
Sukta 8.17
Kāṇva tradition (Mandala 8; specific rishi not provided in input)
Indra (invoked to drink Soma)
Unknown (not inferable securely from provided excerpt alone)
କାଣ୍ବ ପରମ୍ପରାର ଏହି ସୂକ୍ତ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ସୋମପାନ ପାଇଁ ଆମନ୍ତ୍ରଣ କରେ—ପ୍ରସ୍ତୁତ ବର୍ହିସ୍-ଆସନକୁ ଆସି ଭଲଭାବେ ପିଡ଼ାଯାଇଥିବା ନିବେଦନ ପାନ କରି ତାଙ୍କର ବିଜୟୀ ଶକ୍ତିକୁ ଜାଗ୍ରତ କରିବାକୁ। ଏଥିରେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ମହାନ ରୂପ ଓ ବୃତ୍ରହନ୍ତା ବଳର ସ୍ତୁତି ଅଛି—ଅବରୋଧ ହଟାଇ ଉପାସକ ପାଇଁ ଆଲୋକ, ଶକ୍ତି ଓ ବୃଦ୍ଧିର ମୁକ୍ତ ପ୍ରବାହ ମୋଚନ କରନ୍ତି।
Mantra 1
आ याहि सुषुमा हि त इन्द्र सोमं पिबा इमम् । एदं बर्हिः सदो मम ॥
ହେ ଇନ୍ଦ୍ର, ଏଠାକୁ ଆସ; ତୋ ପାଇଁ ସୋମ ସୁଭଳି ପିଷାଯାଇଛି—ଏହି ସୋମ ପିଅ। ଏହା ହେଉଛି ବର୍ହିଃ—ମୋ ଯଜ୍ଞସ୍ଥାନରେ ପସାରାଯାଇଥିବା ପବିତ୍ର ଆସନ।
Mantra 2
आ त्वा ब्रह्मयुजा हरी वहतामिन्द्र केशिना । उप ब्रह्माणि नः शृणु ॥
ବ୍ରହ୍ମ ଦ୍ୱାରା ଯୁକ୍ତ ଦୁଇ ହରି (ତାମ୍ରବର୍ଣ୍ଣ ଅଶ୍ୱ) ତୋତେ ଏଠାକୁ ଆଣୁନ୍ତୁ, ହେ ପ୍ରବାହମାନ କେଶବାନ୍ ଇନ୍ଦ୍ର। ସମୀପକୁ ଆସ; ଆମ ବ୍ରହ୍ମାଣି (ମନ୍ତ୍ର) ଶୁଣ।
Mantra 3
ब्रह्माणस्त्वा वयं युजा सोमपामिन्द्र सोमिनः । सुतावन्तो हवामहे ॥
ବ୍ରହ୍ମର କର୍ତ୍ତା ଆମେ, ତୋତେ ଯୁଗରେ ଯୋଡ଼ୁଛୁ—ହେ ଇନ୍ଦ୍ର, ସୋମପା, ସୋମିନଃ (ସୋମ ପିଷୁଥିବାମାନଙ୍କ) ସହ। ସୁତାବନ୍ତ (ପିଷାଯାଇଥିବା ସୋମ ଧାରଣକାରୀ) ହୋଇ ଆମେ ତୋତେ ଆହ୍ୱାନ କରୁଛୁ।
Mantra 4
आ नो याहि सुतावतोऽस्माकं सुष्टुतीरुप । पिबा सु शिप्रिन्नन्धसः ॥
ହେ ଶିପ୍ରିନ୍ (ବଳବାନ ଜହ୍ନୁବାନ), ଆମ ସୋମ-ପୀଡନମାନଙ୍କ ପାଖକୁ ଆମ ପାଖେ ଆସ; ଆମ ସୁସଂଗଠିତ ସ୍ତୁତିମାନଙ୍କ ନିକଟକୁ ଆସ। ସୋମରସକୁ ଗଭୀର ଭାବେ ପାନ କର।
Mantra 5
आ ते सिञ्चामि कुक्ष्योरनु गात्रा वि धावतु । गृभाय जिह्वया मधु ॥
ମୁଁ ଏହାକୁ ତୋର ଉଦରରେ ଢାଳୁଛି; ଏହା ତୋର ଅଙ୍ଗ-ପ୍ରତ୍ୟଙ୍ଗରେ ବହି ବ୍ୟାପିଯାଉ। ଜିଭାଦ୍ୱାରା—ମଧୁର ମଧୁକୁ—ଗ୍ରହଣ କର।
