Rig Veda 1.24.6: Mandala 1, Sukta 24, Mantra 6
Sukta 1.24
Rishi: Medhātithi Kāṇva
Devata: Likely Varuṇa/Āditya sovereignty in RV 1.24; this verse also strongly features Āpaḥ and Vāta imagery
Chandas: Jagatī or Triṣṭubh (probable; long pādas; requires metrical verification)
Samhita Patha (Devanagari)
नहि ते क्षत्रं न सहो न मन्युं वयश्चनामी पतयन्त आपुः । नेमा आपो अनिमिषं चरन्तीर्न ये वातस्य प्रमिनन्त्यभ्वम् ॥
Transliteration
náhi te kṣatráṃ ná sáho ná mányuṃ váyaś canā́mī patáyanta ā́puḥ | némā ā́po ani-míṣaṃ cárantīr ná ye vā́tasya prá-minanty ábhvam ||
Translation
न हि ते क्षत्रं न सहो न मन्युं वयश्चनामी पतयन्त आपुः। नेमा आपोऽनिमिषं चरन्तीर्न ये वातस्य प्रमिनन्त्यभ्वम्॥
Word by Word
नहिsurely not / indeed not
नहि:
—
TypeIndeclinable
Rootनहि (न + हि)
तेof you / your
ते:
सम्बन्ध (genitive)
TypePronoun
Rootयुष्मद्
क्षत्रम्sovereign power, dominion
क्षत्रम्:
कर्तृ/कर्म (वाक्यरचना अनुसार; ‘ते क्षत्रम्’ = ‘your dominion/power’)
TypeNoun
Rootक्षत्र (प्रातिपदिक)
नnot
न:
—
TypeIndeclinable
Rootन
सहःmight, strength
सहः:
कर्तृ/कर्म (समुच्चित निषेध में)
TypeNoun
Rootसहस् (प्रातिपदिक)
नnot
न:
—
TypeIndeclinable
Rootन
मन्युम्wrath, fierce resolve
मन्युम्:
कर्म (निषेध के अन्तर्गत)
TypeNoun
Rootमन्यु (प्रातिपदिक)
वयःvitality, life-force
वयः:
कर्तृ/कर्म (समुच्चित)
TypeNoun
Rootवयस् (प्रातिपदिक)
चनeven (at all)
चन:
—
TypeIndeclinable
Rootचन
आमीthese (ones)
आमी:
कर्तृ
TypePronoun
Rootअयम् (एतद्-प्रकार सर्वनाम; Vedic form)
पतयन्तःflying about, rushing
पतयन्तः:
कर्तृ (आमी पतयन्तः)
TypeParticiple
Rootपतयन्त् (प्रातिपदिक; pres. act. participle from √पत्/पतय् ‘to fly about, rush’)
आपुःthey reached / attained
आपुः:
क्रिया
TypeVerb
Root√आप् (आप्नोति) / Vedic perfect/aorist form
नnot
न:
—
TypeIndeclinable
Rootन
इमाthese
इमा:
कर्तृ
TypePronoun
Rootइदम्
आपःwaters
आपः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootआप् (प्रातिपदिक; plural tantum)
अनिमिषम्unblinking, unceasing
अनिमिषम्:
कर्म/विशेषण (चरन्तीः के साथ भावतः)
TypeAdjective
Rootअनिमिष (प्रातिपदिक; a- + निमिष ‘blink’)
चरन्तीःmoving, roaming
चरन्तीः:
कर्तृ (आपः चरन्तीः)
TypeParticiple
Root√चर् (चरति)
नnot
न:
—
TypeIndeclinable
Rootन
येwho (those who)
ये:
कर्तृ (प्रमिनन्ति के)
TypePronoun
Rootयद्
वातस्यof the wind
वातस्य:
सम्बन्ध
TypeNoun
Rootवात (प्रातिपदिक)
प्रमिनन्तिthey diminish / impair
प्रमिनन्ति:
क्रिया
TypeVerb
Rootप्र + √मि/मिन् (मिनोति ‘to diminish, damage’)
अभ्वम्vastness, great expanse (mighty force)
अभ्वम्:
कर्म
TypeNoun/Adjective
Rootअभ्व (प्रातिपदिक)
Ask anything about this verse
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
Not sure where to start?
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.