Kena

Verse 1

केनेषितं पतति प्रेषितं मनः केन प्राणः प्रथमः प्रैति युक्तः। केनेषितां वाचमिमां वदन्ति चक्षुः श्रोत्रं क उ देवो युनक्ति॥१॥

Przez kogo kierowany jest umysł, który pada na swoje przedmioty? Przez kogo pierwszy oddech życia rusza naprzód do swojej funkcji? Przez kogo kierowana jest ta mowa, którą ludzie mówią? Jaki bóg rzeczywiście łączy oko i ucho?

Verse 2

श्रोत्रस्य श्रोत्रं मनसो मनो यद्वाचो ह वाचं स उ प्राणस्य प्राणः। चक्षुषश्चक्षुरतिमुच्य धीराः प्रेत्यास्माल्लोकादमृता भवन्ति॥२॥

Ono jest uchem ucha, umysłem umysłu, mową mowy, oddechem życia oddechu życia i okiem oka. Mędrcy, przekroczywszy te wszystkie, stają się nieśmiertelnymi po odejściu z tego świata.

Verse 3

न तत्र चक्षुर्गच्छति न वाग्गच्छति नो मनो न विद्मो न विजानीमो यथैतदनुशिष्यात्। अन्यदेव तद्विदितादथो अविदितादधि। इति शुश्रुम पूर्वेषां ये नस्तद्व्याचचक्षिरे॥३॥

Tam nie dociera oko, nie dociera mowa, ani umysł. Nie wiemy, nie rozumiemy, jak można by to nauczać. To jest inne niż to, co znane, i rzeczywiście poza tym, co nieznane. Tak słyszeliśmy od dawnych, którzy nam to wyjaśnili.

Verse 4

यद्वाचा अनभ्युदितं येन वागभ्युद्यते । तदेव ब्रह्म त्वं विद्धि नेदं यदिदमुपासते ॥४॥

To, co nie jest wyrażone przez mowę, lecz dzięki czemu mowa jest wyrażana, wiedz, że to jedynie jest Brahmanem, a nie to, co ludzie tutaj czczą jako przedmiot.

Verse 5

यन्मनसा न मनुते येनाहुर्मनो मतम् । तदेव ब्रह्म त्वं विद्धि नेदं यदिदमुपासते ॥५॥

To, czego nie myśli się umysłem, lecz dzięki czemu, jak mówią, umysł myśli, wiedz, że to jedynie jest Brahmanem, a nie to, co ludzie tutaj czczą jako przedmiot.

Verse 6

यच्चक्षुषा न पश्यति येन चक्षूँषि पश्यति । तदेव ब्रह्म त्वं विद्धि नेदं यदिदमुपासते ॥६॥

To, czego nie widzi się okiem, lecz dzięki czemu oczy widzą, wiedz, że to jedynie jest Brahmanem, a nie to, co ludzie tutaj czczą jako przedmiot.

Verse 7

यत् श्रोत्रेण न शृणोति येन श्रोत्रमिदं श्रुतम्। तत् एव ब्रह्म त्वं विद्धि नेदं यदिदमुपासते॥७॥

Tego, czego się nie słyszy uchem, lecz dzięki czemu ucho słyszy, to jedno poznaj jako Brahmana, nie tego, którego ludzie tu czczą.

Verse 8

यत् प्राणेन न प्राणिति येन प्राणः प्रणीयते। तत् एव ब्रह्म त्वं विद्धि नेदं यदिदमुपासते॥८॥

Tego, czym się nie oddycha przez oddech, lecz dzięki czemu oddech jest oddychany, to jedno poznaj jako Brahmana, nie tego, którego ludzie tu czczą.

Verse 1

यदि मन्यसे सुवेदेति दभ्रमेवापि नूनं त्वं वेत्थ ब्रह्मणो रूपम् । यदस्य त्वं यदस्य देवेष्वथ नु मीमांस्यमेव ते मन्ये विदितम् ॥१॥

Jeśli myślisz: 'Dobrze to znam', to z pewnością znasz jedynie odrobinę formy Brahmana, tylko ten aspekt, który jest w tobie i ten, który jest pośród bogów. Dlatego uważam, że to, co uważasz za poznane, wymaga jeszcze zbadania.

Verse 2

नाहं मन्ये सुवेदेति नो न वेदेति वेद च । यो नस्तद्वेद तद्वेद नो न वेदेति वेद च ॥२॥

Nie myślę: 'Dobrze Go znam', ani nie myślę: 'Nie znam Go'. Kto spośród nas zna Tego, ten Go zna, i wie również, że nie jest On poznawany jako zwykły przedmiot.