Mantra 6
स्वादुष्टे अस्तु संसुदे मधुमान्तन्वे तव । सोमः शमस्तु ते हृदे ॥
ଏହା ତୋର ପୂର୍ଣ୍ଣ ଆସ୍ୱାଦ ପାଇଁ ସ୍ୱାଦିଷ୍ଟ ହେଉ; ତୋର ଦେହ ପାଇଁ ମଧୁ-ସମୃଦ୍ଧ ହେଉ। ସୋମ ତୋର ହୃଦୟ ପାଇଁ ଶାନ୍ତି ଓ ସ୍ଥିର ସମନ୍ୱୟ ହେଉ।
Mantra 7
अयमु त्वा विचर्षणे जनीरिवाभि संवृतः । प्र सोम इन्द्र सर्पतु ॥
ହେ ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କର ବିବେଚକ (ବିଚର୍ଷଣେ) ଇନ୍ଦ୍ର! ଏହି ସୋମ ନାରୀମାନେ ନିଜ ପ୍ରିୟକୁ ଘେରି ରହିବା ପରି ତୁମକୁ ସମସ୍ତଦିଗରୁ ଆବୃତ କରେ। ହେ ଇନ୍ଦ୍ର, ଏହି ସୋମ ତୁମ ଭିତରକୁ ସରି ଆଗେଇ ଯାଉ—ଅନ୍ତରଙ୍ଗ ଚେତନାଶକ୍ତିକୁ ଜାଗ୍ରତ କରି ପ୍ରବେଶ କରୁ।
Mantra 8
तुविग्रीवो वपोदरः सुबाहुरन्धसो मदे । इन्द्रो वृत्राणि जिघ्नते ॥
ବିସ୍ତୃତ-ଗ୍ରୀବା, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଉଦର, ସୁନ୍ଦର ବାହୁ—ସୋମମଦରେ ଇନ୍ଦ୍ର ବୃତ୍ରମାନଙ୍କୁ ହତ୍ୟା କରେ; ଯେ ଗଠି ବାନ୍ଧି ଆଲୋକ ଓ ଶକ୍ତିର ମୁକ୍ତ ପ୍ରବାହକୁ ଅଟକାଏ, ସେହି ଅବରୋଧକୁ ସେ ଭଙ୍ଗ କରେ।
Mantra 10
दीर्घस्ते अस्त्वङ्कुशो येना वसु प्रयच्छसि । यजमानाय सुन्वते ॥
ତୁମ ଅଙ୍କୁଶ ଦୀର୍ଘ ହେଉ; ଯାହାଦ୍ୱାରା ତୁମେ ବସୁ—ଅସ୍ତିତ୍ୱର ଧନ—ପ୍ରଦାନ କର। ସୋମ ପିଷୁଥିବା ଯଜମାନଙ୍କୁ ସତ୍ୟ ପୂର୍ଣ୍ଣତା ଦାନ କର; ଯେପରି ଆକାଙ୍କ୍ଷୀ ଆତ୍ମା ନିର୍ଦ୍ଦେଶିତ ହୋଇ ବୃଦ୍ଧି ପାଉ।
Mantra 11
अयं त इन्द्र सोमो निपूतो अधि बर्हिषि । एहीमस्य द्रवा पिब ॥
ହେ ଇନ୍ଦ୍ର, ତୋ ପାଇଁ ଏହି ସୋମ ଶୁଦ୍ଧିକୃତ ହୋଇ ବର୍ହିଷି (ପବିତ୍ର ଆସନ) ଉପରେ ରହିଛି। ଏଠାକୁ ଆ—ତାହା ପାଖକୁ ଧାଉଥିବା ପରି ଆ—ଏହି ବହୁଥିବା ରସକୁ ପାନ କର; ଯେପରି ଶୁଦ୍ଧ ଆନନ୍ଦ ଆମ ଭିତରେ ତୋର କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ଶକ୍ତି ହେଉ।
Mantra 12
शाचिगो शाचिपूजनायं रणाय ते सुतः । आखण्डल प्र हूयसे ॥
ହେ ଶଚୀଗୋ, ହେ ଶଚୀପୂଜନା, ତୋର ଯୁଦ୍ଧ ପାଇଁ ଏହି ସୋମ ଚିପି ତିଆରି କରାଯାଇଛି। ହେ ଅଖଣ୍ଡଲ, ତୋତେ ଜୋରେ ଡାକାଯାଉଛି—ଅଭଙ୍ଗ ଶକ୍ତିରୂପେ ଆ; ଭିତର ଶତ୍ରୁ ମଧ୍ୟ ଯାହାକୁ ଭାଙ୍ଗିପାରେ ନାହିଁ।
