
Sukta 10.138
Indra
ഈ ചെറു ഇന്ദ്രസ്തുതിയിൽ ദേവന്റെ പ്രസിദ്ധമായ ഭേദനങ്ങൾ ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നു: അവൻ വല എന്ന ആവരണശക്തികളെ തകർത്തു, ഉഷസ്സിനെയും ജലങ്ങളെയും മോചിപ്പിക്കുന്നു; സർപ്പസദൃശമായ ചുരുക്കലിനെതിരെ കുത്സനു വിജയം ഉറപ്പിക്കുന്നു. ഇതോടൊപ്പം, ഇന്ദ്രനെ വെറും യുദ്ധാധിപനായി മാത്രമല്ല, ബ്രഹ്മാണ്ഡക്രമസംഘാടകനായും ഉയർത്തിക്കാട്ടി, കാലത്തിന്റെ നിയമം (മാസങ്ങൾ) സ്ഥാപിച്ചതും ‘യജ്ഞം ചെയ്യാത്തവനെ’ യജ്ഞയോഗ്യനാക്കിത്തീർത്തതും അവനോടു ചേർത്തുപറയുന്നു.
Mantra 1
तव त्य इन्द्र सख्येषु वह्नय ऋतं मन्वाना व्यदर्दिरुर्वलम् । यत्रा दशस्यन्नुषसो रिणन्नपः कुत्साय मन्मन्नह्यश्च दंसयः ॥
ഹേ ഇന്ദ്രാ, നിന്റെ സഖ്യങ്ങളിൽ ഋത (സത്യ-ക്രമം) തേടുന്ന പ്രേരക ശക്തികൾ വല (ആവരണം ചെയ്യുന്ന ഗുഹ) പൊളിച്ചു തുറന്നു. അവിടെ ഉഷസ്സിന് അവളുടെ അവകാശം നൽകി, ആപഃ (ജലങ്ങൾ) മോചിപ്പിച്ചു, നീ കുത്സനുവേണ്ടി മൻമൻ—പ്രചോദിത സംकल्पം—കൊണ്ട് പ്രവർത്തിച്ചു; അഹി—സംകോചിപ്പിക്കുന്ന സർപ്പശക്തികൾ—വശപ്പെട്ടു കീഴടങ്ങി.
Mantra 2
अवासृजः प्रस्वः श्वञ्चयो गिरीनुदाज उस्रा अपिबो मधु प्रियम् । अवर्धयो वनिनो अस्य दंससा शुशोच सूर्य ऋतजातया गिरा ॥
നീ മുന്നോട്ടൊഴുകുന്ന പ്രചോദനവേഗം വിട്ടയച്ചു; പർവതങ്ങളെ മേലോട്ടുതള്ളി; ഉഷ്രകൾ—പ്രകാശമയ കിരണങ്ങൾ—പ്രിയമായ മധു പാനം ചെയ്യുമാറാക്കി. നിന്റെ കർമങ്ങളുടെ ഫലപ്രദശക്തിയാൽ അവന്റെ ജയബലം വർധിപ്പിച്ചു; ഋതത്തിൽ ജനിച്ച വാക്കിനാൽ സൂര്യൻ ദീപ്തിയായി ജ്വലിച്ചു.
Mantra 3
वि सूर्यो मध्ये अमुचद्रथं दिवो विदद्दासाय प्रतिमानमार्यः । दृळ्हानि पिप्रोरसुरस्य मायिन इन्द्रो व्यास्यच्चकृवाँ ऋजिश्वना ॥
സൂര്യൻ മധ്യപ്രദേശത്ത് തന്റെ രഥം വിട്ടയച്ചു; ദാസനെ നേരിടുന്ന അളവ്—പ്രമാണം—ആര്യൻ കണ്ടെത്തി. ഋജിശ്വനന്റെ നേരെ പോകുന്ന ബലത്തോടുകൂടെ പ്രവർത്തിച്ച ഇന്ദ്രൻ മായാവിയായ അസുരൻ പിപ്രുവിന്റെ ഉറച്ച പിടിയിലുള്ള ഘടനകൾ ചിതറിച്ചു.
Mantra 4
अनाधृष्टानि धृषितो व्यास्यन्निधीँरदेवाँ अमृणदयास्यः । मासेव सूर्यो वसु पुर्यमा ददे गृणानः शत्रूँरशृणाद्विरुक्मता ॥
ആർക്കും ആക്രമിക്കാനാകാത്തതിനെ പോലും അവൻ ചിതറിച്ചു; ധീരനായ ആയാസ്യൻ ദേവരഹിത (അദേവ) നിധി-ഭണ്ഡാരങ്ങളെ തകർത്തു. മാസത്തിന്റെ തിരിവിൽ സൂര്യൻപോലെ, അവൻ സത്ത്വത്തിന്റെ പുരിയിൽ സമൃദ്ധമായ വസു (ധനം) സ്ഥാപിച്ചു; സ്തുതി പാടിക്കൊണ്ട്, ദീപ്തമായ കാന്തിയുടെ (വിരുക്മതാ) ശക്തിയാൽ ശത്രുക്കളെ തകർത്തു.
Mantra 5
अयुद्धसेनो विभ्वा विभिन्दता दाशद्वृत्रहा तुज्यानि तेजते । इन्द्रस्य वज्रादबिभेदभिश्नथः प्राक्रामच्छुन्ध्यूरजहादुषा अनः ॥
സൈന്യമില്ലാതിരുന്നിട്ടും, ഭേദിക്കുന്ന പ്രവൃത്തിയിൽ അവൻ സർവ്വവ്യാപിയായി; വൃത്രഹൻ ദാനം ചെയ്യുന്നു, അവന്റെ തൂജ്യ (പ്രേരക) ശക്തികൾ ജ്വലിക്കുന്നു. ഇന്ദ്രന്റെ വജ്രത്തെ ഭയന്ന് ആ ഭീകര ഭഞ്ജകൻ വിറച്ചു; ശുന്ധ്യു മുന്നോട്ട് ചാടിച്ചു, ഉഷസ് തന്റെ രഥം ഉപേക്ഷിച്ചു—തമസ്സിന്റെ പിടി പിന്മാറി.
Mantra 6
एता त्या ते श्रुत्यानि केवला यदेक एकमकृणोरयज्ञम् । मासां विधानमदधा अधि द्यवि त्वया विभिन्नं भरति प्रधिं पिता ॥
ഇവയാണ് നിന്റെ ഏക പ്രസിദ്ധ കൃത്യങ്ങൾ: നീ—ഏകൻ—യജ്ഞമില്ലാത്തവനെ (അയജ്ഞ) യജ്ഞയോഗ്യനാക്കി. നീ ദ്യാവിൽ മാസങ്ങളുടെ വിധാനം/ക്രമം സ്ഥാപിച്ചു; നിന്മൂലം പിതാവ് അളവുകളായി വിഭജിക്കപ്പെട്ട വിപുലമായ പുരോഗതി (പ്രധി) വഹിക്കുന്നു.
The hymn recalls Indra breaking the enclosure (Vala), releasing the waters and honoring Dawn, and helping the hero Kutsa against serpent-like obstructing forces.
Near the end it credits Indra with setting the ordinance of the months in heaven, portraying him not only as a warrior but also as a power that establishes cosmic order and rhythm.
It is commonly suited for Indra-invocation in fire/Soma contexts to seek victory, removal of obstacles, and renewed clarity—symbolically, a prayer for inner and outer ‘breakthrough.’
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.