Rig Veda 9.69.5: Mandala 9, Sukta 69, Mantra 5

Sukta 9.69

Devata: Soma Pavamāna

Samhita Patha (Devanagari)

अमृक्तेन रुशता वाससा हरिरमर्त्यो निर्णिजानः परि व्यत । दिवस्पृष्ठं बर्हणा निर्णिजे कृतोपस्तरणं चम्वोर्नभस्मयम् ॥

Recitation with translationRig Veda 9.69.5

Transliteration

ámṛktena rúśatā vā́sasā hárir ámartyo nirṇijānáḥ pári vyat | divás pṛṣṭháṃ barháṇā nirṇíje kṛtópa-stáraṇaṃ camvór nabhásmayam ||

Translation

କଳଙ୍କରହିତ ଦୀପ୍ତିମାନ ବସ୍ତ୍ର ପରିଧାନ କରିଥିବା କପିଳବର୍ଣ୍ଣ ଅମର ହରି (ସୋମ), ନିଜକୁ ଶୁଦ୍ଧ କରୁଥିବାବେଳେ ସବୁଦିଗରେ ନିଜକୁ ଆବୃତ କରେ। ସେ ନିଜ ଶୁଦ୍ଧିକରଣ ପାଇଁ ଦ୍ୟୌ (ସ୍ୱର୍ଗ)ର ପୃଷ୍ଠକୁ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଆବରଣ କରିଛି; ଏବଂ ଚମୂ (ପାତ୍ର)ମାନଙ୍କ ପାଇଁ ବିସ୍ତୃତ ଉପସ୍ତରଣ, ଆକାଶସଦୃଶ ଆଧାର, ଗଢ଼ିଛି।

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• अमृक्तेन: with unsoiled/pure
• अमृक्तेन: Karaṇa
• Type: Adjective
• Root: अमृक्त (प्रा.) < √मृज् ‘मार्जने/शोधने’ (निषेध-पूर्वक) अथवा ‘अमृक्त’ = ‘अमृष्ट/अमलिन’

• रुशता: with shining
• रुशता: Karaṇa
• Type: Adjective
• Root: रुशत् (प्रा.) < √रुश्/√रुच् ‘दीप्तौ’

• वाससा: with a garment/covering
• वाससा: Karaṇa
• Type: Noun
• Root: वासस् (प्रा.) < √वस् ‘आच्छादने/वसने’

• हरिः: the tawny one (Soma)
• हरिः: Kartā
• Type: Noun
• Root: हरि (प्रा.)

• अमर्त्यः: immortal
• अमर्त्यः: Kartā
• Type: Adjective
• Root: अमर्त्य (प्रा.)

• निर्णिजानः: cleansing/adorning himself
• निर्णिजानः: Kartā
• Type: Verb (participle)
• Root: नि + √रञ्ज्/√रिज् (वेद. ‘रञ्जने/शोधने/अलङ्कारे’); कृदन्त-प्रयोगः

• परि: around
• परि: Adhikaraṇa
• Type: Indeclinable
• Root: परि (उपसर्ग/अव्यय)

• व्यत: he spread/extended
• व्यत: Kriyā
• Type: Verb
• Root: वि_toggle: √वी/√वय् (वेद. ‘वियाने/विस्तारे’); here finite verb

• दिवः: of heaven
• दिवः: Apādāna
• Type: Noun
• Root: दिव् (प्रा.)

• पृष्ठम्: the back/surface
• पृष्ठम्: Karma
• Type: Noun
• Root: पृष्ठ (प्रा.)

• बर्हणा: with expansion/loftiness
• बर्हणा: Karaṇa
• Type: Noun
• Root: बर्हण (प्रा.) < √बृह् ‘वर्धने/महत्त्वे’

• निर्णिजे: for the cleansing/raiment
• निर्णिजे: Sampradāna
• Type: Noun
• Root: निर्णिज् (प्रा.) ‘शुद्धिः/आभरणम्; cleansing/raiment’

• कृत: made/prepared
• कृत: Karma
• Type: Verb (participle)
• Root: √कृ ‘करणे’

• उपस्तरणम्: a covering/spread (underlay)
• उपस्तरणम्: Karma
• Type: Noun
• Root: उप-स्तरण (प्रा.) < उप + √स्तृ ‘स्तरणे’

• चम्वोः: of the two cups/vessels
• चम्वोः: Sambandha
• Type: Noun
• Root: चमू (प्रा.) ‘पात्रम्/कुशपात्रम्; soma-vessel’

• नभस्मयम्: sky-like / made of misty heaven
• नभस्मयम्: Karma
• Type: Adjective
• Root: नभस् + मय (प्रा.)