Mantra 13
यस्ते शृङ्गवृषो नपात्प्रणपात्कुण्डपाय्यः । न्यस्मिन्दध्र आ मनः ॥
ଯେ ତୋର ଶୃଙ୍ଗବୃଷ ନପାତ୍—ଆଗକୁ ଧକ୍କା ଦେଇ ନେବା ବଂଶଜ—କୁଣ୍ଡପାୟ୍ୟ, ସେ ଏଠି ଏହିଠାରେ ନିଜ ମନକୁ ନିଶ୍ଚଳ କରି ରଖିଛି। ସେଇ ଏକାଗ୍ର ସଙ୍କଳ୍ପ ଆମ ଭିତରେ ବସୁକ ଏବଂ ବଳକୁ ଅଡ଼ୋଳ କରୁ।
Mantra 14
वास्तोष्पते ध्रुवा स्थूणांसत्रं सोम्यानाम् । द्रप्सो भेत्ता पुरां शश्वतीनामिन्द्रो मुनीनां सखा ॥
ହେ ବାସ୍ତୋଷ୍ପତେ, ସୋମର ସହଭାଗୀମାନଙ୍କ ପାଇଁ ତୁମେ ଧ୍ରୁବ ସ୍ତମ୍ଭ ହେଉ। ଶାଶ୍ୱତ ପୁରମାନଙ୍କୁ ଭେଦିବା ଦ୍ରପ୍ସ—ମୁନିମାନଙ୍କ ସଖା ଇନ୍ଦ୍ର—ଆମ ଭିତରେ ସୁରକ୍ଷିତ, ପ୍ରକାଶମୟ ନିବାସ ସ୍ଥାପନ କରୁ।
Mantra 15
पृदाकुसानुर्यजतो गवेषण एकः सन्नभि भूयसः । भूर्णिमश्वं नयत्तुजा पुरो गृभेन्द्रं सोमस्य पीतये ॥
ପୃଦାକୁ—ଶିଖରରେ ଥିବା ଯଜମାନ, ଗବେଷକ—ଏକାକୀ ଅଧିକ ପୂର୍ଣ୍ଣତା ଦିଗକୁ ଆଗେଇଯାଉ। ତୁଜା (ଦ୍ରୁତ ବଳ) ଆଗରେ ଘୂର୍ଣ୍ଣିତ ଅଶ୍ୱକୁ ନେଇଯାଉ; ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଧରି ଏଠାକୁ ଆଣ, ସୋମପାନ ପାଇଁ।
It is an invitation hymn to Indra to come to the sacrifice, sit on the strewn barhis, and drink the well-pressed Soma. The praise focuses on Indra’s power to destroy obstructions (Vṛtras) and to grant strength and victory.
Soma is the offering that delights and energizes Indra. The hymn links Soma’s exhilaration with Indra’s ability to act decisively—especially to break what blocks progress and to release life-giving flow.
Vṛtra refers to forces that ‘constrict’—anything that blocks the free flow of light, strength, or prosperity. Indra’s Vṛtra-slaying symbolizes removing those blockages so movement and growth can return.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.