Rig Veda 3.11.6: Mandala 3, Sukta 11, Mantra 6
Sukta 3.11
Rishi: Viśvāmitra Gāthina (traditional attribution for RV 3.11)
Devata: Agni
Chandas: Gāyatrī
Samhita Patha (Devanagari)
साह्वान्विश्वा अभियुजः क्रतुर्देवानाममृक्तः । अग्निस्तुविश्रवस्तमः ॥
Transliteration
sāhvā́n víśvā abhiyújaḥ krátur devā́nām ámṛktaḥ | agnís tuvī́-śrávas-tamaḥ ||
Translation
അവൻ എല്ലാ വിരോധമർദ്ദനങ്ങളെയും ജയിക്കുന്നു; ദേവന്മാരിൽ അച്യുതമായ ക്രതു—കർമ്മസാധകമായ സങ്കൽപശക്തി—ആകുന്നു. അഗ്നി, അത്യന്തം വിശ്രുതൻ; അവന്റെ പ്രവർത്തിയെ ആരും തടയാൻ കഴിയില്ല.
Word by Word
साह्वान्mighty, overpowering
साह्वान्:
विशेषण (कर्तृपदस्य) / Kartā-सम्बद्ध
TypeAdjective
Rootसाह्वन्- (प्रातिपदिक; √सह् ‘to overcome, be strong’ से) अथवा ‘साह्वस्/साह्वन्’ (बलवान्)
विश्वाःall
विश्वाः:
विशेषण (देवानाम्) / Kartā-सम्बद्ध
TypeAdjective
Rootविश्व- (प्रातिपदिक)
अभियुजःallies, yoked companions
अभियुजः:
कर्तृ/सम्बन्ध (देवाः—अभियुजः) / Kartā-सम्बद्ध
TypeNoun/Adjective
Rootअभि-युज्- (प्रातिपदिक; √युज् ‘to yoke, join’ से; ‘अभियुज्’ = सहायक/युज्यमान)
क्रतुःwill, resolve, ritual intelligence
क्रतुः:
कर्तृ/विषय (सम्बन्धवाक्ये) / Kartā (as subject) किंवा विषय
TypeNoun
Rootक्रतु- (प्रातिपदिक)
देवानाम्of the gods
देवानाम्:
सम्बन्ध (genitive) / षष्ठी-सम्बन्ध
TypeNoun
Rootदेव- (प्रातिपदिक)
अमृक्तःunfailing, unneglected, unerring
अमृक्तः:
विशेषण (क्रतुः/अग्निः) / Kartā-सम्बद्ध
TypeAdjective (past participle)
Rootअ-मृक्त- (कृदन्त; √मृज्/मृक्ष् ‘to wipe off, remove, neglect’ से; नञ्-प्रत्यय)
अग्निःAgni (fire-god)
अग्निः:
कर्तृ (मुख्य विषय) / Kartā
TypeNoun
Rootअग्नि- (प्रातिपदिक)
तुbut, indeed
तु:
सम्बन्धसूचक/वाक्य-निपात (contrast/emphasis)
TypeIndeclinable
Rootतु (निपात)
तुविश्रवस्तमःmost far-famed, most renowned
तुविश्रवस्तमः:
विशेषण (अग्निः) / Kartā-सम्बद्ध
TypeAdjective (superlative)
Rootतुवि-श्रवस्-तम (समास; तुवि ‘बहु’ + श्रवस् ‘यशस्/कीर्ति’ + तमप्)
Ask anything about this verse
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
Not sure where to start?
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.