Sukta 71

Mantra 1

बृहस्पते प्रथमं वाचो अग्रं यत्प्रैरत नामधेयं दधानाः । यदेषां श्रेष्ठं यदरिप्रमासीत्प्रेणा तदेषां निहितं गुहाविः ॥

ହେ ବୃହସ୍ପତେ, ଯେତେବେଳେ ସେମାନେ ବାଣୀର ଅଗ୍ରଭାଗକୁ ପ୍ରଥମେ ପ୍ରେରିତ କଲେ, ନାମଧେୟ ସ୍ଥାପନ କରୁଥିବାବେଳେ—ସେମାନଙ୍କର ଯାହା ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଯାହା ଦୋଷରହିତ, ଆତ୍ମପ୍ରେରଣାରେ: ସେଇ ଗୁହାରେ ନିହିତ ଥିଲା ଏବଂ ପ୍ରକାଶିତ ହେଲା।

Mantra 2

सक्तुमिव तितउना पुनन्तो यत्र धीरा मनसा वाचमक्रत । अत्रा सखायः सख्यानि जानते भद्रैषां लक्ष्मीर्निहिताधि वाचि ॥

ଯେପରି ଛାଣଣିରେ ସତ୍ତୁ (ମାଣ୍ଡ) ଛାଣି ଶୁଦ୍ଧ କରାଯାଏ, ସେପରି ସେମାନେ ବାଣୀକୁ ପରିଶୋଧନ କରନ୍ତି—ଯେଉଁଠାରେ ଧୀରମାନେ ମନସାରେ ବାଣୀକୁ ଗଢ଼ିଲେ। ସେଠାରେ ସଖାମାନେ ସଖ୍ୟର ବନ୍ଧନକୁ ଜାଣନ୍ତି; ସେମାନଙ୍କର ଭଦ୍ର ଲକ୍ଷ୍ମୀ ବାଣୀରେ ହିଁ ନିହିତ ଅଛି।

Mantra 3

यज्ञेन वाचः पदवीयमायन्तामन्वविन्दन्नृषिषु प्रविष्टाम् । तामाभृत्या व्यदधुः पुरुत्रा तां सप्त रेभा अभि सं नवन्ते ॥

ଯଜ୍ଞ ଦ୍ୱାରା ସେମାନେ ବାଣୀର ପଥ ଅନୁସରିଲେ; ଋଷିମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରବିଷ୍ଟା ତାକୁ ସେମାନେ ଖୋଜି ପାଇଲେ। ତାକୁ ଆଗକୁ ଆଣି ସେମାନେ ନାନା ଦିଗରେ ବିସ୍ତାର କଲେ; ସେଇ ବାଣୀ ପ୍ରତି ସାତ ରେଭ (ପ୍ରେରିତ ଗାୟକ) ଏକାସାଥି ନମସ୍କାର କରନ୍ତି।

Mantra 4

उत त्वः पश्यन्न ददर्श वाचमुत त्वः शृण्वन्न शृणोत्येनाम् । उतो त्वस्मै तन्वं वि सस्रे जायेव पत्य उशती सुवासाः ॥

ଏବଂ କେହି—ଦେଖୁଥିଲେ ମଧ୍ୟ—ବାଣୀକୁ ଦେଖେ ନାହିଁ; କେହି—ଶୁଣୁଥିଲେ ମଧ୍ୟ—ତାକୁ ସତ୍ୟରେ ଶୁଣେ ନାହିଁ। କିନ୍ତୁ ଅନ୍ୟ ଜଣଙ୍କ ପାଇଁ ସେ ନିଜ ଦେହସ୍ୱରୂପ ଉନ୍ମୋଚନ କରେ—ପତି ପାଇଁ ଆକାଂକ୍ଷୀ, ସୁଶୋଭିତ ପତ୍ନୀ ପରି।

Mantra 5

उत त्वं सख्ये स्थिरपीतमाहुर्नैनं हिन्वन्त्यपि वाजिनेषु । अधेन्वा चरति माययैष वाचं शुश्रुवाँ अफलामपुष्पाम् ॥

ଏବଂ ତୁମେ—ସତ୍ୟ ସଖ୍ୟରେ ଦୃଢ଼ଭାବେ ସ୍ଥିତ, ଏମିତି କୁହାଯାଏ—ବଳବାନମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମଧ୍ୟ କେହି ତୁମକୁ ହଂକାଇ ପାରେ ନାହିଁ। କିନ୍ତୁ ଏହି ଜଣେ ମାୟାରେ ଚାଲେ: ସେ ବାଣୀକୁ ଶୁଣିଛି, ତଥାପି ସେ ନିଷ୍ଫଳ—ନ ଫଳ, ନ ପୁଷ୍ପ।

Mantra 6

यस्तित्याज सचिविदं सखायं न तस्य वाच्यपि भागो अस्ति । यदीं शृणोत्यलकं शृणोति नहि प्रवेद सुकृतस्य पन्थाम् ॥

