Sukta 69

Mantra 1

इषुर्न धन्वन्प्रति धीयते मतिर्वत्सो न मातुरुप सर्ज्यूधनि । उरुधारेव दुहे अग्र आयत्यस्य व्रतेष्वपि सोम इष्यते ॥

ଧନୁଷ ପ୍ରତି ନିୟୋଜିତ ବାଣ ପରି ମତି ଲକ୍ଷ୍ୟଦିଗକୁ ସ୍ଥିର ହୋଇ ଧରାଯାଏ; ମାତାର ଫୁଲିଥିବା ଥନ ପାଖକୁ ବଛଡ଼ା ଯେପରି ଧାଏ, ସେପରି ଏହା ଧାଏ। ଅଗ୍ରଭାଗରେ ଏହା ବିଶାଳଧାରା ପ୍ରବାହ ଦୋହେ; ନିଜ ବ୍ରତ ଓ କାର୍ଯ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମଧ୍ୟ ସୋମ ଆମ ଭିତରେ ଯଜ୍ଞକୁ ସିଦ୍ଧ କରିବାକୁ ଆଗେଇ ଯାଏ।

Mantra 2

उपो मतिः पृच्यते सिच्यते मधु मन्द्राजनी चोदते अन्तरासनि । पवमानः संतनिः प्रघ्नतामिव मधुमान्द्रप्सः परि वारमर्षति ॥

ଚିନ୍ତା ନିକଟକୁ ଆସି ଏକାତ୍ମ ହୋଇ ମିଶିଯାଏ; ସେ ମଧୁରେ ସିଞ୍ଚିତ ହୁଏ। ଆନନ୍ଦବାହୀ ଜନନ ତାହାକୁ ସତ୍ତାର ଆସନର ଭିତରେ ପ୍ରେରଣା ଦେଉଛି। ପବମାନ ସୋମ—ଅବିଚ୍ଛିନ୍ନ ତନ୍ତୁ ପରି—ବାଧାକୁ ଘାତ କରୁଥିବା ଜଣେ ପରି, ମଧୁମୟ ବିନ୍ଦୁ ଜାଳ-ସଦୃଶ ଆବରଣକୁ ଘେରି ଝରି ଆଗକୁ ଅତିକ୍ରମ କରେ।

Mantra 3

अव्ये वधूयुः पवते परि त्वचि श्रथ्नीते नप्तीरदितेॠतं यते । हरिरक्रान्यजतः संयतो मदो नृम्णा शिशानो महिषो न शोभते ॥

ଅବ୍ୟ (ମେଷ/ଭେଡ଼ାର ଉନ) ଉପରେ ସେ ବହେ, ବଧୂକୁ ଆକାଂକ୍ଷା କରୁଥିବା ପରି; ତ୍ୱଚାକୁ ଘେରି ଘୁରି ଅଦିତିର କନ୍ୟାମାନଙ୍କୁ ଅଳଗା କରେ; ସେ ଋତର ପଥରେ ଗତି କରେ। ହରି ପଦକ୍ଷେପ ନିଏ—ଆରାଧ୍ୟ, ସ୍ୱୟଂ-ନିୟତ ମଦ; ଆତ୍ମବଳର ନୃମ୍ଣାରେ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ହୋଇ, ମହିଷ ପରି ଦୀପ୍ତିମାନ ହୁଏ।

Mantra 4

उक्षा मिमाति प्रति यन्ति धेनवो देवस्य देवीरुप यन्ति निष्कृतम् । अत्यक्रमीदर्जुनं वारमव्ययमत्कं न निक्तं परि सोमो अव्यत ॥

ଉକ୍ଷା (ବୃଷଭ) ତାହାକୁ ମାପି ବଣ୍ଟନ କରେ; ଧେନୁମାନେ ତାଙ୍କୁ ମିଳିବାକୁ ଆଗେଇ ଆସନ୍ତି—ଦେବଙ୍କ ଦେବୀମାନେ ନିଷ୍କୃତ (ଶୁଦ୍ଧ ନିର୍ଗମ) ନିକଟକୁ ଆସନ୍ତି। ସେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, ଅବ୍ୟୟ ଆବରଣକୁ ଅତିକ୍ରମ କରିଛି; ସୋମ ତାହାକୁ ଚାରିପାଖେ ବସ୍ତ୍ର ପରି ବୁଣିଦେଇଛି—ମୁକାଇ ରଙ୍ଗାଇଥିବା ବସ୍ତ୍ର ପରି।

Mantra 5

अमृक्तेन रुशता वाससा हरिरमर्त्यो निर्णिजानः परि व्यत । दिवस्पृष्ठं बर्हणा निर्णिजे कृतोपस्तरणं चम्वोर्नभस्मयम् ॥

କଳଙ୍କରହିତ ଦୀପ୍ତିମାନ ବସ୍ତ୍ର ପରିଧାନ କରିଥିବା କପିଳବର୍ଣ୍ଣ ଅମର ହରି (ସୋମ), ନିଜକୁ ଶୁଦ୍ଧ କରୁଥିବାବେଳେ ସବୁଦିଗରେ ନିଜକୁ ଆବୃତ କରେ। ସେ ନିଜ ଶୁଦ୍ଧିକରଣ ପାଇଁ ଦ୍ୟୌ (ସ୍ୱର୍ଗ)ର ପୃଷ୍ଠକୁ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଆବରଣ କରିଛି; ଏବଂ ଚମୂ (ପାତ୍ର)ମାନଙ୍କ ପାଇଁ ବିସ୍ତୃତ ଉପସ୍ତରଣ, ଆକାଶସଦୃଶ ଆଧାର, ଗଢ଼ିଛି।