Verse 3

यस्यामतं तस्य मतं मतं यस्य न वेद सः । अविज्ञातं विजानतां विज्ञातमविजानताम् ॥३॥

Dla kogo On nie jest pojęty jako przedmiot myśli, dla tego jest On prawdziwie znany; lecz kto myśli, że Go zna, ten Go nie zna. Jest nieznany tym, którzy Go poznają jako przedmiot, a znany tym, którzy Go nie uprzedmiotawiają.

Verse 4

प्रतिबोधविदितं मतममृतत्वं हि विन्दते । आत्मना विन्दते वीर्यं विद्यया विन्दतेऽमृतम् ॥४॥

Prawdziwe zrozumienie jest tym, co jest poznawane w każdym akcie świadomości; dzięki temu człowiek zaprawdę osiąga nieśmiertelność. Przez Jaźń zyskuje się siłę; przez wiedzę osiąga się nieśmiertelność.

Verse 5

इह चेदवेदीदथ सत्यमस्ति न चेदीहावेदीन्महती विनष्टिः । भूतेषु भूतेषु विचित्य धीराः प्रेत्यास्माल्लोकादमृता भवन्ति ॥५॥

Jeśli ktoś poznał Go tutaj, to jest to prawdą, cel jest spełniony. Jeśli ktoś nie poznał Go tutaj, jest to wielka strata. Rozpoznawszy Go w każdym istnieniu, mędrcy, opuszczając ten świat, stają się nieśmiertelnymi.

Verse 1

ब्रह्म ह देवेभ्यो विजिग्ये तस्य ह ब्रह्मणो विजये देवा अमहीयन्त । त ऐक्षन्तास्माकमेवायं विजयः अस्माकमेवायं महिमा इति ॥१॥

Brahman zaprawdę odniósł zwycięstwo dla bogów. W tym zwycięstwie Brahmana bogowie stali się wyniosli. Myśleli: 'To zwycięstwo jest tylko nasze, ta wielkość jest tylko nasza'.

Verse 2

तद्धैषां विजज्ञौ तेभ्यो ह प्रादुर्बभूव । तन्न व्यजानत किमिदं यक्षमिति ॥२॥

Ten poznał ich myśl i ukazał się przed nimi. Lecz oni Go nie rozpoznali: 'Czym jest ten Jaksa?'

Verse 3

तेऽग्निमब्रुवन्—जातवेद एतद्विजानीहि किमिदं यक्षमिति। तथेति॥३॥

Rzekli do Agniego: O Jātavedasie, poznaj to, czym jest ten Yakṣa. On odpowiedział: Niech tak będzie.

Verse 4

तदभ्यद्रवत्। तमभ्यवदत्—कोऽसीति। अग्निर्वा अहमस्मीति अब्रवीत्। जातवेदाः वा अहमस्मीति॥४॥

On pobiegł ku niemu. On rzekł do niego: Kim jesteś? Agni odpowiedział: Jam jest Agni, jam jest Jātavedas.

Verse 5

तस्मिंस्त्वयि किं वीर्यमिति। अपि सर्वमिदं दहेयं यदिदं पृथिव्यामिति॥५॥

Rzekł: Jaka moc w tobie mieszka? On odpowiedział: Mógłbym spalić wszystko, co jest na tej ziemi.

Verse 6

तस्मै तृणं निदधाव् एतद् दह इति । तद् उपप्रेयाय सर्वजवेन तन् न शशाक दग्धुम् । स तद् एव निववृते, नैतद् अशकद् विज्ञातुं यद् एतद् यक्षम् इति ॥६॥

On położył przed nim źdźbło trawy i rzekł: Spal to. On rzucił się ku niemu z całej szybkości, lecz nie mógł go spalić. Powrócił stamtąd, nie mogąc poznać, czym był ten Yakṣa.

Verse 7

अथ वायुम् अब्रुवन्—वायो एतद् विजानीहि किम् एतद् यक्षम् इति । तथा इति ॥७॥

Wtedy rzekli do Vāyu: O Vāyu, poznaj to, czym jest ten Yakṣa. On odpowiedział: Niech tak będzie.

Verse 8

तद् अभ्यद्रवत् । तम् अभ्यवदत्—कः असि इति । वायुर् वा अहम् अस्मि इत्य् अब्रवीत् । मातरिश्वा वा अहम् अस्मि इति ॥८॥

On pobiegł ku niemu. On rzekł do niego: Kim jesteś? On odpowiedział: Jam jest Vāyu, jam jest Mātariśvan.

Verse 9

तस्मिन् त्वयि किं वीर्यम् इति। अपि इदं सर्वम् आददीयम्, यदिदं पृथिव्याम् इति॥९॥

Rzekli do niego: Jaka moc w tobie mieszka? I rzekli: Mógłbyś zabrać wszystko, co jest na tej ziemi.

