Rig Veda 10.71.9: Mandala 10, Sukta 71, Mantra 9

Sukta 10.71

Rishi: Bṛhaspati

Devata: Vāc (as guarded power; misuse condemned)

Chandas: Triṣṭubh

Samhita Patha (Devanagari)

इमे ये नार्वाङ्न परश्चरन्ति न ब्राह्मणासो न सुतेकरासः । त एते वाचमभिपद्य पापया सिरीस्तन्त्रं तन्वते अप्रजज्ञयः ॥

Transliteration

imé yé nā́rvāṅ ná paráś caranti ná brāhmaṇā́so ná sutékarāsaḥ | tá eté vā́cam abhipádya pā́payā sirī́s tántraṃ tanvate áprjajñayaḥ ||

Translation

ଏମାନେ ନ ଆଗକୁ ଚାଲନ୍ତି, ନ ପାରକୁ ଯାଆନ୍ତି—ନ ବ୍ରହ୍ମର ସତ୍ୟ ଧାରକ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ନ ଦବାଇଥିବା ସୋମର କର୍ତ୍ତା। ସେମାନେ ପାପମାର୍ଗେ ବାଣୀକୁ ଆସନ୍ତି; ଅଜ୍ଞାନରେ, ଝିଣ୍ଡା ତନ୍ତ୍ର (ତାଣ) ପସାରନ୍ତି—ନିଷ୍ଫଳ, ପ୍ରଜାହୀନ ବୁଣାଇ।

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• इमे: these (men)
• इमे: Kartā
• Type: Pronoun
• Root: इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• ये: who
• ये: Kartā
• Type: Pronoun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• न: not
• न: —
• Type: Indeclinable
• Root: न (निषेध-अव्यय)

• अर्वाङ्: towards us / hither
• अर्वाङ्: —
• Type: Adjective
• Root: अर्वाञ्च् (दिक्शब्द-प्रातिपदिक)

• न: like, as
• न: —
• Type: Indeclinable
• Root: न (उपमा-अव्यय)

• परश्चरन्ति: they roam about elsewhere / go around away
• परश्चरन्ति: —
• Type: Verb
• Root: चर् (धातु) + परस् (उपसर्ग/पूर्वपद)

• न: not
• न: —
• Type: Indeclinable
• Root: न (निषेध-अव्यय)

• ब्राह्मणासः: Brahmins / true formulators
• ब्राह्मणासः: Kartā
• Type: Noun
• Root: ब्राह्मण (प्रातिपदिक)

• न: not
• न: —
• Type: Indeclinable
• Root: न (निषेध-अव्यय)

• सुतेकरासः: pressers/preparers of the Soma
• सुतेकरासः: Kartā
• Type: Noun
• Root: सुते-कर (प्रातिपदिक; सुत + कर ‘making/doing’)

• ते: they
• ते: Kartā
• Type: Pronoun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• एते: these
• एते: Kartā
• Type: Pronoun
• Root: एतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• वाचम्: speech, word
• वाचम्: Karma
• Type: Noun
• Root: वाच् (प्रातिपदिक)

• अभिपद्य: having approached / having taken hold of
• अभिपद्य: —
• Type: Verb
• Root: पद् (धातु) + अभि (उपसर्ग)

• पापया: with evil (intent) / in a bad way
• पापया: Karaṇa
• Type: Adjective
• Root: पाप (प्रातिपदिक)

• सिरीः: barren, unfruitful
• सिरीः: —
• Type: Adjective
• Root: सिरी (प्रातिपदिक; ‘बाँझ/निष्फला’ इत्यर्थे वैदिकः)

• तन्त्रम्: warp, web/loom (framework)
• तन्त्रम्: Karma
• Type: Noun
• Root: तन्त्र (प्रातिपदिक)

• तन्वते: they stretch, they weave
• तन्वते: —
• Type: Verb
• Root: तन् (धातु)

• अप्रजज्ञयः: unknowing, undiscerning
• अप्रजज्ञयः: Kartā
• Type: Adjective
• Root: प्रजज्ञ (प्रातिपदिक; √ज्ञा ‘to know’ से, ‘अ-’ नञ्-पूर्वकः)