ଯେ ସଚିବିଦ୍ (ଯଥାବିଧି କର୍ମ ଜାଣୁଥିବା) ସଖାକୁ ତ୍ୟାଗ କରେ, ତାହାର ବାଣୀରେ ମଧ୍ୟ କୌଣସି ଭାଗ ନାହିଁ। ସେ ଶୁଣିଲେ ମଧ୍ୟ ଶୂନ୍ୟକୁ ହିଁ ଶୁଣେ; ସୁକୃତ (ସୁକର୍ମ)ର ପଥକୁ ସେ ସତ୍ୟରେ ଜାଣେ ନାହିଁ।

Mantra 7

अक्षण्वन्तः कर्णवन्तः सखायो मनोजवेष्वसमा बभूवुः । आदघ्नास उपकक्षास उ त्वे ह्रदा इव स्नात्वा उ त्वे ददृश्रे ॥

ଆଖିଥିବା, କାନଥିବା ସଖାମାନେ ମନର ଦ୍ରୁତ ଗତିମାନ ଚଳନରେ ଅସମ ହୋଇଗଲେ। କେହି ଘୁଁଡି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ, କେହି କକ୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ; କିନ୍ତୁ ଅନ୍ୟମାନେ—ସ୍ନାନ ପରେ ହ୍ରଦ (କୁଣ୍ଡ) ଯେପରି—ତୋ ଭିତରେ ସ୍ପଷ୍ଟ ହୋଇ ଜ୍ୟୋତିର୍ମୟ ହୁଅନ୍ତି।

Mantra 8

हृदा तष्टेषु मनसो जवेषु यद्ब्राह्मणाः संयजन्ते सखायः । अत्राह त्वं वि जहुर्वेद्याभिरोहब्रह्माणो वि चरन्त्यु त्वे ॥

ହୃଦୟରେ ଗଢ଼ା ମନର ଦ୍ରୁତ ଗତିମାନ ଚଳନରେ, ଯେତେବେଳେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ—ସଖାମାନେ—ଏକସାଥି ଯଜ୍ଞ କରନ୍ତି, ସେତେବେଳେ ଏଠି ନିଶ୍ଚୟ ଭାବେ ବେଦ୍ୟ (ଜାଣୁଥିବାମାନେ) ତୋତେ ପଛେ ଛାଡ଼ିଦିଅନ୍ତି; ବ୍ରହ୍ମ (ପବିତ୍ର ଉଚ୍ଚାର) ବହନ କରୁଥିବା ଆଚାର୍ୟମାନେ ତୋ ଭିତରେ ସ୍ୱଚ୍ଛନ୍ଦରେ ବିଚରଣ କରନ୍ତି।

Mantra 9

इमे ये नार्वाङ्न परश्चरन्ति न ब्राह्मणासो न सुतेकरासः । त एते वाचमभिपद्य पापया सिरीस्तन्त्रं तन्वते अप्रजज्ञयः ॥

ଏମାନେ ନ ଆଗକୁ ଚାଲନ୍ତି, ନ ପାରକୁ ଯାଆନ୍ତି—ନ ବ୍ରହ୍ମର ସତ୍ୟ ଧାରକ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ନ ଦବାଇଥିବା ସୋମର କର୍ତ୍ତା। ସେମାନେ ପାପମାର୍ଗେ ବାଣୀକୁ ଆସନ୍ତି; ଅଜ୍ଞାନରେ, ଝିଣ୍ଡା ତନ୍ତ୍ର (ତାଣ) ପସାରନ୍ତି—ନିଷ୍ଫଳ, ପ୍ରଜାହୀନ ବୁଣାଇ।

Mantra 10

सर्वे नन्दन्ति यशसागतेन सभासाहेन सख्या सखायः । किल्बिषस्पृत्पितुषणिर्ह्येषामरं हितो भवति वाजिनाय ॥

ଯଶ ସହ ଆସୁଥିବା, ସଭାରେ ବିଜୟୀ ସେହି ସଖାର ସଖ୍ୟରେ ସମସ୍ତ ସଖା ଆନନ୍ଦ କରନ୍ତି। କାରଣ ସେ ତାଙ୍କ ପାଇଁ ଦୋଷ-ଶୋଧକ, ପୋଷଣଦାତା; ବଳର ସମୃଦ୍ଧି ପାଇଁ ସେ ଯଥାଯୋଗ୍ୟ ସ୍ଥାନରେ ସ୍ଥାପିତ ହୁଏ।

Mantra 11

ऋचां त्वः पोषमास्ते पुपुष्वान्गायत्रं त्वो गायति शक्वरीषु । ब्रह्मा त्वो वदति जातविद्यां यज्ञस्य मात्रां वि मिमीत उ त्वः ॥

ଋଚାମାନଙ୍କର ପୋଷକ ତୋ ପାଖେ ବସି ବୃଦ୍ଧି କରେ; ଶକ୍ୱରୀ ଛନ୍ଦମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଗାୟତ୍ର ତୋତେ ଗାଏ। ବ୍ରହ୍ମା-ପୁରୋହିତ ତୋତେ ଜାତବିଦ୍ୟା—ଜନ୍ମମାନଙ୍କର ଜ୍ଞାନ—କହେ; ଏବଂ ଯଜ୍ଞର ମାତ୍ରାମାନଙ୍କୁ ଯଥାବିଧି ବିଭାଜନ କରି ମାପେ।