Mantra 6

सूर्यस्येव रश्मयो द्रावयित्नवो मत्सरासः प्रसुपः साकमीरते । तन्तुं ततं परि सर्गास आशवो नेन्द्रादृते पवते धाम किं चन ॥

ସୂର୍ଯ୍ୟର କିରଣମାନଙ୍କ ପରି, ଦ୍ରୁତ ଚାଳିତ ଓ ଉତ୍ସୁକ, ଆନନ୍ଦମୟ ପ୍ରବାହମାନେ ଏକସାଥି ଗତି କରନ୍ତି। ପ୍ରସାରିତ ତନ୍ତୁକୁ ଘେରି ଦ୍ରୁତ ସ୍ରୋତମାନେ ଧାଉଛନ୍ତି; ଇନ୍ଦ୍ର ବିନା ସେ କୌଣସି ଧାମ—କୌଣସି ଲୋକକୁ—ଶୁଦ୍ଧ କରେନାହିଁ।

Mantra 7

सिन्धोरिव प्रवणे निम्न आशवो वृषच्युता मदासो गातुमाशत । शं नो निवेशे द्विपदे चतुष्पदेऽस्मे वाजाः सोम तिष्ठन्तु कृष्टयः ॥

ନଦୀ ଯେପରି ଢାଳ ଧରି ନିମ୍ନଭୂମିକୁ ଧାଇଯାଏ, ସେପରି ବୃଷଭ ଦ୍ୱାରା ଢାଳା ଦ୍ରୁତ ଉନ୍ମାଦମୟ ମଦମାନେ ନିଜ ଗତିପଥ ପାଇଲେ। ଆମ ନିବାସକୁ ଶାନ୍ତି—ଦ୍ୱିପଦ ଓ ଚତୁଷ୍ପଦକୁ ମଧ୍ୟ; ଆମ ମଧ୍ୟରେ, ହେ ସୋମ, ବଳର ସମୃଦ୍ଧିମାନେ ଦୃଢ଼ ଭାବେ ଠିଆ ରହୁନ୍ତୁ, ଏବଂ ପ୍ରଜାମାନେ ସ୍ଥାପିତ ହେଉନ୍ତୁ।

Mantra 8

आ नः पवस्व वसुमद्धिरण्यवदश्वावद्गोमद्यवमत्सुवीर्यम् । यूयं हि सोम पितरो मम स्थन दिवो मूर्धानः प्रस्थिता वयस्कृतः ॥

ହେ ସୋମ! ଆମ ପାଇଁ ପବିତ୍ର ହୋଇ ପ୍ରବାହିତ ହୁଅ; ବସୁ-ସମୃଦ୍ଧି, ହିରଣ୍ୟ-ସମୃଦ୍ଧି, ଅଶ୍ୱ-ସମୃଦ୍ଧି, ଗୋ-ସମୃଦ୍ଧି, ଯବ (ଧାନ୍ୟ)-ସମୃଦ୍ଧି ଏବଂ ସୁବୀର୍ୟ (ବୀର-ଶକ୍ତି) ନେଇ ଆସ। କାରଣ ହେ ସୋମ, ତୁମେ ହିଁ ଆମ ପିତୃମାନେ ଓ ଆମ ଆଧାର; ତୁମେ ଦ୍ୟୌର ମସ୍ତକରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ, ଆମ ଆୟୁଷ୍ୟ-ଶକ୍ତିକୁ ସ୍ଥାପନ କରି ବୃଦ୍ଧି କରୁଛ।

Mantra 9

एते सोमाः पवमानास इन्द्रं रथा इव प्र ययुः सातिमच्छ । सुताः पवित्रमति यन्त्यव्यं हित्वी वव्रिं हरितो वृष्टिमच्छ ॥

ଏହି ପବମାନ ସୋମ-ଧାରାମାନେ ବିଜୟ ଦିଗକୁ ରଥମାନଙ୍କ ପରି ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ନିକଟକୁ ଅଗ୍ରସର ହୁଅନ୍ତି। ସୁତ (ନିଷ୍ପିଡିତ) ହୋଇ ସେମାନେ ଉଲ୍ଲର ପବିତ୍ର (ଛାଣନୀ)କୁ ଅତିକ୍ରମ କରନ୍ତି; ଆବରଣକୁ ତ୍ୟାଗ କରି, ହରିତ-ବର୍ଣ୍ଣ (ତାମ୍ର) ଧାରାମାନେ ବର୍ଷା ଦିଗକୁ—ଉଚ୍ଚ ସମୃଦ୍ଧିର ଉଦ୍ଗାର ଦିଗକୁ—ଧାଉଛନ୍ତି।

Mantra 10

इन्दविन्द्राय बृहते पवस्व सुमृळीको अनवद्यो रिशादाः । भरा चन्द्राणि गृणते वसूनि देवैर्द्यावापृथिवी प्रावतं नः ॥

ହେ ଇନ୍ଦୁ (ସୋମ-ବିନ୍ଦୁ)! ମହାନ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପାଇଁ ପବିତ୍ର ହୋଇ ପ୍ରବାହିତ ହୁଅ—ସୁମୃଳୀକ (କୃପାଳୁ), ଅନବଦ୍ୟ (ନିର୍ଦୋଷ), ରିଶାଦା (ହାନିର ନାଶକ)। ଗାୟକଙ୍କୁ ଚନ୍ଦ୍ର (ପ୍ରକାଶମାନ) ବସୁମାନେ ଆଣିଦିଅ; ଏବଂ ହେ ଦ୍ୟାବା-ପୃଥିବୀ, ଦେବମାନଙ୍କ ସହିତ ଆମକୁ ଆଗେଇ ନେଇ ରକ୍ଷା କର।