Verse 10

तस्मै तृणं निदधौ—एतदादत्स्व इति। तत् उपप्रेयाय सर्वजवेन; तन्न शशाक आदातुम्। स तदेव निववृते—नैतदशकं विज्ञातुं यदेतद् यक्षम् इति॥१०॥

On położył przed nim źdźbło trawy, mówiąc: Weź to. On rzucił się ku niemu z całej szybkości, lecz nie mógł go podnieść. Powrócił stamtąd, nie mogąc poznać, czym był ten Yakṣa.

Verse 11

अथ इन्द्रम् अब्रुवन्—मघवन्, एतद्विजानीहि किमेतद् यक्षम् इति। तथा इति। तदभ्यद्रवत्। तस्मात् तिरोदधे॥११॥

Wtedy rzekli do Indry: O Maghavanie, poznaj to, czym jest ten Yakṣa. On rzekł: Niech tak będzie. Pobiegł ku niemu, lecz on przed nim zniknął.

Verse 12

स तस्मिन्नेवाकाशे स्त्रियमाजगाम बहुशोभमानामुमां हैमवतीम्। तां ह उवाच—किमेतद्यक्षमिति॥१२॥

W tymże przestrzeniu ujrzał kobietę, Umę Haimavatī, lśniącą wielką chwałą. Zapytał ją: Czym jest ten Yakṣa?

Verse 1

सा ब्रह्मेति ह उवाच। ब्रह्मणो वा एतद्विजये महीयध्वमिति। ततो ह एव विदाञ्चकार ब्रह्मेति॥१॥

Ona rzekła: "To jest Brahman. Zaprawdę, dzięki zwycięstwie Brahmana staliście się wielcy." Wtedy Indra prawdziwie pojął: "To jest Brahman."

Verse 2

तस्माद्वा एते देवा अतितरामिव अन्यान्देवान् यदग्निर्वायुरिन्द्रः। ते ह्येनन्नेदिष्ठं पस्पृशुः। ते ह्येनत्प्रथमो विदाञ्चकार ब्रह्मेति॥२॥

Dlatego ci bogowie - Agni, Vāyu i Indra - przewyższają, jak się zdaje, innych bogów, ponieważ najbliżej podeszli do Tego (Brahmana). Indra bowiem pierwszy poznał: "To jest Brahman."

Verse 3

तस्माद्वा इन्द्रोऽतितरामिवान्यान्देवान् स ह्येनन्नेदिष्ठं पस्पर्श । स ह्येनत्प्रथमो विदाञ्चकार ब्रह्मेति ॥३॥

Dlatego Indra, jak się zdaje, przewyższył innych bogów; on bowiem najmocniej dotknął Tego. On prawdziwie pierwszy poznał To i ogłosił: "To jest Brahman."

Verse 4

तस्यैष आदेशो यदेतद्विद्युतो विद्युतदिति न्यमीमिषदिति । अधिदैवतम् ॥४॥

O Tym, to jest wskazówka: "jak błyskawica - błysk"; "mrugnęło (ukazało się i zniknęło)". To odnosi się do sfery bóstw (adhidaivata).

Verse 5

अथाध्यात्मं यदेतद्गच्छतीव च मनोऽनेन चैतदुपस्मरत्यभीक्ष्णं सङ्कल्पः ॥५॥

Teraz, w odniesieniu do Jaźni (adhyātma): to, czym umysł, jak się zdaje, dąży ku przedmiotom, i czym wielokrotnie to wspomina - to jest wola, saṅkalpa.

Verse 6

तद्ध तद्वनं नाम तद्वनमित्युपासितव्यं स य एतदेवं वेदाभि ह एनं सर्वाणि भूतानि संवाञ्छन्ति ॥६॥

Zaprawdę, To nazywane jest "Tadvanam." Należy na tym medytować jako na "Tadvanam." Kto tak je poznaje - ku niemu zaprawdę wszystkie istoty dążą.

Verse 7

उपनिषदं भो ब्रूहीत्युक्ता त उपनिषद्ब्राह्मीम् वाव त उपनिषदमब्रूम इति ॥७॥

Gdy zapytano: "Panie, objaśnij nam Upaniṣad", on odpowiedział: "Zaprawdę, Brahmī Upaniṣad wam objawiliśmy."

Verse 8

तस्यै तपो दमः कर्मेति प्रतिष्ठा वेदाः सर्वाङ्गानि सत्यमायतनम् ॥८॥

Dla tej (wiedzy Brahmī), asceza, powściągliwość i działanie są jej fundamentem; Wedy są wszystkimi jej członami; prawda jest jej siedzibą.

Verse 9

यो वा एतामेवम् वेद, अपहत्य पाप्मानम्, अनन्ते स्वर्गे लोके ज्येये प्रतितिष्ठति, प्रतितिष्ठति ॥९॥

Ktokolwiek tak Ją poznaje - Brahmana - odrzuciwszy grzech, trwale ugruntowuje się w nieskończonym niebiańskim świecie, w najwyższej sferze; trwale ugruntowuje się zaprawdę.