Rig Veda 1.96.7: Mandala 1, Sukta 96, Mantra 7

Sukta 1.96

Rishi: Parāśara Śāktya (traditional for RV 1.96)

Devata: Agni (as Draviṇodā, the giver of plenitude/means)

Chandas: Triṣṭubh (11-syllable pādas; standard for many Agni hymns)

Samhita Patha (Devanagari)

नू च पुरा च सदनं रयीणां जातस्य च जायमानस्य च क्षाम् । सतश्च गोपां भवतश्च भूरेर्देवा अग्निं धारयन्द्रविणोदाम् ॥

Recitation with translationRig Veda 1.96.7

Transliteration

nū́ ca purā́ ca sádanam rayīṇā́ṃ jā́tasya ca jā́yamānasya ca kṣā́m | satáś ca gopā́m bhávataś ca bhū́rer devā́ agníṃ dhārayann draviṇo-dā́m ||

Translation

ഇപ്പോഴും പുരാതനകാലം മുതലും ദേവന്മാർ അഗ്നിയെ—ദ്രവിണോദാ, സമൃദ്ധിദാതാവ്—റയികളുടെ സദനമായി ധരിച്ചു: നമ്മിൽ ഇതിനകം ജനിച്ചതിന്റെയും ഇനിയും ജനിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നതിന്റെയും അന്തർആസനമായി. സത്യത്തിന്റെയും സത്തയുടെ ക്ഷേത്രത്തിന്റെയും ഗോപനായി, അളവറ്റമായി വളരുന്ന മഹാസമൃദ്ധിയുടെ രക്ഷകനായി ദേവന്മാർ അഗ്നിയെ ധരിച്ചു.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• नु: now, indeed
• नु: —
• Type: Indeclinable
• Root: नु (निपात)

• च: and
• च: —
• Type: Indeclinable
• Root: च (निपात)

• पुरा: formerly, before
• पुरा: —
• Type: Indeclinable
• Root: पुरा (निपात)

• च: and
• च: —
• Type: Indeclinable
• Root: च (निपात)

• सदनम्: seat, abode, dwelling
• सदनम्: Karma (धा- ‘स्थापय’ का)
• Type: Noun
• Root: सदन (प्रातिपदिक; √सद्/सीद् ‘to sit’ से)

• रयीणाम्: of riches, of wealth
• रयीणाम्: सम्बन्ध (सदनम् का)
• Type: Noun
• Root: रयि (प्रातिपदिक)

• जातस्य: of the born (one)
• जातस्य: सम्बन्ध (अग्निम् का)
• Type: Adjective/Participle
• Root: जात (कृदन्त; √जन् ‘to be born’)

• च: and
• च: —
• Type: Indeclinable
• Root: च (निपात)

• जायमानस्य: of the being-born (one)
• जायमानस्य: सम्बन्ध (अग्निम् का)
• Type: Adjective/Participle
• Root: जायमान (कृदन्त; √जन् ‘to be born’ आत्मनेपद वर्तमान कृदन्त)

• च: and
• च: —
• Type: Indeclinable
• Root: च (निपात)

• क्षाम्: the earth, ground
• क्षाम्: Karma (धा- ‘स्थापय’ का)
• Type: Noun
• Root: क्षाम्/क्षाम (प्रातिपदिक)

• सतः: of the being/existent (one)
• सतः: सम्बन्ध (अग्निम् का)
• Type: Adjective/Participle
• Root: सत् (कृदन्त; √अस् ‘to be’)

• च: and
• च: —
• Type: Indeclinable
• Root: च (निपात)

• गोपाम्: protector/guardian (of cattle), herdsman
• गोपाम्: Karma (धा- ‘स्थापय’ का)
• Type: Noun
• Root: गोपा (प्रातिपदिक; गो + पा ‘protector’)

• भवतः: of the becoming (one)
• भवतः: सम्बन्ध (अग्निम् का)
• Type: Adjective/Participle
• Root: भवत् (कृदन्त/प्रातिपदिक; √भू ‘to be’)

• च: and
• च: —
• Type: Indeclinable
• Root: च (निपात)

• भूरेः: of abundance, of much (wealth)
• भूरेः: सम्बन्ध (अग्निम् का)
• Type: Adjective (used substantively)
• Root: भूरि (प्रातिपदिक)

• देवाः: the gods
• देवाः: Kartā
• Type: Noun
• Root: देव (प्रातिपदिक)

• अग्निम्: Agni (fire)
• अग्निम्: Karma
• Type: Noun
• Root: अग्नि (प्रातिपदिक)

• धारयन्: bearing, upholding
• धारयन्: Kartā (देवाः के सह-कर्तृवाचक)
• Type: Verb (participle)
• Root: √धृ (धारणे)

• द्रविणोदाम्: wealth-giver, bestower of riches
• द्रविणोदाम्: Karma (अग्निम् के विशेषणरूपेण)
• Type: Noun/Adjective (epithet)
• Root: द्रविणोद (प्रातिपदिक; द्रविण ‘wealth’ + उद ‘giver’)