Rig Veda 1.112.16: Mandala 1, Sukta 112, Mantra 16

Sukta 1.112

Rishi: Kakṣīvān Dairghatamas

Devata: Aśvinau

Chandas: Triṣṭubh

Samhita Patha (Devanagari)

याभिर्नरा शयवे याभिरत्रये याभिः पुरा मनवे गातुमीषथुः । याभिः शारीराजतं स्यूमरश्मये ताभिरू षु ऊतिभिरश्विना गतम् ॥

Sanskrit recitationRig Veda 1.112.16

Transliteration

yā́bhir narā́ śayáve yā́bhir átraye yā́bhiḥ purā́ mánave gātúm ī́ṣathuḥ | yā́bhiḥ śārī́r ā́jatam syū́ma-raśmaye tā́bhir ū́ ṣú ūtíbhir aśvinā́ ā́ gatam ||

Translation

ഏതു ശക്തികളാൽ, ഹേ നരാ (അശ്വിനൗ), നിങ്ങൾ ശയവനെ സഹായിച്ചുവോ; ഏതു ശക്തികളാൽ നിങ്ങൾ അത്രിയെ സഹായിച്ചുവോ; ഏതു ശക്തികളാൽ പുരാതനകാലത്ത് നിങ്ങൾ മനുവിന്നായി പാത തുറന്നുവോ—അവയാൽ തന്നേ നിങ്ങൾ ശാരിയെ സ്യൂമരശ്മിയിലേക്കു എത്തിച്ചു. ആ സഹായമായ ഊതികളോടെ, ഹേ അശ്വിനൗ, ഞങ്ങളിലേക്കു വരിക.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• याभिः: by which (means), with which
• याभिः: करण
• Type: Pronoun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) → य-

• नरा: (you) two men (Aśvins)
• नरा: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: नर (प्रातिपदिक)

• शयवे: to Śayava
• शयवे: सम्प्रदान
• Type: Proper Noun
• Root: शयु/शयव (प्रातिपदिक; वैदिक नाम)

• याभिः: by which
• याभिः: करण
• Type: Pronoun
• Root: यद् → य-

• अत्रये: to Atri
• अत्रये: सम्प्रदान
• Type: Proper Noun
• Root: अत्रि (प्रातिपदिक)

• याभिः: by which
• याभिः: करण
• Type: Pronoun
• Root: यद् → य-

• पुरा: formerly, of old
• पुरा: अधिकारण
• Type: Indeclinable
• Root: पुरा (अव्यय)

• मनवे: to Manu
• मनवे: सम्प्रदान
• Type: Proper Noun
• Root: मनु (प्रातिपदिक)

• गातुम्: a path, passage, way
• गातुम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: गातु (प्रातिपदिक; √गा/गम् ‘to go’ से)

• ईषथुः: you two impelled/procured (made available)
• ईषथुः: क्रिया
• Type: Verb
• Root: √ईष् (ईषते/ईषति; ‘to set in motion/impel, to help toward’)

• याभिः: by which
• याभिः: करण
• Type: Pronoun
• Root: यद् → य-

• शारीराजतम्: bodily ‘silver’/silver-like (i.e., a bodily remedy/aid; lit. ‘body-silver’)
• शारीराजतम्: कर्म
• Type: Adjective (compound)
• Root: शारीर- (प्रातिपदिक) + रजत (प्रातिपदिक)

• स्यूमरश्मये: to Sūmarśmi (Syūmarashmi)
• स्यूमरश्मये: सम्प्रदान
• Type: Proper Noun (compound)
• Root: स्यूम- (प्रातिपदिक; वैदिक नाम) + रश्मि (प्रातिपदिक)

• ताभिः: with those
• ताभिः: करण
• Type: Pronoun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) → त-

• ऊ: indeed, and
• ऊ: —
• Type: Particle
• Root: ऊ (अव्यय/निपात)

• षु: now, pray
• षु: —
• Type: Particle
• Root: षु (अव्यय/निपात; वैदिक)

• ऊतिभिः: with helps, with protections
• ऊतिभिः: करण
• Type: Noun
• Root: ऊति (प्रातिपदिक)

• अश्विना: O Aśvins
• अश्विना: सम्बोधन
• Type: Proper Noun
• Root: अश्विन् (प्रातिपदिक; देवता-नाम)

• गतम्: come (you two)!
• गतम्: क्रिया
• Type: Verb
• Root: √गम् (गच्छति)