Sukta 111
Rishi: Atharvanic tradition (specific Anukramaṇī attribution not supplied in input)
Devata: Agni (as mocaka and purifier)
Chandas: Anuṣṭubh (probable; requires metrical verification)
अयं संक्षिप्तोऽथर्वणिको भैषज्यसूक्तः उन्मादं बन्धनरूपं पराभिभव-ग्रहणरूपं च मन्यते, यत् अग्नेः शोधक-मोचक-तेजसा विमोचनीयम्। अत्र निष्कासनं च (रक्षांसि, पापाः अप्सरसः, देव-एनस् इति “दैवदूषणम्”) तथा रोगिणः मनसः वाचश्च पुनराह्वानं, सामाजिक-धार्मिक-स्वाभाविकत्वस्य पुनः प्रतिष्ठापनं च समुच्चीयते; अन्ते च अग्नये यथाविधि भागधेय-हविः-प्रवृत्तिः पुनरारभ्यते।
Mantras
Mantra 1
उन्मत्ततामोचनम्। इ॒मं मे॑ अग्ने॒ पुरु॑षं मुमुग्ध्य॒यं यो ब॒द्धः सुय॑तो॒ लाल॑पीति । अतोऽधि॑ ते कृणवद् भाग॒धेयं॑ य॒दानु॑न्मदि॒तोऽस॑ति
उन्मत्ततामोचनम्। इ॒मं मे॑ अग्ने॒ पुरु॑षं मुमुग्ध्य॒यं यो ब॒द्धः सुय॑तो॒ लाल॑पीति। अतोऽधि॑ ते कृणवद् भाग॒धेयं॑ य॒दानु॑न्मदि॒तोऽस॑ति॥
Mantra 2
अ॒ग्निष्टे॒ नि श॑मयतु॒ यदि॑ ते॒ मन॒ उद्यु॑तम्। कृ॒णोमि॑ वि॒द्वान् भे॑ष॒जं यदानु॑न्मदि॒तोऽस॑सि
अ॒ग्निष्टे॒ नि श॑मयतु॒ यदि॑ ते॒ मन॒ उद्यु॑तम्। कृ॒णोमि॑ वि॒द्वान् भे॑ष॒जं यदानु॑न्मदि॒तोऽस॑सि॥
Mantra 3
दे॒वै॒न॒सादुन्म॑दित॒मुन्म॑त्तं॒ रक्ष॑स॒स्परि॑ । कृ॒णोमि॑ वि॒द्वान् भे॑ष॒जं यदानु॑न्मदि॒तोऽस॑ति
देवैनसाद् उन्मदितम् उन्मत्तं रक्षसः परि । कृणोमि विद्वान् भेषजं यद् अनुन्मदितोऽसति ॥
Mantra 4
पुन॑स्त्वा दुरप्स॒रसः॒ पुन॒रिन्द्रः॒ पुन॒र्भगः॑ । पुन॑स्त्वा दु॒र्विश्वे॑ दे॒वा यथानु॑न्मदि॒तोऽस॑सि
पुनस्त्वा दुरप्सरसः पुनरिन्द्रः पुनर्भगः । पुनस्त्वा दुर्विश्वे देवा यथानुन्मदितोऽससि ॥
Frequently Asked Questions
It treats unmāda—derangement marked by raving or incoherent speech—understood as a kind of binding or spirit-seizure, and seeks release and restoration.
Agni is the purifier and ‘releaser’ (mocaka): fire removes enas (taint), drives away hostile beings, and re-establishes the patient’s right order and clarity.
Yes. It explicitly mentions rakṣas and ‘evil Apsarases’ as afflicting agencies, while also covering ‘divine taint’ (deva-enas) as another possible cause, aiming for a complete remedy.
Ask anything about Sukta 111 of the Atharva Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Atharva Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.