ kó vṛktá-barhiṣam | prá-pra dāśvā́n pastyā́bhir asthita antar-vā́vat kṣáyaṃ dadhé ||
Translation
कः देवयन्तं जनम् अश्नवत्? कः वृक्तबर्हिषं यजमानम्? दाश्वान् पुनः पुनः पस्त्याभिः प्रप्र स्थित्वा, अन्तर्वावत् क्षयं दधे—अन्तः विस्तीर्णं स्थिरं निवासम्।
Word by Word
कःwho?
कः:
कर्तृ (प्रश्नवाचकः) / कर्ता-निर्देशः
TypePronoun
Rootक (किम्-प्रातिपदिक) सर्वनाम
देवयन्तम्desiring the gods / god-seeking
देवयन्तम्:
कर्म
TypeAdjective/Participle
Rootदेवय (देव + य) कृत्-प्रातिपदिक (वर्तमान कृदन्त)
अश्नवत्attained / reached
अश्नवत्:
क्रिया
TypeVerb
Rootअश् (अश्नुते) धातु
जनम्the man / people
जनम्:
कर्म
TypeNoun
Rootजन (प्रातिपदिक)
कःwho?
कः:
कर्तृ (प्रश्नवाचकः)
TypePronoun
Rootक (किम्-प्रातिपदिक) सर्वनाम
वृक्तबर्हिषम्(him) whose sacrificial grass is cut/spread (i.e., with prepared barhis)
वृक्तबर्हिषम्:
कर्म
TypeAdjective
Rootवृक्त-बर्हिस् (वृक्त < √व्रज्/√वृज् ‘to cut/trim’ + बर्हिस् ‘sacrificial grass’) समास-प्रातिपदिक
प्रforth / forward
प्र:
क्रियाविशेषण
TypeIndeclinable
Rootप्र (उपसर्ग/निपात)
प्रforth / forward
प्र:
क्रियाविशेषण
TypeIndeclinable
Rootप्र (उपसर्ग/निपात)
दाश्वान्the giver / the worshipper (who has given)
दाश्वान्:
कर्ता
TypeNoun/Participle
Rootदाश्वांस् (√दा ‘to give’—परिपूर्ण/परिपक्व कृदन्त ‘giver, worshipper’)
पस्त्याभिःwith (his) dwellings / through the homesteads
पस्त्याभिः:
करण (सहायक-उपायः) / अधिकरण-भावः (परिसर-निर्देशः)
TypeNoun
Rootपस्त्या (प्रातिपदिक; ‘dwelling, homestead, household’)
अस्थितstood / took his stand
अस्थित:
क्रिया
TypeVerb
Root√स्था (स्था) धातु + अङ् (लुङ्/लिट्-प्राय भूतार्थे) — ‘अ-स्थि-त’
अन्तःwithin / inside
अन्तः:
अधिकरण (स्थान-निर्देशः)
TypeIndeclinable
Rootअन्तर् (अव्यय/उपपद)
वावत्swiftly / wind-like
वावत्:
क्रियाविशेषण
TypeIndeclinable
Rootवावत् (अव्यय; ‘like the wind/with blowing’, from √वा ‘to blow’)
क्षयम्a dwelling / home
क्षयम्:
कर्म
TypeNoun
Rootक्षय (प्रातिपदिक; ‘dwelling, abode’)
दधेhas placed / established
दधे:
क्रिया
TypeVerb
Root√धा (धा ‘to place, set’) धातु
Ask anything about this verse
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
Not sure where to start?
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.
